Câu hỏi của độc giả
Phải chăng Ma-thi-ơ 28:17 muốn nói là có vài sứ đồ vẫn còn tiếp tục nghi ngờ dù Giê-su đã sống lại và hiện ra cho họ thấy trước đó một thời gian khá lâu?
Không phải vậy. Chúng ta không cần phải đi đến kết luận đó khi xem Ma-thi-ơ 28:16, 17. Câu này nói: “Mười một môn-đồ đi qua xứ Ga-li-lê, lên hòn núi mà Đức Chúa Giê-su đã chỉ cho. Khi môn-đồ thấy Ngài, thì thờ-lạy Ngài; nhưng có một vài người nghi ngờ”.
Giê-su cố gắng giúp các môn đồ hiểu rõ trước từ lâu “rằng mình [Giê-su] phải đi đến thành Giê-ru-sa-lem, phải chịu tại đó nhiều sự khốn-khổ bởi những người trưởng-lão, thầy tế-lễ cả, cùng thầy thông-giáo, và phải bị giết, đến ngày thứ ba phải sống lại” (Ma-thi-ơ 16:21). Tuy thế, việc ngài bị bắt và bị xử tử làm cho các môn đồ thất vọng và bối rối. Sự sống lại của ngài có vẻ làm họ ngạc nhiên. Và khi ngài hiện ra dưới hình dạng một người thì vài người thoạt đầu “vì cớ... vui-mừng, nên chưa tin chắc” (Lu-ca 24:36-41). Tuy nhiên, những lần ngài xuất hiện sau khi sống lại đã thực sự giúp các môn đồ thân cận công nhận sự kiện là ngài đã sống lại; ngay cả sứ đồ Thô-ma cũng tin chắc là Giê-su đã được sống lại (Giăng 20:24-29).
Sau đó 11 sứ đồ trung thành “đi qua xứ Ga-li-lê” (Ma-thi-ơ 28:16; Giăng 21:1). Trong khi họ ở đó, Giê-su “cùng trong một lần,... hiện ra cho hơn năm trăm anh em xem thấy” (I Cô-rinh-tô 15:6). Chính trong khung cảnh này mà Ma-thi-ơ 28:17 nói rằng “có một vài người nghi ngờ”. Bởi thế, những ai lúc đó hãy còn nghi ngờ chắc có thể là những người trong vòng 500 môn đồ đó.
Hãy chú ý đến lời bình luận đặc biệt về vấn đề này của C. T. Russell, vị chủ tịch đầu tiên của Hội Tháp Canh:
“Điều hợp lý là chúng ta không thể cho rằng những người nghi ngờ là sứ đồ nào đó trong số mười một sứ đồ vì họ đã được thỏa mãn hoàn toàn, tin chắc chắn và trước đó họ có nói như vậy. Chúng ta nghĩ rằng những người nghi ngờ phải là những người ở trong số “năm trăm anh em” có mặt tại buổi họp đã được định đó. Họ là những người mà kể từ lúc Giê-su sống lại cho đến lúc đó chưa được gặp ngài, và chúng ta có lý do để cho rằng một vài người trong số đó có đức tin yếu hơn các sứ đồ và những người bạn thân mà Giê-su đã nói chuyện sau khi ngài sống lại. Câu “có một vài người nghi ngờ” là bằng chứng của sự thật thà của những chuyện được các người viết Phúc âm ghi lại. Nó cũng cho chúng ta thấy là những môn đồ của Chúa không quá nhẹ dạ, nhưng đúng hơn họ có khuynh hướng cân nhắc các bằng chứng được trình bày, và sau đó những người tin tỏ ra hăng hái, đầy nghị lực và có tinh thần hy sinh bất vụ lợi. Các điều này cho chúng ta dư dật bằng chứng về việc họ thành tâm tin chắc là Chúa đã được sống lại. Họ và chúng ta công nhận điều này chính là yếu tố cơ bản về việc chúng ta tin ngài. Nếu đấng Christ không được sống lại thì đức tin của chúng ta chỉ là vô ích và chúng ta hãy còn ở trong tội lỗi (I Cô-rinh-tô 15:17)” (Theo Zion’s Watch Tower and Herald of Christ’s Presence, số ra ngày 1-5-1901, trg 152).
Chúng ta có thể lưu ý là cách Ma-thi-ơ nói về điểm này cho chúng ta bằng chứng về sự đáng tin cậy và trung thực của Kinh-thánh. Nếu một người bịa đặt chuyện gì thì người đó có khuynh hướng đưa ra những chi tiết để làm cho chuyện mình bịa đặt có vẻ tin được; người đó rất có thể cảm thấy rằng những chi tiết bỏ quên hay những gì có vẻ thiếu sót sẽ làm cho người ta nghi ngờ chuyện bịa đặt của mình. Còn Ma-thi-ơ thì sao?
Ông không cảm thấy có bổn phận phải giải thích một cách chi tiết lời nhận xét của ông là “có một vài người nghi-ngờ”. Lời tường thuật của Mác, Lu-ca và Giăng không nói gì về điều này cho nên nếu xét riêng lời nhận xét của Ma-thi-ơ thì lời này có vẻ ám chỉ 11 sứ đồ và trong đó có cả ông nữa. Tuy nhiên, Ma-thi-ơ nói vắn tắt nhưng không nói rõ điều này. Khoảng chừng 14 năm sau, sứ đồ Phao-lô viết cuốn I Cô-rinh-tô. Theo những chi tiết ông cung cấp nơi I Cô-rinh-tô 15:6, chúng ta có thể đi đến kết luận rằng rất có thể những người nghi ngờ không phải là các sứ đồ, nhưng là các môn đồ ở Ga-li-lê mà Giê-su chưa hiện ra cho họ thấy. Vì thế, lời nhận xét của Ma-thi-ơ là “có một vài người nghi ngờ” nghe có vẻ đúng; nó thật có giọng của một người trung thực viết câu chuyện chân thật mà không cần phải cố gắng để giải thích mọi chi tiết.