Dagiti Diosa ti Kinabunga ken Gubat
KABAYATAN ti arkeolohikal a kampania idiay Ebla, Syria, natakuatan ti maysa a relikia a mangiladawan ken ni Ishtar, diosa ti Babilonia iti kinabunga ken gubat. Deskribiren daytoy ti arkeologo a ni Paolo Matthiae kas maysa a “nagbukel a selio nga addaan iti eksena ti kulto a mangiladawan iti naabbungotan a padi a babai iti sanguanan ti naisalsalumina a nadibinuan a ladawan . . . a naisaad ti ulona iti natayag a nakuttong a sadiri.”
Naisangsangayan ti takuat, ta ti ladawan ket napetsaan iti pangrugian ti maika-18 a siglo K.K.P. Sigun ken ni Matthiae, mangidatag daytoy iti “nalagda a pammaneknek” a ti panagdaydayaw ken ni Ishtar ket nagpaut iti agarup 2,000 a tawen.
Nangrugi ti panagdaydayaw ken ni Ishtar idiay Babilonia ken nagsaknap iti intero nga Imperio Romano kadagiti simmaruno a siglo. Imbilin ni Jehova kadagiti Israelita nga ikkatenda amin nga ared-ed ti ulbod a relihion iti Naikari a Daga, ngem gapu ta dida naaramid dayta, nagbalin a silo kadakuada ti panagdaydayaw ken ni Astarot (ti Cananeo a katupag ni Ishtar).—Deuteronomio 7:2, 5; Oc-ocom 10:6.
Nupay awanen ni Ishtar ken ti katupagna a ni Astarot, agraraira dagiti kababalin nga inladawanda—imoralidad ken kinaranggas. Mabalin a maisaludsodyo no agpayso met laeng a naiduma unay ti moderno a kagimongan manipud kadagidiay nagkauna a sibilisasion a nangdaydayaw kadagitoy a diosa ti kinabunga ken gubat.
[Ladawan iti panid 20]
Naidaton met dagiti ubbing ken ni Tanit
[Credit Line]
Ralph Crane/Bardo Museum