Gima Kohorona INTANET LAIBRI
Gima Kohorona
INTANET LAIBRI
Hiri Motu
  • BAIBEL
  • PABLIKEISEN
  • HEBOUDIA
  • w00 10/1 rau 24-29
  • Ahuna Namona Lau Abia

Oi abia hidi kahana ena vidio ia noho lasi.

Sori, hekwakwanai ia vara vidio ia loud totona.

  • Ahuna Namona Lau Abia
  • Gima Kohorona Iehova Ena Basileia Ia Harorolaia—2000
  • Sinado maragidia
  • Inai Bamona Atikol
  • Guna Idia Vara Gaudia ese Egu Mauri Idia Haidaua
  • Egu Tamana ese Lalokau Heduruna Ia Abia
  • Tubuna Tau Ena Hahetoho Bona Ena Mauri Dibura Dekenai
  • Unai Kara Ena Anina Tamagu Dekenai
  • Basileia Gaukara Lau Karaia Goadagoada
  • Lau Tubu Negana Lau Laloatao
  • Tubuna Tau Bona Egu Sikuli Haorea Dinana
  • Egu Ahuna Dainai Lau Moale
  • Emai Tama Sina ese Ai Idia Hadibaia Dirava Ai Lalokau Henia Totona
    1999 Gima Kohorona Iehova Ena Basileia Ia Harorolaia
  • Iehova ena Imana be Ai Latanai
    1987 Gima Kohorona Iehova Ena Basileia Ia Harorolaia
  • Keristen Ahuna Idauna Ta
    1993 Gima Kohorona Iehova Ena Basileia Ia Harorolaia
  • Lagani 6 Negana amo Lau Tahua Gauna
    1992 Gima Kohorona Iehova Ena Basileia Ia Harorolaia
Ma Haida Itaia
Gima Kohorona Iehova Ena Basileia Ia Harorolaia—2000
w00 10/1 rau 24-29

Mauri Sivaraina

Ahuna Namona Lau Abia

CAROL ALLEN ESE IA SIVARAILAIA

Lau be sibona, bona egu buka matamatana lau dogoatao. Lau gari dikadika, bona mata ranu be egu vairana dekenai idia diho. Lau be mauri lagani 7 kekeni maragina sibona bona taunimanima tausen momo huanai, lau diba lasi siti ta dekenai lau boio!

VANEGAI, kahirakahira lagani 60 idia ore murinai, lau bona egu adavana Paul, be Watchtower Educational Center ena hairai gabuna Patterson, New York dekenai, ai vadivadi henia, bona lau do maragi negana ena sivarai lau laloatao goevagoeva diba. Egu adavana be Iehova ena Witnes taudia edia loaloa naria taudia edia sikuli ena klas iharuana dekenai ia idia boiria dainai unuseniai ai lao.

Dina ese ia hadiaria risepsen gabuna dekenai ai itaia loaloa neganai, idia hahedinaraia gaudia momo herea ataiai inai hereva “HEBOUHEBOU” idia torea. Huana dekenai kala lasi foto gunana ta ia noho, ia lalonai natudia be mai edia moale ida edia buka ta ta, lau maragina neganai lau danu lau abia bukana ta, idia davea! Haraga herea unai laulau ena henunai idia torea herevana lau duahia: “Lagani 1941​​—⁠St. Louis, Missouri dekenai, daba ena kahana herevadia idia matamaia neganai natudia 15,000​​—⁠edia mauri lagani be 5 ia lao 18​​—⁠be platfom vairanai idia gini. . . . Tadikaka Rutherford ese buka matamatana, Children ia halasia.”

Natudia ta ta dekenai buka ta idia henia. Bena natudia ibounai be edia tama sina idia helai gabudia dekenai idia giroa lou​​—⁠to lau sibona lau giroa lasi. Lau boio! Atendan tauna ese lau ia huaia bona ia lata kontribusen mauana latanai lau ia atoa bona lau ia hamaoroa lau diba taudia lau tahua. Mai lalo-hekwarahi ida vadavada badana amo idia raka diho hutuma lau itaia namonamo. Haraga herea, lau diba tauna ta lau itaia! “Vava Bob! Vava Bob!” Lau idia davaria! Bob Rainer ese egu tama sina be lau totona idia naria gabuna dekenai lau ia huaia lao.

