Mąż okazujący miłość i szacunek

„Niech też każdy z was tak miłuje żonę, jak siebie samego” (EFEZJAN 5:33).

1, 2. (a) Jak poważnym problemem stały się w dzisiejszym świecie rozwody? (b) Co w przeciwieństwie do tego można też zauważyć?

W POŁOWIE lat osiemdziesiątych przyznano w czasopiśmie Psychology Today: „Rokrocznie przeszło milion par małżeńskich [w USA] żegna się z marzeniami o szczęściu biorąc rozwód; pożycie po ślubie trwa w Stanach Zjednoczonych przeciętnie 9,4 roku. (...) Niekiedy wygląda na to, że nikomu pod tym względem się nie powiodło” (wydanie z czerwca 1985). Jeżeli obok dorosłych uwzględnić dzieci, to z powyższych liczb wyniknie, że każdego roku co najmniej 3 000 000 osób cierpi z powodu rozbicia rodziny, i to w jednym zaledwie państwie. Tymczasem rozwody mnożą się na całym świecie, co świadczy o braku miłości i szacunku w milionach małżeństw.

² Z drugiej strony istnieje „inna grupa, którą nie zawsze się dostrzega; udaje im się wiernie trwać razem i tylko śmierć potrafi ich rozłączyć” (Psychology Today). A zatem są też miliony małżeństw, które ciężko pracują nad utrzymaniem swego związku.

3. Jakie pytania warto sobie zadać?

³ A jakie jest Wasze małżeństwo? Czy jako mąż i żona darzycie się wzajemnie czułą miłością i szacunkiem? Czy taka miłość panuje między Wami a dziećmi? A może czasem balansujecie na krawędzi, na którą zaprowadziła was uraza i podejrzliwość? Nikt nie jest doskonały, więc trudne sytuacje mogą zaistnieć w każdym domu, nawet tam, gdzie wszyscy starają się być chrześcijanami. Przecież „wszyscy zgrzeszyli i brak im chwały Bożej” (Rzymian 3:23, Bw).

4. Jak Paweł i Piotr wskazują, kto odgrywa decydującą rolę w dbaniu o szczęście rodziny?

⁴ Skoro w rodzinie mogą się wyłaniać trudności, to zachodzi pytanie, kto przede wszystkim powinien w niej dbać o spokój i zgodę? Wyraźną odpowiedź można znaleźć w zdrowych radach, zawartych w listach apostołów Pawła i Piotra. Paweł napisał: „Chcę, żebyście wiedzieli, że głową każdego mężczyzny jest Chrystus; z kolei głową kobiety jest mężczyzna, a głową Chrystusa — Bóg”. Polecił również: „Bądźcie podporządkowani jedni drugim w bojaźni Chrystusa. Żony niech będą podporządkowane mężom tak jak Panu, ponieważ mąż jest głową żony, jak i Chrystus jest głową zboru” (1 Koryntian 11:3; Efezjan 5:21-23). W tym samym duchu wypowiedział się Piotr: „Podobnie [naśladując Chrystusa] wy, żony, bądźcie podporządkowane swoim mężom” (1 Piotra 2:21 do 3:1).

Pokrzepiający przykład Chrystusa

5, 6. Jaki przykład sprawowania zwierzchnictwa dał Jezus Chrystus?

⁵ W myśl powyższych wskazówek mąż jest według Biblii głową rodziny. Ale co to znaczy? Jak ma sprawować zwierzchnictwo? Niektórzy może uznali, że najłatwiej żądać dla siebie szacunku przez podkreślanie, że się jest ‛głową domu, bo Biblia tak mówi’. Ale czy tak czynił Chrystus? Czy wyniośle domagał się poważania od swych naśladowców? Czy kiedykolwiek powiedział szorstko: ‛Kto tu jest Synem Bożym? Macie mnie poważać!’ Wręcz przeciwnie. Jezus zjednywał sobie szacunek. W jaki sposób? Dawaniem osobistego przykładu w postępowaniu, mowie i okazywaniu drugim współczucia (Marka 6:30-34).

⁶ Kluczem do odpowiedniego sprawowania zwierzchnictwa w roli męża i ojca jest więc wzorowanie się na Jezusie Chrystusie. Nie był on żonaty, ale mężom dał przykład odnoszeniem się do uczniów. Czynił to w sposób doskonały, co tym wyraźniej uzmysławia mężczyznom ich braki (Hebrajczyków 4:15; 12:1-3). Ale im dokładniej będą iść jego śladem, tym głębszą miłość i większy szacunek sobie zaskarbią. Przypatrzmy się zatem, jakim człowiekiem był Jezus (Efezjan 5:25-29; 1 Piotra 2:21, 22).

