NEHEMÍAS
1 Yi̱ʼi̱ ta̱ Nehemías* se̱ʼe ta̱ Hacalías kúú ta̱ ni̱ka̱ʼa̱n ña̱yóʼo. Tá yo̱o̱ kislev* ña̱ ku̱i̱ya̱ 20, ni̱xi̱yoi̱ veʼe* ta̱ rey chí Susa.* 2 Tiempo saá, ta̱ Hananí (iin ta̱ ñanii̱) ni̱xa̱a̱ra nu̱úi̱ xíʼin inka na̱ ta̱a na̱ ñuu Judá, ta ni̱nda̱ka̱tu̱ʼíi̱nna xa̱ʼa̱ ndiʼi na̱ judío na̱ ndi̱kó chí ñuu Jerusalén ta saátu xa̱ʼa̱ ñuu kán. 3 Ta na̱kán ni̱ka̱ʼa̱nna xíʼi̱n: “Na̱ ndi̱kó ta ndóona nu̱ú ñuʼú kán, ndáʼviní ndóona ta iin ña̱ kaʼanní nu̱ú kúú ña̱ ndóʼona. Saátu ndi̱ʼi-xa̱ʼa̱ ndiʼi nama̱ ñuu Jerusalén ta ni̱xi̱xi̱ yéʼéña”.
4 Tá xi̱niso̱ʼi̱ ña̱yóʼo, xi̱kundúʼíi̱ ta ki̱xáʼíi̱ xákui̱. Ta ku̱a̱ʼání ki̱vi̱ ku̱suchí-inii̱, kǒo níxixii̱* ta xi̱kaʼi̱n xíʼin Ndióxi̱ ta̱ íyo chí ndiví. 5 Ta ka̱chii̱: “Jehová, Ndióxi̱ ta̱ íyo chí ndiví, yóʼó kúún Ndióxi̱ ta̱ kúúmiíní ndee̱ ta íxato̱ʼónína yóʼó, sáxi̱nún trato ña̱ kéʼún ta náʼún ña̱ ndixaní kúʼvi̱-iniún* xíniún na̱ kúni̱ xíni yóʼó ta kéʼéna chiñu ña̱ xáʼndaún, 6 ixaún ña̱ ma̱ní kuniso̱ʼo loʼún ña̱ káʼi̱n xíʼún vitin, ta koto va̱ʼún ña̱ kéʼé yi̱ʼi̱ ta̱ káchíñu nu̱ún. Ñuú xíʼin káʼñu* káʼi̱n xíʼún xa̱ʼa̱ na̱ israelita na̱ káchíñu nu̱ún, ta nátúʼi̱n xíʼún xa̱ʼa̱ ku̱a̱chi ña̱ ni̱ki̱ʼvi na̱ ñuu Israel. Ndiʼindi̱ ni̱ki̱ʼvi ku̱a̱chi̱, nda̱a̱ miíi̱ xíʼin na̱ veʼe yivái̱. 7 Ke̱ʼévandi̱ ña̱ va̱ása va̱ʼa ta ni̱ki̱ʼvindi̱ ku̱a̱chi nu̱ún chi va̱ása níkandíxakandi̱ chiñu ña̱ xáʼndaún, ni ley ña̱ ta̱xiún ndaʼa̱ ta̱ Moisés ta̱ xi̱kachíñu nu̱ún.
8 ”Ixaún ña̱ ma̱ní, ndakaʼán xa̱ʼa̱ ña̱ ni̱ka̱ʼún xíʼin ta̱ Moisés ta̱ xi̱kachíñu nu̱ún, tá ka̱chiún: ‘Tá va̱ása nda̱kú íyo inindó xíʼi̱n, yi̱ʼi̱ taxii̱ ña̱ xa̱a̱ síín síín ñuu ku̱ʼu̱nndó kundoondó. 9 Soo tá ná ndikóndó nu̱úi̱ ta kandíxandó chiñu ña̱ xáʼndai̱, ni ta̱xivai̱ ña̱ ku̱a̱ʼa̱nndó kundoondó xa̱a̱ síín síín ñuu, sandátakavai̱ ndóʼó ña̱ va̱ʼa ndikóndó lugar nu̱ú nda̱kaxii̱n ndukáʼnu ki̱víi̱’. 10 Na̱kán xi̱kuuna na̱ xi̱kachíñu nu̱ún ta saátu xi̱kuuna na̱ ñuún. Ta miíún kúú ta̱ sa̱kǎkuna xíʼin ndeún. 11 Jehová, ixaún ña̱ ma̱ní, viíní kuniso̱ʼún ña̱ káʼa̱n yi̱ʼi̱ ta̱ káchíñu nu̱ún ta saátu ña̱ káʼa̱n ndiʼi na̱ káchíñu nu̱ún na̱ íxato̱ʼóní ki̱vi̱ún xíʼin ndinuʼu-inina. Ixaún ña̱ ma̱ní taxiún ña̱ viíní ná kana ña̱ keʼíi̱ ki̱vi̱ vitin. Ta saátu taxiún ña̱ ná kundáʼvi-ini ta̱ rey kunira yi̱ʼi̱”.
Tá tiempo saá, yi̱ʼi̱ kúú ta̱ xi̱taxi vino xi̱xiʼi ta̱ rey.
2 Tá yo̱o̱ nisán* ña̱ ku̱i̱ya̱ 20 ña̱ xáʼndachíñu ta̱ Artajerjes, saá ta̱xina vino koʼora. Ta yi̱ʼi̱ ki̱ʼii̱nrá ta ta̱íi̱nrá ña̱ koʼora nda̱a̱ táki̱ʼva xi̱keʼíi̱ ndiʼi yichi̱. Soo nda̱a̱ ni iin yichi̱ ta̱ʼán na̱ʼi̱ ña̱ kúsuchí-inii̱ nu̱úra. 2 Xa̱ʼa̱ ña̱kán ta̱ rey ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼi̱n: “Xítoi̱ ña̱ nda̱kava-iniún, ¿ndáaña ndóʼún? Su̱ví tá ndeéndóʼoví kúún, xa̱ʼa̱ ña̱kán sana ta̱ kúsuchí-iniva kúún”. Ta tá ni̱ka̱ʼa̱nra ña̱yóʼo, ndeéní ni̱yi̱ʼvíi̱.
3 Tasaá ni̱ka̱ʼi̱n xíʼin ta̱ rey: “Ku̱a̱ʼání ku̱i̱ya̱ ná kutakún táta rey. Kúsuchíníva-inii̱ saáchi ñuu nu̱ú ni̱ndu̱xu̱n na̱ táʼi̱n na̱ xi̱ndoo xi̱naʼá ndi̱ʼi-xa̱ʼa̱ ndiʼiña ta ni̱xi̱xi̱ ndiʼi yéʼéña”. 4 Ta̱ rey ni̱nda̱ka̱tu̱ʼunra yi̱ʼi̱: “¿Ndáaña kúni̱ún keʼún?”. Ndi̱ku̱n saá ni̱ka̱ʼi̱n xíʼin Ndióxi̱ ta̱ íyo chí ndiví. 5 Tasaá nda̱kuii̱n yuʼúra: “Tá va̱ʼa túviún táta rey ta tá kíndo̱o-iniún xíʼin ña̱ kéʼíi̱, chindaʼá yi̱ʼi̱ chí ñuu Judá nu̱ú ni̱ndu̱xu̱n na̱ táʼi̱n na̱ xi̱ndoo xi̱naʼá ña̱ va̱ʼa ná sandáʼi̱ña”. 6 Ta̱ rey íyora síi̱n ñá reina tá ni̱nda̱ka̱tu̱ʼunra yi̱ʼi̱: “¿Nda̱saa tiempo ku̱ʼún ta ama ndikóún?”. Xa̱ʼa̱ ña̱kán ki̱ndoova-ini ta̱ rey ña̱ chindaʼára yi̱ʼi̱ ku̱ʼi̱n, ta yi̱ʼi̱ ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinra nda̱saa tiempo kúú ña̱ ku̱ʼi̱n.
7 Tándi̱ʼi, ni̱ka̱ʼi̱n xíʼin ta̱ rey: “Tá va̱ʼa túviún táta rey, ná taxina carta ndaʼíi̱ ña̱ ku̱ʼu̱n ndaʼa̱ na̱ xáʼndachíñu chí táʼví oeste tá yu̱ta Éufrates* ña̱ va̱ʼa ná taxina ya̱ʼi̱ nda̱a̱ xa̱i̱ chí Judá. 8 Ta saátu ná taxina iin carta ndaʼíi̱ ña̱ ku̱ʼu̱n ndaʼa̱ ta̱ Asaf, ta̱ ndáa yuku̱ nu̱ú íyo yitu̱n tú kúú kuenta miíún táta rey. Ña̱ va̱ʼa ná kaʼndana yitu̱n taxina ndaʼíi̱ ña̱ va̱ʼa koonú viga, tú kuniñúʼuna xíʼin Veʼe ña̱ kútu̱ní ndási ña̱ íyo yatin yéʼé templo, tú kuniñúʼuna xíʼin nama̱ ñuu kán ta saátu xíʼin veʼe nu̱ú koi̱”. Ta ta̱ rey ta̱xivara ndiʼi carta yóʼo ndaʼíi̱, saáchi Ndióxi̱ ta̱ va̱ʼaní-ini ni̱xi̱yora xíʼi̱n.
9 Tá ni̱ya̱ʼa tiempo, ni̱xa̱i̱ nu̱ú ndóo na̱ xáʼndachíñu chí táʼví oeste tá yu̱ta Éufrates, ta ta̱xii̱ carta ta̱ rey ndaʼa̱na. Ta saátu ta̱xi ta̱ rey ña̱ ná ku̱ʼu̱n na̱ níʼi yichi̱ nu̱ú na̱ soldado xíʼi̱n ta saátu na̱ yósó* kuáyi̱. 10 Tá ku̱ndaa̱-ini ta̱ Sanbalat ta̱ horonita xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo xíʼin ta̱ Tobías ta̱ ammonita ta̱ xi̱kuumií iin chiñu ña̱ ndáyáʼvi, ni̱sa̱a̱nína xa̱ʼa̱ ña̱ ki̱xaa̱ iin na̱ chindeétáʼan xíʼin na̱ ñuu Israel.
11 Tándi̱ʼi saá ni̱xa̱i̱ ñuu Jerusalén. Tá ni̱ya̱ʼa u̱ni̱ ki̱vi̱, 12 nda̱koi̱ tá ñuú xíʼin sava na̱ ta̱a, ta va̱ása níka̱ʼi̱n xíʼin nda̱a̱ ni iinna xa̱ʼa̱ ña̱ chi̱kaa̱ Ndióxi̱ inii̱ keʼíi̱ xa̱ʼa̱ ñuu Jerusalén. Ta iinlá kití tí yósói̱ kúú tí ni̱xa̱ʼa̱n xíʼi̱n. 13 Xa̱ʼa̱ ña̱kán, tá ñuú ki̱tai̱ chí Yéʼé ña̱ xítondaa chí yoso̱, ni̱ya̱ʼi̱ chí nu̱ú kána ti̱kui̱í ña̱ naní Ko̱o̱ tí káʼnu ta ni̱xa̱i̱ nda̱a̱ Yéʼé nu̱ú xi̱ndoo koʼndo ya̱a̱. Ta xi̱nii̱ ña̱ ndi̱ʼi-xa̱ʼa̱ ndiʼi nama̱ ñuu Jerusalén ta ni̱xi̱xi̱ ndiʼi yéʼéña. 14 Tándi̱ʼi ni̱xa̱ʼi̱n nda̱a̱ chí nu̱ú íyo Yéʼé nu̱ú kána ti̱kui̱í ta saátu nda̱a̱ nu̱ú ni̱xi̱yo Tanque ta̱ Rey, soo va̱ása nínani ya̱ʼa kití tí yósói̱ ku̱a̱ʼi̱n. 15 Soo ni xa̱a̱ ñuú kúúña nda̱kundeévai̱ ni̱xa̱ʼi̱n chí yoso̱ kán ña̱ va̱ʼa kotoi̱ nama̱. Tándi̱ʼi, ndi̱kóko̱oi̱ chí Yéʼé ña̱ xítondaa chí yoso̱ ña̱ va̱ʼa ndikói̱.
16 Soo na̱ kúúmií chiñu ña̱ ndáyáʼvi nu̱ú na̱ ñuu kǒo níkunda̱a̱-inina ndáa míí ni̱xa̱ʼi̱n ta ndáaña ke̱ʼíi̱. Saáchi ta̱ʼán ka̱ʼi̱n nda̱a̱ ni iin ña̱ʼa xíʼin na̱ judío, ni xíʼin na̱ su̱tu̱, ni inkaka na̱ ta̱a na̱ ndáyáʼvi, ni na̱ kúúmií chiñu ña̱ ndáyáʼvi ni xíʼin inkaka na̱ káchíñu. 17 Tándi̱ʼi saá ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna: “Xa̱a̱ kúnda̱a̱ va̱ʼava inindó xa̱ʼa̱ tu̱ndóʼo ña̱ kúúmiíyó, ña̱ ndi̱ʼi-xa̱ʼa̱ ndiʼi ñuu Jerusalén ta ni̱xi̱xi̱ ndiʼi yéʼéña. Ña̱kán ná sandáʼayó nama̱ ña̱ ñuu Jerusalén ña̱ va̱ʼa ná kǒo kusi̱kindaakana miíyó”. 18 Tándi̱ʼi, ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna ndáa ki̱ʼva chi̱ndeétáʼan Ndióxi̱ ta̱ va̱ʼaní-ini xíʼi̱n ta na̱túʼi̱n xíʼinna xa̱ʼa̱ ña̱ ni̱ka̱ʼa̱n ta̱ rey. Tá xi̱niso̱ʼona ña̱yóʼo, ka̱china: “Ná kixáʼayó sandáʼayóña”. Tasaá chi̱kaa̱na ndee̱ xíʼin táʼanna ña̱ va̱ʼa keʼéna chiñu yóʼo.
19 Soo tá ku̱ndaa̱-ini ta̱ Sanbalat ta̱ horonita xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo, saátu ta̱ Tobías ta̱ ammonita ta̱ xi̱kuumií iin chiñu ña̱ ndáyáʼvi xíʼin ta̱ Guésem ta̱ árabe, ki̱xáʼana xáku̱ndaana ndi̱ʼi̱ ta kúsi̱kindaana ndi̱ʼi̱ ta xi̱kachina: “¿Ndáaña kéʼéndó? ¿Á kúni̱vandó nduundó contra xíʼin ta̱ rey?”. 20 Soo yi̱ʼi̱ ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna: “Ndióxi̱ ta̱ íyo chí ndiví kúú ta̱ chindeétáʼan xíʼinndi̱ ña̱ vií kana ña̱ keʼéndi̱. Ta ndi̱ʼi̱ na̱ káchíñu nu̱úra, sandáʼavandi̱ nama̱ yóʼo. Ndóʼó kǒo nda̱a̱ ni iin ña̱ʼa kúúmiíndó ñuu Jerusalén, kǒo nda̱yí* kúúmiíndó ña̱ ka̱ʼa̱n ku̱a̱chindó xa̱ʼa̱ nda̱a̱ ni iin ña̱ʼa ta kǒo nda̱a̱ ni iin ña̱ʼa níkeʼéndó ñuu Jerusalén ña̱ va̱ʼa ndakaʼánna xa̱ʼa̱ndó”.
3 Ta̱ su̱tu̱ káʼnu Eliasib xíʼin na̱ su̱tu̱ ñanira ki̱xáʼana sándaʼana chí Yéʼé ndikachi.* Nda̱sayi̱i̱naña* ta ta̱ánna yéʼéña ta saátu nda̱sayi̱i̱na táʼví nu̱ú íyo Veʼe súkun ña̱ Meá iinsaá nda̱a̱ nu̱ú íyo Veʼe súkun ta̱ Hananel. 2 Na̱ ta̱a na̱ ñuu Jericó kúú na̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱. Ta ta̱ Zacur se̱ʼe ta̱ Imrí kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼvíña.
3 Na̱ se̱ʼe ta̱ Hasenaá kúú na̱ sa̱ndáʼa chí Yéʼé ti̱a̱ká. Ka̱tana viga ta ta̱ánna yéʼé ta chi̱nundaana ka̱a ña̱ va̱ʼa kundasi kútu̱ yéʼé. 4 Ta̱ Meremot, se̱ʼe ta̱ Uriya, se̱ʼe ta̱ Hacoz kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱; ta̱ Mesulam se̱ʼe ta̱ Berekías, se̱ʼe ta̱ Mesezabel kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví, ta ta̱ Sadoc se̱ʼe ta̱ Baaná kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼvíña. 5 Na̱ tecoíta kúú na̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱, soo na̱ ta̱a na̱ xi̱kuumií chiñu ña̱ ndáyáʼvi nu̱úna kǒo níxiinna kachíñuna xa̱ʼa̱ ña̱ kǒo níxikuni̱na ña̱ ka̱ʼa̱n na̱ kíʼin kuenta xíʼin chiñu kán xíʼinna ndáaña keʼéna.
6 Ta̱ Joiadá se̱ʼe ta̱ Paséah xíʼin ta̱ Mesulam se̱ʼe ta̱ Besodeya kúú na̱ sa̱ndáʼa Yéʼé ñuu yatá. Ka̱tana viga ta ta̱ánna yéʼé ta chi̱nundaana ka̱a ña̱ va̱ʼa kundasi kútu̱ yéʼé. 7 Ta̱ Melatías ta̱ gabaonita xíʼin ta̱ Jadón ta̱ meronotita kúú na̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱. Na̱yóʼo xi̱kuuna na̱ ñuu Gabaón xíʼin Mizpá ta ta̱ xi̱xaʼndachíñu nu̱ú na̱ xi̱ndoo chí táʼví oeste tá yu̱ta Éufrates kúú ta̱ xi̱xaʼndachíñu nu̱úna. 8 Ta̱ Uziel se̱ʼe ta̱ Harhaya ta̱ xi̱keʼé ña̱ʼa ña̱ ka̱a kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱. Ta ta̱ Hananías, iin ta̱ xi̱keʼé ña̱ʼa ña̱ xáʼa̱n támi* kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼvíña. Na̱yóʼo kúú na̱ chi̱kaa̱ piso chí Jerusalén iinsaá nda̱a̱ nu̱ú íyo Nama̱ ña̱ ndíka̱. 9 Ta̱ Refayá se̱ʼe ta̱ Hur kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱. Ta̱yóʼo xi̱kuura ta̱ xi̱xaʼndachíñu nu̱ú iin táʼví ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo chí Jerusalén. 10 Ta̱ Jedayá se̱ʼe ta̱ Harumaf kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱ ña̱ ni̱xi̱yo nu̱ú xítondaa veʼera. Ta ta̱ Hatús se̱ʼe ta̱ Hasabneya kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱.
11 Ta̱ Malkiya se̱ʼe ta̱ Harim xíʼin ta̱ Hasub se̱ʼe ta̱ Pahat-Moab kúú na̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱, ta saátu sa̱ndáʼana Veʼe súkun nu̱ú ni̱xi̱yo horno* nu̱ú xi̱ ixava̱ʼana si̱ta̱váʼa. 12 Inka táʼví sa̱ndáʼa ta̱ Salum se̱ʼe ta̱ Halohés xíʼin ná ñaʼá se̱ʼera. Ta̱yóʼo xi̱kuu ta̱ xi̱xaʼndachíñu nu̱ú sava ñuu ña̱ ni̱xi̱yo chí Jerusalén.
