15 NAOMI NE LUTA
Bakambuluishangana mu ntatu mikole
NAOMI uvua musombele mu Isalele. Ntatu yakamukuatamu milondangane. Tshilejilu, tshiyole tshia nzala tshiakabuela mu Isalele, bobu kumuangala ne bayende kuyabu kusombela mu Beteleheme mu buloba bua Moaba. Dimue dituku, bayende au wakafua kumushiyaye ne bana ba balume babidi muaba uvuabu benyi. Pakapita bidimu, bana abu bakasela bakaji bena Moaba bavua kabayi batendelela Yehowa. Panyima pa bidimu bitue ku dikumi, lutatu lukuabu luakamukuata. Bana bende abu bakafua kabayi balele to. Naomi wakajimija bionso: bayende, bana bende, too ne ditekemena dia kupeta bikulu.
Naomi wakamona ne: kakuvua tshivuaye mua kushala musombela mu Moaba to, nanku wakasa luendu bua kupingana ku Beteleheme. Uvua mufuane kuenda lumingu lujima bua kukufika. Bakaji ba bana bende abu, Luta ne Opa bakaya nende. Kadi kavua musue bua bashiye buloba buabu ne balela babu to. Pamuapa wakamona ne: kabivua bimpe bua kuya nabu to, bualu bobu bashale bavua mua kusedibua kabidi ne kulela bana. Nanku wakabambila bua bapingane muntu yonso ku nzubu kua mamuende. Opa wakadila, yeye kuya; Luta wakadila pende kadi kakaya to. Naomi uvua ne dikima dia bungi bualu wakajinga kuenza luendu alu nkayende.
Luta wakambila Naomi ne: ‘Kungenzeji bua meme kukulekela to, bualu nenye muaba uwaya, ne nendale muaba uwalala. Tshisamba tshienu netshikale tshisamba tshietu, ne Nzambi webe neikale Nzambi wanyi. Nemfuile muaba uwafuila, ne muaba au ke wanjiikilabu.’ Luta uvua nsongakaji wa lulamatu ne dikima, wakasungula bua kutendelela Yehowa, Nzambi wa Naomi.
Bakaji babidi bakashala ne kanyinganyinga pavuabu bafuishe bantu, kadi bakapeta busambi pakapinganabu munkatshi mua bantu ba Yehowa
Luta wakashiya dîku diabu, bilele bia kuabu, ne nzambi yabu ya bena Moaba bua kuya ne Naomi mu Isalele. Pakafikabu mu Beteleheme, bamue bantu bakaji bakakema bua muvua Naomi mushintuluke bikole. Naomi wakambila bantu bakaji abu muvuaye ne kanyinganyinga kakole, bualu Yehowa uvua mumushiye bianza bitupu. Mêyi a Naomi aa avua pamuapa matape Luta ku muoyo bualu Luta uvua mumuambuluishe bikole. Kadi Bible kena uleja ne: Luta wakamufiikila munda to. Wakatuadija kuangulula bia pa madimi a pabuipi nabu bua kudiabu ne Naomi.
Luta uvua wenza mudimu mukole mu madimi au. Bakamumona kudi muntu mukuabu uvua ne bubanji bua bungi diende Boaza, uvua muana wa Lahaba. Boaza uvua mutendeledi wa Yehowa wa lulamatu. Wakebeja bantu muaba au bua bamuambile Luta uvua nganyi. Bakamuambila ne: uvua wambuluisha Naomi bikole. Boaza wakanyisha Luta bikole bua muvuaye mueyemene Yehowa bua abatabalela yeye ne Naomi. Wakambila too ne bena mudimu bende bua kabamutatshishi to.
Pakapingana Luta, wakambila Naomi muvua Boaza mumuenzele malu ne bulenga, Naomi kusanka bikole. Uvua pamuapa udiebeja ne: Boaza neasele Luta anyi? Boaza uvua mulela wa Elimeleke bayende wa Naomi. Mikenji ya Nzambi ivua ileja ne: mukaji yeye mushale mukamba patshidiye nsonga, uvua ne bukenji bua kusedibua kudi muntu mukuabu wa mu dîku dia ba bayende. Nanku Boaza yeye musele Luta ne balele nende muana, muana au uvua ubadibua bu muana wa Elimeleke, biambuluisha bua Elimeleke ikale anu ne ndelanganyi, ne bumpianyi buende bushale anu mu dîku diende. (Dut. 25:5, 6) Tshiakenza Naomi ntshinyi?