7. Co Jezus miał do zaofiarowania swoim naśladowcom i skąd to pochodziło?

⁷ Pewnego razu Jezus powiedział do tłumów: „Przyjdźcie do mnie wszyscy, którzy się trudzicie i jesteście obciążeni, a ja was pokrzepię. Weźcie na siebie moje jarzmo i uczcie się ode mnie, bo jestem łagodnie usposobiony i uniżony w sercu, a znajdziecie pokrzepienie dla dusz swoich. Bo moje jarzmo jest miłe, a brzemię moje lekkie”. Co Jezus zaofiarował swoim słuchaczom? Pokrzepienie duchowe. Ale skąd miało ono pochodzić? Nieco wcześniej powiedział: „Nikt w pełni nie zna Ojca, tylko Syn oraz ten, komu Syn zechce Go objawić”. Prawdziwi naśladowcy Jezusa mieli więc doznawać pokrzepienia duchowego dzięki temu, że objawiał im Ojca. Niemniej z jego wypowiedzi wynika, że pokrzepiająca miała też być styczność z nim samym, ponieważ był „łagodnie usposobiony i uniżony w sercu” (Mateusza 11:25-30).

Jak pokrzepiać, gdy się jest mężem i ojcem

8. Jak mąż i ojciec powinien nieść pokrzepienie?

⁸ Słowa Jezusa uświadamiają nam, że zarówno pod względem duchowym, jak i w życiu prywatnym chrześcijanin powinien być dla swej rodziny źródłem pokrzepienia. Przez nacechowane łagodnością, przykładne postępowanie i nauczanie ma jej pomagać w coraz lepszym poznawaniu Ojca niebiańskiego. W jego zachowaniu powinien znajdować odbicie sposób myślenia i działania, jakim się odznaczał Syn Boży (Jana 15:8-10; 1 Koryntian 2:16). Przestawanie z takim człowiekiem pokrzepia wszystkich domowników, gdyż jest on miłującym mężem, ojcem i przyjacielem. Powinien być przystępny i zawsze znajdować czas dla kogoś, kto go prosi o radę. Ma nie tylko słyszeć, lecz także umieć słuchać (Jakuba 1:19).

9. Wobec jakiej trudności stają niekiedy starsi w zborze?

⁹ Przywodzi to na myśl kwestię, przed którą stają niekiedy nadzorcy i ich rodziny. Starszy przeważnie jest zajęty zaspokajaniem duchowych potrzeb zboru. Musi dawać dobry przykład w sprawach związanych z zebraniami chrześcijańskimi, służbą i pracą pasterską (Hebrajczyków 13:7, 17). Dochodzi do tego, że niektórzy po prostu wyczerpują wszystkie swe siły w działalności zborowej. Zaniedbują przy tym najbliższych, co niekiedy pociąga za sobą gorzkie następstwa. Zdarzyło się, że pewien starszy był zbyt zajęty, by studiować z własnym synem. Postarał się, żeby robił to za niego kto inny!

10. Jak starsi mogą zachowywać równowagę między sprawowaniem zwierzchnictwa w zborze i w domu?

¹⁰ Jaki stąd wniosek? Otóż trzeba zachowywać równowagę między obowiązkami zborowymi a tym, co się należy żonie i reszcie rodziny. Na przykład po zebraniu starszy często jest zajęty załatwianiem różnych spraw. Czy nie byłoby to pokrzepieniem dla jego żony, gdyby zamiast kazać jej czekać godzinami w Sali Królestwa postarał się w miarę realnych możliwości, by ktoś odwiózł ją razem z dziećmi? Zgodnie z wymaganiami biblijnymi można powiedzieć, że „praca pasterska zaczyna się w domu”. Jeżeli nadzorca zaniedbuje rodzinę, to naraża się poważnie na utratę przywileju. Dlatego starsi, uwzględniajcie duchowe, uczuciowe i inne potrzeby swoich bliskich (1 Tymoteusza 3:4, 5; Tytusa 1:5, 6).

11, 12. Jak chrześcijański mąż może sobie zapewnić poparcie rodziny i jakie pytania powinien sobie zadać?

¹¹ Prócz tego chrześcijanin, który jako mąż jest pokrzepieniem dla swej rodziny, nie będzie jej tyranizował ani arbitralnie podejmował decyzji nie pytając nikogo o zdanie. Może musi coś postanowić odnośnie do zmiany pracy, miejsca zamieszkania, a nawet tak prostej sprawy jak wspólny wypoczynek. Skoro dotyczy to wszystkich, czy nie postąpiłby mądrze i życzliwie, gdyby zasięgnął ich opinii? Może w ten sposób prędzej znajdzie lepsze, pomyślniejsze rozwiązanie, a wtedy każdemu z domowników łatwiej będzie go popierać (por. Przysłów 15:22).