Guna Idia Vara Gaudia ese Egu Mauri Idia Haidaua

Unai laulau lau itaia dainai gau momo lau laloatao​​—⁠unai gaudia ese egu mauri idia haidaua bona idia dainai gabu namona Patterson dekenai ai lao. Lagani handred bona ma haida gunanai idia vara gaudia, egu tubudia bona tama sina amo lau kamonai gaudia unai, lau laloa lou.

December 1894 ai, Bible Student tauna ta, unai negai Iehova ena Witnes taudia be unai ladana idia gaukaralaia, be egu tamana ena tamana, Clayton J. Woodworth, ena ruma Scranton, Pennsylvania, U.S.A. dekenai, ia vadivadi henia. Clayton be headava matamata tauna. Watch Tower Bible bona Tract Society ena presiden, Charles Taze Russell, dekenai revareva ta ia siaia, bona unai revareva be June 15, 1895, Gima Kohorona lalonai idia printaia. Ia lalonai ia gwau:

“Lau bona egu adavana be matamata taudia bona lagani 10 lalonai Protestan dubuna dekenai ai noho; to hari, dibura ai rakatania bona Atai Herea Diravana ese ena natudia helaga totona ia hahedinaraia dina matamatana ena diari lalonai ai raka vareai. . . . Lau bona egu adavana ai do hedavari lasi neganai, emai ura badana be Lohiabada ena ura do ai karaia, bema unai be iena ura, tano idauna dekenai misinari gaukara do ai karaia.”

Gabeai, lagani 1903 ai, Watch Tower taudia rua ese egu sinana ena tubudia, Sebastian bona Catherine Kresge, idia noholaia biru gabuna badana, Pocono Mountains Pennsylvania dekenai, idia lao, bona idia herevalaia Baibel sivaraina be mai moale ida idia kamonaia. Edia natudia kekeni, Cora bona Mary bona edia adavadia, Washington bona Edmund Howell, be unuseniai idia noho danu. Watch Tower taudia Carl Hammerle bona Ray Ratcliffe, be idia danu wiki tamona idia noho bona gau momo be idia dekenai idia hadibaia. Unai famili taudia ibounai 6 idia kamonai, idia stadi, bona daudau lasi murinai Bible Student taudia goadadia ai idia lao.

Unai lagani tamona, 1903 ai, Cora bona Washington Howell be natuna kekeni ta, ladana Catherine, idia abia. Bona lau laloa ia ese egu tamana, Clayton J. Woodworth, Jr., ia adavaia sivaraina be namo herea bona mai anina bada. Unai sivarai ese egu tubuna tau Clayton J. Woodworth, Sr. ena lalo-kehoa mai lalokauna bona ena natudia laloa momo karana ia hahedinaraia.

Egu Tamana ese Lalokau Heduruna Ia Abia

Egu tamana, Clayton junior, be lagani 1906 ai, Scranton dekenai ia vara, kilomita 80 bona ma haida bamona Howell biru gabuna amo. Unai lagani gunadia lalonai, egu Tubuna Woodworth be Howell ena ruma bese badana ia diba momokani, nega momo edia heabidae karana ia moalelaia. Unai gabu dekenai idia noho Bible Student taudia edia kongregesen ia durua bada. Nega ia ginidae, Tubuna tau idia noia Howell memero toi edia headava ia karaia totona, bona ena natuna ena namo ia laloa dainai, unai headava ta ta ia karaia neganai, ena natuna merona ia hakaua lao.

Unai neganai, Tamagu be Bible Student taudia edia haroro gaukara ia karaia lasi. Momokani, ia ese motuka amo Tubuna tau ia taria lao ena lou henia ia itaia totona, to ena be Tubuna tau ese ia hagoadaia, Tamagu ia haroro lasi. Unai neganai, egu tamana ena ura miusiki dekenai be bada herea, ena ura iboudiai ia hereaia, bona ena ful-taim gaukara ai ia lao gwauraia.

Cora bona Washington Howell edia natuna kekeni, Catherine, be miusiki gadaralaia namonamo kekenina ai ia lao danu, piano ia gadaralaia bona ia hadibaia. To ful-taim miusiki gaukara karaia dalana ia kehoa gwauraia neganai, unai gaukara ia rakatania bona ful-taim hesiai gaukara ia karaia matamaia. Tubuna tau ese ena natuna mero ena turana namona ia davaria vadaeni​​—⁠unai be egu lalohadai! Tamagu ia bapatiso, bona hua 6 murinai, June 1931 ai, Sinagu ia adavaia.