Naomi wakambila Luta tshia kuenza. Luta wakitaba bualu buvuaye mumuambile abu, nansha muvuabu bumueneka bualu bua bundu buvua mua kumupuekeshisha milongo. Wakapatuka, kufikaye pa muaba wa tshishipuidi butuku. Muaba au nguvua bantu balume batamba kulala pa mishiki ya ntete ivuabu bapole. Wakabembela too ne muaba uvua Boaza, kubululaye tshilamba tshivua ku makasa kuende, yeye kulala muaba au. Pakatabuluka Boaza, Luta wakamulomba bua amuitabe bualu nyeye ke uvua mua kumukuula. Wakamona pamuapa ne: Luta uvua ne bualu bumutonde. Boaza wakamuanyisha bikole bua dikima diende ne bua muvuaye muleje Yehowa ne Naomi dinanga dia lulamatu, kumuambilaye ne: yeye ne mushindu neamuenzele tshionso tshivuaye musue bua amuenzele.
Pakatshiabu, Boaza wakaya kudi bakulu ba mu Beteleheme, kuenzaye malu onso bilondeshile mikenji ya Nzambi. Wakasela Luta, kulelabu muana, kumuinyikabu ne: Obeda. Naomi uvua munange muikuluende Obeda au bikole. Obeda wakalua nkambua wa mukalenge Davidi, ne bidimu bia bungi pashishe wakalua nkambua wa Masiya. (Mat. 1:5, 6, 16) Yehowa wakabenesha Naomi ne Luta bua muvuabu benze malu ne dikima.
Bala bualu ebu mu:
Lukonko lua kuelela meji:
Mmushindu kayi uvua Naomi ne Luta benze malu ne dikima?
Buela mu buondoke
1. Ntshinyi tshivua tshisankisha mu mukenji wa Yehowa uvua wanyishila bapele bua kuangulula bia pa madimi panyima pa dinowa? (ia 39 §23, dim.) A
Tshimfuanyi tshia A
Tshimfuanyi tshia A
2. Bua tshinyi tudi tuamba ne: pavua Luta muye kudi Boaza kavua muye bua kulala nende to? (ia 47 §17-18)
3. Boaza wakabikila Luta ne: “muananyi wa bakaji.” Ntshinyi tshidi bualu ebu butulongesha bua Boaza? (Luta 2:8; w16.11 3)
4. Ntshinyi tshidi tshileja ne: Boaza kavua ukeba anu disanka diende pavuaye musele Luta? Ne ntshinyi tshidi tshileja ne: mulela wende uvua yeye muenze malu ne budinangi? (w23.03 14) B
Tshimfuanyi tshia B
Keba malongesha
Luta uvua muenji wa mudimu, muikale kabidi ne dianyisha. Mmushindu kayi udi tshilejilu tshiende mua kutuambuluisha patudi mu lutatu lukole lua makuta? C
Tshimfuanyi tshia C
Luta wakambuluisha Naomi pavuaye ne kanyinganyinga kakole. Ntshinyi tshidi tshilejilu tshia Naomi tshitulongesha bua didipuekesha ne kuitaba diambuluisha dia bakuabu? Ntshinyi tshidi tshilejilu tshia Luta tshitulongesha bua dikankamijangana?
Mmushindu kayi mukuabu uudi mua kuidikija dikima dia Naomi ne Luta?
Lepesha meji
Ntshinyi tshidi bualu ebu bundongesha bua Yehowa?
Mmunyi mudi bualu ebu bupetangana ne disua dia Yehowa?
Mbualu kayi bungebeja Naomi ne Luta pabishibuabu ku lufu?
Bia kutangila kabidi
Mmalongesha kayi adi atangila dinanga dia lulamatu atudi tupeta mu mukanda wa Luta? Mmushindu kayi utudi mua kuatumikila?
“Tungunukayi ne kunangangana ne dinanga dia lulamatu” (w21.11 8-13)