Kgaolo ya Lesome-seswai

Dithuto Mabapi le go se Botege

Jesaya 22:1-25

1. Go ka ba go be go le bjang go ba ka gare ga motse o rakeletšwego wa bogologolo?

AKANYA gore go be go le bjang go ba ka motseng wa bogologolo wo o rakeletšwego. Ka ntle ga merako go na le lenaba​—le matla le le sehlogo. O a tseba gore le šetše le thopile metse e mengwe. Bjale le ikemišeditše go fenya le go hula motse wa geno le go kata le go bolaya badudi ba wona. Madira a lenaba a matla kudu go ka lwa le wona ka go lebanya ntweng; o fo duma gore eka merako ya motse e ka dula e ba thibeletše ka ntle. Ge o dutše o okomela ka merako, o kgona go bona ditora tša thakelelo tše di tlišitšwego ke lenaba. Gape ba na le metšhene ya thakelelo e kgonago go betša mafsika a kago go thuba dibo tša lena. O bona dithuba-maboto le maleri a bona a tlhaselo, babetši ba mesebe le dikoloi tša bona tša ntwa le dihlopha tša bona tša mašole. A pono e boifišago gakaakang!

2. Thakelelo e hlalositšwego go Jesaya kgaolo 22 e direga neng?

² Go Jesaya kgaolo 22, re bala ka thakelelo e bjalo​—thakelelo malebana le Jerusalema. E direga neng? Go thata go šupa ka go lebanya thakelelo le ge e le efe e tee yeo go yona ditiragalo ka moka tše di hlalositšwego di phethagatšwago go yona. Ka mo go bonalago ka gona, boporofeta bo kwešišega kaone e le tlhaloso ya kakaretšo ya dithakelelo tše di fapa-fapanego tšeo di tlago go wela Jerusalema, e lego temošo ya kakaretšo ya seo se letšego ka pele.

3. Badudi ba Jerusalema ba arabela bjang thakelelong yeo Jesaya a e hlalosago?

³ Ge ba lebane le thakelelo yeo Jesaya a e hlalosago, badudi ba Jerusalema ba dira’ng? E le batho ba Modimo ba kgwerano, na ba goeletša go Jehofa gore a ba phološe? Aowa, ba bontšha boemo bja kgopolo bjo e sego bja bohlale e le ka kgonthe, bjo bo swanago le bjo bo hwetšwago gare ga ba bantši lehono bao ba ipolelago gore ba rapela Modimo.

Motse o Rakeletšwego

4. (a) “Moedi wa pono” ke eng, gomme ke ka baka la’ng o e-na le leina le? (b) Boemo bja moya bja badudi ba Jerusalema ke bofe?

⁴ Go kgaolo ya 21 ya Jesaya, o mongwe le o mongwe wa melaetša e meraro ya kahlolo o be o rolwa ka polelwana “Kgoeletšo.” (Jesaya 21:1, 11, 13, bapiša le NW.) Kgaolo 22 e thoma ka tsela e swanago ka gore: “Moênô mo-êla-moedi-wa-dipônô [“kgoeletšo ya moedi wa pono,” NW]. Le hloma bya’ng xe ka moka xa lena Le nametše xodimo xa nywakô?” (Jesaya 22:1) “Moedi wa pono” o šupa Jerusalema. Motse o bitšwa moedi ka gobane gaešita le ge o phagame, o dikaneditšwe ke dithaba tše di phagamego kudu. O tswalanywa le “pono” ka gobane dipono tše dintši tša Modimo le dikutollo di newa moo. Ka baka la se, badudi ba motse ba swanetše go ela hloko mantšu a Jehofa. Go e na le moo, ba mo hlokomologile gomme ba kgelogela borapeding bja maaka. Lenaba le le rakeletšego motse ke sedirišwa sa kahlolo ya Modimo malebana le batho ba gagwe bao ba arogilego tseleng.​—Doiteronomio 28:45, 49, 50, 52.

5. Mohlomongwe ke ka baka la’ng batho ba namela marulelong a bona?

⁵ Hlokomela gore badudi ba Jerusalema ‘ka moka ga bona ba nametše godimo ga nywako’ ya bona. Mehleng ya bogologolo, marulelo a nywako ya ba-Isiraele a be a bataletše gomme malapa gantši a be a bokana moo. Jesaya ga a bolele gore ke ka baka la eng ba dira bjalo mo lebakeng le, eupša mantšu a gagwe a laetša go se amogele seo. Ka gona, mohlomongwe ba nametše marulelong bakeng sa go rapela medimo ya bona ya maaka. Wo ke mokgwa wa bona nywageng yeo e lebišago go senyweng ga Jerusalema ka 607 B.C.E.​—Jeremia 19:13; Tsefanya 1:5.

