RSD​—Makariro, Naut-ot a Sakit

Babaen ti koresponsal ti Agriingkayo! idiay Canada

TI REFLEX SYMPATHETIC DYSTROPHY (RSD) ket “maysa kadagiti makariro unay a sakit iti medisina ken maysa kadagiti kaut-otan ken posible a mangpakapuy unay,” insurat ni Allison Bray iti periodiko a Winnipeg Free Press. Ti RSD “masansan a di madlaw no maeksamen agsipud ta saan a naan-anay a maawatan,” kinuna ti pasiente a ni Anna Alexander iti British Medical Journal. Kinuna ti isu met la a pagiwarnak a masansan a di umiso ti pannakarekonoser ti RSD kadagiti ubbing. Adun a tawen nga impagarup pay ketdi dagiti doktor a ti ut-ot ket sikolohikal, a parparnuayen ti bagi.

Kankanayon nga agpaut-ot dagidiay agsagsagaba iti daytoy misterioso a sakit ket iti dadduma a kaso saanda man la malagip nga adda inaramidda a nakaigapuan ti panagpaut-otda. Insurat ni Sarah Arnold iti Accent on Living: “Ti sakit ket gapu iti pannakadangran wenno sugat ti maysa a paset ti bagi nga aduan iti pungto dagiti nerbio, a kas iti ima wenno saka. Ti pannakadangran mabalin a kas iti kinasimple ti pannakatudok ti dagum wenno kas iti kinakomplikado ti pannakaopera. Ti umuna a pagilasinan ti sakit ket ti napaut nga ut-ot a nakarkaro ngem ti pannakadangran. Napalalo dagiti sintoma, panagpanaas ti maysa a limitado a paset, kumarkaro a kinasensitibo iti temperatura ken lawag, panagbalbaliw ti buok, kuko, ken kolor ti kudil.”

Ti sakit lumasat iti nadumaduma a kasasaad. Iti damo, lumteg ken lumabbaga ti naapektaran a paset sa adda agtubo a buok iti sigud a dina pagtubtubuan. Agpaut dagitoy iti maysa aginggat’ tallo a bulan. Sumaganad, ti paset ket umasul ken lumamiis, nga umut-ut-ot ken umir-irteng dagiti urat ken susuop. Mabalin nga addaanen iti osteoporosis. Kamaudiananna, kumbeten dagiti naapektaran a masel, umirteng dagiti pennet, ken aggango dagiti naapektaran nga ima, takiag, saka wenno gurong.

Malapdan dagiti awan remedionan a pannakadangran, sigun ken ni Dr. Howard Intrater, director ti klinika iti ut-ot idiay Health Sciences Centre sadi Winnipeg. Dagiti sympathetic nerve rumbeng a malapdanda a mangiparikna iti ut-ot.a Ipadamag ti periodiko ti Winnipeg a “nadumaduma dagiti panangagas a kas iti electrical stimulation agingga kadagiti beta blocker, epidural stimulator (a sadiay maimula ti electrode iti duri tapno matignay ti naapektaran a paset) ken panglapped kadagiti sympathetic nerve babaen iti ineksion.” Maus-usar ti physiotherapy agraman ti acupuncture tapno makissayan ti ut-ot ken mapasayaat ti panagkutikuti. Kuna ti British Medical Journal a “dagiti epektibo a pangagas iramanda ti sumagmamano a kombinasion ti electrical nerve stimulation, kemikal a panglapped kadagiti sympathetic nerve, psychological therapy, ken naganetget a physical therapy.”

Nalawag nga adda pagsayaatan ti nasapa a pannakarekonoser. Nupay kasta, kuna dagiti doktor a nagsurat iti The American Journal of Sports Medicine a dagiti resultada kadagiti pasiente a narekonoser kadagiti sintoma iti kurang nga innem a bulan, wenno manipud iti 6 agingga iti 12 a bulan, wenno iti nasurok ngem 12 a bulan “gistay agpapada. Daytoy a natakkuatan kontraenna ti agdama nga opinion a ti kapaut dagiti sintoma a nasursurok a makatawen sakbay ti panangagas ket dakes a pagilasinan.”

Mainanama a bayat a rumangrang-ay ti pannakaammo iti medisina, saanto unayen a misterioso ti RSD ken makagun-odton dagiti tattao iti mas epektibo a pannakaagas.

[Footnote]