LUMINGU LUA DIA 21-27/9/2026
MUSAMBU WA 12 Yehowa nNzambi Munene
Tungunuka ne kumanya Yehowa bimpe menemene
“Manya Nzambi wa tatuebe ne umuenzele mudimu ne muoyo mujima.”—1 KUL. 28:9.
LUNGENYI LUNENE
Tshidi kumanya Yehowa kumvuija, mudibi ne mushinga bua kumumanya bimpe menemene, ne tshitudi mua kuenza bua kumumanya.
1. Mmunyi mututu tumvua patudi tuela meji a malu onso adi Yehowa mumanye, meji adiye nawu, ne bintu bidiye mufuke?
YEHOWA Nzambi wetu mmumanye malu a bungi, kakuena muntu udi ne meji bu yeye to; ne mmufuke bintu bidi bisankisha bikole. Patudi tuela meji a Mufuki wetu, bidi bitukemesha be! Udi mua kumvua pebe anu bu mupostolo Paulo wakakema wamba ne: “Aka! Monayi ndondo wa bubanji bua Nzambi ne meji ende ne dimanya diende! Malumbuluisha ende kaena kujingulula, ne njila yende kayena kulondolola!”—Lomo 11:33, 34.
2. Ntshinyi tshidi tshitujadikila ne: tudi mua kumanya Yehowa?
2 Nansha mutudi katuyi mua kumanya malu onso adi atangila Yehowa, tudi bajadike ne: kudi anu atudi mua kumanya, tshilejilu bu mudi tshidiye anyi ngikadilu yende milenga. Mukalenge Davidi wakambila muanende Solomo ne: “Manya Nzambi wa tatuebe ne umuenzele mudimu ne muoyo mujima . . . Wewe mumukebe, neenze bua umupete.” (1 Kul. 28:9) Anu bu muvua mupostolo Yone muvuluije bena Kristo nende bidimu bia bungi pashishe, tudi ne “lungenyi lutue bua tupete dimanya dia yeye udi mulelela.” (1 Yone 5:20) Yezu biende uvua muambe ne: dimanya dia Yehowa didi kudi ‘muntu yonso udi Muana musue kusokoluela.’—Mat. 11:27.
3. Nnkonko kayi ituandamuna mu tshiena-bualu etshi?
3 Bantu bonso bakadi badilambule kudi Yehowa bakadi bamane kulonga malu ende a bungi. Nansha nanku, katuena tulekela bua ‘kuenda kumanya’ Yehowa to. (Yone 17:3) Tshilejilu, tudi ne bua kutungunuka ne kulonga malu a bungi adi amusankisha ne mutudi mua kumueyemena bikole. Mu tshiena-bualu etshi, netuandamune nkonko isatu idi yonso wa kutudi mua kudiela nansha yeye ne bidimu bungi kayi mu bulongolodi. Lua 1) Kumanya Yehowa kudi kumvuija tshinyi? 2) Bua tshinyi tudi ne bua kutungunuka ne kumumanya? ne 3) Ntshinyi tshitudi mua kuenza bua kumumanya bimpe menemene?
KUMANYA YEHOWA KUDI KUMVUIJA TSHINYI?
4. Tela umue mushindu utudi mua kumanya Yehowa.
4 Tudi tumanya tshidi kumanya Yehowa kumvuija patudi tukonkonona tshivuaye muambe bua bena Yuda bavua ne bua kumbuka mu Babilona muvuabu babakuate baye nabu. Yehowa wakalaya ne: “Nembapeshe muoyo wakummanya ne: meme ndi Yehowa.” (Yel. 24:7) Bushuwa, bena Yuda bavua bumbuke mu Babilona bakavua bamanye malu a Yehowa a bungi. Kadi bavua ne bua kudienzeja ne muabu muonso bua kumanya Yehowa bimpe ne kushala pabuipi nende. Mumanyi mukuabu wa malu a Bible udi wamba ne: “Kudi dishilangana dinene pankatshi pa kumanya malu a Nzambi ne kumanya Nzambi bimpe; anu bu mudibi bua kubala malu a mananga ne kunanga muntu.” Mbimpe tuetu kumanya malu a bungi pa kumbusha anu kumanya ne: Nzambi udiku, ne dîna diende n’Yehowa. Mbuena kuamba ne: mbimpe tumanye tshidiye menemene.