6. (a) Ke maemo afe ao a apareditšego ka gare ga Jerusalema? (b) Ke ka baka la’ng ba bangwe ba thaba, eupša ke eng seo se letšego ka pele?

⁶ Jesaya o tšwela pele ka gore: “Hee, wene motse wa mašata [“o tletše khuduego,” NW] le mahowa, wene lexaê la mathabô! Babolawa ba xaxo xa ba ka ba bolawa ka lerumô, xa ba’ hwa ka thlabanô.” (Jesaya 22:2) Mašaba a kgeregetše motseng, gomme o tletše khuduego. Batho ditarateng ba hlabile lešata e bile ba tšhogile. Lega go le bjalo, ba bangwe ba thabile, mohlomongwe ka baka la gore ba ikwa ba šireletšegile goba ba dumela gore kotsi e a feta.a Lega go le bjalo, go thaba nakong ye ke bošilo. Ba bantši motseng ba tlo hwa lehu le sehlogo kudu go feta la go bolawa ka bogale bja tšhoša. Motse wo o rakeletšwego ga o sa kgona go hwetša dijo go tšwa methopong ya ka ntle. Dišego tša dijo ka gare ga motse di a fokotšega. Batho ba ba bolawago ke tlala le maemo a pitlagano ya batho a lebiša leubeng la malwetši. Ka go rialo, ba bantši Jerusalema ba tla hwa ba bolawa ke tlala le leuba la bolwetši. Se se direga bobedi ka 607 B.C.E. le ka 70 C.E.​—2 Dikxoši 25:3; Dillo tša Jeremia 4:9, 10.b

7. Balaodi ba Jerusalema ba dira eng nakong ya thakelelo, gomme ba diragalelwa ke eng?

⁷ Mo tlalelong ye, ke tlhahlo efe yeo babuši ba Jerusalema ba e neago? Jesaya o a araba: “Babuša-noši ba gago ka moka ba tšhabile ka nako e tee. Ba tšerwe e le bagolegwa ka ntle ga go nyakega ga bora. Bohle ba gago bao ba hweditšwego ba tšerwe gotee e le bagolegwa. Ba be ba tšhabetše kgole.” (Jesaya 22:3, NW) Babuši le banna ba matla ba a tšhaba gomme ka morago ba swarwa! Ba a swarwa le go gapša bjalo ka bagolegwa, gaešita le ka ntle ga go betšwa ga mosebe malebana le bona. Se se direga ka 607 B.C.E. Ka morago ga ge morako wa Jerusalema o šwahlilwe, Kgoši Tsedekia o tšhaba bošego le banna ba gagwe ba matla. Lenaba le lemoga se, le a mo hlomara gomme le ba swara melaleng ya Jeriko. Banna ba matla ba a phatlalala. Tsedekia o a swarwa, a foufatšwa, a tlengwa ka ditlemo tša koporo gomme a gogwa a išwa Babele. (2 Dikxoši 25:2-7) A mafelelo a kotsi a go se botege ga gagwe!

Go Gakantšhwa ke Masetla-pelo

8. (a) Jesaya o arabela bjang boporofeteng bjo bo bolelago e sa le pele ka masetla-pelo ao a tlago go wela Jerusalema? (b) Boemo e tla ba bofe Jerusalema?

