Een blik op de wereld
Bijbelgeschiedenis gestaafd
◆ De 20.000 kleitabletten die bij archeologische opgravingen in de omgeving van het oude Ebla in het noorden van Syrië gevonden zijn, blijven inlichtingen verschaffen ter ondersteuning van de bijbelse geschiedenis. Dr. D. N. Freedman van het Albright-instituut voor archeologisch onderzoek in Jeruzalem zegt dat zich onder de tabletten — die voornamelijk uit zakelijke documenten bestaan — één tablet bevindt waarop de steden Sodom, Gomorra, Adama, Zeboïm en Zoar, alsook de namen van hun koningen voorkomen. Deze steden worden in de bijbel, in Genesis 14:2, in dezelfde volgorde genoemd. Bovendien verklaart Freedman: „Ik weet toevallig dat op de Ebla-tabletten de naam van de koning van een van de vijf steden voorkomt. En het gaat hier niet om algemeen voorkomende namen. Het zijn zulke bijzondere, unieke namen dat deze overeenkomst betekent dat het hier gaat om hetzij dezelfde persoon òf iemand van hoogstens een generatie of twee later.”
Maakt geslachtsverandering gelukkig?
◆ Maken de door transseksuelen zozeer begeerde operaties ter geslachtsverandering hun leven werkelijk beter? Een psychiater verbonden aan het Johns Hopkins-ziekenhuis (V.S.) volgde de levensloop van 32 personen die door medisch ingrijpen een geslachtsverandering hadden ondergaan en vergeleek hun leven met dat van 66 personen met een transseksuele geaardheid bij wie geen operatieve ingreep was verricht. Hij merkte op dat de meesten van degenen die geopereerd zijn, na aanvankelijk enige jaren in een roes van geluk te hebben geleefd, „overvallen worden door het pijnlijke besef dat niets echt veranderd is, behalve dan bepaalde kenmerkende lichaamsvormen”. Het verslag in Science News vermeldt dat „voorheen bestaande emotionele en persoonlijkheidsproblemen opnieuw de kop opsteken” en dat „de patiënt begint te beseffen dat hij of zij slechts een ’facsimile’ [reproduktie] is van dat wat men hoopte te worden”.
Landbouwmethoden van vroeger hebben resultaat
◆ „Bomen midden in het niets.” Met deze woorden doelde de Israëlische hoogleraar M. Evenari op een dorre streek van de Negev-woestijn ten zuiden van Beersjeba. Te zamen met andere geleerden heeft hij de oude Nabateeïsche methode nagebootst om planten in de droge woestijngrond te laten groeien. De oplossing ligt hem hierin, zo zeggen zij, dat men tijdens plotselinge stortbuien zoals die zich in de woestijn voordoen, het wegstromende water moet opvangen en naar de gewassen moet leiden die stuk voor stuk afzonderlijk van elkaar in ondiepe kuiltjes geplant zijn. Door dat deze speciale grond de eigenschap heeft een korst te vormen, stroomt het water snel weg wanneer de regen de bodem glad en glibberig maakt, zodat veel water opgevangen kan worden, terwijl de korst tevens verhindert dat er in de grond om de plant heen veel vocht verloren gaat. Pistache-, olijf-, amandel-, abrikoze-, vijge- en perzikbomen gedijen op deze wijze goed op een gemiddelde neerslag van slechts 8 cm per jaar.
Het uitsterven van de dinosaurus
◆ De Russische geoloog V. Eliseyev theoretiseerde onlangs in het blad Soviet Weekly dat de dinosaurussen wellicht plotseling van de aardbodem zijn verdwenen omdat ze „Engelse ziekte” hadden. Hij beweert dat langdurige regenval in de jungle het calcium en andere zouten die voor de opbouw van het beendergestel nodig zijn, uit de grond gespoeld zou kunnen hebben, met als gevolg zwakkere dinosaurus-skeletten. Zijn theorie zou naar verluidt worden ondersteund door de vondst van vervormde skeletten en dinosauruseieren met een dunne schaal. Deskundigen van het natuurhistorische museum in Londen hebben echter, volgens het Engelse blad New Scientist, niet veel doorgebogen beenderen gezien. „Misschien”, zo merkt het blad op, „zal Eliseyevs volgende werk erin bestaan te verklaren waarom de skeletten van Russische dinosaurussen wel vervormingen vertonen maar de skeletten die in het Westen gevonden zijn, niet.”
