11. (a) Unsang awtoridad ang angay nga pangunang magagiya kanato sa pagtino kon unsaon pagpadapat ang he ge·ne·aʹ hauʹte? (b) Giunsa paggamit sa maong awtoridad ang termino?

¹¹ Siyempre, ang mga Kristohanong nagtuon niining butanga naggiya sa ilang panghunahuna sa panguna pinaagi sa paggamit sa dinasig nga magsusulat sa Ebanghelyo sa Gregong pamulong nga he ge·ne·aʹ hauʹte, o “kining kaliwatana,” sa pagtaho sa mga pamulong ni Jesus. Ang pamulong kanunayng gigamit sa negatibong paagi. Sa ingon, gitawag ni Jesus ang Hudiyong relihiyosong mga pangulo nga “mga halas, kaliwat sa mga bitin” ug nagpadayon sa pag-ingon nga ang paghukom sa Gehenna igapatuman sa “kining kaliwatana.” (Mateo 23:33, 36) Bisan pa, ang mao bang paghukom limitado ngadto sa salingkapawng klero? Dili gayod. Sa ubay-ubayng higayon, ang mga tinun-an ni Jesus nakadungog kaniya nga naghisgot sa “kining kaliwatana,” nga nagpadapat nga managsama sa mas dakong kahulogan. Unsa ba kana?

13. Sa presensiya sa iyang mga tinun-an, kinsay gipaila ug gihukman ni Jesus ingong “kining tuman-kadaotan nga kaliwatan”?

¹³ Sa ulahi sa 31 K.P., samtang si Jesus ug ang iyang mga tinun-an migikan alang sa ilang ikaduhang paglibot sa pagwali sa Galilea, “pipila sa mga eskriba ug mga Pariseo” nangayo kang Jesus ug usa ka ilhanan. Gisultihan niya sila ug “ang mga panon” nga didto: “Ang tuman-kadaotan ug mananapaw nga kaliwatan padayon nga mangitag ilhanan, apan walay ilhanan nga ihatag niini gawas sa ilhanan ni Jonas nga propeta. Kay maingon nga si Jonas didto sa tiyan sa dakong isda tulo ka adlaw ug tulo ka gabii, sa ingon usab ang Anak sa tawo maanaa sa kasingkasing sa yuta tulo ka adlaw ug tulo ka gabii. . . . Maingon usab niana niining tuman-kadaotan nga kaliwatan.” (Mateo 12:38-46) Dayag, “kining tuman-kadaotan nga kaliwatan” naglakip sa relihiyosong mga pangulo ug sa “mga panon” nga wala gayod makasabot sa ilhanan nga natuman diha sa kamatayon ug pagkabanhaw ni Jesus.d