⁸ Boporofeta bjo bo kgoma Jesaya ka mo go tseneletšego. O re: “Hlê nteseng ke llê xa-bohloko; Le se phêxêlêlê xo nkhomotša xe xo šwalalantšwe ngwanenyana wa sethšaba sešo.” (Jesaya 22:4) Jesaya o hlokofala ka baka la madimabe a porofetilwego a Moaba le Babele. (Jesaya 16:11; 21:3) Bjale kgakanego ya gagwe le sello sa gagwe e ba tše dikgolo le go feta ge a naganišiša ka kotsi yeo e tlago go wela setšhaba sa gabo. Ga a homotšege. Ka baka la’ng? “Xobane ké letšatši la mašêxêrêpê, la xo xatakêlwa le xo xakanêxa; ké la Mong ’a bohle Morêna wa mašaba, la moedi wa dipônô. Merakô e phušotšwe, mekxoši e xala thabeng.” (Jesaya 22:5) Jerusalema e tla tlala ka kgakanego e kgolo. Batho ba tla hlahlatha ba swerwe ke poifo, ba sa tsebe seo ba se dirago. Ge lenaba le thoma go phuleletša merako ya motse, go tla ba le ‘mekgoši e galago thabeng.’ Na se se bolela gore badudi ba motse ba tla goeletša go Modimo tempeleng ya gagwe e kgethwa Thabeng ya Moria? Mohlomongwe. Lega go le bjalo, ka baka la go se botege ga bona, mohlomongwe go bolela feela gore mekgoši ya bona ya tlalelo e tla kwagala dithabeng tše di ba dikologilego.

9. Hlalosa madira ao a tšhošetšago Jerusalema.

⁹ Ke lenaba la mohuta mang le le tšhošetšago Jerusalema? Jesaya o a re botša: “Elama ó swere kxôtlôpô; ké batho ba makoloi le ba dipitsi; ba Kiri ba swere dikôtsê.” (Jesaya 22:6) Manaba a itlhamile ka mo go tletšego. A na le babetši ba mesebe bao dikgotlopo tša bona di tletšego ka mesebe. Bahlabani ba lokiša dikotse tša bona bakeng sa ntwa. Go na le dikoloi tša ntwa le dipere tše di tlwaeditšwego tša ntwa. Madira a akaretša mašole a tšwago Elama yeo e lego ka leboa la seo ga bjale e lego Kgogometšaneng ya Peresia, le a tšwago Kiri yeo mohlomongwe e lego kgaufsi le Elama. Go bolelwa ga dinaga tšeo go laetša bokgole bjoo bahlasedi ba tšwago go bjona. Gape go laetša gore babetši ba mesebe ba Elama ba ka ba ba be ba le gona madireng ao a bego a tšhošetša Jerusalema mehleng ya Hiskia.

Maiteko a go Itšhireletša

10. Ke tiragalo efe yeo e bolelago kotsi bakeng sa motse?

¹⁰ Jesaya o hlalosa boemo bjo bo tšwelago pele ka gore: “Meedi ye e bexo e Xo kxahla, e tletše makoloi; banamedi ba ithlôpha dikxorong. Lešira le le širilexo Juda le a tlošwa.” (Jesaya 22:7, 8a) Dikoloi tša ntwa le dipere di tletše melaleng ya ka ntle ga motse wa Jerusalema gomme di itokišetša go hlasela dikgoro tša motse. “Lešira le le širilexo Juda” leo le tlošwago ke eng? Mohlomongwe ke kgoro ya motse, yeo go thopša ga yona go bolelago kotsi go bašireletši.c Ge lešira le la tšhireletšo le tlošitšwe, motse o bulegetše bahlasedi ba wona.

11, 12. Ke megato efe ya tšhireletšo yeo badudi ba Jerusalema ba e gatago?

¹¹ Jesaya bjale o lebiša tlhokomelo go maiteko ao batho ba a dirago bakeng sa go itšhireletša. Selo sa pele seo ba naganago ka sona ke dibetša! “Mohla woo O tlo y’o bôna dibetša ngwakong wa sekxwa. Le tlo bôna diroba tša motse wa Dafida xe e le tše ntši, Le tlo thiba meetse a lethsa la tlase.” (Jesaya 22:8b, 9) Dibetša di bolokilwe lefelong la go boloka dibetša la ngwako wa sethokgwa. Lefelo le la go boloka dibetša le be le agilwe ke Salomo. Ka ge le be le agilwe ka merokwana e tšwago Libanoni, le ile la tsebja e le “ngwakô wa Sekxwa sa Libanoni.” (1 Dikxoši 7:2-5) Mašoba ao a lego morakong a a hlahlobja. Meetse a kgoboketšwa​—e lego mogato wa bohlokwa wa tšhireletšo. Batho ba nyaka meetse gore ba phele. Ka ntle le wona, motse o ka se kgone go ema. Lega go le bjalo, ela hloko gore ga go bolelwe selo ka ga go lebelela ga bona go Jehofa bakeng sa phološo. Go e na le moo, ba ithekga ka maano a bona ka noši. Anke le ka mohla re se ke ra dira phošo yeo!​—Psalme 127:1.