13 Ta̱ Hanún xíʼin na̱ xi̱ndoo chí Zanóah kúú na̱ sa̱ndáʼa Yéʼé ña̱ xítondaa chí yoso̱. Ta̱ánna yéʼé ta chi̱nundaana ka̱a ña̱ va̱ʼa kundasi kútu̱ yéʼé. Ta saátu sa̱ndáʼana 450 metro* nama̱ yóʼo iinsaá nda̱a̱ nu̱ú íyo Yéʼé nu̱ú xi̱ndoo koʼndo ya̱a̱. 14 Ta̱ Malkiya se̱ʼe ta̱ Recab, ta̱ xi̱xaʼndachíñu nu̱ú ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo chí Bet-Hakerem kúú ta̱ sa̱ndáʼa Yéʼé nu̱ú xi̱ndoo koʼndo ya̱a̱. Sa̱ndáʼanaña ta ta̱ánna yéʼéña ta chi̱nundaana ka̱a ña̱ va̱ʼa kundasi kútu̱ yéʼé.
15 Ta̱ Salún se̱ʼe ta̱ Colhozé ta̱ xi̱xaʼndachíñu nu̱ú ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo chí Mizpá kúú ta̱ sa̱ndáʼa Yéʼé nu̱ú kána ti̱kui̱í. Sa̱ndáʼara yéʼé yóʼo ta chi̱núura xi̱níña, ta̱ánra yéʼé ta chi̱nundaara ka̱a ña̱ va̱ʼa kundasi kútu̱ yéʼé. Ta saátu sa̱ndáʼara nama̱ ña̱ ni̱xi̱yo nu̱ú xi̱ndichi Tanque ña̱ Selá* ña̱ ni̱xi̱yo yatin síi̱n* Jardín ta̱ Rey, iinsaá nda̱a̱ nu̱ú ni̱xi̱yo Escalera tú ku̱a̱ʼa̱n chí Ñuu ta̱ David.
16 Ta̱ Nehemías se̱ʼe ta̱ Azbuc, ta̱ xi̱xaʼndachíñu iin táʼví nu̱ú ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo chí Bet-Zur kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱, ki̱xáʼara sa̱ndáʼara chí nu̱ú xítondaa nu̱ú Xi̱nduxu̱n na̱ yiví ña̱ xi̱kuu kuenta ta̱ David* iinsaá nda̱a̱ nu̱ú i̱xava̱ʼana iin tanque ta saátu nda̱a̱ nu̱ú ni̱xi̱yo Veʼe na̱ ndakúní.
17 Na̱ levita kúú na̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱ yóʼo ta ta̱ xi̱kiʼin kuenta xíʼinna xi̱kuu ta̱ Rehúm se̱ʼe ta̱ Baní; ta̱ Hasabías, ta̱ xi̱xaʼndachíñu iin táʼví nu̱ú ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo chí Queilá kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱ ta ke̱ʼéra ña̱yóʼo nu̱ú ndiʼi na̱ ñuura. 18 Na̱ ñani na̱yóʼo kúú na̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱. Ta ta̱ xi̱kiʼin kuenta xíʼinna xi̱kuu ta̱ Bavái se̱ʼe ta̱ Henadad, ta̱ xi̱xaʼndachíñu iin táʼví nu̱ú ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo chí Queilá.
19 Tándi̱ʼi, ta̱ Ézer se̱ʼe ta̱ Jesúa ta̱ xi̱xaʼndachíñu nu̱ú ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo chí Mizpá kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱ ña̱ xítondaa chí nu̱ú xi̱taánva̱ʼana* espada, lanza, escudo xíʼin inkaka ña̱ʼa, ña̱ ni̱xi̱yo nu̱ú íyo Ña̱ tíinndaa nama̱.
20 Ta ta̱ Baruc se̱ʼe ta̱ Zabái kúú ta̱ chi̱kaa̱ní ndee̱ ña̱ va̱ʼa sandáʼara inka táʼví nama̱, ki̱xáʼara chí nu̱ú ni̱xi̱yo Ña̱ tíinndaa nama̱ ta ni̱xa̱a̱ra nda̱a̱ nu̱ú xi̱kiʼvina veʼe ta̱ su̱tu̱ káʼnu Eliasib.
21 Ta ta̱ Meremot se̱ʼe ta̱ Uriya, se̱ʼe ta̱ Hacoz kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱, ki̱xáʼara sa̱ndáʼara chí nu̱ú xi̱kiʼvina veʼe ta̱ Eliasib iinsaá nda̱a̱ nu̱ú xi̱ndiʼi veʼe ta̱ Eliasib.
22 Na̱ su̱tu̱ na̱ xi̱ndoo nu̱ú ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo chí yu̱ta Jordán kúú na̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱. 23 Ta̱ Benjamín xíʼin ta̱ Hasub kúú na̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱ ña̱ ni̱xi̱yo chí nu̱ú xítondaa veʼera. Ta̱ Azarías se̱ʼe ta̱ Maaseya, se̱ʼe ta̱ Ananíah kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱ ña̱ ni̱xi̱yo yatin nu̱ú xi̱ndichi veʼera. 24 Ta ta̱ Binuí se̱ʼe ta̱ Henadad kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱, ki̱xáʼara nu̱ú ni̱xi̱yo veʼe ta̱ Azarías iinsaá nda̱a̱ nu̱ú ni̱xi̱yo Ña̱ tíinndaa nama̱ ta saátu nda̱a̱ nu̱ú ni̱xi̱yo ti̱tu̱nña.
25 Ta̱ Palal se̱ʼe ta̱ Uzái kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱ ña̱ ni̱xi̱yo chí nu̱ú xítondaa Ña̱ tíinndaa nama̱ xíʼin veʼe súkun ña̱ xi̱ndichi yatin nu̱ú ni̱xi̱yo Veʼe* ta̱ Rey, ña̱ ni̱xi̱yo chí ni̱nuka nu̱ú ni̱xi̱yo Yéʼé na̱ Soldado. Ta ta̱ Pedaya se̱ʼe ta̱ Parós kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱.
26 Ta na̱ xi̱kachíñu ini templo* na̱ xi̱ndoo chí Ofel kúú na̱ sa̱ndáʼa iinka táʼví nama̱ ña̱ ndi̱ʼi-xa̱ʼa̱ iinsaá nda̱a̱ tá ni̱xa̱a̱na chí táʼví este* nu̱ú ni̱xi̱yo Yéʼé ti̱kui̱í ta saátu nu̱ú ni̱xi̱yo veʼe súkun ña̱ xi̱kita chí sa̱tá nama̱.
27 Ta na̱ tecoíta kúú na̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱, ki̱xáʼana chí nu̱ú xítondaa veʼe súkun ña̱ xi̱kita chí sa̱tá nama̱ ta ni̱xa̱a̱na nda̱a̱ nu̱ú ni̱xi̱yo nama̱ ña̱ ni̱xi̱yo yatin chí Ofel.
28 Ta na̱ su̱tu̱ kúú na̱ sa̱ndáʼa nama̱ ña̱ ni̱xi̱yo chí ni̱nuka nu̱ú ni̱xi̱yo Yéʼé kuáyi̱. Iin tá iinna ka̱chíñuna nu̱ú xítondaa veʼena.
29 Ta̱ Sadoc se̱ʼe ta̱ Imer kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱, ña̱ xi̱kindo̱o chí nu̱ú xítondaa veʼera.
Ta ta̱ Semaya se̱ʼe ta̱ Secanías ta̱ xi̱ndaa Yéʼé templo ña̱ xítondaa chí nu̱ú kíta ñu̱ʼu,* kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱.
30 Tándi̱ʼi, ta̱ Hananías se̱ʼe ta̱ Selemías kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱ xíʼin ta̱ Hanún se̱ʼe ta̱ Zalaf, ta̱yóʼo xi̱kuu se̱ʼera ta̱ i̱ñu̱.
Ta ta̱ Mesulam se̱ʼe ta̱ Berekías kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱, ña̱ xi̱kindo̱o chí nu̱ú xítondaa veʼera.
31 Ta ta̱ Malkiya ta̱ xi̱kitáʼan xíʼin na̱ íxava̱ʼa ña̱ʼa xíʼin ka̱a kúú ta̱ sa̱ndáʼa inka táʼví nama̱, ki̱xáʼara sa̱ndáʼara chí nu̱ú ni̱xi̱yo veʼe na̱ xi̱kachíñu templo* ta saátu nu̱ú xi̱ndoo na̱ xi̱xi̱íko* ña̱ʼa, ña̱ xítondaa chí Yéʼé ña̱ Inspección, iinsaá nda̱a̱ ti̱tu̱n nu̱ú ni̱xi̱yo cuarto ña̱ xi̱núu chí xi̱ní veʼe.
32 Ta na̱ xi̱ ixava̱ʼa ña̱ʼa xíʼin ka̱a ta saátu na̱ xi̱xi̱íko kúú na̱ sa̱ndáʼa chí ti̱tu̱n nu̱ú ni̱xi̱yo cuarto ña̱ xi̱núu chí xi̱ní veʼe iinsaá nda̱a̱ nu̱ú ni̱xi̱yo Yéʼé ndikachi.
4 Tá xi̱niso̱ʼo ta̱ Sanbalat ña̱ sándaʼandi̱ nama̱, ni̱sa̱a̱níra ta kǒo nísandákoora ña̱ kusi̱kindaara na̱ judío. 2 Tasaá ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼin ndiʼi na̱ kítáʼan xíʼinra ta saátu xíʼin na̱ soldado na̱ ñuu Samaria: “¿Ndáaña kúni̱ na̱ nda̱ʼví judío yóʼo keʼéna? ¿Á ndákanixi̱nína ña̱ kivi keʼé miína ña̱yóʼo? ¿Á kaʼnína kití ta so̱kónarí nu̱ú* Ndióxi̱na? ¿Á ndákanixi̱nína ña̱ iin kuití ki̱vi̱ sandíʼina keʼéna ña̱yóʼo? ¿Á ndákanixi̱nína ña̱ kivi kuniñúʼu tukuna yu̱u̱ ña̱ ni̱xi̱xi̱ ña̱ ñúʼu tañu ña̱ʼa ña̱ ndi̱ʼi-xa̱ʼa̱?”.
3 Ta ta̱ Tobías ta̱ ammonita ta̱ xi̱ndichi síi̱nra,* ka̱chira: “Tá iin kuití yu̱kuii* ná ndaa sa̱tá nama̱ ña̱ íxava̱ʼana, ko̱yo ndiʼiva yu̱u̱”.
4 Tasaá ni̱ka̱ʼi̱n ña̱yóʼo xíʼin Ndióxi̱: “Kuniso̱ʼún Ndióxi̱ miíndi̱, saáchi kúsi̱kindaana ndi̱ʼi̱. Taxiún ña̱ ndiʼi ña̱ káʼa̱nna ná ndikóña nu̱ú miína. Ta saátu taxiún ña̱ na̱ sáa̱-ini xíniñaʼá ná ndakiʼinnana ku̱ʼu̱n xíʼinna inka ñuu. 5 Koto va̱ʼún ña̱ kéʼéna ta va̱ása koo káʼnu-iniún xa̱ʼa̱ ku̱a̱china, saáchi na̱yóʼo ku̱sikindaana na̱ káchíñu yóʼo”.
6 Ña̱kán nda̱kundeéndi̱ sa̱ndáʼandi̱ nama̱ ta nda̱kasindi̱ ndiʼi nu̱ú ndi̱ʼi-xa̱ʼa̱ña, ta nda̱a̱ ma̱ʼñúña ni̱xa̱a̱ndi̱. Ta na̱ ñuu nda̱kundeéna ka̱chíñuna xíʼin ndiʼi níma̱na.
7 Soo ta̱ Sanbalat, ta̱ Tobías, na̱ árabe, na̱ ammonita xíʼin na̱ asdodita ni̱sa̱a̱nína tá ku̱ndaa̱-inina ña̱ xa̱a̱ ku̱a̱ʼání ku̱a̱ʼa̱nndi̱ sándaʼandi̱ nama̱ ñuu Jerusalén ta saátu ña̱ nda̱kasindi̱ ndiʼi ya̱vi̱ ña̱ xi̱kuumiíña. 8 Ña̱kán nda̱kutáʼanna ña̱ va̱ʼa kixina kanitáʼanna xíʼin na̱ ndóo ñuu Jerusalén ta sakákuna ku̱a̱chi ñuu yóʼo. 9 Tasaá ni̱ka̱ʼa̱nndi̱ xíʼin Ndióxi̱ndi̱ ta nda̱kaxinndi̱ na̱ kundaa ñuú xíʼin káʼñu* ña̱ va̱ʼa kundaandi̱ miíndi̱ nu̱úna.
10 Soo na̱ ñuu Judá xi̱kachina: “Na̱ káchíñu* kǒoka ndee̱na, ta ku̱a̱ʼáníva kúú ña̱ʼa ña̱ ndi̱ʼi-xa̱ʼa̱. Va̱ása kuchiñuyó sandáʼayó nama̱ yóʼo”.
11 Na̱ xi̱saa̱-ini xi̱xini ndi̱ʼi̱ xi̱kachina: “Ni va̱ása kiʼinvína kuenta ña̱ xa̱a̱yó nu̱ú ndóona ta kaʼníyóna. Tasaá va̱ása sandáʼakana nama̱”.
12 Ta tá xi̱kixi na̱ judío na̱ ndóo yatin nu̱ú ndóo na̱ sáa̱-ini xíni ndi̱ʼi̱, tuku ta tuku* xi̱kaʼa̱nna xíʼinndi̱: “Na̱ ndóo xa̱a̱ síín síín ñuu kixina ta kanitáʼanna xíʼinyó”.
13 Xa̱ʼa̱ ña̱kán, nda̱kaxii̱n na̱ kundaa chí ni̱nu̱, chí nu̱ú íyoka ya̱vi̱ sa̱tá nama̱ chí nu̱ú kivi ki̱ʼvina, ta xa̱a̱ familia tá familia sa̱ndákitáʼi̱nna ña̱ va̱ʼa kundaana. Ta xi̱niʼina espada, lanza xíʼin kuxu̱n.* 14 Tá xi̱nii̱ ña̱ yíʼvinína, ndi̱ku̱n ni̱xa̱ʼi̱n ni̱ka̱ʼi̱n xíʼin na̱ ta̱a na̱ ndáyáʼvi, na̱ kúúmií chiñu ña̱ ndáyáʼvi ta saátu ni̱ka̱ʼi̱n xíʼin ndiʼi mií na̱ ñuu: “Kǒo yi̱ʼvíndó kunindóna. Ndakaʼánndó xa̱ʼa̱ Jehová, ña̱ káʼnuníra ta íxato̱ʼónínara, ta kanitáʼanndó xa̱ʼa̱ na̱ ñanindó, xa̱ʼa̱ se̱ʼeta̱andó, xa̱ʼa̱ se̱ʼe-síʼindó, xa̱ʼa̱ ná síʼindó ta saátu xa̱ʼa̱ veʼendó”.
15 Na̱ sáa̱-ini xíni ndi̱ʼi̱ ku̱ndaa̱-inina ña̱ xa̱a̱ ku̱ndaa̱va-inindi̱ xa̱ʼa̱ ña̱ kúni̱na keʼéna ta saátu ña̱ va̱ása nítaxi Ndióxi̱ ña̱ vií kana ña̱ kúni̱na keʼéna. Xa̱ʼa̱ ña̱kán, ndiʼindi̱ nda̱kundeévandi̱ ka̱chíñundi̱ ña̱ va̱ʼa sandáʼandi̱ nama̱. 16 Soo nani ki̱vi̱ kán, iin tiʼvi na̱ ta̱a xi̱kachíñu ta iin tiʼvina xi̱niʼi lanza, escudo, kuxu̱n ta xi̱ndasi ka̱a kándíkana. Ta na̱ xi̱kuumií chiñu ña̱ ndáyáʼvi xi̱chindeétáʼanvana xíʼin na̱ ta̱a na̱ ñuu Judá 17 na̱ sándaʼa nama̱. Ta na̱ xi̱xikó ña̱ʼa, xíʼin iin ndaʼa̱na xi̱keʼéna chiñu yóʼo ta inka ndaʼa̱na xi̱niʼina ña̱ʼa ña̱ kuniñúʼuna kanitáʼanna. 18 Na̱ xi̱kachíñu xi̱tikaa iin espada tokóna nani xi̱kachíñuna. Ta ta̱ xi̱xiniñúʼu tivi ndiki̱ tá ná kuu iin tu̱ndóʼo, xi̱kitáʼanra xíʼi̱n.
19 Tasaá ni̱ka̱ʼi̱n xíʼin na̱ ta̱a na̱ ndáyáʼvi, na̱ kúúmií chiñu ña̱ ndáyáʼvi ta saátu ni̱ka̱ʼi̱n xíʼin ndiʼi mií na̱ ñuu: “Káʼnuní nama̱ ña̱ íxava̱ʼayó ta káni̱níña ta xíkání ñúʼuyó káchíñuyó nu̱ú táʼanyó. 20 Xa̱ʼa̱ ña̱kán, tá ná kuniso̱ʼondó ña̱ tívina ndiki̱, kixi ndiʼindó nu̱ú ndóondi̱. Ta mií Ndióxi̱yó kanitáʼan xíʼinna xa̱ʼa̱yó”.
21 Tá xi̱ta̱a̱n* iinsaá nda̱a̱ tá xi̱kana ki̱mi, iin tiʼvindi̱ xi̱kachíñu ta iin tiʼvindi̱ xi̱niʼi lanza ña̱ va̱ʼa kundaandi̱. 22 Tasaá ni̱ka̱ʼi̱n xíʼin na̱ ñuu: “Chí ini ñuu Jerusalén ná kundoo na̱ ta̱a tá ñuú. Ta na̱ chíndeétáʼan xíʼinna ná kutáʼanna xíʼinna. Tá ñuú kundaana ta tá káʼñu* kachíñuna”. 23 Xa̱ʼa̱ ña̱kán, ni miíi̱, ni na̱ ñanii̱, ni na̱ chíndeétáʼan xíʼi̱n ni na̱ kítáʼan xíʼi̱n ña̱ va̱ʼa kundaana va̱ása níxi̱tavándi̱ ti̱ko̱to̱ndi̱. Ta chí ndaʼa̱ kúaʼandi̱ xi̱niʼindi̱ ña̱ʼa ña̱ kuniñúʼundi̱ kanitáʼanndi̱.
5 Soo ndiʼi na̱ ta̱a xíʼin ná síʼina, ki̱xáʼana káʼa̱nkúáchina* xa̱ʼa̱ na̱ judío táʼanna. 2 Savana xi̱kachina: “Íyo se̱ʼeta̱andi̱ ta saátu se̱ʼe-síʼindi̱, ta ndiʼindi̱ ku̱a̱ʼání kúúndi̱. Xíniñúʼundi̱ ña̱ʼa ña̱ kuxundi̱ ña̱ va̱ʼa kutakundi̱”. 3 Ta inkatuna xi̱kachina: “Xa̱ʼa̱ ña̱ kǒo ña̱ kuxundi̱ nda̱a̱ táxindi̱ ñuʼúndi̱, nu̱ú íyo tú uva ta saátu veʼendi̱ ndaʼa̱ inkana ña̱ va̱ʼa taxina ña̱ kuxundi̱”. 4 Ta inkatuna xi̱kachina: “Xi̱niñúʼu taxindi̱ ñuʼúndi̱ ta saátu nu̱ú íyo tú uva ndaʼa̱ inkana ña̱ va̱ʼa taxitóona xu̱ʼún ndaʼa̱ndi̱* ña̱ va̱ʼa chaʼvindi̱ impuesto ndaʼa̱ ta̱ rey. 5 Ndi̱ʼi̱ inkáchi ni̱i̱ kúúvandi̱ xíʼin na̱ ñanindi̱, ta na̱ se̱ʼendi̱ inkáchi ndáyáʼvina xíʼin na̱ se̱ʼe na̱kán. Soo ni saá, xíniñúʼu ndataxindi̱ se̱ʼeta̱andi̱ xíʼin se̱ʼe-síʼindi̱ ña̱ kachíñundáʼvina nu̱úna. Ta sava se̱ʼe-síʼindi̱ xa̱a̱ káchíñundáʼviná nu̱úna. Soo kǒo nda̱a̱ ni iin ña̱ʼa kivi keʼéndi̱ saáchi ñuʼúndi̱ ta saátu nu̱ú íyo tú uva xa̱a̱ inkavana nda̱kiʼinña”.
