INKHANI IYAKUMANYILA 40
ULWIMBO 111 Vifukwa Vyakuŵira na Chimwemwe
U Yehova Angatwavwa Ukuti Tube Bakuhoboka Naloli
‘ Nkhwiza pakubuka . . . kwa Chala wane yo akunhobosya sana.’—SALI. 43.4.
IFUNDO INKHULU
Inthi tunenezannye ivinthu vyo vingapangisya ukuti tutakabe bakuhoboka na vyo tungabomba ukuti twande sona ukuhoboka.
1-2. (a) Nkhimba abinji bakubomba bulibuli amasiku ghano? (b) Ka inthi tunenezannye ichoni?
AMASIKU ghano, abanthu abinji bakubomba chilichosi cho bangakwanisya ukuti babe bakuhoboka. Napo bakubomba bunubu, loli batakuhoboka. Abinji bakupasya sona bakwinong’ona ukuti ivinthu vitalibapo lumo akiza pa bumi bwabo. Abanthu ba Yehova bamo bope bakwiyivwa umwakuyana bulo. Ichifukwa chakuti tukwikala “mumasiku aghabumalilo,” tukumanya ukuti inthi tukomane ni nthamyo ‘izipalapala nkhani.’—2 Timo. 3.1.
2 Munkhani iyi, inthi tunenezannye ivinthu vyo vingapangisya ukuti tutakabe bakuhoboka na vyo tukungabomba ukuti twande sona ukuhoboka. Loli ichabwandilo, za twennye tasi cho chingatwavwa ukuti tube bakuhoboka naloli.
U YEHOVA ANGATWAVWA UKUTI TUBE BAKUHOBOKA
3. Ka ichipeliwa chikutumanyisya ichoni ivya Yehova? (Ennya sona ivithuzi.)
3 Akabalilo kosi, u Yehova akuba wakuhoboka, atughanite sana sona akulonda ukuti nuswe tuhobokaghe. Cho chifukwa akapela ivinthu ivyinji ivyakuhobosya. Umwakufwanikizya, tukuhoboka sana nanthi tukwennya imitundu iyakupambanapambana iya vinthu, nanthi ivinyamana vikwangala sona nanthi tukulya ichakulya cho tuchighanite.
Baby elephant: Image © Romi Gamit/Shutterstock; penguin chicks: Vladimir Seliverstov/500px via Getty Images; baby goats: Rita Kochmarjova/stock.adobe.com; two dolphins: georgeclerk/E+ via Getty Images
Nanthi tukwennya ivinyamana vikwangala, tukukumbukila ukuti u Yehova wakuhoboka (Ennya indime 3)
4. (a) Ka u Yehova akubukilila bulibuli ukuba wakuhoboka napo akwennya inthamyo muchisu? (b) Nkhimba u Yehova atupiye chabupi buli? (Salimo 16.11)
4 Napo u Yehova we ‘Chala wakuhoboka’ loli akumanya akiza inthamyo zyo tukukomana nazyo. (1 Timo. 1.11) Loli ivi vitakumupangisya ukuti aleke ukuba wakuhoboka. Akumanya ukuti inthamyo izi, zya kabalilo akanandi sona abikite isiku lyo inthi azimazizye. Akubukilila ukuba mufisalyoyo mphaka pisiku lyo akwiza ukumazizya inthamyo zyosi. Pa kabalilo aka, u Yehova akwivwisya inthamyo zyo tukukomana nazyo sona akutwavwa. Ka akutwavwa bulibuli? Atupiye ichabupi ichakuti tuhobokaghe. (Belenga Salimo 16.11.) U Yesu akaba wakuhoboka ichifukwa chakuti akamumanyagha akiza u Yehova.
5-6. Choni cho u Yesu wakuhoboka akabalilo kosi?
5 Pa vipeliwa vyosi vyo u Yehova apelite, u Yesu weyo wakuhoboka nkhani. Choni cho tukunena bunubu? Ennya ivifukwa vibili ivi. (1) “U Kilisitu we chifwani icha Chala yuyo atakuboneka na maso” sona ivyakubomba vyache viyanite bulo ni vya Baba wache. (Kolo. 1.15) (2) U Yesu akikala akabalilo akatali nu Baba wache, yo we Chala uwakuhoboka.
6 U Yesu wakuhoboka akabalilo kosi ichifukwa chakuti akubomba chilichosi cho u Baba wache amutuma. (Mbupi. 8.30, 31; Yoha. 8.29) Chochobene u Yehova akuhoboka nawe.—Mata. 3.17.