Nega ibounai, Tubuna tau ese ena natuna ena diba bada miusiki dekenai ia heagilaia. Tamagu idia boiria lagani 1946 ena intenesenel hebouhebou Cleveland, Ohio dekenai, unai hebouhebou badana ena miusiki gadaralaia taudia edia orea do ia hadibaia totona neganai, Tubuna tau ia moale bada herea. Murina laganidia lalonai, Tamagu ese Iehova ena Witnes taudia edia hebouhebou ma haida dekenai miusiki gadaralaia taudia edia orea ia naria.

Tubuna Tau Ena Hahetoho Bona Ena Mauri Dibura Dekenai

Patterson ena risepsen gabuna dekenai, lau bona Paul be murina rauna dekenai idia hahedinaraia laulauna ai itaia. Maoromaoro unai laulau ena toana lau diba, badina lagani 50 mai kahana gunanai Tubuna tau ese unai laulau ta ia siaia lau dekenai. Ia be idibana kahana dekenai ia gini.

Tanobada Ibounai Tuarina Ginigunana lalonai, bese abia isi karana ia goada neganai, inai Bible Student taudia 8​​—⁠Watch Tower Society ena presiden Joseph F. Rutherford danu (huanai ia helai) ⁠​—⁠be badina maorona lasi dainai idia hadiburaia bona beil monina idia gwauraia lasi. Studies in the Scriptures, ena volium 7 ladana The Finished Mystery lalonai idia gwauraia herevadia dainai idia samania. Unai hereva idia laloa kerere, idia laloa edia anina be United States be Tanobada Ibounai Tuarina Ginigunana lalonai ia vareai karana ia koua toho.

Lagani momo lalonai, Charles Taze Russell ese Studies in the Scriptures ena buka ginigunadia 6 ia torea, to volium 7 ia do torea lasi neganai ia mase. Unai dainai ena nouti be Tubuna tau bona Bible Student ma ta dekenai idia henia, bona volium 7 idia torea. Lagani 1917 ai, tuari ia do doko lasi neganai, unai buka idia halasia. Kota dekenai, Tubuna tau bona idia hadiburaia gwauraia tadikaka momo idia hadibaia idia ta ta be lagani 80 do idia noho dibura dekenai.

Patterson ena risepsen gabuna dekenai idia atoa laulau ena henuna hereva ia gwau: “Rutherford bona ena bamodia be hua 9 dibura dekenai idia noho​​—⁠bona tuari ia ore vadaeni murinai​​—⁠March 21, 1919 ai, kota ese oda ia henia idia ibounai 8 be beil monina idia henia, bona March 26 ai, Brooklyn dekenai, idia ta ta be beil monina $10,000 idia henia bona idia ruhaia. May 5, 1920 ai, kota ia gwau J. F. Rutherford bona ena bamodia idia kerere lasi.”

Edia hahemaoro herevana idia gwauraia murinai, to gavamani ena dibura ruma badana Georgia, Atlanta dekenai idia do siaia lasi neganai, idia 8 be dina haida Brooklyn, New York, ena Raymond Street dibura rumana dekenai idia noho. Tubuna tau be unai dibura amo revareva ia torea, bona ena daiutuna ena toana ia hahedinaraia, ena lababa be mita 1.8 bona ena lata ena mita be 2.4, bona “miro bada herea bona momoru dikana bogaraginai idia noho.” Ia gwau: “Oi be mai emu niuspepa haida, bona guna oi laloa bada lasi, to gabeai oi diba unai pepa bona sopu bona vairana huria dabua be oi goeva bona sibona oi matauraia ena dala tamona.”

To, Tubuna tau be kiri karana ia laloaboio lasi, dibura rumana ia gwauraia “Hôtel de Raymondie,” bona ia gwau, “lau henia davana ia ore neganai, maoromaoro do lau rakatania.” Dibura ena ariara dekenai ia loaloa ia gwauraia danu. Nega ta, tadikaka ta ese iena huina ia duaria totona ia gini neganai, tau ma ta ese ena poketi amo iena dina gauna ia henaoa, to ia torea hegeregerena, “Dina gauna ena seini ia makohi bona henaoa tauna ese ia abia lasi.” Lagani 1958 ai, Brooklyn Betele lau vadivadi henia neganai, Watch Tower Society ena seketere-akaun naria tauna, Grant Suiter, ese iena opesi dekenai lau ia boiria vareai bona unai dina gauna ia henia. Lau do naria noho.