5. Tshilejilu tshia mukalenge Yoshiya tshidi tshitulongesha tshinyi bua tshidi kumanya Yehowa kumvuija?
5 Patudi tumanya Yehowa, tudi tulonga malu adi amusankisha ne adi amunyingalaja. Tuangate tshilejilu tshia mukalenge Yoshiya. Bible udi wamba ne: “Mu tshidimu tshia muanda mukulu tshia bukokeshi buende, patshivuaye muana, wakatuadija kukeba Nzambi wa nkambua wende Davidi.” (2 Kul. 34:3) Kadi Yoshiya wakenza malu a bungi pa kumbusha anu kudilongela Dîyi dia Nzambi. Tshilejilu, wakatumikila malu avuaye udilongela. Yehowa wakamba ku diambuluisha dia muprofete Yelemiya ne: Yoshiya “wakimanyina kulumbuluisha kuakane ne buakane,” ne wakakuila bantu bavua bakenga ne bapele. Yehowa wakamba kabidi ne: “Ki ntshidi kummanya kumvuija anyi?”—Yel. 22:15, 16.
6. Bilondeshile Misambu 9:10, ntshinyi tshituenza kabidi patudi tumanya Yehowa bikole?
6 Bala Misambu 9:10. Patudi tuenda tumanya Yehowa bikole, tudi tulua kumueyemena bikole. Ke tshivua tshifikile mupostolo Paulo. Pavuaye mu buloko bua musangu wa ndekelu kumpala kua yeye kufua, wakamba ne: “Tshiena ngumvua bundu to. Bualu ndi mumanye Yeye undi muitabuje.” (2 Tim. 1:12) Malu avua Paulo mulonge ne muvua Yehowa mumuambuluishe mu nsombelu wende, biakamusaka bua kumueyemena ne muoyo mujima. Paulo uvua mutuishibue ne: Yehowa kakupua mudimu uvuaye mumuenzele muoyo to; neamuvuleke ne neamubishe ku lufu.
BUA TSHINYI TUDI NE BUA KUTUNGUNUKA NE KUMANYA YEHOWA?
7. Ntshinyi tshidi mua kutufikila, tuetu bamane kuenzela Yehowa mudimu bidimu bia bungi?
7 Patuakatuadija kulonga Bible, tuvua tudilongela bikole bua kumanya malu a Yehowa a bungi, kadi mu kupita kua matuku, katutshiena pamuapa tudilongela bikole bu kumpala to. Bua tshinyi? Patutu tudilongela Bible pa nkayetu anyi mu bisangilu, tutu pamuapa tukeba malu adi mua kutuambuluisha tuetu anyi adi mua kuambuluisha bantu bakuabu. Ke tshitu Bible utuambila bua kuenza. (2 Tim. 3:16, 17) Kadi mbimpe tuetu kukeba kabidi malu makuabu adi atangila Yehowa. Katuena ne bua kuimanyina anu pa mushindu udi Bible mua kutuambuluisha tuetu anyi bantu bakuabu to; kadi mbimpe tudiebeja kabidi ne: ‘Bualu ebu budi bundongesha tshinyi bua Yehowa Nzambi?’a
8. Ntshinyi tshiafikila bulunda buetu ne Yehowa patudi tumumanya bimpe? (Misambu 73:24-28)
8 Tuetu tudienzeja bua kumanya Yehowa bimpe menemene, bulunda buetu nende nebukole. Tshilejilu, mmunyi mututu tumvua tuetu bamane kudibadila Bible, batangile ndongamu wa JW, anyi babuele mu mpuilu peshi mu mpungilu? Tutu tudiumvua pabuipi menemene ne Tatu wetu wa mu diulu; bualu tudi balonge malu ende a bungi. Kudiumvua nanku, kutu kutusaka bua kumutumbisha ne kumuela tuasakidila. Tudi tumvua petu anu bu mufundi wa misambu uvua muele meji a muvua Yehowa umutabalela, kuambaye ne: “Nzambi udi dibue dia muoyo wanyi ne tshitupa tshianyi tshindi mupete bua kashidi.” (Bala Misambu 73:24-28.) Patudi tudienzeja bua kumanya Yehowa, netuikale ne dianyisha dia bungi bua bulunda busheme butudi badie nende.