¹² Z powyższych rozważań wynika, że rola chrześcijańskiego męża i ojca nie polega jedynie na utrzymywaniu karności. Musi on także pokrzepiać. Mężowie i ojcowie, czy jesteście tacy jak Chrystus? Czy niesiecie swoim rodzinom pokrzepienie? (Efezjan 6:4; Kolosan 3:21).

Mieszkać stosownie do wiedzy

13. Jakiej cennej rady udziela mężom Piotr?

¹³ Wspomniano już, że zarówno Piotr, jak i Paweł udzielili parom małżeńskim cennych rad. Ponieważ Piotr był żonaty, jego wskazówki miały podwójną wartość — płynęły z osobistego doświadczenia oraz z kierownictwa ducha świętego (Mateusza 8:14). Apostoł ten wyraźnie polecił wszystkim mężom: „Mężowie, podobnie mieszkajcie z nimi stosownie do wiedzy, darząc je szacunkiem jako naczynia słabsze, żeńskie”. W wolnym przekładzie J.W.C. Wanda czytamy: „Tak samo mężowie muszą rozumnie stosować zasady chrześcijańskie wobec swych żon” (1 Piotra 3:7).

14. Jakie pytania się nasuwają?

¹⁴ Co to znaczy mieszkać z żoną „stosownie do wiedzy” albo ‛rozumnie stosować wobec niej zasady chrześcijańskie’? Jak mąż może darzyć żonę szacunkiem? Krótko mówiąc, jak chrześcijanin ma rozumieć radę Piotra?

15. (a) Dlaczego dochodzi do rozkładu niektórych małżeństw? (b) Co w małżeństwie może się okazać niełatwe?

¹⁵ Podstawą niejednego małżeństwa jest zwykły pociąg fizyczny i powab płci. Tymczasem uroda nie gwarantuje trwałości tego związku, bo przemija. Po latach wspólnego pożycia pojawiają się zmarszczki i siwizna. Pamiętaj więc, że węzeł małżeński wiąże też dwie umysłowości, dwa charaktery, dwie osoby wychowane w różnym otoczeniu, mające niejednakowo ukształtowane wartości duchowe i różny sposób wyrażania myśli. Budowanie jedności między nimi może być wcale niełatwe! Liczenie się z tym jest jednak nieodzowne, jeśli małżeństwo ma być szczęśliwe (Przysłów 17:1; 21:9).

16. Co jest potrzebne, by ‛mieszkać z żoną stosownie do wiedzy’?

¹⁶ Skoro chrześcijański mąż ma mieszkać z żoną „stosownie do wiedzy”, to naprawdę musi zdawać sobie sprawę z jej potrzeb, i to nie tylko fizycznych, lecz co ważniejsze — emocjonalnych, psychicznych i duchowych. ‛Mieszkanie stosownie do wiedzy’ oznacza też, że będzie rozumiał, na czym polega rola, którą mu wyznaczył Bóg. Mieści się w tym poszanowanie dla kobiecej godności małżonki. Zupełnie inny pogląd reprezentowali niektórzy gnostycy za czasów Piotra; „odnosili się oni z pogardą do kobiet, mając je za istoty niższego rzędu, zmysłowe i nieczyste” (The Anchor Bible). Pewien współczesny przekład na język hiszpański oddaje słowa Piotra następująco: „Co się tyczy mężów: w pożyciu bądźcie taktowni, licząc się z kobietą ze względu na jej słabszą naturę” (Nueva Biblia Española). Wiąże się z tym pewna delikatna kwestia, o której mężowie czasem zapominają.

17. (a) Co między innymi decyduje o „słabszej naturze” żony jako „naczynia żeńskiego”? (b) Jak mąż może okazywać poszanowanie dla godności żony?

¹⁷ Dlaczego żona ma „słabszą naturę”? Choćby dlatego, że została obdarzona zdolnością wydawania na świat dzieci. Podlega w związku z tym comiesięcznym cyklom, obejmującym także okres kilku dni, w których może się czuć nieco rozdrażniona lub przemęczona. Jeżeli mąż tego nie uwzględnia i każdego dnia w miesiącu stawia jej takie same wymagania, to wykazuje brak poszanowania dla jej godności. Dowodzi, że we wspólnym pożyciu nie kieruje się wiedzą, lecz brakiem rozeznania i samolubstwem (Kapłańska 18:19; 1 Koryntian 7:5).

Szacunek dla naczynia żeńskiego

18. (a) Jakie brzydkie przyzwyczajenie mają niektórzy mężowie? (b) Czego należy oczekiwać od męża, który jest chrześcijaninem?

