PREGUNTA 2
¿Nda̱chun ndíʼi̱ní-inii̱ xa̱ʼa̱ nda̱saa náʼi̱?
¿NDÁAÑA KEʼÚN?
Ndakanixi̱ní xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo: tá xíto ñá Julia miíñá nu̱ú espejo xítoñá ña̱ nduʼúníñá. Tasaá ndákanixi̱níñá: “Xíniñúʼu nuu loʼi̱”. Soo na̱ yiváñá xíʼin na̱ migoñá káʼa̱nna ña̱ lekeníñá.
Ñá Julia xa̱a̱ ku̱a̱ʼá tiempo ndákanixi̱níñá ña̱ xíniñúʼu ndukúñá ki̱ʼva ña̱ va̱ʼa nuuñá u̱vi̱ kilo loʼova (u̱ʼu̱n libra). Ta loʼo kuitíva ki̱vi̱ kúú ña̱ va̱ása xíniñúʼu kuxuña...
Tá ná ndoʼún táki̱ʼva ndóʼo ñá Julia, ¿ndáaña keʼún?
NDAKANIXI̱NÍ XA̱ʼA̱ ÑA̱YÓʼO
Sana va̱ása náʼa̱víún táki̱ʼva ndákanixi̱níún.
Kiviva ndakanixi̱níún xa̱ʼa̱ nda̱saa náʼún. Nda̱a̱ ña̱ Biblia káʼa̱nña xa̱ʼa̱ sava na̱ ta̱a xíʼin ná ñaʼá na̱ va̱ʼaní xi̱na̱ʼa̱ tá kúú ñá Sara, ñá Raquel, ta̱ José, ta̱ David, xíʼin ñá Abigaíl. Tá kúú, káʼa̱nña xa̱ʼa̱ iin ñá ñaʼá ñá xi̱naní Abisag ña̱ “liviní ni̱xi̱yoñá” (1 Reyes 1:4).
Soo ku̱a̱ʼání na̱ va̱lí kúa̱an ndíʼi̱ní-inina xa̱ʼa̱ nda̱saa náʼa̱na. Ta xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo kivi ndoʼona ku̱a̱ʼání tu̱ndóʼo. Ndakanixi̱ní xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo:
Ti̱xin iin estudio ña̱ ke̱ʼéna, ki̱ʼva 58% ná válí kúa̱an ni̱ka̱ʼa̱n ña̱ nduʼúníná, soo 17% kuitíva kúú ná ndixa nduʼú ni̱xi̱yo.
Inka estudio ña̱ ke̱ʼéna xíʼin ná ñaʼá ná va̱ása ve̱e kilo ña̱ xíniñúʼu kuumiína, ki̱ʼva 45% kúú ná xi̱ndakanixi̱ní ña̱ nduʼúníná.
Sava na̱ va̱lí kúa̱an, xa̱ʼa̱ ña̱ kúni̱na ndulekena, kíʼinna iin kue̱ʼe̱ ña̱ naní anorexia. Nda̱a̱ kivi xa̱a̱na kuvina xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo chi sándakoona ña̱ xíxina.
Tá ndákanixi̱níún ña̱ kúúmiíún anorexia á inkaka kue̱ʼe̱ xa̱ʼa̱ ña̱ kǒo xíxi va̱ʼún, ka̱ʼa̱n xíʼin inkana ná chindeétáʼanna xíʼún. Ka̱ʼa̱n xíʼin na̱ yiváún á na̱ kúni̱ún xíniún xa̱ʼa̱ ña̱ ndóʼún. Ña̱ Biblia káchiña: “Na̱ ndixa kúú migoyó ndiʼi tiempó kúʼvi̱-inina xínina miíyó, tá íyo tu̱ndóʼo nu̱úyó nda̱a̱ táki̱ʼva íyo ñaniyó á ku̱ʼvayó saá íyona xíʼinyó” (Proverbios 17:17).