¹² Go ka dirwa’ng ka mašoba ao a lego morakong wa motse? “Le tlo bala nywakô ya Jerusalêma, la phušola yôna Lè thêkxa merakô.” (Jesaya 22:10) Nywako e a lekolwa go bona yeo e kago go phušolwa bakeng sa go nea ditlabakelo tša go thiba mašoba. Bjo ke boiteko bja go thibela lenaba gore le se ke la hwetša taolo e feletšego ya morako.

Batho ba se Nago Tumelo

13. Batho ba leka bjang go kgonthišetša gore go ba le kabo ya meetse, eupša ke mang yo ba mo lebalago?

¹³ “Le tlo êpa lethsa xare xa merakô e mebedi, ya ba la meetse a lethsa la kxalê. Fêla, xa Le iše mahlô xo Yêna Modiri wa tšôna; xa Le bone Mmei wa tšôna xo tloxa kxaleng.” (Jesaya 22:11) Maiteko a go boloka meetse ao a hlalositšwego bobedi mo le go temana 9, a re gopotša ka mogato wo Kgoši Hiskia a ilego a o gata go šireletša motse malebana le ba-Asiria bao ba o hlaselago. (2 Koronika 32:2-5) Lega go le bjalo, batho ba motse boporofeteng bjo bja Jesaya ke bao ba se nago tumelo ka mo go feletšego. Ka go se swane le Hiskia, ge ba dutše ba katana le go šireletša motse ga ba nagane ka Mmopi.

14. Go sa šetšwe molaetša wa Jehofa wa temošo, ke boemo bofe bja kgopolo bjo e sego bja bohlale bjoo batho ba nago le bjona?

¹⁴ Jesaya o tšwela pele ka gore: “Mohla woo Mong ’a bohle Morêna wa mašaba ó tlo Le biletša xo lla le xo hlôbôxa, le xo dutulwa [“beola,” NW], le xo apara mankxeretla. Xomme bônang, xo a thabya, xo nyakaletšwe, xo hlabya dikxomo, xo lewa dinama, xo nowa morara; ké: A re jeng, a re nweng; bosasa re tlo ba re hwile!” (Jesaya 22:12, 13) Badudi ba Jerusalema ga ba nyamišwe ke borabele bja bona malebana le Jehofa. Ga ba lle, ga ba beole meriri ya bona goba go apara mankgeretla e le pontšho ya go itshola. Ge nkabe ba be ba dira bjalo, mohlomongwe Jehofa o be a tla ba šireletša masetla-pelong a tlago. Go e na le moo, ba ineela maipshinong a nama. Boemo bjo bo swanago bja kgopolo bo gona lehono gare ga ba bantši bao ba sa dumelego go Modimo. Ka ge ba se na kholofelo​—e ka ba ya go tsoga bahung goba ya go phela lefaseng le le tlago la Paradeise​—ba phela maphelo a go ikgotsofatša ka mo go feteletšego, ba re: “A re jeng! A re nweng! xobane ka moswana re y’o hwa!” (1 Ba-Korinthe 15:32) A go hloka ponelo-pele gakaakang! Ge feela ba be ba ka bota Jehofa, gona ba be ba tla ba le kholofelo ya ka mo go sa felego!​—Psalme 4:6-8; Diema 1:33.

15. (a) Molaetša wa Jehofa wa kahlolo malebana le Jerusalema ke ofe, gomme ke mang yo a phethago kahlolo ya gagwe? (b) Ke ka baka la’ng Bojakane bo tla lebana le mafelelo a swanago le ale a Jerusalema?

¹⁵ Badudi ba rakeletšwego ba Jerusalema ba ka se ke ba bolokega. Jesaya o re: “’Me nna Morêna wa mašaba ó nthsebetše a re: Le tlo bá la hwa Le sešo la lebalêlwa wôna molato woo! Ó r’yalo Morêna wa mašaba.” (Jesaya 22:14) Ka baka la go thatafala ga dipelo tša batho, go ka se be le tebalelo. Lehu le tla tla bjang goba bjang. Se ke selo sa kgonthe. Morena yo a Phagamego, Jehofa wa mašaba, o boletše seo. E le go phethagatšwa ga mantšu a Jesaya a boporofeta, masetla-pelo a tla gabedi godimo ga Jerusalema e sa botegego. E senywa ke madira a Babele gomme ka morago ya senywa ke a Roma. Ka mo go swanago, masetla-pelo a tla tlela Bojakane bjo bo sa botegego bjoo ditho tša bjona di ipolelago gore di rapela Modimo eupša e le tšeo ge e le gabotse di mo latolago ka mediro ya tšona. (Tito 1:16) Dibe tša Bojakane gotee le tša madumedi a mangwe a lefase ao a nyatšago ditsela tša Modimo tša go loka, di ‘fihlile legodimong.’ Go swana le molato wa Jerusalema ya mohlanogi, sebe sa wona ke se segolo kudu go ka lebalelwa.​—Kutollo 18:5, 8, 21.