¹⁸ Prócz tego mąż darzy żonę miłością i szacunkiem, gdy słowem i czynem wykazuje, że ceni ją i jej zalety. Niektórzy mają zwyczaj wypowiadać się o żonach uwłaczająco lub nawet bawić się ich kosztem. Mogą myśleć, że w ten sposób stawiają siebie w korzystnym świetle. Ale skutek jest wręcz odwrotny, bo gdy ktoś stale daje do zrozumienia, że ma niemądrą żonę, nasuwa się pytanie, dlaczego się z nią ożenił. Chyba tylko człowiek niezrównoważony uciekałby się do takich metod. Kochający mąż odnosi się do żony z szacunkiem (Przysłów 12:18; 1 Koryntian 13:4-8).

19. Dlaczego poniżanie żony byłoby nie na miejscu?

¹⁹ W niektórych krajach mężczyźni mają zwyczaj poniżać swe żony przez fałszywą skromność. Na przykład Japończycy często przedstawiają je słowem „Gusai”, co znaczy ‛tępa albo nierozgarnięta żona’. Chodzi im o to, żeby rozmówca zaprzeczył i powiedział jakiś komplement. Czy chrześcijanin, który przestrzega takich form towarzyskich, rzeczywiście ‛darzy swą żonę szacunkiem’, jak to nakazał Piotr? A jeśli spojrzeć na to z innego punktu widzenia, czy mówi bliźniemu prawdę? Czy faktycznie uważa swą żonę za nierozgarniętą? (Efezjan 4:15, 25; 5:28, 29).

20. (a) Jaka niezdrowa sytuacja może się wytworzyć między mężem a żoną? (b) Jak temu zapobiec?

²⁰ Niekiedy mąż nie okazuje żonie miłości i szacunku, bo zapomina, że nie tylko w Sali Królestwa, lecz także w domu i w każdej innej sytuacji jest ona jego chrześcijańską siostrą. Nie tak trudno być grzecznym i uprzejmym w miejscu zebrań, a szorstkim i obcesowym w gronie rodzinnym. Jakże stosowna jest rada Pawła, który napisał: „Dążmy więc do tego, co służy ku pokojowi i ku wzajemnemu zbudowaniu”. „Każdy z nas niech się bliźniemu podoba ku jego dobru, dla zbudowania” (Rzymian 14:19; 15:2, Bw). Nikt tak nie zasługuje na miano bliźniego jak własny partner małżeński.

21. Co mogą robić mężowie, aby dodawać żonom zachęty?

²¹ Toteż kochający mąż, który jest chrześcijaninem, będzie w słowach i czynach dawał odczuć żonie, jak bardzo ją ceni. Pewien anonimowy poeta wyraził to tak:

„Choć jest w małżeństwie wiele trosk,

choć czasem gorzki znosisz los,

gdy cenisz żonę swą, to w głos

powiedz jej to. (...)

Ty jesteś jej i o nią dbasz,

ona jest twa, ją w sercu masz;

zanim to w skale wyryć dasz,

powiedz jej to”.

Matka króla Lemuela, który panował w czasach starożytnych, najwyraźniej była tego samego zdania. Oto fragment opisu, w którym przedstawiła wzorową żonę: „Synowie zgodnie zwą ją szczęśliwą, mąż również — i chwali ją w pieśni: ‛Niejedna z kobiet pokazuje swą biegłość, lecz ty przewyższasz je wszystkie’” (Przysłów 31:1, 28, 29, The New English Bible). Mężowie, czy często chwalicie swoje żony, czy też robiliście to tylko przed ślubem?

22, 23. Co stanowi podstawę szczęśliwego małżeństwa?

²² Z tych krótkich rozważań jasno wynika, że okazywanie miłości i szacunku przez męża to coś więcej niż przynoszenie do domu wypłaty. Podstawą szczęśliwego małżeństwa jest wspólna więź, w której splata się miłość, lojalność i delikatność (1 Piotra 3:8, 9). Z biegiem lat, w miarę jak małżonkowie wzajemnie odkrywają u siebie cnoty i zalety oraz uczą się przebaczania niedociągnięć i niezwracania na nie uwagi, ta więź powinna zespalać ich coraz mocniej (Efezjan 4:32; Kolosan 3:12-14).

²³ Mąż, który przewodzi w okazywaniu miłości i szacunku, przysparza tym błogosławieństwa całemu domowi. A jaką rolę spełnia w szczęśliwej rodzinie chrześcijańska żona? Tę kwestię oraz inne pokrewne sprawy omawia następny artykuł.

Żona okazująca miłość i szacunek

„Żona powinna mieć głęboki szacunek dla męża” (EFEZJAN 5:33).

1. Jakie pytania się nasuwają w związku z aktualną sytuacją w małżeństwach?

W DZISIEJSZYCH czasach, w dobie niezależności i „wyzwolenia”, tradycyjny pogląd na małżeństwo zachwiał się w posadach. Miliony rodzin muszą się obywać bez jednego z rodziców. Powszechnym zwyczajem stało się pożycie bez ślubu i bez dobrodziejstw płynących z zalegalizowania wspólnego związku. Czy jednak kobieta i matka czuje się wtedy bezpieczniej? Czy dzieci mają zapewnione stabilne warunki? Czy taka degradacja wartości wpłynęła korzystnie na wzajemny szacunek w gronie rodzinnym? Co w przeciwieństwie do tego zaleca Słowo Boże?