„Eigenaardige” buren?
◆ Een Amerikaan die in een welgesteld stadsdeel woont, schreef onlangs aan een rubriekschrijver voor een aantal bladen iets over zijn „eigenaardige” buren. Het schijnt dat deze buren hun huis, in plaats van het op afbetaling te hebben gekocht, „CONTANT” betaald hadden, „niet eens een televisie!” bezaten en „slechts één auto (in een garage voor twee auto’s!) hadden”. Deze persoon verwonderde zich er ook over dat zijn buren „zelden ergens heen gaan, behalve dan naar hun kerk” en dat „de vrouw helemaal geen chique kleren heeft en ook geen juwelen of bont bezit. De kinderen mogen geen enkel stuk speelgoed hebben dat ook maar iets met oorlog of geweld te maken heeft”. In deze hedendaagse wereld bezien velen zulk gedrag geleid door beginselen klaarblijkelijk als iets „eigenaardigs”.
Extra belasting van de vleugels
◆ Naar verluidt lijdt de Westduitse charter-luchtvaartmaatschappij Condor verlies van inkomsten wegens de gewichtstoename van haar vrouwelijke passagiers. „Jarenlang was het gemiddelde gewicht van Duitse passagiers bepaald op 145 pond voor vrouwen en 167 pond voor mannen”, aldus de Deutsche Zeitung van Bonn. Maar „uit een onlangs gehouden steekproef . . . bleek dat voortaan het gemiddelde gewicht voor beide seksen op 167 pond geraamd zal moeten worden”. Volgens het artikel betekent dit dat „Condor òf op iedere vlucht met tweeëndertig passagiers minder moet vliegen, òf op bepaalde vluchten een tussenlanding moet maken om brandstof te tanken” — hetgeen voor 1977 een verlies van naar schatting ƒ 5.000.000 zal betekenen.
Kenya treedt handelend op
◆ Onlangs heeft Kenya een, zoals een V.N.-functionaris het noemde, „bezielende en moedige maatregel” genomen door de jacht op wild in dat land te verbieden. „Wij willen ze [de dieren] de kans geven zich voort te planten”, zo zei de minister van toerisme en wild. Door te intensieve jacht, stropen, bebouwing van het land en een recente droogte zijn vele diersoorten gevaarlijk in aantal teruggelopen, met inbegrip van de olifant die om zijn ivoor graag gejaagd wordt.
Beroepsjagers noemen de maatregel „catastrofaal” voor hun jacht-safaribedrijven, en een woordvoerder beweert dat „de stropers gewoonlijk afgeschrikt werden door de over het hele land voorkomende [wettige] jachtkampen”. Maar dat „ze, nu de kampen verdwijnen [voortaan] ’vrij spel’ zullen hebben”. Men hoopt dat de „jacht” met de camera enigszins een vervanging zal vormen voor de toeristische safaritochten waarmee de beroepsjagers voorheen hun geld verdienden.
Nieuwer is niet altijd beter
◆ Is een modern cementmengsel voor de bouw van Afrikaanse huizen beter dan het traditionele banco (leem en stro)? Wat comfort betreft, en ook vanuit economisch standpunt bezien, zeker niet, aldus het tijdschrift Ceres van de Voedsel- en Landbouworganisatie van de V.N. Het tijdschrift bericht dat onderzoekingen te kennen geven dat „zelfs onder de hete zon de temperatuur in een van banco gemaakt huis, ongeveer tien graden Celsius lager blijft dan in een analoog huis van cement, en in de meeste gevallen binnen de ’comfortgrens’ blijft”. Banco is bovendien goedkoper en vereist minder vakkundigheid om het te verwerken dan cement.
Paard bijt leeuw
◆ Het officiële persbureau van Ethiopië bericht dat een uitgehongerde leeuw op een boerenerf in het zuidwesten van dat land drie geiten had verscheurd. De leeuw was net aan een ezel begonnen toen hij door een paard gebeten werd, die vasthield. Uiteindelijk, zo meldt het persbureau, viel de leeuw — volgens een ongebruikelijke gang van zaken — dood neer.