6 Tá xi̱niso̱ʼi̱ ndiʼi ña̱ káʼa̱nkúáchina, ndeéní ni̱sa̱íi̱ xa̱ʼa̱ ña̱ kéʼéna xíʼinna. 7 Tándi̱ʼi nda̱kanixi̱níi̱ xa̱ʼa̱ ndiʼi ña̱yóʼo, ni̱ka̱ʼi̱n xíʼin na̱ ta̱a na̱ ndáyáʼvi ta saátu xíʼin na̱ kúúmií chiñu ña̱ ndáyáʼvi ña̱ ni̱ki̱ʼvina ku̱a̱chi. Ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna: “Ndóʼó kíʼinndó si̱kí ndiʼi ña̱ʼa ña̱ táxindó ndaʼa̱ na̱ ñanindó”.
Xa̱ʼa̱ ña̱ ke̱ʼéna ña̱yóʼo, ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna ña̱ ná ndataka ndiʼina. 8 Ta ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna: “Ku̱chiñuvayó nda̱satáyó na̱ judío ñaniyó ndaʼa̱ na̱ inka ñuu ña̱ va̱ʼa sakǎkuyóna. Ta vitin, ¿á xi̱íkondó* na̱ ñanindó ta ndi̱ʼi̱ ndasatána?”.* Tá xi̱niso̱ʼona ña̱yóʼo, va̱ása níkunda̱a̱ka-inina ndáaña ka̱ʼa̱nna. 9 Ta ni̱ka̱ʼa̱nkai̱ xíʼinna: “Ña̱ kéʼéndó va̱ása va̱ʼaña. ¿Á va̱ása xíniñúʼu yi̱ʼvíndó kunindó Ndióxi̱yó* tasaá na̱ ñuu na̱ sáa̱-ini xíni miíyó va̱ása ku̱a̱ku̱ndaana miíyó? 10 Saátu yi̱ʼi̱, na̱ ñanii̱ xíʼin na̱ chíndeétáʼan xíʼi̱n táxitóondi̱ xu̱ʼún ndaʼa̱ inkana ta saátu ña̱ʼa ña̱ kuxuna. Ña̱kán ixandó ña̱ ma̱ní, ná kǒo kiʼinkayó si̱kí ña̱ʼa ña̱ táxitóoyó ndaʼa̱na. 11 Ixandó ña̱ ma̱ní, ndi̱ku̱n vitin ndataxindó ñuʼúna saátu nu̱ú íyo tú uvana, tú olivona xíʼin veʼena. Ndataxindó ña̱ kíʼinndó si̱kí xu̱ʼún ña̱ táxitóondó ndaʼa̱na, saátu xa̱ʼa̱ ña̱ táxindó trigo* ndaʼa̱na, vino xa̱á xíʼin aceite”.
12 Ta na̱kán ni̱ka̱ʼa̱nna: “Ndataxivandi̱ ndiʼiña ndaʼa̱na ta kǒo ndukúndi̱ nda̱a̱ ni iin ña̱ʼa nu̱úna. Keʼévandi̱ nda̱a̱ táki̱ʼva ni̱ka̱ʼún”. Ña̱kán ka̱nai̱ na̱ su̱tu̱ ta ni̱ka̱ʼi̱n xíʼin na̱ ni̱ki̱ʼvi ku̱a̱chi ña̱ ná chinaʼána* ña̱ saxínuna ña̱ ni̱ka̱ʼa̱nna. 13 Tasaá ki̱sii̱ ti̱ko̱to̱ ña̱ ndíxii̱ ta ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna: “Saá ná keʼé Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱ xíʼin na̱ ná kǒo saxínu ña̱ ni̱ka̱ʼa̱nna ta ná kindaara veʼena xíʼin ñuʼúna. Saá ná kisirana ta ná kǒo nda̱a̱ ni iinka ña̱ʼa kuumiína”. Tá xi̱niso̱ʼo ndiʼi na̱ ñuu ña̱yóʼo, ka̱china: “Saá koo”. Tándi̱ʼi ki̱xáʼana ndásakáʼnuna Jehová. Ta ndiʼi na̱ ñuu sa̱xínuna ña̱ ni̱ka̱ʼa̱nna.
14 Ta nani tá ki̱vi̱ ña̱ nda̱kaxin ta̱ rey yi̱ʼi̱ ña̱ kaʼndachíñui̱ nu̱ú ñuʼú ña̱ íyo chí Judá (nani tá ku̱i̱ya̱ 20 ña̱ xáʼndachíñu ta̱ rey Artajerjes iinsaá nda̱a̱ tá ku̱i̱ya̱ 32, u̱xu̱ u̱vi̱ ku̱i̱ya̱ xi̱kuuña) va̱ása níndukúi̱ ña̱ kuxui̱ ni ña̱ kuxu na̱ ñanii̱ nu̱úna, ni xíniñúʼuva taxina ña̱ʼa ña̱ kuxui̱ xa̱ʼa̱ ña̱ kúi̱ ta̱ xáʼndachíñu. 15 Soo na̱ chíñu na̱ xi̱ndoo tá ya̱chi̱ i̱xandi̱va̱ʼanína xíʼin na̱ ñuu, ta ndiʼi ki̱vi̱ xi̱ndukúna 456 gramo* ña̱ plata nu̱úna ña̱ va̱ʼa kiʼinna si̱ta̱váʼa kuxuna xíʼin vino koʼona. Ta saátu na̱ xi̱chindeétáʼan xíʼinna sa̱xóʼvi̱nína na̱ ñuu. Soo xa̱ʼa̱ ña̱ xi̱yiʼvíi̱ xi̱xinii̱ Ndióxi̱, va̱ása níkeʼíi̱ ña̱yóʼo.
16 Ta saátu nda̱a̱ chi̱ndeétáʼi̱n xíʼinna ña̱ sa̱ndáʼandi̱ nama̱. Ta ndiʼi na̱ chíndeétáʼan xíʼi̱n ka̱chíñuna xíʼinndi̱, ta va̱ása nísatándi̱ nda̱a̱ ni iin ñuʼú. 17 Ta xi̱xixi 150 na̱ judío xíʼi̱n, saátu na̱ kúúmií chiñu ña̱ ndáyáʼvi xíʼin inkaka na̱ yiví na̱ xi̱kee inka ñuu, na̱ xi̱kixi xi̱xito ndi̱ʼi̱. 18 Ndiʼi ki̱vi̱ xi̱xaʼnína iin si̱ndi̱ki̱, i̱ñu̱ ndikachi* tí va̱ʼaní ta saátu saa ta xíʼin xu̱ʼún miíi̱ xi̱chaʼvii̱rí, ta tá xi̱yaʼa u̱xu̱ ki̱vi̱ xi̱taxina ku̱a̱ʼání nu̱ú vino xi̱xiʼindi̱. Soo ni saá, va̱ása níka̱ʼi̱n xíʼinna ña̱ taxina ña̱ kuxui̱ xa̱ʼa̱ ña̱ kúi̱ ta̱ chíñu saáchi xa̱a̱ xóʼvi̱níva na̱ ñuu xíʼin chiñu ña̱ kéʼéna. 19 Ndióxi̱ miíi̱, ndakaʼún xa̱ʼíi̱ ta taxiún ña̱ va̱ʼa ndaʼíi̱ xa̱ʼa̱ ña̱ kéʼíi̱ xa̱ʼa̱ na̱ ñuu yóʼo.
6 Ta̱ Sanbalat, ta̱ Tobías, ta̱ Guésem ta̱ árabe xíʼin ndiʼika na̱ xi̱saa̱-ini xi̱xini ndi̱ʼi̱ ku̱ndaa̱-inina ña̱ xa̱a̱ sa̱ndíʼindi̱ sa̱ndáʼandi̱ nama̱ ta kǒoka nda̱a̱ ni iin ya̱vi̱ kúúmiíña (ni xi̱kuma̱níva taánndi̱ yéʼéña). 2 Ndi̱ku̱n saá, ta̱ Sanbalat xíʼin ta̱ Guésem chi̱ndaʼána iin na̱ ka̱ʼa̱n ña̱yóʼo xíʼi̱n: “Ná ndaka̱xinyó iin ki̱vi̱ ña̱ va̱ʼa ndakutáʼanyó iin ñuu loʼo ña̱ íyo chí yoso̱ ña̱ Onó”. Soo mií ña̱ nda̱a̱ na̱ xi̱kuni̱ ixandi̱va̱ʼa xíʼinvai̱ kúúna. 3 Ña̱kán chi̱ndaʼíi̱ na̱ ku̱a̱ʼa̱n ka̱ʼa̱n ña̱yóʼo xíʼinna: “Iin chiñu ña̱ ndáyáʼviní kúú ña̱ kéʼíi̱, ña̱kán kǒo kivi xa̱i̱ ndakutáʼi̱n xíʼinndó. ¿Á sandákoovai̱ keʼíi̱ chiñu yóʼo ña̱ va̱ʼa xa̱i̱ ndakutáʼi̱n xíʼinndó?”. 4 Ku̱mí yichi̱ chi̱ndaʼána na̱ ni̱ka̱ʼa̱n ña̱yóʼo xíʼi̱n, ta ku̱mí saá yichi̱ ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna ña̱ va̱ása ku̱ʼi̱n.
5 Tasaá, ta̱ Sanbalat chi̱ndaʼá tukura ta̱ chíndeétáʼan xíʼinra ña̱ ka̱ʼa̱nra tu̱ʼun yóʼo xíʼi̱n ta ña̱yóʼo xi̱kuuña yichi̱ u̱ʼu̱n, ta xi̱niʼira iin carta ña̱ núná nu̱ú. 6 Carta yóʼo xi̱kachiña: “Xa̱a̱ ku̱a̱ʼání na̱ ñuu káʼa̱nna ta saátu káʼa̱n ta̱ Guésem, ña̱ yóʼó xíʼin na̱ judío kúni̱ndó nduundó contra xíʼin ta̱ rey, xa̱ʼa̱ ña̱kán sándaʼandó nama̱ yóʼo. Ta káʼa̱ntuna ña̱ yóʼó kúú ta̱ koo rey nu̱úna. 7 Ta saátu nda̱kaxiún sava na̱ profeta ña̱ ná ku̱ʼu̱nna iníí ñuu Jerusalén ta ka̱ʼa̱nna ña̱yóʼo xa̱ʼún: ‘Xa̱a̱ íyova rey na̱ ñuu Judá’. Ta̱ rey kunda̱a̱va-inira xa̱ʼa̱ ndiʼi ña̱ʼa yóʼo, xa̱ʼa̱ ña̱kán va̱ʼaka kixiún ta ná natúʼunyó xa̱ʼa̱ña”.
8 Soo chi̱ndaʼíi̱ na̱ ku̱a̱ʼa̱n ka̱ʼa̱n ña̱yóʼo xíʼinra: “Su̱ví ña̱ ndixaví kúú ña̱ nátúʼún, ña̱ sándakuxi̱ní miívaún kúúña”.* 9 Na̱yóʼo xi̱kuni̱na sayíʼvina ndi̱ʼi̱ ta xi̱kachina: “Ndakavava-inina* ta kǒo sandíʼina keʼéna chiñu yóʼo”. Xa̱ʼa̱ ña̱kán káʼi̱n xíʼún Ndióxi̱ miíi̱ ña̱ ná taxiún ndee̱* ndaʼíi̱.
10 Tasaá ni̱xa̱ʼi̱n veʼe ta̱ Semaya se̱ʼe ta̱ Delayá, se̱ʼe ta̱ Mehetabel, saáchi kǒo níkivi kitara veʼera. Ta ta̱yóʼo ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼi̱n: “Ná ndaka̱xinyó iin ki̱vi̱ ña̱ va̱ʼa ndakutáʼanyó veʼe Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱, ta ki̱ʼviyó ini templo ta ndakasiyó yéʼéña saáchi kúni̱na kixina kaʼnína yóʼó. Tá ñuú kixina kaʼnína yóʼó”. 11 Ña̱kán ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinra: “Yi̱ʼi̱ ta̱ xáʼndachíñuva kúi̱, ¿á xíniñúʼu kunui̱? ¿Á va̱ása kuvii̱ tá ná ki̱ʼvii̱ ini templo xa̱ʼa̱ ña̱ kúi̱ ta̱ xáʼndachíñu? Ña̱kán va̱ása ki̱ʼvivíi̱ iniña”. 12 Tasaá ki̱ʼii̱n kuenta ña̱ su̱ví Ndióxi̱ kúú ta̱ níchindaʼá-ñaʼá ña̱ ka̱ʼa̱nra ña̱yóʼo xíʼi̱n. Saáchi ta̱ Tobías xíʼin ta̱ Sanbalat kúú na̱ cha̱ʼvi-ñaʼá ña̱ va̱ʼa ka̱ʼa̱nraña xíʼi̱n. 13 Cha̱ʼvinara ña̱ va̱ʼa sayíʼvira yi̱ʼi̱ ta ki̱ʼvii̱ ku̱a̱chi. Tasaá kúú ña̱ kivi ka̱ʼa̱nna ña̱ va̱ása va̱ʼa xa̱ʼíi̱ ta va̱ása va̱ʼa kindo̱i̱ nu̱ú inkana.
14 Ndióxi̱ miíi̱, ndakaʼún xa̱ʼa̱ ta̱ Tobías ta saátu xa̱ʼa̱ ta̱ Sanbalat xíʼin ndiʼi ña̱ʼa ña̱ kéʼéna. Ta saátu ndakaʼún xa̱ʼa̱ ñá profeta Noadías xíʼin ndiʼika na̱ profeta na̱ xi̱kuni̱ sayíʼvi yi̱ʼi̱ ku̱a̱ʼání yichi̱.
15 Ta 52 kuití ki̱vi̱ ni̱ya̱ʼa ta ni̱xi̱nuva nama̱ tá ki̱vi̱ 25 ña̱ yo̱o̱ elul.*
16 Tá ku̱ndaa̱-ini na̱ sáa̱-ini xíni ndi̱ʼi̱ xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo ta na̱ ñuu na̱ ndóo yatin xíʼinndi̱ xi̱ninaña, ku̱kaʼanní nu̱úna saáchi ki̱ʼinna kuenta ña̱ mií Ndióxi̱ndi̱ kúú ta̱ chi̱ndeétáʼan xíʼinndi̱ ña̱ ke̱ʼéndi̱ chiñu yóʼo. 17 Tá tiempo saá, na̱ ta̱a na̱ ndáyáʼvi ñuu Judá xi̱chindaʼána ku̱a̱ʼání carta ndaʼa̱ ta̱ Tobías, ta ta̱yóʼo xi̱ndakuiinra yuʼúna. 18 Ku̱a̱ʼání na̱ ñuu Judá chi̱naʼána* ña̱ nda̱kú koo inina xíʼin ta̱ Tobías, saáchi xi̱kuura ka̱sá ta̱ Secanías se̱ʼe ta̱ Ará,* ta se̱ʼera ta̱ Jehohanán ti̱ndaʼa̱ra xíʼin se̱ʼe-síʼi ta̱ Mesulam se̱ʼe ta̱ Berekías. 19 Ta saátu ndiʼi tiempo xi̱kaʼa̱n va̱ʼana xa̱ʼa̱ ta̱ Tobías xíʼi̱n, ta tándi̱ʼi xi̱xaʼa̱nna xi̱natúʼunna xíʼinra xa̱ʼa̱ ña̱ xi̱kaʼi̱n. Ta ta̱kán xi̱chindaʼára carta ndaʼíi̱ ña̱ va̱ʼa sayíʼvira yi̱ʼi̱.
7 Ndi̱ku̱n tá sa̱ndíʼindi̱ sa̱ndáʼandi̱ nama̱, ta̱ánndi̱ yéʼéña. Tándi̱ʼi, nda̱kaxinndi̱ na̱ kundaa yéʼé, na̱ kata xíʼin na̱ levita. 2 Tasaá ta̱xii̱ chiñu ndaʼa̱ ñanii̱ ta̱ Hananí ña̱ kiʼinra kuenta xíʼin ñuu Jerusalén ta saátu ta̱ Hananías ta̱ xi̱kiʼin kuenta xíʼin veʼe ña̱ kútu̱ní ndási saáchi xi̱kuura iin ta̱a ta̱ xi̱ndaaní-inina ta saátu xi̱yiʼvíníkara xi̱xinira Ndióxi̱* nu̱ú inkana. 3 Tasaá ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna: “Yéʼé ñuu Jerusalén kǒo xíniñúʼu ku̱náña tá kúma̱níka kita ñu̱ʼu,* ta na̱ ná kundaa yéʼé tá ñuú xíniñúʼu kútu̱va̱ʼa* ndakasinaña. Na̱ ta̱a ñuu Jerusalén kúú na̱ xíniñúʼu kundaa, savana kunditana chí nu̱ú xíniñúʼu kundaana ta inkana xíniñúʼu kunditana chí yéʼé veʼena”. 4 Ñuu yóʼo ndíka̱ní ni̱xi̱yoña ta loʼoníva na̱ yiví xi̱ndoo iniña ta ta̱ʼán ndaʼaví veʼena.
5 Tasaá, Ndióxi̱ miíi̱ chi̱kaa̱ra-inii̱ ña̱ sandátakai̱ na̱ ta̱a na̱ ndáyáʼvi, na̱ kúúmií chiñu ña̱ ndáyáʼvi ta saátu ndiʼi na̱ ñuu ña̱ va̱ʼa ndakaʼyi̱ ki̱vi̱ iin tá iin na̱ familia. Ta nda̱ni̱ʼíi̱ libro nu̱ú ni̱ka̱ʼyi̱ ki̱vi̱ na̱ siʼnaka ndi̱kó ñuu yóʼo ta saátu ndáana xi̱kuu na̱ veʼena, ta nu̱ú ña̱kán xi̱kachiña:
6 “Na̱yóʼo kúú ndiʼi na̱ xi̱ndoo nu̱ú ñuʼú kán* na̱ ndi̱kó chí ñuu Jerusalén, na̱ xi̱kitáʼan xíʼin ndiʼika na̱ nda̱kiʼin ta̱ Nabucodonosor ku̱a̱ʼa̱n xíʼinra chí Babilonia. Tá ni̱ya̱ʼa tiempo, ndi̱kóna chí Jerusalén xíʼin Judá ta iin tá iinna ndi̱kóna ñuuna. 7 Na̱yóʼo kúú na̱ ndi̱kó xíʼin ta̱ Zorobabel, ta̱ Jesúa, ta̱ Nehemías, ta̱ Azarías, ta̱ Raamías, ta̱ Nahamaní, ta̱ Mardoqueo, ta̱ Bilsán, ta̱ Mispéret, ta̱ Bigvái, ta̱ Nehúm xíʼin ta̱ Baaná.*
”Ta ndiʼika na̱ ndi̱kó xíʼin na̱ ta̱a ñuu Israel xi̱kuu na̱yóʼo: 8 na̱ se̱ʼe ta̱ Parós: 2,172 xi̱kuuna; 9 na̱ se̱ʼe ta̱ Sefatías: 372 xi̱kuuna; 10 na̱ se̱ʼe ta̱ Ará:* 652 xi̱kuuna; 11 na̱ veʼe ta̱ Pahat-Moab, na̱ xi̱kuu se̱ʼe ta̱ Jesúa, na̱ xi̱kuu se̱ʼe ta̱ Joab: 2,818 xi̱kuuna; 12 na̱ se̱ʼe ta̱ Elam: 1,254 xi̱kuuna; 13 na̱ se̱ʼe ta̱ Zatú: 845 xi̱kuuna; 14 na̱ se̱ʼe ta̱ Zacái: 760 xi̱kuuna; 15 na̱ se̱ʼe ta̱ Binuí: 648 xi̱kuuna; 16 na̱ se̱ʼe ta̱ Bebái: 628 xi̱kuuna; 17 na̱ se̱ʼe ta̱ Azgad: 2,322 xi̱kuuna; 18 na̱ se̱ʼe ta̱ Adonicam: 667 xi̱kuuna; 19 na̱ se̱ʼe ta̱ Bigvái: 2,067 xi̱kuuna; 20 na̱ se̱ʼe ta̱ Adín: 655 xi̱kuuna; 21 na̱ se̱ʼe ta̱ Ater, na̱ ki̱xi ti̱xin na̱ veʼe ta̱ Ezequías: 98 xi̱kuuna; 22 na̱ se̱ʼe ta̱ Hasum: 328 xi̱kuuna; 23 na̱ se̱ʼe ta̱ Bezái: 324 xi̱kuuna; 24 na̱ se̱ʼe ta̱ Harif: 112 xi̱kuuna; 25 na̱ ke̱e chí Gabaón: 95 xi̱kuuna; 26 na̱ ke̱e chí Belén xíʼin Netofá: 188 xi̱kuuna; 27 na̱ ke̱e chí Anatot: 128 xi̱kuuna; 28 na̱ ke̱e chí Bet-Azmávet: 42 xi̱kuuna; 29 na̱ ke̱e chí Quiryat-Jearim, Kefirá xíʼin Beerot: 743 xi̱kuuna; 30 na̱ ke̱e chí Ramá xíʼin Gueba: 621 xi̱kuuna; 31 na̱ ke̱e chí Micmás: 122 xi̱kuuna; 32 na̱ ke̱e chí Betel xíʼin Hai: 123 xi̱kuuna; 33 na̱ ke̱e chí inka Nebo: 52 xi̱kuuna; 34 na̱ se̱ʼe ta̱ inka Elam: 1,254 xi̱kuuna; 35 na̱ se̱ʼe ta̱ Harim: 320 xi̱kuuna; 36 na̱ ke̱e chí Jericó: 345 xi̱kuuna; 37 na̱ ke̱e chí Lod, Hadid xíʼin Onó: 721 xi̱kuuna, 38 ta na̱ ke̱e chí Senaá:* 3,930 xi̱kuuna.