ÑA̱ VA̱ʼA KEʼÚN
Ña̱ va̱ʼa ña̱ kúúmiíyó, ña̱yóʼo kúú ña̱ ndáyáʼvika nu̱ú ndiʼika ña̱ʼa. Koto ña̱ káʼa̱n Biblia xa̱ʼa̱ ta̱ Absalón, ta̱ xi̱kuu se̱ʼe ta̱ rey David:
“Nu̱ú iníísaá ñuu Israel, kǒo níxi̱yo ni iinka ta̱a ta̱ ndeéníka ka̱ʼa̱nna xa̱ʼa̱ ña̱ liviníra nu̱úka ta̱ Absalón. Nda̱a̱ nu̱ú xa̱ʼa̱ra iin saá nda̱a̱ xi̱níra va̱ʼaní xi̱na̱ʼa̱ra” (2 Samuel 14:25).
Soo xi̱kuura iin ta̱ loʼo ta̱ ni̱nuní xi̱kuni, ta xi̱kuni̱ra kuumiíra ku̱a̱ʼání ña̱ʼa. Xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo Biblia kǒo ña̱ va̱ʼa káʼa̱nña xa̱ʼa̱ra; chi káʼa̱nña xa̱ʼa̱ra ña̱ xi̱kuura iin ta̱ kǒo nda̱kú ni̱xi̱yo ini ta xi̱kuura iin ta̱ sáa̱ní-ini.
Ña̱kán káʼa̱n ña̱ Biblia xíʼinyó:
“Ta vitin keʼéndó ña̱ va̱ʼa xa̱ʼa̱ ña̱ ku̱a̱ʼa̱n sákuaʼandó xa̱ʼa̱ Ndióxi̱” (Colosenses 3:10).
“Su̱ví ña̱ʼa ña̱ túvi chí sa̱tá kúú ña̱ ndasavií ndóʼó, tá kúú yixí xi̱níndo, [...] chi ña̱ xíniñúʼu vií koo kúú níma̱ndó” (1 Pedro 3:3, 4).
Su̱ví ku̱a̱chiví kúú ña̱ kúni̱ún kunaʼa va̱ʼún, soo ña̱ ndáyáʼvika kúú ña̱ va̱ʼa ña̱ kúúmiíún. Chi ña̱ kiʼin na̱ yiví kuenta xíʼin kúú ña̱ va̱ʼa kúúmiíún ta su̱ví nda̱saa náʼún. Iin ñá hermana ñá naní Phylicia káchiñá: “Na̱ yiví kíʼinna kuenta tá livi náʼún, soo ña̱ ndáyáʼvika kúú ña̱ va̱ʼa ña̱ kúúmiíún, ta ña̱yóʼo kúú ña̱ ndakaʼánna xa̱ʼa̱ chi ña̱yóʼo kúú ña̱ ndásalivika yóʼó”.
KOTO NDA̱SAA NÁʼÚN
¿Á kútóún nda̱saa náʼún?
¿Á xa̱a̱ ndákanixi̱níún keʼún iin operación ña̱ va̱ʼa livika koún á ña̱ kaʼníún so̱ko miíún?
¿Ndáa ña̱ʼa nasamaún xa̱ʼa̱ ndáa ki̱ʼva na̱ʼún? (Ndaka̱xin ndáaña kúú ña̱ nasamaún).
ÑA̱ SÚKÚN
ÑA̱ VE̱ÚN
YIXÍ XI̱NÍÚN
NDA̱SAA NÁʼÚN
NU̱ÚN
COLOR ÑA̱ KÚÚMIÍÚN
Tá cuadro ña̱ nu̱ú kúú ña̱ ka̱ʼyíún ti̱xin u̱vi̱ saá pregunta ña̱ va̱xi yóʼo ta nda̱kaxiún u̱ni̱ á ku̱a̱ʼáka ña̱ʼa nu̱ú ña̱ opción u̱ni̱, ndakanixi̱ní xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo: sana inka na̱ yiví kǒo ndákanixi̱nína ña̱ kini náʼún táki̱ʼva túvi miíún. Ndakaʼún ña̱ tá ná kǒo kiʼún kuenta, sana nda̱a̱ keʼún ku̱a̱ʼání ña̱ʼa xa̱ʼa̱ ña̱ ndíʼi̱ní-iniún xa̱ʼa̱ nda̱saa náʼún (1 Samuel 16:7).