Molaki yo a Nago le Boithati

16, 17. (a) Ke mang bjale yo a amogelago molaetša wa temošo go tšwa go Jehofa, gona ka baka la’ng? (b) Sebena o tla diragalelwa ke eng ka baka la ditlhologelo tša gagwe tše di phagamego?

¹⁶ Bjale moporofeta o tloša tlhokomelo ya gagwe go batho ba ba sa botegego o e lebiša mothong o tee yo a sa botegego. Jesaya o a ngwala: “Go bolela bjalo Morena, Jehofa Tsebaothe, o re: Tsena go molaki eo wa mahumo, ke ra Sebena, e lego molaki wa ngwako; O re: O re’ng ge o le fa? O na le mang fa ge o ipetlela lebitla fa, o betla lebitla serokamelong, o ikagela moago?”​—Jesaya 22:15, 16, PK.

¹⁷ Sebena ke “molaki wa ngwako,” mohlomongwe e le ngwako wa Kgoši Hiskia. Ka ge e le motho yo bjalo, o na le boemo bjo bo nago le tutuetšo e kgolo, a fetwa feela ke kgoši. Go letetšwe mo gontši go yena. (1 Ba-Korinthe 4:2) Lega go le bjalo, ge a swanelwa ke go lebiša tlhokomelo pele ditabeng tša setšhaba, Sebena o phegelela letago la gagwe ka noši. O ipetlela lebitla la matsaka​—le le swanago le la kgoši​—serokamelong mo lefsikeng. Jehofa ge a lemoga se, o budulela Jesaya go lemoša molaki yo a sa botegego ka gore: “Tseba xobane Morêna ó tlo Xo lahla wa xo lahla, Monna-tia, ó tlo Xo phuthaxanyetša ruri. Ó tlo Xo kxokološa, wa kxokoloxa bo-ka kxwele; O tlo etša kxwele e tl’o xo nwa kwa naxeng ya kxolê ya molala, wa y’o hwêla xôna kua. Ké moo xo tl’o xo ya dikoloi tša xaxo tša matsaka, wene mo-leša-hlong wa motse wa mong wa xaxo. O tlo kxorometšwa wa tšwa modirong wa xaxo; O tlo xôxwa wa tlošwa bolaking bya xaxo.” (Jesaya 22:17-19) Ka baka la boithati bja gagwe, Sebena o tla hloka gaešita le lebitla le le tlwaelegilego Jerusalema. Go e na le moo, o tla betšwa bjalo ka kgwele gore a yo hwela nageng ya kgole. Tabeng ye go na le temošo go bohle bao ba gafetšwego matla a taolo gare batho ba Modimo. Go diriša matla gampe go tla lebiša go lahlegelweng ke matla ao a taolo, mohlomongwe gaešita le go lebiša go lelekweng.

18. Ke mang yo a tlago go tšeela Sebena sebaka, gomme go bolela’ng gore yo o tla amogela diaparo tša Sebena tša bolaki le sekgonyu sa ngwako wa Dafida?