39 ”Na̱yóʼo xi̱kuu ndiʼi na̱ su̱tu̱: na̱ se̱ʼe ta̱ Jedayá, na̱ ki̱xi ti̱xin na̱ veʼe ta̱ Jesúa: 973 xi̱kuuna; 40 na̱ se̱ʼe ta̱ Imer: 1,052 xi̱kuuna; 41 na̱ se̱ʼe ta̱ Pasjur: 1,247 xi̱kuuna, 42 ta na̱ se̱ʼe ta̱ Harim: 1,017 xi̱kuuna.
43 ”Na̱yóʼo xi̱kuu na̱ levita: na̱ se̱ʼe ta̱ Jesúa, na̱ ki̱xi ti̱xin na̱ veʼe ta̱ Cadmiel, na̱ xi̱kuu se̱ʼe ta̱ Hodevá: 74 xi̱kuuna. 44 Na̱ se̱ʼe ta̱ Asaf na̱ xi̱xita: 148 xi̱kuuna. 45 Na̱yóʼo xi̱kuu na̱ xi̱ndaa yéʼé: na̱ se̱ʼe ta̱ Salum, na̱ se̱ʼe ta̱ Ater, na̱ se̱ʼe ta̱ Talmón, na̱ se̱ʼe ta̱ Acub, na̱ se̱ʼe ta̱ Hatitá xíʼin na̱ se̱ʼe ta̱ Sobái: 138 xi̱kuuna.
46 ”Na̱yóʼo xi̱kuu na̱ xi̱kachíñu templo:* na̱ se̱ʼe ta̱ Ziha, na̱ se̱ʼe ta̱ Hasufá, na̱ se̱ʼe ta̱ Tabaot, 47 na̱ se̱ʼe ta̱ Querós, na̱ se̱ʼe ta̱ Sia, na̱ se̱ʼe ta̱ Padón, 48 na̱ se̱ʼe ta̱ Lebaná, na̱ se̱ʼe ta̱ Hagabá, na̱ se̱ʼe ta̱ Salmái, 49 na̱ se̱ʼe ta̱ Hanán, na̱ se̱ʼe ta̱ Guidel, na̱ se̱ʼe ta̱ Gahar, 50 na̱ se̱ʼe ta̱ Reayá, na̱ se̱ʼe ta̱ Rezín, na̱ se̱ʼe ta̱ Necodá, 51 na̱ se̱ʼe ta̱ Gazam, na̱ se̱ʼe ta̱ Uzá, na̱ se̱ʼe ta̱ Paséah, 52 na̱ se̱ʼe ta̱ Besái, na̱ se̱ʼe ta̱ Meunim, na̱ se̱ʼe ta̱ Nefusesim, 53 na̱ se̱ʼe ta̱ Bacbuc, na̱ se̱ʼe ta̱ Hacufá, na̱ se̱ʼe ta̱ Harhur, 54 na̱ se̱ʼe ta̱ Bazlit, na̱ se̱ʼe ta̱ Mehidá, na̱ se̱ʼe ta̱ Harsá, 55 na̱ se̱ʼe ta̱ Barcos, na̱ se̱ʼe ta̱ Sísara, na̱ se̱ʼe ta̱ Témah, 56 na̱ se̱ʼe ta̱ Nezías xíʼin na̱ se̱ʼe ta̱ Hatifá.
57 ”Na̱yóʼo xi̱kuu se̱ʼe na̱ xi̱kachíñu nu̱ú ta̱ Salomón: na̱ se̱ʼe ta̱ Sotái, na̱ se̱ʼe ta̱ Soféret, na̱ se̱ʼe ta̱ Peridá, 58 na̱ se̱ʼe ta̱ Jaalá, na̱ se̱ʼe ta̱ Darcón, na̱ se̱ʼe ta̱ Guidel, 59 na̱ se̱ʼe ta̱ Sefatías, na̱ se̱ʼe ta̱ Hatil, na̱ se̱ʼe ta̱ Pokéret-Hazebaim xíʼin na̱ se̱ʼe ta̱ Amón. 60 Ndiʼi na̱ xi̱kachíñu ini templo* xíʼin na̱ se̱ʼe na̱ xi̱kachíñu nu̱ú ta̱ Salomón, 392 xi̱kuuna.
61 ”Na̱yóʼo kúú na̱ ke̱e chí Tel-Mélah, Tel-Harsá, Kerub, Adón xíʼin Imer, soo va̱ása níkivi na̱ʼa̱na á na̱ israelita xi̱kuu na̱ veʼena: 62 na̱ se̱ʼe ta̱ Delayá, na̱ se̱ʼe ta̱ Tobías xíʼin na̱ se̱ʼe ta̱ Necodá: 642 xi̱kuuna. 63 Ta na̱yóʼo xi̱kuu na̱ su̱tu̱: na̱ se̱ʼe ta̱ Habaya, na̱ se̱ʼe ta̱ Hacoz xíʼin na̱ se̱ʼe ta̱ Barzilái, ta̱ ti̱ndaʼa̱ xíʼin iin ñá se̱ʼe-síʼi ta̱ Barzilái ta̱ galaadita ta nda̱kiʼinra ki̱vi̱ na̱ veʼe ñáyóʼo. 64 Na̱yóʼo kúú na̱ na̱ndukú xa̱ʼa̱ ña̱ xi̱kaʼa̱n ndáana xi̱kuu na̱ veʼena, soo kǒo níndani̱ʼína ña̱yóʼo, xa̱ʼa̱ ña̱kán va̱ása níkivi koona su̱tu̱.* 65 Soo ta̱ chíñu* ñuu kán ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼinna ña̱ va̱ása kivi kuxuna ña̱ʼa ña̱ yi̱i̱ nda̱a̱ ná koo iin ta̱ su̱tu̱ ta̱ kivi kuniñúʼu ña̱ Urim xíʼin ña̱ Tumim* ña̱ nda̱ka̱tu̱ʼunra Ndióxi̱ xa̱ʼa̱na.
66 ”Ndiʼi na̱ yiví yóʼo 42,360 xi̱kuuna, 67 soo kǒo níndakaʼvina 7,337 na̱ ta̱a xíʼin ná ñaʼá na̱ xi̱kachíñu nu̱úna ni 245 na̱ ta̱a xíʼin ná ñaʼá na̱ xi̱xita. 68 Ta xi̱kuumiína 736 kuáyi̱, 245 mula, 69 xíʼin 435 camello ta saátu 6,720 burro.
70 ”Sava na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú iin tá iin na̱ familia ta̱xina ña̱ʼa ña̱ kuniñúʼuna kachíñuna. Ta ta̱ chíñu* ñuu kán ta̱xira 8.4 kilo* ña̱ oro ña̱ kuniñúʼunaña, 50 ko̱ʼo̱ ña̱ kúnú ini ta saátu 530 ti̱ko̱to̱ náni̱ ña̱ ndíxi na̱ su̱tu̱. 71 Ta savaka na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ familia ta̱xina 168 kilo* ña̱ oro ta saátu 1,254 kilo* ña̱ plata ña̱ va̱ʼa kuniñúʼunaña kachíñuna. 72 Ta ndiʼika na̱ ñuu ta̱xina 168 kilo* ña̱ oro ta saátu 1,140 kilo* ña̱ plata xíʼin 67 ti̱ko̱to̱ náni̱ ña̱ ndíxi na̱ su̱tu̱.
73 ”Ta na̱ su̱tu̱, na̱ levita, na̱ xi̱ndaa yéʼé, na̱ xi̱xita, sava na̱ ñuu, na̱ xi̱kachíñu templo* ta saátu ndiʼi na̱ ñuu nda̱kundoona ñuuna. Tá xa̱a̱ kúúña yo̱o̱ u̱xa̱, ndiʼi na̱ israelita nda̱kundoona ñuuna”.
8 Ta ndiʼi na̱ ñuu nda̱kutáʼanna iin lugar ña̱ ndíka̱ ña̱ ni̱xi̱yo chí Yéʼé ti̱kui̱í ña̱ va̱ʼa keʼéna iin kuití ña̱ʼa. Ta ni̱ka̱ʼa̱nna xíʼin ta̱ Esdras ta̱ xi̱kaʼyi ley ña̱ ná kuniʼira libro nu̱ú va̱xi Ley ta̱ Moisés ku̱ʼu̱n xíʼinra, ña̱ ta̱xi Jehová ndaʼa̱ na̱ ñuu Israel. 2 Xa̱ʼa̱ ña̱kán, tá ki̱vi̱ nu̱ú ña̱ yo̱o̱ u̱xa̱, ta̱ su̱tu̱ Esdras níʼira ley ni̱xa̱ʼa̱nra nu̱ú nda̱kutáʼan na̱ ta̱a, ná ñaʼá xíʼin ndiʼika na̱ kivi kunda̱a̱-ini xíʼin ña̱ xíniso̱ʼona. 3 Ta ki̱xáʼara ndeéní káʼviraña chí lugar ña̱ ndíka̱ ña̱ ni̱xi̱yo chí nu̱ú xi̱ndikaa̱ Yéʼé ti̱kui̱í. Ka̱ʼviraña nani tá xi̱ta̱a̱n* iinsaá nda̱a̱ tá káʼñu* nu̱ú na̱ ta̱a, ná ñaʼá ta saátu ndiʼi na̱ kivi kunda̱a̱-ini xíʼin ña̱ xíniso̱ʼona. Ta ndiʼina viíní xi̱xiniso̱ʼona tá xi̱kaʼvira libro nu̱ú va̱xi Ley. 4 Ta̱ Esdras ta̱ xi̱xini̱ní kaʼyi ley xi̱ndichira sa̱tá iin ña̱ʼa* ña̱ i̱xava̱ʼana xíʼin yitu̱n ña̱ kuniñúʼuna ki̱vi̱ kán. Chí ndaʼa̱ kúaʼara xi̱ndichi ta̱ Matitías, ta̱ Sema, ta̱ Anaya, ta̱ Urías, ta̱ Hilquías xíʼin ta̱ Maaseya ta chí ndaʼa̱ yitinra xi̱ndichi ta̱ Pedaya, ta̱ Misael, ta̱ Malkiya, ta̱ Hasum, ta̱ Has-Badaná, ta̱ Zacarías xíʼin ta̱ Mesulam.
5 Ta̱ Esdras nda̱kunára libro yóʼo nu̱ú ndiʼi na̱ ñuu saáchi xi̱ndichira iin lugar ña̱ súkun. Tá ke̱ʼéra ña̱yóʼo ndiʼi na̱ ñuu nda̱kuitana. 6 Tasaá, ta̱ Esdras nda̱sakáʼnura Jehová Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱, ta̱ káʼnuní. Ta ndiʼi na̱ ñuu ndeéní ni̱ka̱ʼa̱nna: “Saá koo, saá koo”, ta nda̱niʼina ndaʼa̱na. Tándi̱ʼi, xi̱kuxítína nu̱ú Jehová. 7 Ta̱ Jesúa, ta̱ Baní, ta̱ Serebías, ta̱ Jamín, ta̱ Acub, ta̱ Sabetái, ta̱ Hodías, ta̱ Maaseya, ta̱ Quelitá, ta̱ Azarías, ta̱ Jozabad, ta̱ Hanán xíʼin ta̱ Pelayá na̱ xi̱kuu levita, nda̱kanina Ley nu̱ú na̱ ñuu na̱ xi̱ndita kán. 8 Ta nda̱kundeéna ndeéní ka̱ʼvina libro nu̱ú va̱xi Ley Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱, ta káxiní nda̱kaninaña ña̱ va̱ʼa chindeétáʼanna xíʼin na̱ ñuu ña̱ kunda̱a̱-inina ndáaña kúni̱ kachi ña̱ káʼvina nu̱úna.
9 Ta̱ Nehemías ta̱ xi̱xaʼndachíñu* nu̱úna, ta̱ su̱tu̱ Esdras ta̱ xi̱xini̱ní kaʼyi ley ta saátu na̱ levita na̱ xi̱sanáʼa̱ na̱ yiví ni̱ka̱ʼa̱nna xíʼin ndiʼi na̱ ñuu: “Vitin iin ki̱vi̱ yi̱i̱ kúúña nu̱ú Jehová Ndióxi̱yó. Ña̱kán va̱ása kuakundó ta ni kǒo kusuchí-inindó”. Saáchi ndiʼi na̱ ñuu ki̱xáʼana xákuna tá xi̱niso̱ʼona ña̱ káʼa̱n Ley. 10 Ta ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼinna: “Kúáʼanndó ta kuxundó ña̱ʼa mií ña̱ va̱ʼaka ta koʼondó vino vi̱si̱ ta chindaʼándó ña̱ kuxu na̱ kǒo ña̱ʼa kúúmií. Saáchi vitin kúúña iin ki̱vi̱ ña̱ yi̱i̱ nu̱ú tátayó. Va̱ása kusuchí-inindó, saáchi ña̱ si̱í-ini ña̱ táxi Jehová kúú ña̱ ndasandakú-inindó”.* 11 Ta na̱ levita xi̱sandíkona-ini na̱ yiví ta xi̱kachina xíʼinna: “Va̱ása kuakundó, saáchi vitin iin ki̱vi̱ yi̱i̱ kúúña. Kǒo kusuchí-inindó”. 12 Xa̱ʼa̱ ña̱kán, ndiʼi na̱ ñuu nda̱kiʼinna ku̱a̱ʼa̱nna kuxuna, koʼona ta chindaʼána ña̱ kuxu inkana ta kusi̱í-inina ki̱vi̱ kán, saáchi ku̱ndaa̱-inina xíʼin ña̱ sa̱náʼa̱nana.
13 Tá ki̱vi̱ u̱vi̱, na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ familia na̱ ni̱xi̱yo ñuu kán, na̱ su̱tu̱ ta saátu na̱ levita nda̱kutáʼanna xíʼin ta̱ Esdras ta̱ xi̱xini̱ní kaʼyi ley ña̱ va̱ʼa kunda̱a̱ka-inina xíʼin ña̱ xi̱kaʼa̱n Ley. 14 Tasaá ki̱ʼinna kuenta ña̱ nu̱ú Ley ña̱ ta̱xi Jehová ndaʼa̱ ta̱ Moisés, xi̱kaʼa̱nña ña̱ xi̱niñúʼu keʼé na̱ israelita veʼe válí* nu̱ú kundoona ña̱ koo vikó ña̱ yo̱o̱ u̱xa̱. 15 Ta xi̱kaʼa̱ntuña ña̱ xi̱niñúʼu ku̱ʼu̱nna ndiʼi ñuu ta saátu iníí ñuu Jerusalén ta ka̱ʼa̱nna ña̱yóʼo: “Kúáʼanndó chí yuku̱ ta kayandó ndaʼa̱ yitu̱n tú olivo ña̱ ndokoní, ndaʼa̱ tu̱xá, ndaʼa̱ tú mirto, ndaʼa̱ tú ñu̱u̱ ta saátu inkaka yitu̱n tú ndokoní ndaʼa̱ ña̱ va̱ʼa keʼéndó veʼe válí nda̱a̱ táki̱ʼva káʼa̱n ley”.
16 Xa̱ʼa̱ ña̱kán, na̱ ñuu ke̱ena ni̱xa̱ʼa̱nna ka̱yana ndaʼa̱ yitu̱n ta i̱xava̱ʼana veʼe válí chí xi̱ní veʼena, chí yéʼéna, chí yéʼé veʼe Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱ ta saátu chí lugar ña̱ ndíka̱ ña̱ ni̱xi̱yo chí Yéʼé ti̱kui̱í ta saátu chí Yéʼé ta̱ Efraín. 17 Xa̱ʼa̱ ña̱kán, ndiʼi na̱ ndi̱kó chí Jerusalén ke̱ʼéna veʼe válí ta xi̱ndoona iniña. Ta ndiʼi na̱ israelita ku̱si̱íní-inina saáchi nda̱a̱ tá tiempo ña̱ ni̱xi̱yo ta̱ Josué se̱ʼe ta̱ Nun iinsaá nda̱a̱ ki̱vi̱ kán, ta̱ʼán keʼéna iin vikó táʼan ña̱yóʼo. 18 Ta ndiʼi ki̱vi̱ xi̱kaʼvina libro nu̱ú va̱xi Ley Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱ nu̱úna, ki̱xáʼana káʼvinaña tá ki̱vi̱ nu̱ú iinsaá nda̱a̱ tá ki̱vi̱ so̱ndíʼi. U̱xa̱ ki̱vi̱ ni̱xi̱yo vikó ta tá ki̱vi̱ u̱na̱ ke̱ʼéna iin reunión ña̱ ndáyáʼviní, chi saá kúú ña̱ ni̱ka̱ʼyi̱ ña̱ xi̱niñúʼu keʼéna.
9 Tá ki̱vi̱ 24 ña̱ yo̱o̱ kán, na̱ israelita nda̱kutáʼanna. Kǒo níxixina,* nda̱kundixina ti̱ko̱to̱ ndayí* ta sa̱káana yáká* xi̱nína. 2 Ta ndiʼi na̱ israelita nda̱taʼvína nu̱ú na̱ ke̱e inka ñuu. Tasaá nda̱kunditana ta ni̱na̱ʼma̱na xa̱ʼa̱ ku̱a̱chi ña̱ ni̱ki̱ʼvina ta saátu xa̱ʼa̱ ña̱ va̱ása va̱ʼa ke̱ʼé na̱ yivána. 3 Ta kán xi̱nditana nani ka̱ʼvina libro nu̱ú va̱xi Ley Jehová Ndióxi̱na nu̱úna ki̱ʼva u̱ni̱ hora. Ta inka u̱ni̱ hora ni̱na̱ʼma̱na xa̱ʼa̱ ku̱a̱china ta saátu xi̱kuxítína nu̱ú Jehová Ndióxi̱na.
