TALON, TAY-AK
Ti Hebreo a sao a sa·dhehʹ, a kaaduanna a maipatpatarus a “talon, tay-ak,” ket mabalin a tumukoy kadagiti sumaganad: paganupan, benneg ti daga a pagpaaraban wenno pagtalonan, di mataltalon a kakaykaywan a lugar, tuktok ti bantay, wenno uray pay ketdi ti rehion a paggigianan ti maysa a grupo ti tattao a kas iti “tay-ak ti Moab”; naaramat met ti termino kas maisupadi iti “siudad.” (Ge 27:5; 31:4; 37:5-7; Uk 9:32, 36; 1Sm 14:25; Nu 21:20; De 28:3) Ti Griego a termino nga a·grosʹ ket tumukoy iti mamulmulaan a “talon” (Mt 13:24), iti “away” a maisupadi iti siudad (Mr 16:12), ken iti pangadu a porma, iti “aw-away” (Mr 5:14).
Kasta met, mabalin nga ibilang a “talon” dagiti napagtitipon a benneg ti dagdaga a kukua ti nadumaduma nga indibidual, kas makita iti salaysay ti Ruth. Idi napan ni Ruth iti “talon,” naiparna a “nakadap-aw iti benneg ti talon a kukua ni Boaz,” a mangipasimudaag a kukua ni Boaz ti maysa laeng a benneg ti daga iti dayta a disso. (Ru 2:2, 3) Nupay nabatad a naaladan dagiti kaubasan ken minuyongan, naiparang a saan a kasta dagiti talon. (Nu 22:24; Sol 4:12) Imbilin ti Linteg nga awan mangyalis kadagiti muhon ti padana a tao, a mangipamatmat a nalaka laeng nga aramiden daytoy. (De 19:14) Sigun iti Linteg, dagiti di napaderan a purok ket naibilang kas paset ti talon ti pagilian.—Le 25:31.
Nalaka nga agramaram ti apuy manipud maysa a talon a mapan iti sabali pay a talon, ket kasapulan a maaywanan dagiti taraken nga animal tapno saanda nga agtawataw iti talon ti sabali a tao. (Ex 22:5, 6) Iti Isaias 28:25, naikuna a maimula ti espelta nga agpaay a beddeng. No maimula daytoy nababbaba ti klasena a trigo iti aglawlaw dagiti makinruar nga igid ti talon dagiti mannalon, mabalin a masalaknibanda dagiti napatpateg a mulada, a kas iti trigo ken sebada, manipud kadagiti baka a makastrek iti igid ti talonda.
Nalabit posible idi ti lumasat iti talon babaen kadagiti desdes, ket mabalin met a dagitoy ti namagsisina iti nadumaduma a benneg ti talon, ta imposible a nagna lattan ni Jesus ken dagiti adalanna iti mismo a talon ti bukbukel gapu ta mapayatanda no kuan ti sumagmamano a bukbukel bayat ti pannagnada. No inaramidda ti kastoy, di pagduaduaan a nangparnuay met koma dagiti Fariseo iti isyu maipapan iti daytoy a banag. (Lu 6:1-5) Mabalin a dagitoy a desdes ti dinakamat ni Jesus idi tinukoyna dagiti bin-i wenno bukbukel a nagdisso iti igid ti dalan, iti pangngarigna maipapan iti managmula.—Mt 13:4.