Abanakashi Ukushinguluke Cibulungwa
LINTU abantunse ba kubalilapo babili bapondokele Lesa, Yehova asobele ifya kufumamo fyabamo akayofi ifyo fyali no kuponena bene no bufyashi bwabo. Yehova atile kuli Efa: “Kuli balo e kukalalolo kufuluka kobe, na o akulakuteka.” (Ukutendeka 3:16) Baibolo lyonse ikoselesha ukucindikisha abanakashi, kabili amamilioni ya banakashi balaipakisha ubumi bwacilapo kubamo insansa, ubwacilapo kwikusha pa mulandu wa kuti bene ne ndupwa shabo balabomfya ifishinte fya Baibolo.
Ukulingana na lipoti wa nomba line pa lwa nsambu sha buntunse, abanakashi bambi abengi mu kusaalala kwa calo balacendwa, ukuliilwa pa mitwe, no kucefiwa. Ukulandapo pali ilya lipoti, International Herald Tribune yalondolwele ukuti: “Mu bulondoloshi bwabamo bulanda icine cine, uyu lipoti pa lwa fyalo 193 . . . alondolola imibele yabipisha iya kapaatulula no kucendwa kwa banakashi ukwa cila kasuba.”
Ifya kumwenako finono ni ifi: Mu ncende yabela lwa pa kati iya Africa, abakashana bafwile ukubomba ubwingi bwa mulimo wa pa farmu uwakosa, kabili ciputulwa fye cimo pali fitatu abaya ku sukulu lintu twabalinganya kuli bakalume. Mu calo cimo kulya, ubucende bubi ku mwanakashi lelo te ku mwaume. Ifunde lya calo cimbi ica mu Africa lilalekelela umulume uwaipaya umukashi wakwe nga ca kuti asangwa alecito bucende, lelo ifunde talilekelela umukashi uwaipaya umulume wakwe mu mibele yapalako.
Lipoti yasoso kuti mu mbali sha South America, bakapokola tabomfwilako abanakashi bapumwa ubulanda. Kabili abanakashi babomba ilingi line bafola fye amalipilo ayacepako ku ya baume ukufika ku maperesenti 30 ukufika ku 40.
Mu mbali sha Asia, abanakashi balapatikishiwa ukulaswa inshindano sha kupwisha ubufyashi no kuponya amafumo. Mu calo cimo, kwabako mupepi na bacilende 500,000, ubwingi bwabo batumwa na bafyashi babo abafwaya indalama sha kushitamo amayanda yapya. Bakapokola mu calo cimbi babomba fye ne “mfwa sha mpango” ishaanana uko e kuti umukashi alepaiwa ku mulume nelyo ulupwa lwa mulume pa mulandu wa kuti impango bamulipililepo tashilebwesha ifyo baleenekela.
Ukukuma kuli Yesu Kristu, Baibolo itwebekesho kuti: ‘Akapokololo mubusu uwakuuta, no mulanda, no ushikwete wa kumwafwa; akalililo bulanda umulanda no mubusu, ne myeo ya babusu akapususha: akalubule myeo yabo mu kunyanyantilwa na mu kufyengwa; no mulopa wabo walifinisha mu menso yakwe.’ (Ilumbo 72:12-14) E co natukwata umulandu wa kwenekele fisuma; abanakashi mu kusaalala kwa calo kuti balolesha ku ntanshi ku mibele yawamishiwa iyo ikabako pali ilya nshita.