4 Tasaá ta̱ Jesúa, ta̱ Baní, ta̱ Cadmiel, ta̱ Sebanías, ta̱ Buní, ta̱ Serebías, ta̱ Baní xíʼin ta̱ Kenaní nda̱ana nu̱ú xi̱ndita na̱ levita ta ndeéní ka̱nana Jehová Ndióxi̱na. 5 Tasaá ta̱ Jesúa, ta̱ Cadmiel, ta̱ Baní, ta̱ Hasabneya, ta̱ Serebías, ta̱ Hodías, ta̱ Sebanías xíʼin ta̱ Petahías na̱ xi̱kuu levita ni̱ka̱ʼa̱nna: “Ndakunditandó ta ndasakáʼnundó Jehová Ndióxi̱yó ndiʼi tiempo. Ndióxi̱ miíndi̱, káʼnuní ki̱vi̱ún ta iinlá ña̱yóʼo kúú ña̱ xíniñúʼu ndukáʼnu ta ka̱ʼa̱n va̱ʼana xa̱ʼa̱ña.
6 ”Iinlá miíún kúú Jehová. Yóʼó kúú ta̱ i̱xava̱ʼa ndiví, ndiví ña̱ súkunní, ta saátu ndiʼi ña̱ʼa ña̱ íyo nu̱úña.* I̱xava̱ʼún ñuʼú ta saátu ndiʼi ña̱ʼa ña̱ íyo nu̱úña, tá mar xíʼin ndiʼi ña̱ ñúʼu inirá. Ta yóʼó kúú ta̱ táxi ña̱ táku ndiʼi ña̱yóʼo. Ta ndiʼi ña̱ íyo chí ndiví xíku̱xítíña nu̱ún. 7 Yóʼó kúú Jehová, Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱. Yóʼó kúú ta̱ nda̱kaxin ta̱ Abrán ta ta̱váúnra ñuu Ur, ñuu na̱ caldeo, ta ni̱ka̱ʼún ña̱ kunaníra Abrahán. 8 Xa̱ʼa̱ ña̱ xi̱niún ña̱ nda̱kú íyo inira xíʼún, ke̱ʼún iin trato xíʼinra ña̱ va̱ʼa taxiún ñuʼú na̱ cananeo ndaʼa̱ra ta saátu ndaʼa̱ na̱ se̱ʼera, saátu ñuʼú na̱ hitita, na̱ amorreo, na̱ perizita, na̱ jebuseo xíʼin na̱ guirgaseo. Ta sa̱xínún ña̱ ki̱ndoún xíʼinra saáchi nda̱kúní íyo ña̱ kéʼún.
9 ”Xa̱ʼa̱ ña̱kán, tá xi̱niún xóʼvi̱ na̱ táʼanndi̱ na̱ xi̱ndoo xi̱naʼá chí Egipto ta xi̱niso̱ʼún ña̱ kánana yóʼó ña̱ chindeétáʼún xíʼinna tá ni̱xa̱a̱na ndóona yuʼú mar Rojo, 10 ku̱a̱ʼání milagro ke̱ʼún ña̱ va̱ʼa taxiún castigo ndaʼa̱ ta̱ faraón, ndaʼa̱ na̱ káchíñu nu̱úra ta saátu ndaʼa̱ ndiʼi na̱ yiví na̱ xi̱ndoo ñuu kán, saáchi ni̱nuní xi̱kunina ta i̱xandi̱va̱ʼana xíʼin na̱ ñuún. Ta̱xiún ku̱ndaa̱-inina xa̱ʼa̱ ki̱vi̱ún ta nda̱a̱ ki̱vi̱ vitin kúnda̱a̱-inina xa̱ʼa̱ña. 11 Ta xi̱ninu̱ú na̱ káchíñu nu̱ún nda̱taʼvíún tá mar ña̱ va̱ʼa ya̱ʼana nu̱ú ñuʼú yi̱chí. Ta̱ún na̱ ka̱taxínñaʼá ini tá mar, nda̱a̱ táki̱ʼva kéʼéna xíʼin iin yu̱u̱ tá sákananaña ini ti̱kui̱í saá ke̱ʼún xíʼinna. 12 Tá káʼñu* xi̱niñúʼún iin vi̱kó ña̱ va̱ʼa kuniʼún yichi̱ nu̱úna tasaá kunda̱a̱-inina ndáa míí ku̱ʼu̱nna, ta tá ñuú xi̱niñúʼún ñuʼu̱. Tasaá kúú ña̱ ni̱na̱ʼún nu̱úna ndáa yichi̱ ku̱ʼu̱nna. 13 Nu̱ún chí xi̱ní yuku̱ Sinaí ta ni̱ka̱ʼún xíʼinna nda̱a̱ chí ndiví. Chiñu ña̱ xa̱ʼndaún nu̱úna nda̱kúní íyoña, va̱ʼaní íyo ley ña̱ ta̱xiún ndaʼa̱na ta saátu va̱ʼaní íyo ndiʼika ña̱ ni̱ka̱ʼún xíʼinna keʼéna. 14 Ta saátu, sa̱náʼúnna ña̱ ixato̱ʼóna ki̱vi̱ sábado ta kooña ña̱ yi̱i̱ nu̱úna. Xi̱niñúʼún ta̱ Moisés ta̱ xi̱kachíñu nu̱ún ña̱ va̱ʼa kaʼndaún chiñu nu̱úna, ña̱ ka̱ʼún xíʼinna ndáaña xíniñúʼu keʼéna ta saátu ta̱xiún ley ndaʼa̱na. 15 Tá xi̱kuni̱na kuxuna, nda̱a̱ chí ndiví ke̱e ña̱ ta̱xiún xi̱xina. Tá xi̱yichi̱na,* ti̱xin yu̱u̱ ta̱váún ti̱kui̱í xi̱ʼina. Ta ni̱ka̱ʼún xíʼinna ña̱ ki̱ʼvina kundoona nu̱ú ñuʼú ña̱ ni̱ka̱ʼún taxiún ndaʼa̱na.
16 ”Soo na̱ táʼanndi̱ na̱ xi̱ndoo xi̱naʼá ni̱nuní xi̱kunina, so̱ʼoní* ni̱xi̱yona, ta kǒo níkandíxana chiñu ña̱ xa̱ʼndaún. 17 Kǒo níxiinna kandíxana ta ni kǒo níndakaʼánna xa̱ʼa̱ ña̱ʼa ña̱ ndáyáʼviní ña̱ xi̱nina ke̱ʼún. So̱ʼoní ni̱xi̱yona ta nda̱a̱ nda̱kaxinna iin ta̱ kuniʼi yichi̱ nu̱úna ña̱ va̱ʼa ndikóna chí Egipto ta koona na̱ kachíñundáʼvi nu̱ú na̱ ñuu kán. Soo yóʼó kúún iin Ndióxi̱ ta̱ xa̱a̱ íyo tu̱ʼva ña̱ koo káʼnu-iniún xa̱ʼa̱ inkana, kúndáʼviní-iniún xíniúnna, va̱ʼaní-iniún, kúeení-iniún* ta ndixaní kúʼvi̱-iniún* xíniún inkana. Xa̱ʼa̱ ña̱kán kǒo nísandákoondaʼúnna. 18 Ke̱ʼéna iin si̱ndi̱ki̱ loʼo tí ka̱a ta ki̱xáʼana káʼa̱nna: ‘Ña̱yóʼo kúú ndióxi̱yó. Ña̱yóʼo kúú ña̱ ta̱vá miíyó ti̱xin ñuu Egipto’. Ta nda̱a̱ ni loʼo va̱ása ní ixato̱ʼókana yóʼó. 19 Soo ni saá, xa̱ʼa̱ ña̱ va̱ʼaní-iniún va̱ása nísandákoúnna chí nu̱ú ñuʼú yi̱chí. Tá káʼñu xi̱niñúʼún vi̱kó ña̱ va̱ʼa kuniʼún yichi̱ nu̱úna tasaá kunda̱a̱-inina ndáa míí ku̱ʼu̱nna, ta tá ñuú xi̱niñúʼún ñuʼu̱ ña̱ va̱ʼa kutuu̱nña nu̱úna tasaá kunda̱a̱-inina ndáa yichi̱ kúú ña̱ ku̱ʼu̱nna. 20 Ta ta̱xiún espíritu ña̱ kúúmiíún ndaʼa̱na ña̱ va̱ʼa ndíchi koona. Ta̱xiún maná xi̱xina ta saátu ti̱kui̱í xi̱ʼina tá xi̱yichi̱na. 21 Ta̱xiún ña̱ xi̱xina 40 ku̱i̱ya̱ chí nu̱ú ñuʼú yi̱chí. Kǒo nda̱a̱ ni iin ña̱ʼa níkuma̱ní nu̱úna. Va̱ása níndiʼi-xa̱ʼa̱ ti̱ko̱to̱na ta ni kǒo níkaa kuiñu xa̱ʼa̱na.
22 ”Nda̱taʼvíún ñuu náʼnu xíʼin ñuu válí ta̱xiún ndaʼa̱na. Tasaá kúú ña̱ ni̱ki̱ʼvina nu̱ú ñuʼú ta̱ Sehón (ñuʼú ta̱ rey ñuu Hesbón), ta saátu nu̱ú ñuʼú ta̱ Og, ta̱ rey ñuu Basán. 23 Ta saátu ta̱xiún ña̱ ku̱a̱ʼání ná koo se̱ʼena, nda̱a̱ táki̱ʼva ku̱a̱ʼání kúú ki̱mi íyo chí ndiví. Ta ni̱xa̱ʼún xíʼinna nu̱ú ñuʼú ña̱ ni̱ka̱ʼún taxiún ndaʼa̱ na̱ táʼanna na̱ xi̱ndoo xi̱naʼá ña̱ va̱ʼa ndakiʼinnaña. 24 Tasaá na̱ se̱ʼena ni̱ki̱ʼvina nu̱ú ñuʼú kán ta nda̱kundoona nu̱úña. Ta xi̱ninu̱úna ña̱ ku̱chiñún ka̱nitáʼún xíʼin na̱ cananeo na̱ xi̱ndoo nu̱ú ñuʼú kán. Ta nda̱taxiún na̱ rey ndaʼa̱na ta saátu na̱ ñuu na̱ xi̱ndoo kán ña̱ va̱ʼa ná keʼéna nda̱a̱ ndáaka ña̱ kúni̱ miína xíʼinna. 25 Ku̱chiñuna nda̱kiʼinna ñuu ña̱ kútu̱ní ndási, ñuʼú ña̱ va̱ʼaní, nda̱kiʼinna veʼe nu̱ú chútú ku̱a̱ʼání ña̱ va̱ʼa ta saátu nu̱ú i̱xava̱ʼana ña̱ kuñuʼu ti̱kui̱í, nu̱ú ni̱xi̱yo tú uva, tú olivo xíʼin ku̱a̱ʼání yitu̱n tú táxi ku̱i̱ʼi. Ña̱kán xi̱xina nda̱a̱ ni̱xa̱a̱-inina* ta ndu̱nduʼúna. Ku̱a̱ʼání ña̱ va̱ʼa nda̱kiʼinna xa̱ʼa̱ ña̱ va̱ʼaní ni̱xi̱yo iniún xíʼinna.
26 ”Soo ni saá, kǒo níxiniso̱ʼokana yóʼó, ni̱xi̱yona contra xíʼún ta kǒo níxi̱kandíxakana Ley ña̱ ta̱xiún ndaʼa̱na. Xa̱ʼnína na̱ profeta na̱ chi̱ndaʼún ña̱ va̱ʼa ka̱ʼa̱nna xíʼinna xa̱ʼa̱ ña̱ kundoʼona, saáchi xi̱kuni̱ún ña̱ ná ndikóna nu̱ún. Ta xa̱ʼa̱ ña̱ ke̱ʼéna ña̱yóʼo ni loʼo va̱ása ní ixato̱ʼókana yóʼó. 27 Xa̱ʼa̱ ña̱kán nda̱taxiúnna ndaʼa̱ na̱ sáa̱-ini xíniñaʼá ta na̱yóʼo sa̱xóʼvi̱nana. Soo tá xa̱a̱ xi̱ñuʼuna nu̱ú tu̱ndóʼo, xi̱kanana yóʼó ña̱ va̱ʼa chindeétáʼún xíʼinna, ta nda̱a̱ chí ndiví nu̱ú íyoún xi̱xiniso̱ʼún ña̱ xi̱kaʼa̱nna. Xa̱ʼa̱ ña̱ va̱ʼaní-iniún, xi̱chindaʼún na̱ sakǎkuñaʼá nu̱ú na̱ sáa̱-ini xíniñaʼá.
28 ”Soo tá xa̱a̱ va̱ʼa loʼo xi̱ndoona, xi̱ndikó tukuna xi̱keʼéna ña̱ va̱ása va̱ʼa nu̱ún. Xa̱ʼa̱ ña̱kán xi̱ndataxiúnna ndaʼa̱ na̱ sáa̱-ini xíniñaʼá ta na̱yóʼo xi̱ ixandi̱va̱ʼana xíʼinna. Tuku ta tuku xi̱xakundáʼvina nu̱ún ña̱ ná chindeétáʼún xíʼinna, ta nda̱a̱ chí ndiví nu̱ú íyoún xi̱xiniso̱ʼún ña̱ xi̱kaʼa̱nna ta xi̱sakǎkúnna, saáchi va̱ʼaní ni̱xi̱yo iniún xíʼinna. 29 Xi̱kaʼún xíʼinna xa̱ʼa̱ ña̱ kivi kundoʼona ña̱ va̱ʼa ná ndikóna kandíxana Ley ña̱ ta̱xiún ndaʼa̱na, soo na̱yóʼo ni̱nuní xi̱kunina ta kǒo níxiinna kuniso̱ʼona chiñu ña̱ xáʼndaún nu̱úna. Ni̱ki̱ʼvina ku̱a̱chi chi kǒo níxiinkana kuniso̱ʼona ley ña̱ ta̱xiún ndaʼa̱na, saáchi ña̱yóʼo kúú ña̱ táxi kutaku iin na̱ yiví tá kándíxanaña. Nu̱úka ña̱yóʼo, nda̱kundeéna ku̱xíkana nu̱ún, so̱ʼoní ni̱xi̱yona ta kǒo níxiinkana kandíxana yóʼó. 30 Ku̱a̱ʼání ku̱i̱ya̱, kúee ni̱xi̱yo iniún xíʼinna, ta xi̱niñúʼún espíritu ña̱ kúúmiíún ña̱ va̱ʼa ka̱ʼún xíʼin na̱ profeta ña̱ ná ka̱ʼa̱nna xíʼinna xa̱ʼa̱ ña̱ kivi kundoʼona. Soo kǒo níxiinna kuniso̱ʼona. Tándi̱ʼi, nda̱taxiúnna ndaʼa̱ na̱ ñuu na̱ xi̱ndoo yatin kán. 31 Ta xa̱ʼa̱ ña̱ va̱ʼaní-iniún, kǒo nísandíʼi-xa̱ʼúnna ta ni kǒo nísandákoondaʼúnna, saáchi kúún Ndióxi̱ ta̱ kúndáʼvi-ini xíni inkana ta va̱ʼaní-iniún.
32 ”Ndióxi̱ miíndi̱, Ndióxi̱ ta̱ káʼnuní, ta̱ ndakúní ta̱ íxato̱ʼónína, sa̱xínún trato ña̱ ki̱ndoún xíʼinna ta ni̱na̱ʼún ña̱ ndixaní kúʼvi̱-iniún* xíniún inkana, kǒo ndakanixi̱níún ña̱ loʼoníva kúú ña̱ ni̱xo̱ʼvi̱ndi̱, saátu na̱ rey na̱ xi̱xaʼndachíñu nu̱úndi̱, na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱úndi̱, na̱ su̱tu̱, na̱ profeta, ta saátu ndiʼi na̱ táʼanndi̱ na̱ xi̱ndoo xi̱naʼá ta saátu ndiʼi na̱ ñuún na̱ xi̱ndoo tá tiempo ña̱ xi̱xaʼndachíñu na̱ rey ñuu Asiria iinsaá nda̱a̱ ki̱vi̱ vitin. 33 Ni ndo̱ʼondi̱ ndiʼi ña̱yóʼo, va̱ʼava ni̱xi̱yo ña̱ ke̱ʼún, saáchi nda̱kú ni̱xi̱yo iniún xíʼinndi̱. Ndi̱ʼi̱va kúú na̱ va̱ása va̱ʼa íyo ña̱ ke̱ʼé. 34 Na̱ xi̱kuu rey nu̱úndi̱, na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱úndi̱, na̱ xi̱kuu su̱tu̱ nu̱úndi̱ ta saátu na̱ táʼanndi̱ na̱ xi̱ndoo xi̱naʼá kǒo níxiniso̱ʼona Ley ña̱ ta̱xiún ndaʼa̱na ta ni kǒo níkandíxana chiñu ña̱ xa̱ʼndaún nu̱úna ni ña̱ xi̱kaʼún xíʼinna keʼéna. 35 Tá xi̱xaʼndachíñuna, xi̱kusi̱í-inina xíʼin ku̱a̱ʼání ña̱ʼa ña̱ ta̱xiún ndaʼa̱na ta xi̱ndoona nu̱ú ñuʼú ña̱ ndíka̱ní ta va̱ʼaní xi̱kana ña̱ʼa nu̱úña, soo kǒo níkachíñuna nu̱ún ta ni kǒo nísandákoona ña̱ keʼéna ña̱ va̱ása va̱ʼa. 36 Soo vitin nu̱ú inkavana káchíñundáʼvindi̱. Kúúndi̱ na̱ káchíñundáʼvi nu̱ú inkana nu̱ú ñuʼú ña̱ ta̱xiún ndaʼa̱ na̱ táʼanndi̱ na̱ xi̱ndoo xi̱naʼá ña̱ va̱ʼa kaxína ña̱ʼa ña̱ kana nu̱úña ta saátu ndiʼika ña̱ʼa va̱ʼa ña̱ íyo nu̱úña. 37 Ta ndiʼi ña̱ va̱ʼa ña̱ íyo nu̱ú ñuʼú yóʼo, na̱ rey na̱ ta̱xiún ña̱ kaʼndachíñu nu̱úndi̱ kúú na̱ ndákiʼinña xa̱ʼa̱ ku̱a̱chi ña̱ ni̱ki̱ʼvindi̱. Ta kéʼéna ña̱ kúni̱ miína xíʼinndi̱ ta saátu xíʼin kití sa̱na̱ndi̱, xa̱ʼa̱ ña̱kán xóʼvi̱níndi̱.
38 ”Ta xa̱ʼa̱ ña̱ ku̱u ndiʼi ña̱yóʼo, vitin ndiʼindi̱ chínaʼándi̱* ña̱ keʼéndi̱ iin ña̱ʼa, ña̱kán káʼyindi̱ña nu̱ú tutu ta na̱ níʼi yichi̱ nu̱úndi̱, na̱ levita xíʼin na̱ su̱tu̱ chíkaa̱na sello nu̱úña ña̱ va̱ʼa kundayáʼviña”.
10 Na̱yóʼo kúú na̱ chi̱kaa̱ sello nu̱ú tutu ña̱ káʼa̱n xa̱ʼa̱ ña̱ ki̱ndoona keʼéna:
Ta̱ Nehemías ta̱ xi̱xaʼndachíñu nu̱úna,* ta̱ xi̱kuu se̱ʼe ta̱ Hacalías,
ta saátu ta̱ Sedequías, 2 ta̱ Seraya, ta̱ Azarías, ta̱ Jeremías, 3 ta̱ Pasjur, ta̱ Amarías, ta̱ Malkiya, 4 ta̱ Hatús, ta̱ Sebanías, ta̱ Maluc, 5 ta̱ Harim, ta̱ Meremot, ta̱ Abdías, 6 ta̱ Daniel, ta̱ Guinetón, ta̱ Baruc, 7 ta̱ Mesulam, ta̱ Abías, ta̱ Mijamín, 8 ta̱ Maazías, ta̱ Bilgái xíʼin ta̱ Semaya. Na̱yóʼo kúú na̱ xi̱kuu su̱tu̱.