2. Dlaczego Adamowi nie było dobrze, gdy był sam?

² Kiedy Bóg oznajmił, że zamierza stworzyć kobietę, rzekł: „Nie jest dobrze człowiekowi pozostawać samemu”. Wypowiedź ta z pewnością trafnie wyrażała uczucia Adama, który miał już możność obserwować rodziny zwierząt wychowujące młode. Wprawdzie był doskonały i przebywał w rajskich warunkach, ale brakowało mu towarzystwa osoby z tego samego rodzaju. Został obdarzony inteligencją i zdolnością mowy, ale nie miał nikogo, z kim mógłby się tym dzielić. Niebawem jednak jego sytuacja miała ulec zmianie, gdyż Bóg zapowiedział: „Uczynię mu pomocnicę jako jego uzupełnienie” (Rodzaju 2:18-20).

3. (a) Dzięki czemu Ewa należała do tego samego „rodzaju” co Adam? (b) Co to znaczy, że mężczyzna ma ‛przylgnąć’ do żony?

³ Jehowa ukształtował Ewę z żebra Adama. Należała więc ona do tego samego „rodzaju”. Nie była stworzeniem niższego rzędu, lecz ‛kością z jego kości i ciałem z jego ciała’. Toteż w natchnionym sprawozdaniu czytamy: „Dlatego mężczyzna zostawi ojca i matkę, a przylgnie do żony, i staną się jednym ciałem” (Rodzaju 2:23, 24). Wyraz hebrajski przetłumaczony na ‛przylgnąć’ znaczy dosłownie: „zespolić się, przywrzeć, zwłaszcza mocno, jak przez przyklejenie” (Gesenius, Hebrew and Chaldee Lexicon to the Old Testament Scriptures). Rzeczywiście przedstawia to oboje małżonków jako nieodłącznych współtowarzyszy. Zdaniem innego uczonego „chodzi tu o coś więcej niż zespolenie płciowe męża i żony, mianowicie o całokształt łączących ich stosunków”. Zatem małżeństwo to nie chwilowa zachcianka, lecz trwały związek. A gdy obie strony wzajemnie się szanują i cenią, to mimo przejściowych napięć będzie je łączyć nierozerwalna więź (Mateusza 19:3-9).

4. Jak to rozumieć, że kobieta miała być pomocnicą i uzupełnieniem mężczyzny?

⁴ Bóg orzekł, że kobieta ma być pomocnicą i uzupełnieniem mężczyzny. Ponieważ stworzył ich oboje na swój obraz, miał prawo oczekiwać, że w obcowaniu ze sobą będą odzwierciedlać Jego przymioty — sprawiedliwość, miłość, mądrość i moc. Z tego też względu Ewa nie miała współzawodniczyć z mężem, tylko go ‛uzupełniać’. Rodzina nie miała przypominać statku, na którym rywalizuje ze sobą dwóch kapitanów, zwierzchnikiem bowiem był Adam (1 Koryntian 11:3; Efezjan 5:22-24; 1 Tymoteusza 2:12, 13).

5. Jak traktowało kobiety wielu mężczyzn i czy spotyka się to z uznaniem Bożym?

⁵ Tymczasem pierwsza para zbuntowała się i zgrzeszyła przeciw miłościwemu zwierzchnictwu Bożemu. Zmusiło to zarówno ją, jak i wszystkie późniejsze małżeństwa do kształtowania życia rodzinnego w całkiem innych warunkach. Wiedząc o tym, jakie będą następstwa oddziaływania grzechu na ludzkość, Jehowa powiedział do Ewy: „Twe gorące pragnienie będzie się kierować ku mężowi, a on będzie nad tobą panował” (Rodzaju 3:16). Przez całe stulecia wielu mężczyzn despotycznie rządziło kobietami. Wszelkimi sposobami poniżano je wszędzie i upokarzano i dzieje się tak do dziś. Jednakże poprzedni artykuł wykazał, że tam, gdzie stosuje się zasady biblijne, nie ma miejsca na męski despotyzm. Uwydatnia to zarazem, jak ważne jest okazywanie głębokiego szacunku.

Głęboki szacunek prawdziwym wyzwaniem

6, 7. (a) Jak można pozyskać dla prawdy niewierzących mężów? (b) Jak żona mogłaby nie dopisywać w okazywaniu niewierzącemu mężowi „głębokiego szacunku”?