Unai Kara Ena Anina Tamagu Dekenai

Lagani 1918 ai, Tubuna tau be badina maorona lasi dainai dibura dekenai idia siaia neganai, egu tamana ena mauri lagani be 12 sibona. Unai neganai Tubuna hahine ese edia ruma ia lokaia bona ia bona egu tamana idia lao iena sinana bona taihudia toi ida idia noho totona. Tubuna hahine ia do headava lasi neganai iena ruma bese taudia edia ladana be Arthur, bona mai heagi ida idia gwau edia varavara ta, Chester Alan Arthur, be United States ena presiden namba 21.

Kota ia gwau Tubuna Woodworth be United States ena taravatu ia utua bona dibura dekenai do ia noho daudau murinai, Arthur ruma besena idia laloa Tubuna tau ese edia ruma bese ena ladana ia hadikaia. Unai be nega aukana egu tamana totona. Reana unai bamona kara dainai matamanai tamana ia ura lasi haroro gaukara ia karaia.

Tubuna tau be dibura rumana amo idia ruhaia neganai, iena ruma bese ia abia lao ruma badana ta, Quincy Street, Scranton dekenai. Lau maragi neganai, unai ruma​​—⁠bona Tubuna hahine ena mereki namodia​​—⁠lau diba namonamo. Unai mereki ai gwauraia mereki helagadia, badina Tubuna hahine ia ura ia sibona ese ia huridia. Lagani 1943 ai, Tubuna hahine ia mase murinai, haida be emai ruma dekenai idia mai neganai, nega momo Sinagu ese unai mereki namodia ia gaukaralaia.

Basileia Gaukara Lau Karaia Goadagoada

Dina ma ta ai Patterson dekenai, Tadikaka Rutherford be lagani 1919 ai Cedar Point, Ohio, dekenai idia karaia hebouhebouna dekenai ia hereva ena laulau lau itaia. Unuseniai, iboudiai ia hagoadaia Dirava ena Basileia idia harorolaia goadagoada bona hebouhebou dekenai idia halasia magasin matamatana, The Golden Age, idia gaukaralaia be namo. Tubuna tau idia abia hidi unai magasin ena edita tauna ai ia lao totona, bona unai magasin ena hereva haida ia torea ela bona lagani 1940 ai, bena daudau lasi murinai ia mase. Lagani 1937 ai unai magasin ena ladana idia haidaua bena idia gwauraia Consolation bona 1946 ai idia gwauraia Awake!

Tubuna tau ese ena toretore ia karaia ena ruma Scranton dekenai bona Watch Tower ena hedikwota dekenai, unai be kilomita 240 bamona Brooklyn dekena amo, bona unai gabudia ta ta dekenai wiki rua ia noho. Tamagu ia gwau daba momo, 5 okaloka ai, Tubuna tau ena taipraita ena regena ia kamonai. To, Tubuna tau ese haroro gaukara ena maduna ia laloa bada danu. Tatau edia siedi ia karaia bona siedi lalonai poketi badadia ia karaia, Baibel bukadia idia atoa totona. Egu lalana Naomi Howell, ena mauri lagani be 94, be unai bamona siedi ta ia do dogoatao noho. Tubuna ese hahine edia buka baege danu ia karaia.

Nega ta, tau ta ida Baibel idia herevalaia namonamo murinai, haroro gaukarana dekenai Tubuna tau ia bamoa tadikaka ia gwau: “C. J., oi be kerere ta oi karaia.”

Tubuna tau ia gwau: “Dahaka kerere?” Ena siedi ia sekea. Ena poketi rua lalonai gau ta ia davaria lasi.

“Ia dekenai The Golden Age sabskripsen oi henia lasi, oi laloaboio.” Unai magasin ena edita tauna be magasin hariharilaia karana ia laloaboio dainai idia ruaosi idia kiri.

Lau Tubu Negana Lau Laloatao

Lau laloatao lau maragi neganai Tubuna tau ena mamuna latanai lau helai, egu imana maragina ia dogoatao bona lau dekenai “Ima Kwakikwakina” ena sivarai ia kikilaia. Ima kwakikwaki ibounai dekenai ladana ia henia, imana sinabada ia gwauraia “Tommy Thumb” bona ia badinaia ia noho ima kwakikwakina ia gwauraia, “Peter Pointer,” bona idia ta ta be mai edia sivarai. Bena ima kwakikwaki ibounai ia atoa tamona bona sivarai ia hadibaia gauna ia gwauraia, ia gwau: “Idia ibounai idia gaukara hebou be namo herea, bona idia ta ta idia heduru heheni.”