9 Na̱yóʼo xi̱kuu na̱ levita: ta̱ Jesúa se̱ʼe ta̱ Azanías, ta̱ Binuí (iin ta̱ xi̱kuu se̱ʼe ta̱ Henadad) xíʼin ta̱ Cadmiel, 10 ta saátu ñanina ta̱ Sebanías, ta̱ Hodías, ta̱ Quelitá, ta̱ Pelayá, ta̱ Hanán, 11 ta̱ Micá, ta̱ Rehob, ta̱ Hasabías, 12 ta̱ Zacur, ta̱ Serebías, ta̱ Sebanías, 13 ta̱ Hodías, ta̱ Baní xíʼin ta̱ Beninú.
14 Ta na̱yóʼo xi̱kuu na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ ñuu: ta̱ Parós, ta̱ Pahat-Moab, ta̱ Elam, ta̱ Zatú, ta̱ Baní, 15 ta̱ Buní, ta̱ Azgad, ta̱ Bebái, 16 ta̱ Adonías, ta̱ Bigvái, ta̱ Adín, 17 ta̱ Ater, ta̱ Ezequías, ta̱ Azur, 18 ta̱ Hodías, ta̱ Hasum, ta̱ Bezái, 19 ta̱ Harif, ta̱ Anatot, ta̱ Nebái, 20 ta̱ Magpías, ta̱ Mesulam, ta̱ Hezir, 21 ta̱ Mesezabel, ta̱ Sadoc, ta̱ Jadúa, 22 ta̱ Pelatías, ta̱ Hanán, ta̱ Anaya, 23 ta̱ Hosea, ta̱ Hananías, ta̱ Hasub, 24 ta̱ Halohés, ta̱ Pilhá, ta̱ Sobec, 25 ta̱ Rehúm, ta̱ Hasabná, ta̱ Maaseya, 26 ta̱ Ahíya, ta̱ Hanán, ta̱ Anán, 27 ta̱ Maluc, ta̱ Harim xíʼin ta̱ Baaná.*
28 Ta ndiʼika na̱ ñuu, na̱ su̱tu̱, na̱ levita, na̱ xi̱ndaa yéʼé, na̱ xi̱xita, na̱ xi̱kachíñu templo* ta saátu ndiʼi na̱ va̱ása níxikitáʼanka xíʼin na̱ ñuu na̱ xi̱ndoo nu̱ú ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo yatin kán na̱ xi̱kuni̱ kundiku̱n Ley Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱, ta saátu ná síʼina, se̱ʼeta̱ana xíʼin se̱ʼe-síʼina, ndiʼi na̱ xa̱a̱ kúnda̱a̱-ini ta kúúmiína ña̱ ndíchi* 29 nda̱kutáʼanna xíʼin na̱ táʼanna na̱ xi̱kuumií chiñu ña̱ ndáyáʼvi. Ta chi̱naʼána* ña̱ keʼéna ña̱ káʼa̱n Ley Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱, ña̱ nda̱taxira ndaʼa̱ ta̱ Moisés ta̱ xi̱kachíñu nu̱úra, ta ni̱ka̱ʼa̱ntuna ndáa chiʼña kúú ña̱ ndakiʼinna tá ná kǒo keʼéna ña̱yóʼo. Ta saátu ki̱ndoona ña̱ saxínuna ndiʼi chiñu ña̱ xa̱ʼnda tátayó Jehová nu̱úna xíʼin ndiʼi ña̱ káʼa̱n ley ña̱ ta̱xira ndaʼa̱na. Ka̱china: 30 “Va̱ása satíndaʼa̱ndi̱ se̱ʼe-síʼindi̱ xíʼin se̱ʼeta̱a na̱ ñuu na̱ ndóo nu̱ú ñuʼú yóʼo ta ni va̱ása satíndaʼa̱ndi̱ se̱ʼeta̱andi̱ xíʼin se̱ʼe-síʼina.
31 ”Tá na̱ ñuu na̱ ndóo nu̱ú ñuʼú yóʼo va̱xina xi̱íkona* ña̱ kuxundi̱ á nda̱a̱ ndáaka inka ña̱ʼa va̱xi xíʼinna ki̱vi̱ sábado, va̱ása satándi̱* nda̱a̱ ni iin ña̱ʼa nu̱úna ki̱vi̱ sábado ni inkaka ki̱vi̱ yi̱i̱. Ta saátu va̱ása ndakayandi̱ ña̱ʼa ña̱ kana ku̱i̱ya̱ u̱xa̱ ta koo káʼnu-inindi̱ xa̱ʼa̱ ndiʼi na̱ níká nu̱úndi̱.
32 ”Ta saátu xa̱a̱ ki̱ndoondi̱ ña̱ iin tá iinndi̱ taxindi̱ 4 gramo ña̱ plata* ndiʼi ku̱i̱ya̱, ña̱ va̱ʼa kuniñúʼunaña ña̱ kachíñuna veʼe* Ndióxi̱yó, 33 ña̱ va̱ʼa keʼéna si̱ta̱váʼa ña̱ ndísotáʼan* saátu ña̱ so̱kóna* harina ndiʼi ki̱vi̱, ña̱ kaʼmina kití* ta so̱kónarí ki̱vi̱ sábado, tá kúúña yo̱o̱ xa̱á, tá kúúña vikó, saátu xa̱ʼa̱ ña̱ʼa ña̱ yi̱i̱, ña̱ va̱ʼa so̱kóna kití xa̱ʼa̱ ku̱a̱chi na̱ ñuu Israel ta saátu ña̱ va̱ʼa keʼéna ndiʼika chiñu ña̱ kéʼéna veʼe Ndióxi̱yó.
34 ”Ta saátu xa̱a̱ chi̱kaa̱ndi̱ suerte ña̱ va̱ʼa ndaka̱xinndi̱ ndáa yo̱o̱ kúú ña̱ ku̱ʼu̱n iin tá iin na̱ níʼi yichi̱ nu̱ú na̱ su̱tu̱, nu̱ú na̱ levita ta saátu nu̱ú na̱ ñuu ña̱ ndakana titu̱n veʼe Ndióxi̱yó, ña̱ va̱ʼa kaʼminanú nu̱ú altar Jehová Ndióxi̱ nda̱a̱ táki̱ʼva xa̱a̱ ni̱ka̱ʼyi̱ña nu̱ú Ley, ta ndiʼi ku̱i̱ya̱ keʼéndi̱ ña̱yóʼo. 35 Ta saátu ndiʼi ku̱i̱ya̱ ku̱ʼu̱nndi̱ ndakandi̱ ku̱i̱ʼi tí xa̱a̱ ni̱chi̱chi, tí nu̱ú kána nu̱ú ñuʼúndi̱ chí veʼe Jehová, ta saátu ndiʼi tí kána ndaʼa̱ yitu̱n tú kúúmiíndi̱. 36 Ta taxitundi̱ se̱ʼenu̱úndi̱ ta saátu se̱ʼenu̱ú si̱ndi̱ki̱ sa̱na̱ndi̱, ndikachi* xí’in ti̱xúʼú* sa̱na̱ndi̱ ndaʼa̱ na̱ su̱tu̱ na̱ káchíñu veʼe Ndióxi̱yó, nda̱a̱ táki̱ʼva ni̱ka̱ʼyi̱ña nu̱ú Ley. 37 Ta saátu ku̱ʼu̱nndi̱ taxindi̱ harina ña̱ yikin,* ña̱ʼa ña̱ so̱kóndi̱, ku̱i̱ʼi tí kána ndaʼa̱ yitu̱n tú kúúmiíndi̱, vino xa̱á xíʼin aceite ndaʼa̱ na̱ su̱tu̱, ña̱ va̱ʼa ndataánva̱ʼanaña* veʼe Ndióxi̱yó. Ta taxindi̱ iin táʼví* ndiʼi ña̱ʼa ña̱ ná kana nu̱ú ñuʼúndi̱ ndaʼa̱ ndiʼi na̱ levita, saáchi na̱kán kúú na̱ ndákaya iin táʼví ndiʼi ña̱ʼa ña̱ kána ñuu nu̱ú chíʼina.
38 ”Ta ta̱ su̱tu̱ se̱ʼe ta̱ Aarón xíniñúʼu kundichira xíʼin na̱ levita tá ná ndakiʼinna iin táʼví* ndiʼi ña̱ʼa ña̱ ndataxina ndaʼa̱na. Ta ndiʼi ña̱ ná ndakiʼinna xíniñúʼu ndataʼvína inka táʼvíña ña̱ va̱ʼa ndataánva̱ʼanaña veʼe Ndióxi̱yó. 39 Saáchi na̱ israelita xíʼin se̱ʼe na̱ levita kúú na̱ xíniñúʼu ku̱ʼu̱n ndataánva̱ʼa trigo,* vino xa̱á xíʼin aceite cuarto nu̱ú ñúʼu-va̱ʼaña. Kán kúú nu̱ú ñúʼu-va̱ʼa ndiʼi ña̱ʼa ña̱ xíniñúʼuna veʼe Ndióxi̱, ta kántu ñúʼu na̱ su̱tu̱ na̱ káchíñu ki̱vi̱ kán, na̱ ndáa yéʼé ta saátu na̱ xíta. Va̱ása sandákoondaʼa̱víndi̱ veʼe Ndióxi̱yó”.
11 Ndiʼi na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ ñuu xi̱ndoona chí Jerusalén. Chi̱kaa̱na suerte xíʼin ndiʼi na̱ ñuu ña̱ va̱ʼa ti̱xin u̱xu̱ na̱ familia, iin na̱ familia ku̱ʼu̱n koo chí Jerusalén, ñuu ña̱ yi̱i̱, ta na̱ inka 9 familia kindo̱ona kundoona inkaka ñuu. 2 Ta na̱ ñuu chi̱kaa̱na bendición na̱ ta̱a na̱ chi̱kaa̱-ini ña̱ ku̱ʼu̱nna kundoona chí Jerusalén.
3 Yóʼo va̱xi iin lista ki̱vi̱ na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ ñuu, ta na̱yóʼo xi̱ndoona chí ñuu Jerusalén. (Ndiʼika na̱ ñuu Israel, na̱ su̱tu̱, na̱ levita, na̱ xi̱kachíñu templo,* xíʼin na̱ se̱ʼe na̱ xi̱kachíñu nu̱ú ta̱ Salomón xi̱ndoona ñuu ña̱ ni̱xi̱yo chí Judá, iin tá iinna xi̱ndoona nu̱ú ñuʼú ña̱ xi̱kuu kuentana.
4 Ta sava na̱ ke̱e chí Judá xíʼin na̱ tribu ta̱ Benjamín xi̱ndoona chí Jerusalén). Ta na̱ ke̱e chí Judá xi̱kuu ta̱ Ataya, se̱ʼe ta̱ Uzías, se̱ʼe ta̱ Zacarías, se̱ʼe ta̱ Amarías, se̱ʼe ta̱ Sefatías, se̱ʼe ta̱ Mahalalel, na̱ ki̱xi ti̱xin na̱ veʼe ta̱ Pérez, 5 ta saátu ta̱ Maaseya, se̱ʼe ta̱ Baruc, se̱ʼe ta̱ Colhozé, se̱ʼe ta̱ Hazaya, se̱ʼe ta̱ Adaya, se̱ʼe ta̱ Joiarib, se̱ʼe ta̱ Zacarías, se̱ʼe iin ta̱ selanita. 6 Na̱ ki̱xi ti̱xin na̱ veʼe ta̱ Pérez na̱ xi̱ndoo chí Jerusalén xi̱kuuna 468, na̱yóʼo xi̱kuuna ta̱a na̱ xíni̱ní.
7 Ta na̱ ke̱e ti̱xin tribu ta̱ Benjamín xi̱kuu ta̱ Salú se̱ʼe ta̱ Mesulam, se̱ʼe ta̱ Joed, se̱ʼe ta̱ Pedaya, se̱ʼe ta̱ Colaya, se̱ʼe ta̱ Maaseya, se̱ʼe ta̱ Itiel, se̱ʼe ta̱ Jesayá, 8 ta saátu ta̱ Gabái xíʼin ta̱ Salái. Ta ndiʼi na̱yóʼo 928 xi̱kuuna. 9 Ta̱ Joel se̱ʼe ta̱ Zicrí kúú ta̱ xi̱kiʼin kuenta xíʼin ña̱ xi̱keʼé na̱yóʼo chí ñuu, ta ta̱ Judá se̱ʼe ta̱ Hasenuá kúú ta̱ xi̱chindeétáʼan xíʼinra.
10 Na̱yóʼo xi̱kuu na̱ su̱tu̱: ta̱ Jedayá se̱ʼe ta̱ Joiarib, ta̱ Jakín, 11 ta̱ Seraya (ta̱ xi̱kuu se̱ʼe ta̱ Hilquías, se̱ʼe ta̱ Mesulam, se̱ʼe ta̱ Sadoc, se̱ʼe ta̱ Merayot, se̱ʼe ta̱ Ahitub, ta ta̱ Ahitub xi̱kuu ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱úna ti̱xin veʼe* Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱), 12 ta saátu ndiʼi ñani na̱yóʼo na̱ xi̱kachíñu ini templo. Ndiʼi na̱yóʼo xi̱kuuna 822. Ta saátu xíʼin na̱yóʼo xi̱kitáʼan ta̱ Adaya (ta̱ xi̱kuu se̱ʼe ta̱ Jeroham, se̱ʼe ta̱ Pelalías, se̱ʼe ta̱ Amzí, se̱ʼe ta̱ Zacarías, se̱ʼe ta̱ Pasjur, se̱ʼe ta̱ Malkiya), 13 ta saátu ndiʼi na̱ ñanira na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú iin tá iin na̱ familia. Ndiʼi na̱yóʼo xi̱kuuna 242. Ta xíʼin na̱yóʼo xi̱kitáʼan ta̱ Amashái (ta̱ xi̱kuu se̱ʼe ta̱ Azarel, se̱ʼe ta̱ Ahzái, se̱ʼe ta̱ Mesilemot, se̱ʼe ta̱ Imer), 14 ta saátu ndiʼi na̱ ñanira, na̱yóʼo xi̱kuuna ta̱a na̱ ndakúní ta kǒo yíʼvina. Ndiʼi na̱yóʼo xi̱kuuna 128. Ta ta̱ xi̱kiʼin kuenta xíʼin na̱yóʼo xi̱kuu ta̱ Zabdiel, ta̱yóʼo ki̱xira ti̱xin iin na̱ familia na̱ xi̱ndayáʼviní.
15 Ta na̱ levita na̱ ni̱xa̱a̱ xi̱kundoo kán xi̱kuu ta̱ Semaya (ta̱ xi̱kuu se̱ʼe ta̱ Hasub, se̱ʼe ta̱ Azricam, se̱ʼe ta̱ Hasabías, se̱ʼe ta̱ Buní), 16 ta saátu ta̱ Sabetái xíʼin ta̱ Jozabad, na̱yóʼo kúú na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ levita ta xi̱kiʼintuna kuenta xíʼin chiñu ña̱ xi̱keʼéna chí sa̱tá veʼe Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱. 17 Saátu ta̱ Matanías (ta̱ xi̱kuu se̱ʼe ta̱ Miqueas, se̱ʼe ta̱ Zabdí, se̱ʼe ta̱ Asaf), ta̱yóʼo kúú ta̱ xi̱kiʼin kuenta xíʼin na̱ xi̱xita ta saátu xíʼin na̱ xi̱ndasakáʼnu Ndióxi̱ tá xi̱keʼéna oración, ta saátu ta̱ Bacbuquías (nu̱ú ndiʼi na̱ ñanira ta̱yóʼo xi̱kuu ta̱ u̱vi̱), xíʼin ta̱ Abdá (ta̱ xi̱kuu se̱ʼe ta̱ Samúa, se̱ʼe ta̱ Galal, se̱ʼe ta̱ Jedutún). 18 Ta ndiʼi na̱ levita na̱ xi̱ndoo chí ñuu ña̱ yi̱i̱ xi̱kuuna 284.
19 Ta ta̱ Acub, ta̱ Talmón xíʼin na̱ ñanira kúú na̱ xi̱ndaa yéʼé. Ta 172 xi̱kuu na̱yóʼo.
20 Ta inka na̱ israelita, na̱ su̱tu̱ xíʼin na̱ levita xi̱ndoona inka ñuu ña̱ ni̱xi̱yo chí Judá, nu̱ú ñuʼú ña̱ nda̱kiʼin iin tá iinna. 21 Ta na̱ xi̱kachíñu templo* xi̱ndoona chí Ofel. Ta̱ Ziha xíʼin ta̱ Guispá kúú na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ xi̱kachíñu templo.
22 Ta̱ xi̱kiʼin kuenta xíʼin ña̱ xi̱keʼé na̱ levita chí Jerusalén xi̱kuu ta̱ Uzí, se̱ʼe ta̱ Baní, se̱ʼe ta̱ Hasabías, se̱ʼe ta̱ Matanías, se̱ʼe ta̱ Micá, ta̱ ki̱xi ti̱xin na̱ veʼe ta̱ Asaf na̱ xi̱xita. Ta̱yóʼo kúú ta̱ xi̱kiʼin kuenta xíʼin ña̱ xi̱keʼéna veʼe Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱. 23 Ta̱ rey xa̱a̱ xa̱ʼndara chiñu ña̱ ndiʼi ki̱vi̱ xi̱niñúʼu taxina ña̱ʼa ña̱ xíniñúʼu na̱ xíta. 24 Ta̱ Petahías se̱ʼe ta̱ Mesezabel ta̱ ki̱xi ti̱xin na̱ veʼe ta̱ Zérah se̱ʼe ta̱ Judá, kúú ta̱ xi̱taxi consejo ndaʼa̱ ta̱ rey xa̱ʼa̱ ndiʼi ña̱ xi̱niñúʼu keʼé na̱ ñuu.
25 Ña̱yóʼo kúú ñuu válí xíʼin ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo yatin kán nu̱ú ni̱xa̱ʼa̱n na̱ ke̱e chí Judá xi̱kundoona, savana xi̱kundoona chí Quiryat-Arbá xíʼin ñuu ña̱ ni̱xi̱yo yatin kán, Dibón xíʼin ñuu ña̱ ni̱xi̱yo yatin kán, Jecabzeel xíʼin ñuu ña̱ ni̱xi̱yo yatin kán, 26 Jesúa, Moladá, Bet-Pélet, 27 Hazar-Sual, Beer-Seba xíʼin ñuu ña̱ ni̱xi̱yo yatin kán, 28 Ziclag, Meconá xíʼin ñuu ña̱ ni̱xi̱yo yatin kán, 29 En-Rimón, Zorá, Jarmut, 30 Zanóah, Adulam xíʼin ñuu ña̱ ni̱xi̱yo yatin kán, Lakís xíʼin ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo yatin kán ta saátu Azecá xíʼin ñuu ña̱ ni̱xi̱yo yatin kán. Xi̱kundoona nu̱ú ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo chí Beer-Seba iinsaá nda̱a̱ yoso̱ ña̱ Hinón.
31 Ta na̱ yiví na̱ ke̱e ti̱xin tribu ta̱ Benjamín xi̱kundoona chí Gueba, Micmash, Aya, Betel xíʼin ñuu ña̱ ni̱xi̱yo yatin kán, 32 Anatot, Nob, Ananíah, 33 Hazor, Ramá, Guitaim, 34 Hadid, Zeboím, Nebalat, 35 Lod xíʼin Onó, yoso̱ nu̱ú xi̱ndoo na̱ xi̱xini̱ keʼé ku̱a̱ʼá ña̱ʼa. 36 Ta saátu ni̱ka̱ʼa̱nna xíʼin sava tiʼvi na̱ levita na̱ tribu ta̱ Judá ña̱ ná ku̱ʼu̱nna kundoona xíʼin na̱ tribu ta̱ Benjamín.