⁶ Apostoł Piotr szczegółowo omówił, jaki przykład dał nam swym postępowaniem Chrystus, po czym wyjaśnił, że pozostawił on dla nas ‛wzór, abyśmy szli dokładnie jego śladami’. Następnie Piotr napisał: „Podobnie i wy, żony, bądźcie podporządkowane swoim mężom, aby — jeśli którzy nie są posłuszni słowu — zostali pozyskani bez słowa przez postępowanie żon, stawszy się naocznymi świadkami waszego moralnie czystego prowadzenia się, połączonego z głębokim szacunkiem” (1 Piotra 2:21 do 3:2). Jak chrześcijanki mogą okazywać taki „głęboki szacunek”?

⁷ Wiele naszych duchowych sióstr ma niewierzących mężów, którzy czasem są przeciwni. Czy w takiej sytuacji rada Piotra staje się nieważna lub bezużyteczna? Nie, żona powinna się podporządkować i okazywać szacunek nawet wtedy, gdy jej partner ‛nie jest posłuszny słowu’. Czy chrześcijanka przestrzega tej zasady, jeśli go obmawia na Sali Królestwa, opowiadając z detalami coraz to innej siostrze, jak w różnych okolicznościach źle ją traktował? Jak by oceniono jej zachowanie, gdyby tak mówiła o kimś ze zboru? Byłoby to plotkarstwo, a może nawet rzucanie oszczerstw. Zatem żona nie okazuje głębokiego szacunku, gdy przedstawia niewierzącego męża w złym świetle (1 Tymoteusza 3:11; 5:13). Z drugiej strony trzeba przyznać, że niektóre chrześcijanki borykają się z poważnymi trudnościami. Jakie rozwiązanie podsuwa im Biblia? Mogą prosić o pomoc i radę starszych zboru (Hebrajczyków 13:17).

8. Co może sobie myśleć przeciwny mąż?

⁸ Jak starsi mogliby się taktownie zająć przeciwnym mężem? Przede wszystkim niech spróbują spojrzeć na całą sprawę z jego punktu widzenia. Wroga postawa, jaką uzewnętrznia słowem lub czynem, może wynikać z trzystopniowej reakcji łańcuchowej, w której niewiedza przeradza się w obawę, a ta prowadzi do gwałtownego wybuchu. Dlaczego tak się dzieje? Niekiedy mąż wie o Świadkach Jehowy tylko tyle, ile usłyszał od kierujących się uprzedzeniem kolegów z pracy. Zanim żona zaczęła studiować Biblię, mogła być całkowicie pochłonięta nim i dziećmi. I choćby teraz lepiej się wywiązywała z obowiązków domowych, mąż rozumuje mniej więcej tak: „Trzy razy w tygodniu zostawia mnie samego i idzie na zebrania. Nie wiem, co się tam dzieje, ale w tej ich sali jest paru przystojnych mężczyzn i...” Tym sposobem z niewiedzy rodzi się zazdrość i obawa, a potem następuje reakcja obronna. Jak starsi mogą pomóc, gdy się zorientują, że właśnie to jest przyczyną trudności? (Przysłów 14:30; 27:4).

9. Jak można się taktownie zająć niewierzącym mężem i z jakim skutkiem?

⁹ Byłoby dobrze, gdyby któryś z nich zapoznał się z mężem na gruncie prywatnym (1 Koryntian 9:19-23). Człowiek ten może być na przykład elektrykiem, stolarzem lub malarzem. Może zechciałby usłużyć swymi umiejętnościami przy wykonaniu czegoś w Sali Królestwa. Dzięki temu obejrzałby ją od wewnątrz, nie czując się zobowiązanym do obecności na zebraniu. Jeżeli pozna braci bliżej, to niewykluczone, że zacznie się przychylniej odnosić do żony i do prawdy. Duch współpracy i miłość widoczne w zborze mogą nawet sprawić, że zdecyduje się odprowadzać ją na zebrania. A ponieważ jedno pociąga za sobą drugie, może się też zdarzyć, że pewnego razu wejdzie do środka, by trochę posłuchać. Całkiem prawdopodobne, że wkrótce potem poprosi o studium biblijne. Wszystko to jest do osiągnięcia i nieraz już się udało. Okazywanie taktu i miłości oraz „głęboki szacunek” ze strony żony przyczyniły się do tego, że tysiące niewierzących kiedyś mężów jest teraz naszymi braćmi (Efezjan 5:33).

Troska o dom

10, 11. Jakie rozmaite zalety zaradnej żony opisał król Lemuel? (Omów kolejno).

¹⁰ Matka króla Lemuela udzieliła mu cennych wskazówek co do zalet, jakie powinna wykazywać wzorowa małżonka (Przysłów 31:1). Warto uważnie przeczytać w Księdze Przysłów 31:10-31, jak przedstawiła ciężko pracującą żonę i matkę. Wyraźnie widać, że miała doświadczenie w stosowaniu sprawiedliwych zasad Bożych i okazywaniu głębokiego szacunku.