¹⁸ Lega go le bjalo, Sebena o tla tlošwa bjang boemong bja gagwe? Jehofa o hlalosa ka Jesaya gore: “Mohla woo ke tlo bitša Elyakima morwa wa Hilkia mohlanka wa-ka. Yêna ke tlo mo apeša kobô y’axo, ka mo tlêma ka mohlanthšu wa xaxo; bokxôma bya xaxo ke tlo bo bea diatleng tša xaxwe. ’Me yêna e tlo ba tata xo ba Jerusalêma, tata xo ba leloko la Juda. Sekxonyu sa ngwakô wa Dafida ke tlo se bea maxetleng a xaxwe. Ó tlo bula, xwa hlôkwa motswaledi; à tswalêla xo tlo hlôkwa mmudi.” (Jesaya 22:20-22) Elyakima ge a tšeela Sebena sebaka o tla neelwa diaparo tša bolaki gotee le sekgonyu sa ngwako wa Dafida. Beibele e diriša lentšu “sekxonyu” go swantšhetša matla a taolo, mmušo goba matla. (Bapiša le Mateo 16:19.) Mehleng ya bogologolo, moeletši wa kgoši yo a gafetšwego dikgonyu, a ka ba a be a neilwe tlhokomelo ya kakaretšo ya diphapoši tša ka mošate, gaešita le go dira phetho ya bao ba kgethwago bakeng sa go hlankela kgoši. (Bapiša le Kutollo 3:7, 8.) Ka gona, boemo bja go ba molaki ke bja bohlokwa, gomme go letetšwe mo gontši go mang le mang yo a hlankelago go bjona. (Luka 12:48) Sebena a ka ba a e-na le bokgoni, eupša ka baka la go se botege ga gagwe, Jehofa o tla bea yo mongwe legatong la gagwe.

Dimapolo tše Pedi tša Seswantšhetšo

19, 20. (a) Elyakima o tla ipontšha bjang e le tšhegofatšo go batho ba gabo? (b) Go tla direga’ng go bao ba tšwelago pele go lebelela go Sebena?

¹⁹ Mafelelong, Jehofa o diriša polelo ya seswantšhetšo go hlalosa go fetišetšwa ga matla go tloga go Sebena go ya go Elyakima. O re: “Ke tlo mo [Elyakima] kxôkxôthêla byalo ka lebapô [semapolo] felô mo xo tiilexo, ya tlo ba sedulô sa letaxo la moloko wa tat’axwe. E tlo ba yêna lebapô la xo fêxwa bokwala byohle bya moloko wa tat’axwe, bya dibyana tšohle, bya thoto ya mexopyana, ba fetša ka thoto yohle ya meêta. Byale Morêna wa mašaba ó re: Mohla woo lebapô [Sebena] le kxôkxôthetšwexo felô mo xo tiilexo le tlo thswamoxa la rôbêxa la wa, ’me morwalô woo o fexilwexo mo xo lôna o tlo senyêxa; xobane Morêna ó r’yalo.”​—Jesaya 22:23-25.

²⁰ Ditemaneng tše semapolo sa pele ke Elyakima. O tla fetoga “sedulô sa letaxo” ngwakong wa tatagwe, Hilkia. Ka go se swane le Sebena, a ka se ke a hlompholla ngwako wa tatagwe goba botumo bja gagwe. Elyakima e tla ba thekgo ya ka mo go sa felego dibjaneng tša ka ngwakong, ke gore go ba bangwe bao ba hlankelago kgoši. (2 Timotheo 2:20, 21) Ka mo go fapanego, semapolo sa bobedi se šupa go Sebena. Le ge a ka bonala a lotegile, o tla tlošwa. Mang le mang yo a tšwelago pele go lebelela go yena o tla wa.

21. Mehleng ya lehono, ke mang yo ka go swana le Sebena a tšeetšwego sebaka, ka baka la’ng, gona o tšeetšwe ke mang sebaka?

²¹ Phihlelo ya Sebena e re gopotša gore gare ga bao ba ipolelago gore ba rapela Modimo, bao ba amogelago ditokelo tša tirelo ba swanetše go di dirišetša go hlankela ba bangwe le go tliša tumišo go Jehofa. Ga se ba swanela go diriša boemo bja bona gampe e le gore ba ikhumiše goba ba ikhweletše botumo. Ka mohlala, Bojakane ke kgale bo iphagamiša ka noši bjalo ka molaki yo a kgethilwego, moemedi wa lefaseng wa Jesu Kriste. Lega go le bjalo, go fo etša ge Sebena a ile a tliša kgobošo go tatagwe ka go inyakela letago la gagwe ka noši, baetapele ba Bojakane ba tlišitše kgobošo go Mmopi ka go ikgobelela mahumo le matla. Ka gona, ge nako ya gore kahlolo “e thômê ka Ngwakô wa Modimo” e be e fihla ka 1918, Jehofa o ile a tloša Bojakane. Molaki yo mongwe o ile a hlaolwa​—“molaki e a bôtêxaxo yo bohlale”​—gomme a kgethelwa go hlokomela ba ngwako wa Jesu wa lefaseng. (1 Petro 4:17; Luka 12:42-44) Sehlopha se se kopanego se ipontšhitše se swanelwa ke go rwala “sekxonyu” sa bogoši sa ngwako wa Dafida. Go swana le “semapolo” se se botegago, sehlopha se ipontšhitše e le thekgo e botegago bakeng sa “dibyana” ka moka tše di fapa-fapanego, e lego Bakriste ba ba tloditšwego bao ba nago le boikarabelo bjo bo fapa-fapanego bao ba lebelelago go sona bakeng sa dijo tša moya. “Dinku tše dingwê” le tšona, ka go swana le ‘modiiledi ka gare ga dikgoro’ tša Jerusalema ya bogologolo, di ithekgile ka “semapolo” se, e lego Elyakima wa mehleng yeno.​—Johane 10:16; Doiteronomio 5:14.