Egu tama sina idia headava murinai, Cleveland, Ohio dekenai idia lao, bona Ed bona Mary Hooper be edia turadia namodia ai idia lao. Edia ruma bese taudia be lagani 1900 bamona ai Bible Student taudia ai idia lao. Egu tama sina, bona lau gwauraidia Vavana Ed bona Lalana Mary be turadia namodia momokani. Ed bona Mary edia natuna tamona sibona, beibi kekenina, ia mase, unai dainai lagani 1934 ai, lau vara neganai, lau be edia “kekeni” ai lau lao bamona. Lauma gaudia idia laloa bada taudia ese lau idia naria dainai, Dirava dekenai gwauhamata lau karaia bona mauri lagani 8 lau do abia lasi neganai bapatiso lau abia.

Baibel duahiduahi be egu mauri ena kahana ta. Lau ura henia bada sirina ta be Isaia 11:​6-9, unuseniai Dirava ena tanobada matamatana dekenai do ita abia maurina ia gwauraia hedinarai. Baibel ibounai lau duahia gwauraia negana ginigunana be lagani 1944 ai, Buffalo, New York, hebouhebouna dekenai idia halasia American Standard Version Baibel lau abia murinai. Lau moale bada unai Baibel lau duahia neganai, badina “Taravatu Gunana” dekenai Dirava ena ladana, Iehova, be ena gabu maorodia kahirakahira 7,000 dekenai idia atoa lou!

Saturday bona Sunday be moale negadia. Egu tama sina bona Hoopers be lau idia abia lao gunika dekenai ai haroro totona. Emai dina tubua aniani ai abia lao bona sinavai badinaia pikiniki ai karaia. Bena ta ena biru gabuna dekenai ai lao bona dekena taudia ai boiria Baibel ena hereva ta idia kamonai totona. Mauri ia auka lasi. Ruma bese maurina amo moale ai abia. Emai ruma bese ena turadia haida, hegeregere Ed Hooper, Bob Rainer, bona ena natudia memero rua, be gabeai loaloa naria taudia ai idia lao. Richard Rainer bona ena adavana, Linda be unai gaukara idia do karaia noho.

Siahu negadia be moale negadia. Egu kasin rua ida Howell besena edia biru gabuna dekenai lau noho. Lagani 1949 ai, egu kasin Grace ese Malcolm Allen ia adavaia. Lau diba lasi lagani haida murinai ena tadina do lau adavaia. Egu kasin Marion be Uruguay dekenai misinari gaukara ia karaia. Lagani 1966 ai, Howard Hilborn ia adavaia. Egu kasin rua mai edia adavadia danu be lagani momo lalonai Brooklyn dekenai idia gaukara.

Tubuna Tau Bona Egu Sikuli Haorea Dinana

Haisikuli dekenai lau noho neganai, Tubuna tau ese lau ia tore henia. Ena revareva momo lalonai emai bese ena laulau gunana momo ia siaia bona edia murina kahana ai emai bese edia sivarai ia torea. Ia bona tadikaka ma haida be badina maorona lasi dainai dibura dekenai idia siaia negana ena laulau be unai dala amo lau abia.

Lagani 1951 ai, Tubuna tau ena aiona lalonai kansa ia abia dainai ena gadona ia haboioa. Ena kiri karana ia dogoatao noho, to ena hereva be ia abia loaloa nouti bukana dekenai ia torea. January 1952 ai, egu klas be haisikuli do idia haorea. December ia matamaia neganai, sikuli haorea dinana ai do lau henia hereva ena kopi ta be Tubuna tau dekenai lau siaia. Maka haida ia torea bona bena rau ginigabena dekenai ia torea hereva ima ese egu kudouna ia hamarerea: “Tubuna tau ia moale bada.” December 18, 1951 ai, ena mauri lagani be 81 neganai, tanobada maurina ia haorea.a Unai sikuli haorea herevana ena kopi ta ena pepana gunana ena rau ginigabena dekenai idia noho hereva ima lau do laloa bada noho.