¹¹ Lemuel pisze, że „żona zaradna” jest rzetelna, lojalna i godna zaufania (wersety 10-12). Trudzi się, by nakarmić męża i dzieci oraz należycie o nich zadbać (wersety 13-19, 21, 24). Życzliwie i miłosiernie wspiera tych, którzy naprawdę są w potrzebie (werset 20). Nienagannym postępowaniem i okazywaniem szacunku umacnia dobre imię swego małżonka (werset 23). Nie jest bezmyślną plotkarką ani nikogo złośliwie nie krytykuje. Przeciwnie, jej słowa działają kojąco i budują (werset 26). Nie leni się, toteż w domu ma czysto i porządnie (werset 27). (Prawdę powiedziawszy, dom Świadków Jehowy powinien należeć do najschludniejszych w okolicy). Mąż z dziećmi są jej wdzięczni i chwalą ją. Cenią ją także osoby postronne (wersety 28, 29, 31). Jej uroda nie polega na powabnym wyglądzie, lecz jest to piękno niewiasty bogobojnej, której osobowość promieniuje oddaniem dla Boga (werset 30).

Cichy i łagodny duch

12. Co ma „wielką wartość w oczach Bożych” i jak to uwydatniono w pewnym hiszpańskim przysłowiu?

¹² Ostatnią z tych spraw poruszył później Piotr, kiedy radził chrześcijankom nie zwracać nadmiernej uwagi na powierzchowność. Zachęcał, aby ich ozdobą był „ukryty człowiek serca w niezniszczalnym stroju cichego i łagodnego ducha, co ma wielką wartość w oczach Bożych” (1 Piotra 3:3, 4). Zwróć uwagę, że ‛cichy i łagodny duch ma wielką wartość w oczach Bożych’. Zatem chrześcijańska żona i matka, która go przejawia, nie tylko podoba się mężowi, ale — co ważniejsze — zaskarbia sobie uznanie u Boga, tak jak wierne niewiasty w czasach starożytnych. Do tego wewnętrznego piękna nawiązuje hiszpańskie przysłowie: „Piękna kobieta cieszy oczy, dobra kobieta cieszy serce. Pierwsza jest klejnotem, druga skarbem”.

13. Dzięki czemu żona może się okazać pokrzepieniem dla dzieci?

¹³ Chrześcijańska żona może być pokrzepieniem dla wszystkich domowników (por. Mateusza 11:28-30). Dzieci, widząc jej szacunek dla męża, będą się odnosiły z szacunkiem do rodziców i osób spoza rodziny. W rezultacie będą grzeczne i uprzejme. Jak to miło, gdy pomagają w domu z własnej inicjatywy i nie trzeba ich do tego zaganiać! Ich bezinteresowność przyczynia się do rodzinnego szczęścia, a sowitą nagrodą jest pochwała w postaci uśmiechu matki.

14. Jaka trudność może powstać w związku ze stosowaniem karności?

¹⁴ A jak postąpić, gdy zachodzi potrzeba skarcenia? Dzieci, podobnie jak rodzice, popełniają błędy. Czasem są nieposłuszne. Jak zareaguje na to chrześcijanka, gdy męża nie ma w domu? Czy uszanuje ich godność? Czy nie będzie próbowała wymóc posłuszeństwa krzykiem lub głośnym prawieniem morałów? A czy dziecko nauczy się czegoś z podniesionego głosu? Czy nie lepiej skutkuje łagodna perswazja? (Efezjan 4:31, 32).

15. Co w sprawie posłuszeństwa dzieci stwierdzili naukowcy?

¹⁵ Na temat okazywania przez dziecko posłuszeństwa czytamy w czasopiśmie Psychology Today: „Jak wynika z najnowszych badań, im głośniej mu się czegoś zakazuje, tym większe prawdopodobieństwo, że wykręci się na pięcie i zrobi dokładnie na odwrót”. Z drugiej strony uczeni stwierdzili, że gdy rodzice odzywają się łagodnie, dzieci są skłonne słuchać bez większych oporów. Bardzo ważne jest oczywiście, by je przekonywać, zamiast denerwować ustawicznym rozkazywaniem (Efezjan 6:4; 1 Piotra 4:8).

Szacunek we współżyciu cielesnym

16. Jak żona może mieć wzgląd na potrzeby emocjonalne męża i jaki pożytek to przyniesie?

¹⁶ Jak mąż ma okazywać względy żonie z uwagi na jej słabszą naturę, tak też żona powinna się liczyć z emocjonalnymi i seksualnymi potrzebami męża. Biblia zaleca, by oboje cieszyli się sobą i wzajemnie się uszczęśliwiali. W związku z tym każde musi być wyczulone na potrzeby i nastroje partnera. Obustronne znajdowanie w sobie zadowolenia uchroni ich oczy przed błądzeniem, które mogłoby doprowadzić do zbłądzenia ciała (Przysłów 5:15-20).