7. Nkhimba tungaba bulibuli bakuhoboka?
7 Nuswe bulo tungaba bakuhoboka nanthi tuli pa bumanyani ubwiza nu Yehova. Sona nanthi tukubukilila ukumanyila ivya Yehova nu kwinong’onelapo, tungaba bakuhoboka. Tungaba sona bakuhoboka nanthi tukubomba ubwighane bwa Chala sona tukumanya ukuti akuhoboka nuswe.a (Sali. 33.12) Buli nanthi tukwiyivwa ukuti tutakuhoboka? Ka chikung’anamula ukuti u Chala atakuhoboka nuswe? Awee! U Yehova akumanya ukuti muchisu ichi tungaba ni chitima sona tungivwa ububavu. (Sali. 103.14) Za tunenezannye ivinthu vyo vingapangisya ukuti tutakahobokaghe sona vyo tungabomba ukuti twande sona ukuhoboka.
IVINTHU VYO VINGAPANGISYA UKUTI TUTAKAHOBOKAGHE
8. Choni cho chingabombiwa nanthi twakomana ni nthamyo?
8 Inthamyo. Ka bakubayivya, mwakomana nu mukosi wachipeliwa, ubupina, ububine pamo mwe bagosi? Inthamyo izi zingatupangisya ukuti tuleke ukuhoboka, nkhaninkhani nanthi patalipo nachimochimo cho tungabomba ukuti tuzimazye. Ibayibolo likunena ukuti, ‘umunthu atakuba wakuhoboka nanthi umoyo ghukumubaba.’ (Mbupi. 15.13) U Babis, usongo uwachipanga yo umukulu wache na bapapi bache bakafwa umwakukonkhana, akati: “Nkhiyivwa ukuti indi nemwene sona nkhasoba ichakubomba. Utubalilo tumo, nkhatamiwanga inyinong’ono ichifukwa chakuti nthakaba na kabalilo akakukwana akakwangalila na bapapi nu mukulu wane bo bachili batafuye.” Inthamyo zingatupangisya ukuti tutamiwe inyinong’ono sona tuwe amaka.
9. Choni cho chingatwavwa ukuti twande sona ukuhoboka? (Yelemiya 29.4-7, 10)
9 Choni cho chingatwavwa ukuti twande sona ukuhoboka? Tunganda sona ukuhoboka nanthi tukupalizya nu kwikutisiwa na vyo tuli navyo. Ichisu chikulimbikisya inyinong’ono izyakuti nanthi umunthu ali ni vinthu ivyapamwanya, popo akuba wakuhoboka. Loli ubu te bwanaloli. Umwakufwanikizya, u Yehova akababuzya Abayuda bo bakaba kubuzya ku Babeloni ukuti babombaghe akiza ivinthu ukuti bikalaghe umwakuhoboka. (Belenga Yelemiya 29.4-7, 10.) Nkhimba tukumanyilako ichoni? Twitikizyange nanthi ivinthu vyasintha sona tupalizyanje ivinthu ivyiza vyo vikubombiwa pabumi bwitu. Mukumbukaghe ukuti u Yehova inthi abukilile ukubavwa. (Sali. 63.7; 146.5) U Effie yo akapanga ingozi, akanena ukuti: “U Yehova, ichipanga na bamumbumba yane bakanavwa sana. Polelo nkhennya ukuti chitangaba akiza nanthi nthakupalizya. Nkhulonda ukumupalizya u Yehova na bamanyani bane.”
10. Choni cho tungabukilila ukuhoboka napo tukukomana ni nthamyo?
10 Napo tungakomana ni nthamyo, pamo ivinthu vimo ivyakoghofya vyabombiwa pa bumi bwitu pamo ku mbumba yitu, pope bulo tungabukilila ukuba bakuhoboka.b (Sali. 126.5) Chifukwa buli? Ichifukwa chakuti ukuhoboka kwitu kutakusendela mo ivinthu vibeleye. U Maria yo mupayiniya akanena ukuti: “Nanthi twakomana ni nthamyo tukubukilila ukuba bakuhoboka ichifukwa chakuti tukukumbukila vyo u Yehova atulayizizye. Ivi vitakung’anamula ukuti tutakulila pamo ukulangizya mo tukwiyivwila loli Ubaba witu akutwavwa ukuti tubukilile ukuba bakuhoboka napo twakomana ni nthamyo.” Mukumbukilaghe ukuti mulimosi mo vingabela, inthamyo zyo mukukomana nazyo zyakabalilo akanandi. Kwasyala panandi bulo, u Yehova inthi efyepo ivinthu vyosi vyo vikwandisya inthamyo.