9. Patudi tumanya Yehowa, netuangate mapangadika a mushindu kayi? Fila tshilejilu.
9 Patudi ‘tumanya’ Yehowa, tuvuluka malu ende atudi balonge, ne tuela meji a mudi malu atudi tuenza mua kumusankisha anyi kumunyingalaja, netuangate mapangadika mimpe. (Nsu. 3:5, 6) Tshilejilu, bana betu ba bungi bakadi mu dibaka batu bangata foto wa muena dibaka nabu bamuteka muaba udibu mua kuikala bamumona. Kuenza nanku kutu kubambuluisha bua kuikala anu ne muena dibaka nabu mu meji, kumunanga, ne kubenga kuenza bualu budi mua kumunyingalaja. Biamuomumue, tuetu bikale anu ne Yehowa mu meji dîba dionso, netuangate mapangadika adi amusankisha.—Mis. 19:13, 14.
10. Patudi tumanya Yehowa, netukumbane bua kuenza tshinyi?
10 Tudi bafukibue mu tshimfuanyi tshia Yehowa, ke bualu kayi tudi mua kuikala ne ngikadilu ya buena yende. (Gen. 1:26) Patudi tumanya ngikadilu ya Yehowa bimpe, netumanye mushindu utudi mua kumuidikija. Yezu uvua mupishe bafalese ne bafundi bua muvuabu kabayi ne ngikadilu ya buena ya Nzambi. Bavua bimanyina pa tumalu tukese tua mu Mikenji ya Mose, kadi ‘balengulula malu a mushinga mukole a mu Mikenji ayi, mmumue ne: kulumbuluisha kuakane, luse ne lulamatu.’ (Mat. 23:23) Tudienzejayi tuetu bua kumanya ngikadilu ya Yehowa idi mu mikenji yende ne mu mêyi ende manene, bishilangane ne bafalese abu. Kuenza nanku nekutuambuluishe bua kuikala ne ngikadilu mimpe anu bu Yehowa.—1 Yone 4:8, 11.
NTSHINYI TSHITUDI MUA KUENZA BUA KUMANYA YEHOWA BIMPE?
11. Mmunyi muuvua mufike ku dimanya malu a Yehowa?
11 Nnganyi uvua mutuadije kukulongesha malu a Yehowa bua musangu wa kumpala? Pamuapa mbaledi bebe. Bavua mua kuikala bakulondele malu a mu Bible adi aleja ngikadilu ya Yehowa ne mudi ngikadilu ayi imuenekela mu bintu bidiye mufuke. Peshi Ntemu wa Yehowa ke uvua mukulongeshe Bible. Uvua mukulongeshe pamuapa ne mukanda wa Shala ne muoyo kashidi!, bua kukuambuluisha bua kukonkonona malu a mu Bible ne bua kumanya ngikadilu milenga ya Yehowa idi imuenekela mu bintu bidiye mufuke.b (Neh. 8:8; Bien. 14:17) Tumonayi mpindieu tshitudi mua kuenza bua kutungunuka ne kumanya malu a Yehowa.
12-13. Mmalu kayi a Yehowa atudi tumanya patudi tubala Bible? Fila tshilejilu. (Yelemiya 39:15-18) (Tangila kabidi tshizubu.)
12 Tshia kumpala, tudi mua kumanya malu a Yehowa a bungi patudi tubala Dîyi diende ne tudilonga. Imue misangu, Bible utu utela ngikadilu kampanda ya Yehowa. (Ekes. 34:6, 7) Kadi misangu ya bungi Bible utu ne miyuki ya bantu ne uleja mapangadika avuabu bangate. Paudi ubala miyuki ya buena eyi, elangana meji a malu adiyi ikulongesha bua Yehowa.