17. Jak mąż i żona powinni się zapatrywać na spełnianie powinności małżeńskich?

¹⁷ Gdy małżonkowie wzajemnie się szanują, z pewnością żadne nie będzie wykorzystywać potrzeb seksualnych drugiego jako broni przeciw niemu. Mają spełniać wobec siebie należną powinność, a ewentualne wstrzymanie się na pewien czas od współżycia może nastąpić tylko za obopólną zgodą (1 Koryntian 7:1-5). Powiedzmy, że mąż chwilowo przebywa poza domem, bo pomaga przy budowie miejscowego biura oddziału Towarzystwa Strażnica lub przy realizacji innych przedsięwzięć teokratycznych. Powinien wtedy mieć pewność, że żona naprawdę szczerze zgodziła się na jego wyjazd. Taka rozłąka może też przynieść błogosławieństwa pod względem duchowym, gdy po powrocie głowa rodziny podzieli się budującymi doświadczeniami.

Doniosła rola sióstr

18. Dlaczego na żonie starszego spoczywa większa odpowiedzialność?

¹⁸ Na chrześcijance, której mąż jest starszym, spoczywa większa odpowiedzialność. Przede wszystkim on sam musi spełniać wyższe wymagania. Odpowiada przed Jehową za duchowy stan zboru (Hebrajczyków 13:17). Ale jej przykład jako żony starszego — i być może już niemłodej niewiasty — też ma doniosłe znaczenie (por. 1 Tymoteusza 5:9, 10; Tytusa 2:3-5). A jakże pięknym wzorem jest większość tych sióstr pod względem wspierania mężów! Często się zdarza, że mąż musi załatwiać poza domem różne sprawy zborowe. Choć u żony może to wzbudzać ciekawość, będąc bogobojna umie ją powściągnąć i nie jest wścibska (1 Piotra 4:15).

19. Czego może wymagać od starszego ‛przewodzenie domownikom’?

¹⁹ Niekiedy starszy musi udzielić żonie rad, gdy przejawia ona niebudujące nastawienie lub nie daje dobrego przykładu innym siostrom. ‛Należyte przewodzenie domownikom’ wymaga zwracania uwagi nie tylko na dzieci, lecz również na nią. Stosowanie tej zasady biblijnej może wystawiać na próbę pokorę niektórych żon (1 Tymoteusza 3:4, 5, 11; Hebrajczyków 12:11).

20. Podaj budujące przykłady zamężnych i niezamężnych sióstr ze starożytności i z czasów nowożytnych. (Zobacz „Życiorysy” w skorowidzach przedmiotowych do Strażnicy).

²⁰ Nad nacechowaną szacunkiem rolą żon w zborze mogą się też zastanowić siostry w stanie wolnym. Jest tyle pięknych przykładów wiernych i dzielnych niewiast zarówno z czasów biblijnych, jak też w dzisiejszych zborach! Dorkas, prawdopodobnie niezamężna, zaskarbiła sobie bardzo pochlebną opinię „dobrymi uczynkami” (Dzieje Apostolskie 9:36-42). Pryska i Feba też gorliwie występowały w obronie prawdy (Rzymian 16:1-4). Tak samo obecnie wiele naszych sióstr, zamężnych lub samotnych, jest wzorowymi misjonarkami, pionierkami czy głosicielkami. Utrzymują przy tym czystość i ład w swoich domach i należycie dbają o swe rodziny. A ze względu na swą liczebność i warunki często wykonują większą część dzieła głoszenia (Psalm 68:11 [68:12, Bw]).

21. Dlaczego wierne siostry są zachętą dla swych chrześcijańskich braci?

²¹ Wierne chrześcijanki odgrywają doniosłą, budującą rolę. Ich gorliwość i przykładne postępowanie jest zachętą dla braci i całego zboru. Naprawdę stanowią uzupełnienie i są pomocnicami (por. Rodzaju 2:18). Zasługują na szczerą miłość i głęboki szacunek! A dla chrześcijańskich par małżeńskich nadzwyczaj stosowna jest rada apostoła Pawła: „Niech też każdy z was tak miłuje żonę, jak siebie samego; z drugiej strony żona powinna mieć głęboki szacunek dla męża” (Efezjan 5:33).

Czy sobie przypominasz:

□ Jakie role Bóg wyznaczył na początku doskonałemu mężczyźnie i doskonałej kobiecie?

□ Jak można pozyskać niewierzącego męża, by poznał prawdę?

□ Jakie cenne zalety wykazuje zaradna żona?

□ Jak zamężna chrześcijanka przejawia „cichego i łagodnego ducha”?

□ Jaką równowagę małżonkowie muszą utrzymywać we współżyciu cielesnym?