11. Ka ichifwanikizyo cha mutumiwa u Pabuli chikubaghomya bulibuli?
11 Choni cho chingatwavwa nanthi twanda ukwinong’ona ukuti tukukomana ni nthamyo ichifukwa chakuti u Yehova aleka ukuhoboka nuswe? Ukwinong’onela ivya babombi abasubaliwa aba Yehova bo bakakomana ni nthamyo izikulu, kungatwavwa sana. Inong’onela ivya mutumiwa u Pabuli. U Yesu akamusala ukuti alumbilile amazyu amiza ‘pakasi pa banthu bo batakaba Bayuda, na bamwene sona pakasi pa Baizilayeli.’ (Imbo. 9.15) Akaba nu lusako sana! Loli u Pabuli akabukilila ukukomana ni nthamyo. (2 Koli. 11.23-27) Ichifukwa chakuti akakomanagha ni nthamyo, ka vikang’anamulagha ukuti u Yehova akaleka ukuhoboka nawe? Awee! Mumalo mwache ukubukilila ukujimba, kukalangizyanga ukuti u Yehova akamusayagha. (Loma 5.3-5) Inong’onela mo ivinthu vibeleye pabumi bwinyu. Mukubukilila ukumubombela u Yehova napo mukukomana ni nthamyo. Numwe bulo mungasimikizya ukuti u Yehova akuhoboka numwe.
12. Choni cho chingabombiwa nanthi twapotwa ukubomba vyo twalondagha?
12 Nanthi vyo tukulindilila vitakubombiwa. (Mbupi. 13.12) Ichifukwa chakuti tumughanite u Yehova sona tukumupalizya, vikutupangisya ukuti tube ni chinyonywa ichakumubombela. Nanthi twapotwa ukukwanilisya vyo tukulonda ukubomba, tungawa amaka. (Mbupi. 17.22) Umupayiniya yumo izina lyache u Holly akati: “Nkhalondagha ukwingila Isukulu iya Balumbilili aba Bumwene, inje mbombeleghe ku vyisu ivinji pamo ukuti inje mbombaghe imbombo iyakuzenga ku Ramapo. Loli ivinthu pa bumi bwane vikasintha, nkhapotwa ukukwanilisya vyo nkhalondagha. Vikambaba sana. Vikuba vyakukalalizya nanthi vyo walondagha ukubomba wapotwa.” Ababombi ba Yehova abinji momo bakwiyivwila.
13. Ka tungabomba ichoni ukuyana na mo ivinthu vibeleye pa bumi bwitu?
13 Choni cho chingatwavwa ukuti twande sona ukuhoboka? Tukumbukilaghe ukuti u Yehova atakulonda ukuti tubombaghe vyo tutangakwanisya. Atakulindilila ukuti twiyanisyange na banji pa vyo bakubomba pakumubombela. Loli akulonda ukuti tubanje bakwiyisya sona basubaliwa. (Mika 6.8; 1 Koli. 4.2) Akwennya nkhani vyo vili mumoyo ukuchila vyo tukubomba. Ka chingaba chamahala ukulonda ukubomba ivyinji ukuchila vyo u Yehova akulonda ukuti tubombaghe?c Awee! Polelo mubikepo umoyo pa vyo mukukwanisya ukubomba pakumubombela u Yehova. Nkhimba mungamulimbikisya uwachinyamata pamo ukumwavwa uwachasongo? Ka mungamughomya umunthu yumo pamaso na pamaso, ukumwimbila ifoni pamo ukumusimbila imeseji? U Yehova angabavwa ukuti mube sona bakuhoboka nanthi mukubomba chilichosi cho mungakwanisya pakumubombela! Tukumbukilaghe ukuti muchisu ichipya, tukwiza ukuba nu lusako ulwakumubombela u Yehova muzila yo tutinong’oneyeko! U Holly yo twamutambula kwisinda, akamalizya umwakunena ukuti: “Nanthi nawa amaka, nkhwinong’ona ukuti, ‘Nkwiza ukwikala kwa bwila na bwila.’ Sona muchisu ichipya, u Yehova akwiza pakunavwa ukukwanilisya vyo nkhulonda ukubomba.”
14. Ka chinthu buli ichamwabo cho chingapangisya ukuti tutakahobokaghe?
14 Nanthi tukusubila ukuti indalama pamo ivinthu vimo vyovyo vingatupangisya ukuba bakuhoboka. Pa intaneti, tungennya abanthu bo bakuboneka ukuti bakuhoboka ichifukwa chakuti ivinthu vikubendela akiza. Tunganda ukusubila ukuti tungaba bakuhoboka nanthi tukubomba ivinthu vyo tuvighanite, tukughula vyo tukulonda nu kwenda amalo aghakupambanapambana. Te chibibi ukubomba ivinthu vyo vikutuhobosya. U Yehova atupelite muzila iyakuti tuhobokaghe ni vinthu vyo vikuboneka akiza. Vyo abinji bakinong’onagha ukuti vingabapangisya ukuba bakuhoboka, vitakabombiwa. Umupayiniya yumo izina lyache u Eva akati, “Nanthi ukulonda ukuti akabalilo kosi uhobokaghe utakwikutisiwa.” Tungaba ni chitima sona tungawa amaka nanthi tutukulonda ukuti akabalilo kosi twihobosyange bulo.