22. (a) Ke ka baka la’ng go tšeelwa sebaka ga Sebena e le molaki e bile mo go lego nakong? (b) Mehleng ya lehono, ke ka baka la’ng go kgethwa ga “molaki e a bôtêxaxo yo bohlale” e bile mo go lego nakong?

²² Elyakima o ile a ema legatong la Sebena ge Sanheribe le madira a gagwe ba be ba tšhošetša Jerusalema. Ka mo go swanago, “molaki e a bôtêxaxo yo bohlale” o kgethetšwe go hlankela mehleng ya bofelo yeo e tlago go fihla mafelelong ge Sathane le madira a gagwe ba gata mogato wa go hlasela la mafelelo “Ba-Isiraele ba Modimo” le bagwera ba bona ba dinku tše dingwe. (Ba-Galatia 6:16) Go swana le mehleng ya Hiskia, tlhaselo yeo e tla feleletša ka go fedišwa ga manaba a toko. Bao ba ithekgago ka ‘semapolo se se lego felo mo go tiilego,’ e lego molaki yo a botegago, ba tla phologa go fo etša ge badudi ba ba botegago ba Jerusalema ba ile ba phologa go šwahlela ga Asiria Juda. Ka gona, ke gabohlale gakaakang go se kgomarele “semapolo” se se nyaditšwego sa Bojakane!

23. Ke eng seo mafelelong se diragalelago Sebena, gomme re ka ithuta eng go se?

²³ Sebena e diragalelwa ke eng? Ga re na pego ya kamoo boporofeta bjo bo lego mabapi le yena bjo bo ngwadilwego go Jesaya 22:18, bo phethagaditšwego ka gona. Ge a iphagamiša gomme ka morago a kokobetšwa, o swantšhetša Bojakane, eupša mo gongwe a ka ba a ile a ithuta tayong. Go se, o fapane kudu le Bojakane. Ge Rabasake wa Asiria a be a nyaka gore Jerusalema e ineele, molaki yo mofsa wa Hisikia, Elyakima, o etelela pele baemedi bao ba tšwelago go yo mo gahlanetša. Lega go le bjalo, Sebena o ka lehlakoreng la gagwe e le mongwaledi wa kgoši. Go molaleng gore Sebena o sa dutše a hlankela kgoši. (Jesaya 36:2, 22) A mohlala o mobotse gakaakang bakeng sa bao ba lahlegetšwego ke maemo a go hlankela ka mokgatlong wa Modimo! Go e na le gore ba galefe le go boloka sekgopi, ba dira ka bohlale ge ba tšwela pele ba hlankela Jehofa boemong le ge e le bofe bjo a bo dumelelago. (Ba-Hebere 12:6) Ka go dira bjalo, ba tla efoga kotsi yeo e tlago go wela Bojakane. Ba tla thabela kamogelo ya Modimo le tšhegofatšo go iša ka mo go sa felego.

[Mengwalo ya ka tlase]

[Caption on page 231]

Ge Tsedekia a tšhaba, o a swarwa gomme o a foufatšwa

[Caption on page 232]

Ditebelelo ke tše di nyamišago bakeng sa ba-Juda ba ba rakeletšwego Jerusalema

[Caption on page 239]

Hiskia o dira Elyakima “[semapolo] felo mo xo tiilexo”

[Caption on page 241]

Go etša Sebena, bontši bja baetapele ba Bojakane bo tlišitše kgobošo go Mmopi ka go ikgobelela mahumo

[Caption on page 242]

Mehleng ya lehono sehlopha sa molaki yo a botegago se kgethetšwe go hlokomela ba ngwako wa Jesu