Hoffelijkheid telt mee
◆ Uit een Westduits opinieonderzoek onder klanten van de posterijen bleek dat de klanten het prima konden vinden met de postbodes, maar een hekel hadden aan de „onvriendelijke en luie ambtenaren die de postkantoorloketten bemanden”. Het tijdschrift Parade bericht dat de beambten nu net zolang bepaalde leuzen moeten herhalen tot ze die tot een deel van hun gedrag hebben gemaakt. Enkele luiden: „Ik zal iedere klant even beleefd behandelen als ik zelf graag behandeld zou willen worden . . . Als ik een nare dag heb, zal ik dit niet laten blijken door me op de klant af te reageren.”
Bloedvertoon
◆ „Doodt ze! Doodt ze!”, schreeuwden kortgeleden liefhebbers van stieregevechten in Portugal. In antwoord hierop doodden drie stierevechters die dag zes stieren; maar daarna werden zij door de oproerpolitie van de bewonderende menigte gescheiden en wegens hun onwettige gevechten gearresteerd. De fans beschouwen de drie mannen die hun berechting afwachten, als nationale helden. De voorstanders van stieregevechten willen dat het uit 1928 stammende verbod op het in het openbaar doden van stieren wordt opgeheven.
De aardbeving in China
◆ Nog niet zo lang geleden heeft China toegegeven dat de aardschokken van 28 juli 1976 te Tangsjan, op zo’n 160 km ten zuidoosten van Peking, de dodelijkste zijn geweest sinds meer dan vierhonderd jaar. Hoewel China het geschatte aantal van minstens 655.000 doden niet ontkend heeft, is het werkelijke aantal niet bekendgemaakt. De New York Times meldde dat volgens functionarissen in China bij de schokken „sommige inwoners van de stad Tangsjan twee meter hoog de lucht in werden geslingerd, en de bevingen in het hart van die dichtbevolkte metropolis een 6 kilometer brede en 8 kilometer lange baan van verwoestingen hebben aangericht”. Vlak vóór de eerste beving werd de hemel boven de stad door veelkleurige lichten verlicht, „alsof het klaarlichte dag was”. Ook bericht de New York Times: „Op zo’n drie kwart kilometer afstand van de breuklijn . . . werd een korenveld ter grootte van een luchthaven, als door de een of andere reusachtige wind, in één richting weggeslingerd. De bladeren van talloze bomen in de omgeving verschrompelden door de hitte, en gewassen werden aan één zijde als door een vuurbal geschroeid.” „Mensen die zich aan bomen of palen vastklampten, werden”, naar verluidt, „door de golvende aarde rondgeslingerd”.
Einstein en Jehovah
◆ In een brief die door het tijdschrift Physics Today gepubliceerd werd, schreef een lid van de Rutgers-universiteit over haar indrukken aangaande Albert Einsteins brieven gericht aan zijn ’oude boezemvriendin’, Michele Besso. Volgens haar lieten de brieven duidelijk zien dat Einstein „in de wetten van de natuurkunde Gods wetten bestudeerde. In zijn brieven staan talloze verwijzingen naar Jehovah”.
De beste start voor het hart
◆ Een wetenschapsman aan de universiteit van Edinburgh, Schotland, die researchwerk doet op het terrein van het hart, zegt duidelijke bewijzen gevonden te hebben die aantonen dat hoe langer baby’s borstvoeding krijgen, des te geringer de kans is dat zij als volwassenen een hartinfarct zullen krijgen. „Moedermelk is in de eerste 12 maanden of zelfs tijdens de eerste twee jaar de beste voeding voor het kind, die alles verschaft wat het nodig heeft.”
Trompet helpt postbode
◆ De geschiedschrijver Herodotus uit de Griekse oudheid schreef over de postbodes in zijn tijd: „Noch sneeuw noch regen, noch hitte noch de duisternis van de nacht houdt deze koeriers ervan terug hun rondreis zo snel mogelijk te volbrengen.” Hij zou trots zijn geweest op de postbesteller van het dorpje Mikrolivado in Griekenland. Toen deze daarheen op weg was om er de post te bezorgen, werd hij door zes wolven aangevallen. Door echter op een trompet te blazen die hij bij zich had, verjoeg hij de wolven, waarna hij met zijn werk verder ging.