13 Tshilejilu, paudi ubala Yelemiya 38:6-13, neumanye bualu bua Ebede-meleke, muena Etshiopi uvua mupandishe muprofete Yelemiya. Kakuyi mpata, mbipepele bua wewe kumona muudi mua kuidikija Ebede-meleke uvua muambuluishe Yelemiya nansha muvuabi bikole bua kuenza nanku. Uvua muenze malu ne dikima dia bungi ne munange batendeledi nende bakuabu. Udi mumone kabidi ngikadilu ya Yehowa idi bualu ebu butulongesha anyi? (Bala Yelemiya 39:15-18.) Tshilejilu, mmvese kayi udi uleja ne: Yehowa utu wanyisha malu adi bantu benza? Ntshinyi tshidi tshileja ne: Yehowa mmuakane ne katu ne kansungansunga? Nngikadilu kayi mikuabu ya Yehowa idi bualu ebu butulongesha? Misangu yonso iudi ubala Bible, keba ngikadilu ya Yehowa idibu balejamu, pashishe umuela tuasakidila bua ngikadilu ayi ne umutumbishe.
Ebede-meleke wakenza malu ne dikima, kupandishaye Yelemiya uvuabu bele mu tshina tshia mâyi (Tangila tshikoso 12-13)
14. Bua tshinyi mbimpe tuikale tuelangana meji a bintu bidi Yehowa mufuke?
14 Tshibidi, tudi tumanya Yehowa bimpe patudi tuelangana meji a bintu bidiye mufuke. (Mis. 145:9, 10) Tudi ne bua kuenza malu makuabu pa kumbusha anu kubandila bufuki. Kudi bamue bantu, nsombelu wabu mujima udi anu wa kulonga bia mu bufuki; nansha nanku, mbapangile bua kujingulula ne: Nzambi udi mufuke bintu abi udiku anyi mene ngikadilu yende. Mupostolo Paulo wakamba ne: “Ngikadilu [ya Nzambi] idi kayiyi imueneka idi imueneka bimpe katshia buloba buafukibua, bualu badi bayijinguluila ku bintu bidi bifukibue.” (Lomo 1:20) Nkudimuinu mukuabu wa Bible udi wamba bua mvese eu ne: “Muntu udi welangana meji udi mua kujingulula ngikadilu ya Nzambi.” Nunku tudi ne bua kuelangana meji a bintu bitudi tumona bua tufike ku dijingulula ngikadilu ya Mufuki wetu.
15. Ntshinyi tshivua Patrick muenze bua kumanya Yehowa bimpe? Mmunyi muudi pebe mua kumuidikija? (Tangila kabidi tshimfuanyi.)
15 Ba bungi ba kutudi mbasombele mu bimenga mudi kamuyi mitshi ne nyama bia bungi bia kubandila to. Biobi ne: udi mu tshimenga tshia nunku, kudi mushindu wa wewe kutungunuka ne kulonga malu a Yehowa ku diambuluisha dia bufuki anyi? Tuakulabi bua Patrick, udi musombele mu Brazzaville, tshimenga tshinene tshia mu Congo Brazza. Udi wamba ne: “Ntu ndienzeja bua kubanda ku nzubu wanyi wa kuulu bua kubandila bimue bintu. Misangu ya bungi ntu mmona tuishi tua tukese anyi tunyunyi tuenda tukeba biakudia peshi miaba ya tuotu kusombela. Musangu mukuabu ngakamona muvua imue nyunyi yenza masua ayi. Ivua iya kukeba bintu bimpe bia kuenza nabi masua bivua kabiyi mua kuenzela tuana tuvuayi ne bua kutoya bibi to.” Patrick kavua ubandila nyunyi ayi patupu to. Udi wamba ne: “Ndi mulonge ne: Yehowa utu utabalela bifukibua biende, nansha bidi bimueneka bu ne: kabiena ne mushinga. Bualu ebu mbujadikile ne: udi untabalela panyi ne neankumbajile majinga anyi.”
