Ang Una nga Aleman nga Biblia Naggamit sang Ngalan sang Dios
ANG personal nga ngalan sang Dios nga Jehova mabasa sing linibo ka beses sa New World Translation of the Holy Scriptures, nga ginbalhag sa Aleman nga lenguahe sang 1971.a Apang, indi ini ang nahaunang Aleman nga Biblia nga naggamit sang balaan nga ngalan. Mahimo gid nga ang una nga Aleman nga Biblia nga nagaunod sang ngalan nga Jehova ginbalhag halos 500 ka tuig na ang nagligad ni Johann Eck, isa ka bantog nga Romanong Katoliko nga teologo.
Natawo si Johann Eck sang 1486 sa nabagatnan nga Alemanya. Sa edad nga 24, nangin propesor sia sang teolohiya sa unibersidad sang Ingolstadt, ang posisyon nga ginauyatan niya tubtob sang napatay sia sang 1543. Si Eck kadungan-dungan ni Martin Luther, kag nangin mag-abyan sila nga duha. Apang, sang ulihi si Luther nangin lider sang Repormasyon, samtang si Eck naman nangin manugpangapin sang Katoliko nga Simbahan.
Ginpabadbad sang duke sang Bavaria kay Eck ang Biblia sa Aleman, kag ginbalhag ini sang 1537. Suno sa Kirchliches Handlexikon, ang iya badbad halos sibu gid sa orihinal nga teksto kag “takus gid sa labi nga pagpadungog sangsa nabaton na sini karon.” Ang badbad ni Eck sang Exodo 6:3 nagasiling: “Ako amo ang Ginuo, nga nagpakita kay Abraam, Isaac, kag Jacob subong Labing Gamhanan nga Dios: kag ang akon ngalan nga Adonai, wala ko ginpahayag sa ila.” Si Eck nagdugang sing marhinal nga komento sa sining bersikulo: “Ang ngalan nga Adonai [nagapatuhoy kay] Jehoua.” Nagapati ang madamong iskolar sang Biblia nga amo ini ang una nga tion nga gingamit ang personal nga ngalan sang Dios sa Aleman nga Biblia.
Apang, ang personal nga ngalan sang Dios madugay na nga kilala kag ginagamit sa sulod sing linibo ka tuig. Suno sa rekord, ang pinakadumaan nga paggamit sang ngalan nga “Jehova” mabasa sa Hebreo nga lenguahe, kag ginagamit ini sa pagpakilala sa lamang matuod nga Dios. (Deuteronomio 6:4) Halos 2,000 ka tuig na ang nagligad, ang pinamulong ni Jesus nga ginpakilala niya ang Ngalan sang Dios ginrekord sa Griego nga lenguahe. (Juan 17:6) Sugod sadto, ginbalhag ini nga ngalan sa madamo nga lenguahe, kag sa dili madugay, sa katumanan sang Salmo 83:18, makilala sang tanan nga sia nga ang ngalan amo si Jehova ang Labing Mataas sa bug-os nga duta.
[Nota]
a Ginbalhag una sa Ingles sang 1961 sang mga Saksi ni Jehova. Matigayon na karon ini sa kabug-usan ukon sing bahin sa kapin sa 50 ka lenguahe.
[Retrato sa pahina 32]
Ang 1558 nga edisyon sang Biblia ni Eck nga may marhinal nga reperensia sang ngalan nga Jehova sa Exodo 6:3