12 Na̱ su̱tu̱ xíʼin na̱ levita na̱ ndi̱kó xíʼin ta̱ Zorobabel se̱ʼe ta̱ Sealtiel xíʼin ta̱ Jesúa xi̱kuu na̱yóʼo: ta̱ Seraya, ta̱ Jeremías, ta̱ Esdras, 2 ta̱ Amarías, ta̱ Maluc, ta̱ Hatús, 3 ta̱ Secanías, ta̱ Rehúm, ta̱ Meremot, 4 ta̱ Idó, ta̱ Guinetói, ta̱ Abías, 5 ta̱ Mijamín, ta̱ Maadías, ta̱ Bilgá, 6 ta̱ Semaya, ta̱ Joiarib, ta̱ Jedayá, 7 ta̱ Salú, ta̱ Amoc, ta̱ Hilquías xíʼin ta̱ Jedayá. Na̱yóʼo kúú na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ su̱tu̱ ta saátu nu̱ú na̱ ñanina tá tiempo ña̱ ni̱xi̱yo ta̱ Jesúa.
8 Ta̱ Jesúa, ta̱ Binuí, ta̱ Cadmiel, ta̱ Serebías, ta̱ Judá xíʼin ta̱ Matanías kúú na̱ xi̱kuu levita. Ta ta̱ Matanías xíʼin na̱ ñanira kúú na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ xi̱xita tá xi̱taxina tíxa̱ʼvi ndaʼa̱ Ndióxi̱. 9 Ta ñanira ta̱ Bacbuquías xíʼin ta̱ Uní kúú na̱ xi̱ndita nda̱a̱ chí nu̱ú, saáchi xi̱kuuna na̱ xi̱ndaa templo.* 10 Ta̱ Jesúa xi̱kuura yivá ta̱ Joiaquim; ta̱ Joiaquim xi̱kuura yivá ta̱ Eliasib ta ta̱ Eliasib xi̱kuura yivá ta̱ Joiadá. 11 Ta̱ Joiadá xi̱kuura yivá ta̱ Jonatán ta ta̱ Jonatán xi̱kuura yivá ta̱ Jadúa.
12 Tá tiempo ña̱ ni̱xi̱yo ta̱ Joiaquim, na̱yóʼo xi̱kuu na̱ su̱tu̱ ta saátu xi̱niʼina yichi̱ nu̱ú na̱ veʼena: ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Seraya xi̱kuu ta̱ Meraya; ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Jeremías xi̱kuu ta̱ Hananías; 13 ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Esdras xi̱kuu ta̱ Mesulam; ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Amarías xi̱kuu ta̱ Jehohanán; 14 ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Malukí xi̱kuu ta̱ Jonatán; ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Sebanías xi̱kuu ta̱ José; 15 ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Harim xi̱kuu ta̱ Adná; ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Merayot xi̱kuu ta̱ Helcái; 16 ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Idó xi̱kuu ta̱ Zacarías; ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Guinetón xi̱kuu ta̱ Mesulam; 17 ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Abías xi̱kuu ta̱ Zicrí; ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Miniamín, [?];* ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Moadías xi̱kuu ta̱ Piltái; 18 ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Bilgá xi̱kuu ta̱ Samúa; ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Semaya xi̱kuu ta̱ Jehonatán; 19 ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Joiarib xi̱kuu ta̱ Matenái; ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Jedayá xi̱kuu ta̱ Uzí; 20 ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Salái xi̱kuu ta̱ Calái; ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Amoc xi̱kuu ta̱ Éber; 21 ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Hilquías xi̱kuu ta̱ Hasabías; ta ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe ta̱ Jedayá xi̱kuu ta̱ Netanel.
22 Ta na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe na̱ levita ta saátu na̱ su̱tu̱ nda̱kaʼyi̱ ki̱vi̱na tá tiempo ña̱ ni̱xi̱yo ta̱ Eliasib, ta̱ Joiadá, ta̱ Johanán xíʼin ta̱ Jadúa, á nda̱a̱ tá ki̱xáʼa xáʼndachíñu ta̱ Darío ta̱ ñuu Persia.
23 Na̱ levita na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú iin tá iin na̱ veʼena ni̱ka̱ʼyi̱ ki̱vi̱na nu̱ú libro nu̱ú xi̱kaʼyi̱ ña̱ xi̱kuu tiempo saá, ta ke̱ʼéna ña̱yóʼo nda̱a̱ tá ni̱xi̱yo ta̱ Johanán se̱ʼe ta̱ Eliasib. 24 Ta na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ levita xi̱kuu ta̱ Hasabías, ta̱ Serebías xíʼin ta̱ Jesúa se̱ʼe ta̱ Cadmiel. Ta na̱ ñanina xi̱nditana chí nu̱úna ña̱ va̱ʼa ndasakáʼnuna Ndióxi̱ ta taxina tíxa̱ʼvi ndaʼa̱ra, nda̱a̱ táki̱ʼva ni̱ka̱ʼa̱n ta̱ David ta̱ xi̱kachíñu nu̱ú Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱. Iin tiʼvi na̱ xi̱ndaa xi̱nditana síi̱n* inkana. 25 Ta̱ Matanías, ta̱ Bacbuquías, ta̱ Abdías, ta̱ Mesulam, ta̱ Talmón xíʼin ta̱ Acub xi̱kuu na̱ xi̱ndaa yéʼé, xi̱ndaana cuarto nu̱ú xi̱taánva̱ʼana ña̱ʼa ña̱ ni̱xi̱yo yatin yéʼé templo. 26 Na̱yóʼo ke̱ʼéna chiñu yóʼo tá ni̱xi̱yo ta̱ Joiaquim se̱ʼe ta̱ Jesúa, se̱ʼe ta̱ Jozadac ta saátu tá ni̱xi̱yo ta̱ Nehemías ta̱ xi̱xaʼndachíñu xíʼin ta̱ su̱tu̱ Esdras ta̱ xi̱xini̱ní kaʼyi ley.
27 Tá ni̱xi̱nu nama̱ ñuu Jerusalén, ni̱xa̱ʼa̱nna na̱ndukúna na̱ levita nda̱a̱ nu̱ú ndóona ña̱ va̱ʼa ná ku̱ʼu̱nna xíʼinna chí Jerusalén ña̱ va̱ʼa keʼéna vikó xa̱ʼa̱ ña̱ kúsi̱í-inina ni̱xi̱nu nama̱, ta kuniñúʼuna címbalo, arpa xíʼin inkaka instrumento tú kúúmií yi̱ʼva̱ ña̱ va̱ʼa katana ta taxina tíxa̱ʼvi ndaʼa̱ Ndióxi̱. 28 Ta nda̱kutáʼan ndiʼi se̱ʼena na̱ xi̱xita* na̱ ke̱e chí nu̱ú ñuʼú* ña̱ ni̱xi̱yo yatin ñuu Jerusalén, chí nu̱ú xi̱ndoo na̱ netofatita, 29 chí Bet-Guilgal saátu ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo chí Gueba xíʼin Azmávet, saáchi ñuu na̱ xi̱xita yóʼo ni̱xi̱yoña yatin ñuu Jerusalén. 30 Tasaá, na̱ levita xíʼin na̱ su̱tu̱ nda̱sayi̱i̱na miína, nda̱sayi̱i̱na na̱ ñuu, yéʼé ñuu ta saátu ke̱ʼéna xíʼin nama̱.
31 Ta ni̱ka̱ʼi̱n xíʼin na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ ñuu Judá ña̱ ná ndaana nu̱ú nama̱. U̱vi̱ tiʼvi nda̱taʼvíi̱ na̱ yiví ña̱ va̱ʼa katana ta taxina tíxa̱ʼvi ndaʼa̱ Ndióxi̱ ta saátu u̱vi̱ tiʼvi nda̱taʼvíi̱ na̱ yiví na̱ kundiku̱n ku̱ʼu̱n sa̱tá na̱yóʼo. Iin tiʼvi na̱ xi̱xita ku̱a̱ʼa̱nna chí ndaʼa̱ kúaʼa, ta xi̱xikana nu̱ú nama̱ iinsaá nda̱a̱ tá ni̱xa̱a̱na nda̱a̱ Yéʼé nu̱ú xi̱ndoo koʼndo ya̱a̱. 32 Ta̱ Hosaya xíʼin iin tiʼvi na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ ñuu Judá xi̱ndiku̱nna ni̱xa̱ʼa̱nna sa̱tána, 33 ta saátu ta̱ Azarías, ta̱ Esdras, ta̱ Mesulam, 34 ta̱ Judá, ta̱ Benjamín, ta̱ Semaya xíʼin ta̱ Jeremías. 35 Ta xíʼin na̱yóʼo ku̱a̱ʼa̱n sava se̱ʼe na̱ su̱tu̱ ta xi̱niʼina trompeta: ta̱ Zacarías se̱ʼe ta̱ Jonatán, se̱ʼe ta̱ Semaya, se̱ʼe ta̱ Matanías, se̱ʼe ta̱ Micaya, se̱ʼe ta̱ Zacur, se̱ʼe ta̱ Asaf 36 ta saátu ñanira ta̱ Semaya, ta̱ Azarel, ta̱ Milalái, ta̱ Guilalái, ta̱ Maái, ta̱ Netanel, ta̱ Judá xíʼin ta̱ Hananí. Na̱yóʼo xi̱niʼina instrumento tú i̱xava̱ʼa ta̱ David ta̱ xi̱kachíñu nu̱ú Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱. Ta ta̱ Esdras ta̱ xi̱xini̱ní kaʼyi ley kúú ta̱ ku̱a̱ʼa̱n chí nu̱úna. 37 Na̱yóʼo ke̱ena chí Yéʼé nu̱ú kána ti̱kui̱í ta iin nda̱kú saá ni̱xa̱ʼa̱nna nu̱ú nama̱ nda̱a̱ tá ni̱xa̱a̱na nu̱ú íyo Escalera tú ku̱a̱ʼa̱n chí Ñuu ta̱ David. Ta nda̱kundeéna nda̱ana nu̱ú nama̱, saá ni̱ya̱ʼana chí nu̱ú íyo Veʼe ta̱ David nda̱a̱ tá ni̱xa̱a̱na chí Yéʼé ti̱kui̱í ña̱ íyo chí táʼví este.*
38 Ta inka tiʼvi na̱ xi̱xita ta xi̱taxina tíxa̱ʼvi ndaʼa̱ Ndióxi̱ ni̱xa̱ʼa̱nna chí inka táʼví,* ta yi̱ʼi̱ ndíku̱i̱n ni̱xa̱ʼi̱n sa̱tána chí nu̱ú nama̱ xíʼin inka tiʼvi na̱ yiví na̱ ku̱a̱ʼa̱n sa̱tána. Ni̱ya̱ʼana chí nu̱ú íyo Veʼe súkun nu̱ú ni̱xiyo horno* nu̱ú xi̱ ixava̱ʼana si̱ta̱váʼa ta ni̱xa̱ʼa̱nna chí nu̱ú íyo Nama̱ ña̱ ndíka̱, 39 ni̱ya̱ʼana chí Yéʼé ta̱ Efraín ta nda̱kundeéna ni̱xa̱ʼa̱nna nda̱a̱ Yéʼé ñuu yatá iinsaá nda̱a̱ Yéʼé ti̱a̱ká, ta saátu nda̱a̱ nu̱ú íyo Veʼe súkun ta̱ Hananel xíʼin Veʼe súkun ña̱ Meá. Tasaá nda̱kundeéna ni̱xa̱ʼa̱nna nda̱a̱ Yéʼé ndikachi* ta ni̱xa̱a̱na nda̱a̱ Yéʼé nu̱ú xi̱ndoo na̱ ndáa, ta kán xi̱kunditana.
40 Ta u̱vi̱ saá tiʼvi na̱ xi̱xita ta xi̱taxina tíxa̱ʼvi ndaʼa̱ Ndióxi̱, ni̱xa̱a̱na ta xi̱kunditana chí yéʼé veʼe Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱. Ta kán xi̱kundichii̱ xíʼin iin tiʼvi na̱ kúúmií chiñu ña̱ ndáyáʼvi na̱ xi̱kitáʼan xíʼi̱n, 41 ta saátu ta̱ su̱tu̱ Eliaquim, ta̱ Maaseya, ta̱ Miniamín, ta̱ Micaya, ta̱ Elioenái, ta̱ Zacarías xíʼin ta̱ Hananías, ta na̱yóʼo xi̱niʼina trompeta, 42 ta saátu ta̱ Maaseya, ta̱ Semaya, ta̱ Eleazar, ta̱ Uzí, ta̱ Jehohanán, ta̱ Malkiya, ta̱ Elam xíʼin ta̱ Ézer. Ta ta̱ Izrahías kúú ta̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ xi̱xita, ta na̱yóʼo ndeéní xi̱xitana.
43 Ki̱vi̱ saá ku̱a̱ʼání kití xa̱ʼnína ta ni̱so̱kónarí nu̱ú* Ndióxi̱ ta ni̱kusi̱íní-inina, saáchi Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱ kúú ta̱ ta̱xi ña̱ ná kusi̱íní-inina. Ná ñaʼá xíʼin na̱ va̱lí ku̱si̱íní-inina. Ta nda̱a̱ xíká xi̱taku̱ xa̱ʼa̱ ña̱ kúsi̱íní-inina chí ñuu Jerusalén.
44 Ki̱vi̱ kán nda̱kaxinna na̱ kiʼin kuenta xíʼin nu̱ú xi̱taánva̱ʼana* ña̱ʼa ña̱ xi̱taxi na̱ ñuu, ña̱ nu̱ú xi̱kana ta saátu iin táʼví* ña̱ʼa ña̱ xi̱taxina. Kán kúú nu̱ú xi̱niñúʼu taánva̱ʼana ña̱ʼa ña̱ xi̱niñúʼu ndakiʼin na̱ su̱tu̱ xíʼin na̱ levita, ña̱ʼa ña̱ xi̱kana nu̱ú ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo chí ñuu, chi saá kúú ña̱ xi̱kaʼa̱n Ley. Ta ndiʼi na̱ ñuu Judá xi̱kusi̱í-inina xa̱ʼa̱ chiñu ña̱ xi̱keʼé na̱ su̱tu̱ xíʼin na̱ levita. 45 Ta na̱yóʼo ki̱xáʼana kéʼéna chiñu ña̱ xi̱niñúʼu keʼéna nu̱ú Ndióxi̱, ki̱xáʼatuna ndásayi̱i̱na ña̱ʼa, ta saátu na̱ xi̱xita xíʼin na̱ xi̱ndaa yéʼé ki̱xáʼana kéʼéna chiñuna, nda̱a̱ táki̱ʼva íyo chiñu ña̱ xa̱ʼnda ta̱ David xíʼin se̱ʼera ta̱ Salomón. 46 Tá ya̱chi̱, tá tiempo ña̱ ni̱xi̱yo ta̱ David xíʼin ta̱ Asaf ni̱xi̱yo na̱ xi̱niʼi yichi̱ nu̱ú na̱ xi̱xita, ta saátu xi̱kiʼinna kuenta xíʼin yaa ña̱ xi̱xitana ña̱ va̱ʼa ndasakáʼnuna Ndióxi̱ ta taxina tíxa̱ʼvi ndaʼa̱ra. 47 Tá ni̱xi̱yo ta̱ Zorobabel ta saátu tá tiempo ña̱ ni̱xi̱yo ta̱ Nehemías, ndiʼi ki̱vi̱ na̱ ñuu Israel xi̱taxina ña̱ʼa ña̱ xi̱xiniñúʼu taxina ndaʼa̱ na̱ xi̱xita xíʼin na̱ xi̱ndaa yéʼé. Ta saátu xi̱taxinaña ndaʼa̱ na̱ levita ta na̱ levita kúú na̱ xi̱taxi iin táʼví* ña̱yóʼo ndaʼa̱ na̱ se̱ʼe ta̱ Aarón.
13 Ki̱vi̱ kán ka̱ʼvina libro nu̱ú va̱xi Ley ta̱ Moisés nu̱ú na̱ ñuu. Ta ki̱ʼinna kuenta ña̱ nu̱ú ña̱kán xi̱kachiña ña̱ kǒo kivi kutáʼan na̱ ammonita ni na̱ moabita xíʼin na̱ ñuu Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱, 2 saáchi na̱yóʼo kǒo nítaxina ña̱ kuxu na̱ israelita ni ti̱kui̱í koʼona. Chi nu̱úka ña̱ keʼéna ña̱yóʼo, cha̱ʼvina ta̱ Balaam ña̱ sakúisochiʼñara* na̱ israelita, soo Ndióxi̱ ta̱xira bendición ndaʼa̱na nu̱úka ña̱ ndakiʼinna chiʼña. 3 Tá xi̱niso̱ʼo na̱ ñuu ña̱ káʼa̱n Ley, ki̱xáʼana nda̱taʼvína na̱ ñuu Israel nu̱ú na̱ ke̱e inka ñuu.
4 Tá kúma̱níka keʼéna ña̱yóʼo, ta̱ su̱tu̱ ta̱ xi̱kiʼin kuenta xíʼin cuarto nu̱ú xi̱taánva̱ʼana* ña̱ʼa veʼe* Ndióxi̱yó xi̱kuu ta̱ Eliasib, ta̱yóʼo xi̱kuura táʼan ta̱ Tobías. 5 Ta̱ Eliasib ta̱xira iin cuarto káʼnu ndaʼa̱ ta̱ Tobías, nu̱ú xi̱taánva̱ʼana ña̱ʼa. Tá ya̱chi̱ ini ña̱yóʼo xi̱taánna harina ña̱ xi̱taxi na̱ yiví, olíbano, inkaka ña̱ʼa ta saátu iin táʼví* ña̱ trigo,* vino xa̱á xíʼin aceite tá xi̱xiniñúʼu taxina ndaʼa̱ na̱ levita, na̱ xi̱xita xíʼin na̱ xi̱ndaa yéʼé. Ta saátu ti̱xin ña̱yóʼo xi̱taánva̱ʼana ña̱ʼa ña̱ xi̱niñúʼu taxina ndaʼa̱ na̱ su̱tu̱.
6 Tá ku̱u ña̱yóʼo, kǒi̱ níxi̱yo chí ñuu Jerusalén saáchi tá xa̱a̱ 32 ku̱i̱ya̱ xáʼndachíñu ta̱ rey Artajerjes ta̱ ñuu Babilonia ndi̱kóvai̱ chí nu̱ú ni̱xi̱yo ta̱ rey. Soo tá ni̱ya̱ʼa tiempo ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinra ña̱ ná taxira ku̱ʼi̱n chí ñuu Jerusalén. 7 Tá ndi̱kói̱ chí ñuu Jerusalén ki̱ʼii̱n kuenta ña̱ ni loʼo va̱ása va̱ʼa íyo ña̱ ke̱ʼé ta̱ Eliasib, saáchi ña̱ va̱ʼa sakúsi̱íra-ini ta̱ Tobías ta̱xira iin cuarto nu̱ú xi̱taánva̱ʼana ña̱ʼa ndaʼa̱ra, ña̱ ni̱xi̱yo chí yéʼé veʼe Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱. 8 Ni̱sa̱a̱níi̱ ta xa̱ʼa̱ ña̱kán xa̱tai̱ ndiʼi ña̱ʼa ña̱ xi̱kuumií ta̱ Tobías ini cuarto nu̱ú xi̱taánva̱ʼana ña̱ʼa. 9 Tasaá xa̱ʼndai̱ chiñu ña̱ ná ndatiʼvína ini cuarto nu̱ú xi̱taánva̱ʼana ña̱ʼa, ta nda̱chindoo tukui̱ ña̱ʼa ña̱ xíniñúʼuna veʼe Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱, harina ña̱ xi̱sokóna xíʼin olíbano.