Maoromaoro egu sikuli haorea dinana murinai, painia gaukara lau karaia, Iehova ena Witnes taudia ese unai idia gwauraia ful-taim haroro gaukarana. Lagani 1958 ai, hebouhebou badana New York City dekenai lau lao, taunimanima 253,922 tano 123 amo be Yankee Stadium bona Polo Grounds idia hahonua. Dina ta unuseniai, hebouhebou totona Africa amo ia mai tauna ta lau hedavari henia, ia atoa lapel kadi dekenai inai ladana “Woodworth Mills” ia noho. Lagani 30 bona ma haida gunanai, Tubuna tau ena ladana idia henia ia dekenai!

Egu Ahuna Dainai Lau Moale

Egu mauri lagani be 14 neganai, egu sinana ese painia gaukarana ia hamatamaia lou. Lagani 40 murinai, lagani 1988 ai, ia mase, to unai neganai painia gaukara ia do karaia noho! Tamagu ena noho hegeregerena painia gaukarana ia karaia. Ia mase guna bena hua 9 idia orea murinai Sinagu ia mase. Idia ida ai stadi taudia be emai mauri lalonai turadia namodia ai idia lao. Edia natudia memero haida be Brooklyn hedikwota dekenai idia gaukara, bona ma haida be painia gaukara idia karaia.

Lagani 1959 be mai anina bada laganina lau dekenai. Unai negai, Paul Allen lau hedavari henia. Lagani 1946 ai, Gilead ena klas namba 7 ia haorea neganai, ia idia abia hidi loaloa naria tauna ena gaukara do ia karaia totona. Gilead be Iehova ena Witnes taudia edia misinari ai do idia lao taudia ia hadibaia sikulina ta. Ai hedavari henia negana lalonai, ai ruaosi ai diba lasi Paul be lau painia gabuna Cleveland, Ohio, dekenai do idia siaia. Tamagu ese Paul ia lalokau henia, bona Sinagu ese danu. July 1963 ai, Howell biru gabuna dekenai ai headava, emai ruma bese taudia idia noho bona Ed Hooper ese headava herevana ia henia. Lau lalohadailaia gauna ia vara momokani.

Paul be mai ena motuka lasi. Cleveland ai rakatania bona gabu ma ta dekenai ai lao neganai, emai kohu ibounai be lauegu motuka, lagani 1961 Volkswagen Bug, lalonai ai udaia diba. Nega momo tadikaka be Monday ai idia mai, unai be kongregesen ma ta dekenai ai lao dinana, badina emai kohu be motuka lalonai ai atoa karana idia ura idia itaia. Ia be circus ta bamona, emai sutkeisi, baege, maua, taipraita, bona gau ma haida be emai motuka maragina lalonai ai atoa.

Lau bona Paul be gabu idauidau momo dekenai ai lao, bona mauri ena gau namodia ai moalelaia bona ena hekwakwanai idauidau ai haheaukalaia​​—⁠gau ibounai ai karaia diba badina Iehova sibona ese ia henia goada ai abia. Idia ore vadaeni laganidia be ai moalelaia, unai laganidia be emai lalokau Iehova totona, ai ta ta totona, bona turadia gunadia bona matamatadia totona amo idia honu. Paul idia hadibaia dainai, hua rua ai noho Patterson dekenai, bona unai be emai mauri lalonai ia vara anina bada gauna. Iehova ena tanobada oreana lau itaia namonamo bona lau abia lauma ahuna namona dainai lau gwauraia lou diba: Inai be momokani Dirava ena orea. Ai ia hamoalea gauna be ai be unai orea ena kahana maragina!

[Footnote]

a The Watchtower, February 15, 1952, rau 128 itaia.

[Picture on page 25]

Lau bona Ed Hooper, lagani 1941 ena St. Louis hebouhebouna ia matamaia gwauraia neganai, bona unuseniai “Children” bukana ta lau abia

[Picture on page 26]

Tubuna tau lagani 1948 ai

[Picture on page 26]

Egu tama sina (idia makaia) idia headava neganai Howell biru gabuna dekenai

[Picture on page 27]

Lagani 1918 ai, badina maorona lasi dainai idia hadiburaia Bible Student taudia 8 (Tubuna tau be idibana kahana momokanina ai ia gini)

[Picture on page 29]

Emai kohu ibounai be emai Volkswagen motuka lalonai ai udaia diba

[Picture on page 29]

Lau bona egu adavana Paul

    Hiri Motu Pablikeisen (1987-2027)
    Log aut
    Login
    • Hiri Motu
    • Ta dekenai siaia
    • Preferens
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Gaukaralaia Taravatudia
    • Privacy Policy
    • Privacy Setting
    • JW.ORG
    • Login
    Ta dekenai siaia