Ikala welangana meji a bintu bia mu bufuki bua kumanya Yehowa bimpe (Tangila tshikoso 15)
16. Ntshinyi tshivua tshiambuluishe Mariya bua kumanya Yehowa bimpe? Mmunyi mutudi mua kumuidikija? (Tangila kabidi tshimfuanyi.)
16 Bualu buisatu butudi mua kuenza bua kumanya Yehowa bimpe, nkuelangana meji a mukadiye mutuambuluishe. Ke tshivua Maria, mamuende wa Yezu muenze. Ukavua mumanye Yehowa bimpe, ne ukavua ‘muanyishibue kudiye.’ (Luka 1:30) Kadi pashishe, Yehowa wakamupesha mudimu wa mushinga mukole, mmumue ne: wa kuikala mamuende wa Muana wa Nzambi. Yehowa wakakolesha Mariya ku diambuluisha dia muanjelu Gabaliele ne dia Elizabeta, mulela wende; kumuambilaye ne: uvua ne bua kumuambuluisha. Wakelangana meji a malu avuabu bamuambile au ne tshivuawu amulongesha bua Yehowa bu mudi bukole buende, luse, mudiye kayi ne kansungansunga, ne mudiye utabalela bantu badi bamueneka bu ne: kabena ne mushinga to. (Luka 1:46-55) Mariya uvua muleje dianyisha bua muvua Yehowa mumuambuluishe. Nansha tuetu petu tudi ne dianyisha bua mudi Yehowa utuambuluisha mu ‘tshikondo tshiakanyine.’ (Eb. 4:16) Padiye ukuambuluisha nunku, diebeja ne: ‘Bualu ebu budi bundongesha tshinyi bua Yehowa? Nngikadilu kayi ya Yehowa idi imuenekela mu bualu ebu?’
Ikala welangana meji a malu adi Yehowa mukuenzele bua umumanye bimpe (Tangila tshikoso 16)c
NETUTUNGUNUKE ANU NE KUMANYA YEHOWA
17-18. Bua tshinyi tudi tuamba ne: netutungunuke anu ne kumanya Yehowa?
17 Elabi meji a bungi bua malu a Yehowa atualonga mu bulongolodi bupiabupia. Netupete muvungu mupiamupia watuleja malu adi Yehowa musue bua tuenze. (Buak. 20:12) Netuikale kabidi ne mushindu wa kumanya malu a bungi a mu bufuki. (Yesh. 11:6-9) Netumanye kabidi Yehowa bimpe menemene patuikala tuenda tumona malu mapiamapia bu mudi dibishibua dia bantu batudi bafuishe ne patuikala tuenda tulua bapuangane ku dituku ne ku dituku.
18 Netutungunuke anu ne kumanya Yehowa. Udiku bua kashidi ne tshiendelele. Nunku, “dijingulula diende dia malu ndipite tshipidi.” (Mis. 90:2; 147:5) Katuakujingulula mudimu udi Nzambi mulelela muenze ku ntuadijilu too ne ku ndekelu to.’ (Muam. 3:11) Nansha biobi ne: tudi mu bulelela kukadi bidimu bia bungi, tubabidilayi mpunga yonso bua kumanya malu a bungi a Tatu wetu wa dinanga.
MUSAMBU WA 28 Mua kudia bulunda ne Yehowa
a Tangila lukonko lua 20 mu tshitupa tshia “Mua kumanya malu a mu Dîyi dia Nzambi” mu Nkudimuinu wa bulongolodi bupiabupia.
b Tangila dilongesha dia 7, kamutu ka bualu 5-7 mu mukanda wa Shala ne muoyo kashidi!
c DIUMVUIJA DIA BIMFUANYI: Muanetu udi ne kanyinganyinga welangana meji a mudi Yehowa mumuambuluishe bua kuenza mudimu uvuaye nawu mu tshisangilu tshia munkatshi mua lumingu.