15. Nkhimba tukumanyilako ichoni kwa Mwene u Solomoni?
15 Tungamanyilako ivyinji pa mo ivinthu vikabela pa bumi ubwa Mwene u Solomoni. Akayezya ukuba wakuhoboka pakuba na chilichosi cho chikulondiwa, ngati ichakulya ichiza, inyimbo izyakuhobosya ni vinthu vyosi ivyiza vyo akaghula ni ndalama. Loli atakaba wakuhoboka. Akanena ukuti: ‘Amaso ghatakwikutisiwa pakwenya, sona ikutu litakwizula nu kwivwa.’ (Ndumbi. 1.8; 2.1-11) Abanthu bamo bakwinong’ona ukuti nanthi bangaba ni ndalama nu kubomba chilichosi cho bakulonda, bangaba bakuhoboka. Loli ubu bumyasi, ivinthu ivi vitangatupangisya ukuti tube bakuhoboka.
16. Ka ukubavwa abanji kungatwavwa bulibuli? (Ennya sona ivithuzi.)
16 Choni cho chingatwavwa ukuti twande sona ukuhoboka? U Yesu akutumanyisya ukuti, ‘Yo akupa akuhoboka nkhani ukuchila yo akupokela.’ (Imbo. 20.35) Usongo yumo izina lyache u Alekos akati: “Nkhuyezyayezya ukubavwa abanji, nanthi nabomba bunubu nkhuba wakuhoboka.” Ka mungabomba ichoni ukuti mubavwe abanji? Nanthi mwenya ukuti umunthu yumo akutamiwa, mungamughomya. Napo mutangamazya inthamyo zyache loli mungamughomya umwakumuteghelezya umwachisa, nu kumukumbusya ukuti amutulile u Yehova inthamyo zyache. (Sali. 55.22; 68.19) Mungamusimikizya ukuti u Yehova atamulekite. (Sali. 37.28; Yesa. 59.1) Mungamwavwa sona ivinthu ivyamwabo ngati ukumupiyila ichakulya pamo mungamulaba ukuti mwendele poka ukuti mugholole ivinama. Mungamulaba ukuti mwingile nawe mu bulumbilili, ivi vingamwavwa ukuti abe sona wakuhoboka. Mwitikizyange ukuti u Yehova ababombezyange pakubaghomya abanji. Nanthi tukubaghomya abanji, tungaba bakuhoboka naloli!—Mbupi. 11.25.
Mumalo mwakubika umoyo pa vyo tukulonda, tubikaghe umoyo pa vyo abanji bakulonda (Ennya indime 16)d
17. Nkhimba tungabomba ichoni ukuti tube bakuhoboka naloli? (Salimo 43.4)
17 Tungaba bakuhoboka sana nanthi tukubukilila ukupalamila kwa Baba witu uwa kumwanya. Ibayibolo likutusimikizya ukuti u Yehova ‘kuhoboka’ kwitu. (Belenga Salimo 43.4.) Tungiyivwa ukuti twe bakufighililiwa, ukusita ukusendela inthamyo zyo tungakomana nazyo. Polelo, za tubukilile ukumusubila u Yehova yo angatwavwa ukuti tube bakuhoboka naloli!—Sali. 144.15.
ULWIMBO 155 Chimwemwe Chithu Muyirayira
a Ennya ibokosi ilyakuti “Mumusubilaghe u Yehova Ukuti Mube Bakuhoboka.”
b Umwakufwanikizya, ennya Ilipoti Ilyakufuma ku Kagulu Akakwenelezya Ilya Na. 5, 2023 pa jw.org lyo bakangalagha nu Dennis nu Irina Christensen.
c Ukuti mumanye ivyinji, ennya inkhani iyakuti “Musadzipanikize, Ndipo Mudzakhala Achimwemwe” mu Ichitembe cha Mulindilili icha Julayi 15, 2008.
d AMAZYU AGHAKULONGOSOLA ICHITHUZI: Umuyemba aghula ivinthu ivyinji, loli akuhoboka ichifukwa chakuti amughulila amaluba umuyemba yo akulonda ukulimbikisiwa.