10 Ta saátu ku̱ndaa̱-inii̱ ña̱ kǒo níxi̱taxikana ña̱ʼa ña̱ xi̱xiniñúʼu ndakiʼin na̱ levita. Ña̱kán na̱ levita xíʼin na̱ xi̱xita nda̱kiʼinna ku̱a̱ʼa̱nna kachíñuna nu̱ú ñuʼú ña̱ xi̱kuumiína. 11 Tasaá ni̱nda̱ʼyi̱i̱ nu̱ú na̱ kúúmií chiñu ña̱ ndáyáʼvi ta ka̱chii̱: “¿Nda̱chun ta̱xindó ña̱ sa̱ndákoondaʼa̱na veʼe Ndióxi̱ ta̱ nda̱a̱?”. Tándi̱ʼi, sa̱ndátakai̱ na̱ xa̱a̱ ke̱e ku̱a̱ʼa̱n ta ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna ña̱ ná ndikóna keʼéna chiñu ña̱ xi̱keʼéna tá ya̱chi̱. 12 Tasaá ndiʼi na̱ ñuu Judá ni̱xa̱ʼa̱nna ta̱xina iin táʼví* harina ña̱ xi̱kuumiína, vino xa̱á xíʼin aceite ña̱ va̱ʼa ta̱ánva̱ʼana ña̱yóʼo ini cuarto nu̱ú xi̱taánva̱ʼana ña̱ʼa. 13 Tasaá nda̱kaxii̱n ta̱ su̱tu̱ Selemías, ta̱ Sadoc iin ta̱ xi̱xini̱ní kaʼyi ley xíʼin ta̱ levita ta̱ xi̱naní Pedaya ña̱ va̱ʼa kiʼinna kuenta xíʼin cuarto nu̱ú xi̱taánva̱ʼana ña̱ʼa. Ta ta̱ xi̱chindeétáʼan xíʼin na̱yóʼo xi̱kuu ta̱ Hanán, se̱ʼe ta̱ Zacur, se̱ʼe ta̱ Matanías. Ta ndiʼina xi̱ndaaní-inina na̱ ta̱a yóʼo. Ta na̱yóʼo xi̱kuumiína chiñu ña̱ ndataxina ña̱ xíniñúʼu ndakiʼin iin tá iin na̱ ñanina.
14 Ndióxi̱ miíi̱, ndakaʼún xa̱ʼíi̱ ta saátu xa̱ʼa̱ ña̱ ke̱ʼíi̱ tá ku̱u ña̱yóʼo. Ta kǒo nandóso-iniún xa̱ʼa̱ ña̱ ni̱na̱ʼi̱ ña̱ ndixaní kúʼvi̱-inii̱* xínii̱ veʼún ta saátu chiñu ña̱ kéʼéna ini ña̱yóʼo.
15 Tá tiempo kán ki̱ʼii̱n kuenta ña̱ ni̱xi̱yo na̱ yiví na̱ xi̱xa̱ñi̱* tí uva ki̱vi̱ sábado ña̱ va̱ʼa kana vino, xi̱ndakayana trigo ta xi̱sandáanaña sa̱tá burro ta ni̱xi̱yotu na̱ xi̱xi̱íko* vino, uva, higo xíʼin inkaka ña̱ʼa ki̱vi̱ sábado chí ñuu Jerusalén. Ña̱kán káxi va̱ʼa ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna ña̱ ná sandákoona xi̱íkona ña̱ʼa ki̱vi̱ kán.* 16 Ta saátu na̱ tirio na̱ xi̱ndoo kán xi̱xaʼa̱nna xíʼin ti̱a̱ká ta saátu xíʼin inkaka nu̱ú ña̱ʼa ña̱ va̱ʼa xi̱íkonaña nu̱ú na̱ ñuu Judá. Xi̱keʼéna ña̱yóʼo chí ñuu Jerusalén tá ki̱vi̱ sábado. 17 Saá kúú ña̱ ni̱nda̱ʼyi̱i̱ nu̱ú na̱ kúúmií chiñu ña̱ ndáyáʼvi ñuu Judá ta ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna: “¿Nda̱chun kúú ña̱ kininí íyo ña̱ kéʼéndó ta ni kǒo íxato̱ʼóndó ki̱vi̱ sábado? 18 Ña̱yóʼo kúú ña̱ ke̱ʼé na̱ táʼanndó na̱ xi̱ndoo xi̱naʼá, xa̱ʼa̱ ña̱kán Ndióxi̱yó ta̱xira ña̱ ndo̱ʼo miíyó ndiʼi tu̱ndóʼo yóʼo ta saátu ñuu yóʼo. Ta vitin, ndóʼó ni loʼo kǒo íxato̱ʼóndó ki̱vi̱ sábado, ¿á kúni̱vandó ña̱ ná sa̱a̱ka Ndióxi̱ xíʼin na̱ ñuu Israel?”.
19 Tasaá, tá kúma̱níka kixáʼa ki̱vi̱ sábado, xa̱ʼndai̱ chiñu ña̱ ná ndakasina yéʼé ñuu Jerusalén tá kúma̱níka kuñuú, ta ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna ña̱ ná kǒo ndakunána yéʼé nda̱a̱ ná ndiʼi ki̱vi̱ sábado. Ta saátu ni̱ka̱ʼi̱n xíʼin sava na̱ chíndeétáʼan xíʼi̱n ña̱ ná kundaana yéʼé ña̱ va̱ʼa ná kǒo kixi nda̱a̱ ni iinna xíʼin ña̱ʼa ki̱vi̱ sábado. 20 Ña̱kán na̱ xi̱xi̱íko ku̱a̱ʼá nu̱ú ña̱ʼa, iin á u̱vi̱ ñuú ki̱ndoona chí sa̱tá ñuu Jerusalén. 21 Tasaá ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna: “¿Ndáaña kéʼéndó ndóondó yóʼo? Tá inka ñuú ná kindo̱ondó chí sa̱tá nama̱, taxíi̱n ndóʼó”. Ta nani saá kǒo níkixikana ki̱vi̱ sábado.
22 Ta ni̱ka̱ʼi̱n xíʼin na̱ levita ña̱ ndiʼi tiempo ná ndasayi̱i̱na miína, ta saátu ña̱ ná kixina kundaana yéʼé ña̱ va̱ʼa yi̱i̱ ná koo ki̱vi̱ sábado. Ndióxi̱ miíi̱, saátu ndakaʼún xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo ta kǒo nandóso-iniún xa̱ʼa̱ña. Yóʼó ta̱ ndixaní kúʼvi̱-ini* xíni inkana, kundáʼvi-iniún kuniún yi̱ʼi̱.
23 Ta saátu ki̱ʼii̱n kuenta ña̱ sava na̱ judío ti̱ndaʼa̱na xíʼin ná ñaʼá asdodita, ná ammonita xíʼin ná moabita. 24 Sava na̱ se̱ʼena xi̱kaʼa̱nna tu̱ʼun asdodeo ta savana xi̱kaʼa̱nna tu̱ʼun ña̱ xi̱kaʼa̱n na̱ inka ñuu, soo nda̱a̱ ni iin na̱yóʼo kǒo níxi̱kaʼa̱nna tu̱ʼun na̱ judío. 25 Ña̱kán ni̱nda̱ʼyi̱i̱ nu̱ú na̱ judío kán ta chi̱kai̱ chiʼñana. Ka̱nii̱ sava na̱ ta̱a kán, tu̱ʼii̱n ixí* xi̱nína ta ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna ña̱ ná chinaʼána* nu̱ú Ndióxi̱ xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo: “Va̱ása tindaʼa̱ndó xíʼinna. Ta va̱ása satíndaʼa̱ndó se̱ʼe-síʼindó xíʼin se̱ʼeta̱ana ta ni va̱ása satíndaʼa̱ndó se̱ʼeta̱andó xíʼin se̱ʼe-síʼina. 26 ¿Á su̱ví xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo kúú ña̱ ni̱ki̱ʼvi ta̱ rey Salomón ta̱ ñuu Israel ku̱a̱chi? Nda̱a̱ ni iin ñuu kǒo na̱ rey níxi̱yo nda̱a̱ táki̱ʼva ni̱xi̱yo ta̱yóʼo. Ndióxi̱ xi̱kuʼvi̱ní-inira xi̱xinirara, xa̱ʼa̱ ña̱kán nda̱sarara rey nu̱ú ndiʼi na̱ ñuu Israel. Soo ni saá, ni̱ki̱ʼvira ku̱a̱chi i̱xaa ná síʼira ná inka ñuu. 27 Nda̱a̱ ni loʼo va̱ása kívi kandíxai̱ ña̱ ke̱ʼéndó ña̱ va̱ása va̱ʼa yóʼo. ¿Nda̱chun ti̱ndaʼa̱ndó xíʼin ná ñaʼá ná inka ñuu ta nda̱a̱ ni loʼo va̱ása nda̱kúka níxi̱yo inindó xíʼin Ndióxi̱?”.
28 Iin se̱ʼe ta̱ Joiadá, se̱ʼe ta̱ su̱tu̱ káʼnu Eliasib, xi̱kuura ka̱sá ta̱ Sanbalat ta̱ horonita. Xa̱ʼa̱ ña̱kán ta̱xíi̱nra.
29 Ndióxi̱ miíi̱, ndakaʼún xa̱ʼa̱ ña̱ ke̱ʼéna, saáchi i̱xayaku̱a̱na chiñu ña̱ kéʼé na̱ su̱tu̱ ta saátu trato ña̱ ke̱ʼún xíʼin na̱ su̱tu̱ ta saátu xíʼin na̱ levita.
30 Yi̱ʼi̱ nda̱sandii̱* na̱ ñuu nu̱ú ndiʼi ña̱ xi̱keʼé na̱ inka ñuu, ta viíní nda̱taʼvíi̱ chiñu ta ni̱ka̱ʼi̱n xíʼin na̱ su̱tu̱ ta saátu xíʼin na̱ levita ndáa chiñu kúú ña̱ keʼé iin tá iinna. 31 Ta saátu ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna ama kúú ña̱ ku̱ʼu̱nna ndakana titu̱n xíʼin ku̱i̱ʼi tí nu̱ú kána tí xa̱a̱ ni̱chi̱chi, ña̱ va̱ʼa ná kǒo kuma̱ní nda̱a̱ ni iin ña̱yóʼo.
Ndióxi̱ miíi̱, ndakaʼún xa̱ʼa̱ ña̱ va̱ʼa ña̱ ke̱ʼíi̱.*
Ña̱ kúni̱ kachi ‘Jah kúú ta̱ sándi̱ko-ini’.
Koto apéndice B15.
Á “palacio”.
Á “Susán”.
Á sana va̱ása níxi̱xixira ku̱a̱ʼá ki̱vi̱.
Koto glosario, ña̱ ndixaní kúʼvi̱-ini.
Inka variante “Ndiví ñuú”.
Koto apéndice B15.
Á “chí Transeufratina”.
Inka variante “na̱ nándoso ya̱ta̱”, “na̱ kúnuu sa̱ta̱”.
Inka variante “ndee̱”.
Inka variante “levo”.
Á “Nda̱taxinaña ndaʼa̱ Ndióxi̱”.
Á “perfume”.
Á “xi̱tu̱n”.
Tu̱ʼun ña̱ ni̱ka̱ʼyi̱ña káchiña “1,000 codo”. Koto apéndice B14.
Ña̱ kúni̱ kachi ‘chi̱chi’. Tanque yóʼo xi̱chutúña xíʼin ti̱kui̱í tá xi̱yaʼa chi̱chi yóʼo.
Inka variante “xiín”.
Ña̱yóʼo sana káʼa̱nña xa̱ʼa̱ nu̱ú ni̱ndu̱xu̱n ta̱ David ta saátu inkaka na̱ rey na̱ ñuu Judá na̱ xi̱ndoo tá ni̱ya̱ʼa tiempo.
Inka variante “xi̱ndachiva̱ʼana”.
Á “Palacio”.
Á “na̱ netineo”.
Á “nu̱ú kíta ñu̱ʼu”.
Inka variante “ña̱ ka̱ndii”.
Á “na̱ netineo”.
Inka variante “xi̱sikó”.
Inka variante “taxinarí ndaʼa̱”.
Inka variante “xiínra”.
Inka variante “xi̱kuii”, “ña̱kuiin”, “ño̱kuii”.
Inka variante “ndiví ñuú”.
Á “Na̱ xíkó ña̱ʼa”.
Tu̱ʼun ña̱ ni̱ka̱ʼyi̱ña káchiña “u̱xu̱ yichi̱”.
Inka variante “koxi̱”.
Inka variante “ñaʼa”.
Inka variante “ndiví”.
Inka variante “káʼa̱nválína”, “káʼa̱n-yuʼu̱na”.
Inka variante “ña̱ va̱ʼa satátuna xu̱ʼún ndi̱ʼi̱”.
Inka variante “si̱kóndó”.
Koto glosario, na̱ ndasatá.
Koto glosario, ña̱ yi̱ʼvíyó kuniyó Ndióxi̱.
Á “cebada”.
Koto glosario, chinaʼá.
Tu̱ʼun ña̱ ni̱ka̱ʼyi̱ña káchiña “40 siclo”. Koto apéndice B14.
Inka variante “levo”.
Á “ña̱ ndákanixi̱ní miívaún kúúña”.
Tu̱ʼun ña̱ ni̱ka̱ʼyi̱ña káchiña “Kunaava ndaʼa̱na”.
Á “ndasandakún”.
Koto apéndice B15.
Koto glosario, chinaʼá.
Á “Arah”. Koto apéndice A2.
Koto glosario, ña̱ yi̱ʼvíyó kuniyó Ndióxi̱.
Inka variante “ña̱ ka̱ndii”.
Inka variante “tuunva̱ʼa”.
Ña̱yóʼo sana káʼa̱nña xa̱ʼa̱ ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo chí Babilonia á chí Judá.
Á “Baanah”. Koto apéndice A2.
Á “Arah”. Koto apéndice A2.
Sana káʼa̱nña xa̱ʼa̱ na̱ se̱ʼe ta̱ Senaá.
Á “na̱ netineo”.
Á “na̱ netineo”.
Á “va̱ása níkivi koona su̱tu̱ saáchi nda̱a̱ táki̱ʼva ni̱xi̱yo na̱ yaku̱a̱ saá ni̱xi̱yona”.
Á “tirsatá”, saá xi̱kaʼa̱n na̱ persa xíʼin na̱ xi̱xaʼndachíñu nu̱ú sava ñuu.
Koto glosario, ña̱ Urim xíʼin ña̱ Tumim.
Á “tirsatá”, saá xi̱kaʼa̱n na̱ persa xíʼin na̱ xi̱xaʼndachíñu nu̱ú sava ñuu.
Tu̱ʼun ña̱ ni̱ka̱ʼyi̱ña káchiña “1,000 dracma”. Ña̱ dracma yóʼo ni̱xi̱yoña nda̱a̱ táki̱ʼva íyo ña̱ dárico, iin xu̱ʼún ña̱ oro ña̱ xi̱xiniñúʼu na̱ persa ña̱ ve̱e 8.4 gramo. Su̱ví inkáchi íyoña xíʼin dracma ña̱ káʼa̱n Escrituras Griegas xa̱ʼa̱. Koto apéndice B14.
Tu̱ʼun ña̱ ni̱ka̱ʼyi̱ña káchiña “20,000 dracma”. Koto apéndice B14.
Tu̱ʼun ña̱ ni̱ka̱ʼyi̱ña káchiña “2,200 mina”. Mina ña̱ káʼa̱n Escrituras Hebreas xa̱ʼa̱ ve̱eña 570 gramo. Koto apéndice B14.
Tu̱ʼun ña̱ ni̱ka̱ʼyi̱ña káchiña “20,000 dracma”. Koto apéndice B14.
Tu̱ʼun ña̱ ni̱ka̱ʼyi̱ña káchiña “2,000 mina”. Koto apéndice B14.
Á “na̱ netineo”.
Inka variante “ñaʼa”.
Inka variante “ñúú káʼñu”.
Á “plataforma”.
Á “tirsatá”, saá xi̱kaʼa̱n na̱ persa xíʼin na̱ xi̱xaʼndachíñu nu̱ú sava ñuu.
Á “ña̱ taxi ndee̱ ndaʼa̱ndó”.
Ña̱yóʼo káʼa̱nña xa̱ʼa̱, veʼe válí nu̱ú xi̱ndoona loʼo ki̱vi̱.
Á sana va̱ása níxi̱xixina ku̱a̱ʼá ki̱vi̱.
Inka variante “ti̱ko̱to̱ ndeé”, “ti̱ko̱to̱ kúkun”, “ti̱ko̱to̱ ti̱ndaja̱”. Koto glosario, ti̱ko̱to̱ ndayí.
Inka variante “ya̱a̱”.
Ña̱yóʼo kivi ka̱ʼa̱nña xa̱ʼa̱ na̱ ángel xíʼin tí ki̱mi.
Inka variante “ndiví”.
Inka variante “xi̱yichi̱-inina”.
Inka variante “tuunní”.
Á “va̱ása sáa̱ kamaún”.
Koto glosario, ña̱ ndixaní kúʼvi̱-ini.
Inka variante “chi̱tú ti̱xinna”, “nda̱ʼa-inina”.
Koto glosario, ña̱ ndixaní kúʼvi̱-ini.
Koto glosario, chinaʼá.
Á “tirsatá”, saá xi̱kaʼa̱n na̱ persa xíʼin na̱ xi̱xaʼndachíñu nu̱ú sava ñuu.
Á “Baanah”. Koto apéndice A2.
Á “na̱ netineo”.
Á sana “ndiʼi na̱ xa̱a̱ ku̱a̱ʼá ku̱i̱ya̱ ta kivi kunda̱a̱-inina xíʼin ña̱ káʼa̱nna”.
Koto glosario, chinaʼá.
Inka variante “si̱kóna”.
Inka variante “kueenndi̱”.
Tu̱ʼun ña̱ ni̱ka̱ʼyi̱ña káchiña “iin tercio ña̱ siclo”. Koto apéndice B14.
Á “templo”.
Ña̱yóʼo káʼa̱nña xa̱ʼa̱, si̱ta̱váʼa ña̱ xi̱sokóna nu̱ú Ndióxi̱.
Inka variante “taxina”.
Koto glosario, kití tí xi̱sokóna ta xi̱xaʼminarí.
Inka variante “levo”.
Inka variante “ti̱súʼu̱”.
Inka variante “ikin”.
Inka variante “ndachiva̱ʼanaña”.
Koto glosario, diezmo.
Koto glosario, diezmo.
Á “cebada”.
Á “na̱ netineo”.
Á “templo”.
Á “na̱ netineo”.
Á sana “ta xi̱keʼéna ña̱yóʼo nani tá xi̱ndasakáʼnuna Ndióxi̱”.
Sana tá ni̱ka̱ʼyi̱ña tu̱ʼun hebreo va̱ása níchinúuna ki̱vi̱ yóʼo.
Inka variante “xiín”.
Á “nda̱kutáʼan ndiʼi na̱ xíni̱va̱ʼa kata”.
Ña̱yóʼo káʼa̱nña xa̱ʼa̱, ñuʼú ña̱ ni̱xi̱yo chí yu̱ta Jordán.
Á “nu̱ú kíta ñu̱ʼu”.
Á “chí nu̱ú”.
Á “xi̱tu̱n”.
Inka variante “levo”.
Inka variante “ta̱xinarí ndaʼa̱”.
Inka variante “xi̱ndachiva̱ʼana”.
Koto glosario, diezmo.
Koto glosario, diezmo.
Inka variante “chikaa̱ra chiʼña”, “satávi̱chiʼñara”.
Inka variante “xi̱ndachiva̱ʼana”.
Á “templo”.
Koto glosario, diezmo.
Á “cebada”.
Koto glosario, diezmo.
Koto glosario, ña̱ ndixaní kúʼvi̱-ini.
Inka variante “xi̱niʼni”, “xi̱xaʼni”.
Inka variante “xi̱sikó”.
Á sana “ki̱vi̱ kán káxi va̱ʼa ni̱ka̱ʼi̱n xíʼinna ña̱ ná sandákoona xi̱íkona ña̱ʼa”.
Koto glosario, ña̱ ndixaní kúʼvi̱-ini.
Inka variante “yisi̱”.
Koto glosario, chinaʼá.
Inka variante “nda̱sayi̱íi̱”, “nda̱sayai̱”.
Á “ndakaʼún xa̱ʼíi̱ ta taxiún ña̱ va̱ʼa ndaʼíi̱”.