Tama U Djondza Swa Ku Tala Hi Yehovha

1. Hi titwisa ku yini loko hi pimisa hi wutivi, wutlharhi ni swilo hinkwaswu leswi Yehovha a nga swi yendla?

PHELA Yehovha Xikwembu xa hina a tiva swilo hinkwaswu, a ni wutlharhi lalikulu ku tlula vanhu hinkwavu naswona a yendla swilo swa swinyingi swa ku hlamalisa. Phela hi tsaka hintamu loko hi pimisa hi Muvumbi wa hina. Swi nga yendleka hi titwa ku fana na mupostolo Pawulo lweyi a nga tsala a ku: “Hi nga vona ku tala ka minkateko, wutlharhi ni wutivi la Xikwembu! Wuyavanyisi ni tindlela ta xona a swi koteki ku ti twisisa!” — Rom. 11:33, 34.

2. Hi swi tivisa ku yini swaku swa koteka ku tiva Yehovha?

² I ntiyiso swaku a hi nge twisisi swilo hinkwaswu hi Yehovha, kambe swa koteka ku twisisa swaku a tshamise ku yini. Hi swi tivisa ku yini leswo? Hosi Davhida a byele n’wana wa yena Solomoni a ku: “Tiva Xikwembu xa mina papayi wa wena u xi tirhela hi mbilu hinkwayu . . . Loko u mu lavetela a ta yendla swaku u mu kuma.” (1 Tik. 28:9) Mupostolo Yohani a khumbukise Vakreste swaku hi ni wuswikoti la ku “tiva lweyi a nga wa ntiyiso.” (1 Yo. 5:20) Na yena Yesu a vule swaku ‘wutivi i la lweyi N’wana a tsakelaka ku mu tivisa ka yena.’ — Mat. 11:27.

3. Hi ta djondza yini ka nhlokomhaka leyi?

³ Lava tirhelaka Yehovha va tiva swilo swa swinyingi hi yena. Hambileswo, va ha ta tama va djondza hi yena. (Yoh. 17:3) Hi xikombiso, minkama hinkwayu hi nga tama hi djondza hi leswi swi mu tsakisaka ni leswi hi nga swi yendlaka leswaku hi yengesela ku mu tshemba. Ka nhlokomhaka leyi hi ta vona swivutiso swinharhu leswi hinkwerhu hi faneleke hi swi kambisisa ku nga na mhaka leswaku i khale na hi tirhela Yehovha kumbe nada. Xa ku sungula, swi vula yini ku tiva Yehovha? Xa wumbirhi, hi mhaka muni hi fanele hi ya hi mu tiva ku yampsa? Ni swaku, hi nga swi yendlisa ku yini leswo?

SWI VULA YINI KU TIVA YEHOVHA?

4. Swi vula yini ku tiva Yehovha?

⁴ Swaku u twisisa leswi vulaka swona ku tiva Yehovha, pimisa hi leswi a nga swi tshembisa Vayuda lava a va ta vuya hi wukaraweni aBabilona, yena a te: “Ni ta va nyika mbilu leyi nga ta kota ku ni tiva, swaku hi mina Yehovha.” (Yer. 24:7) I ntiyiso swaku Vayuda lavayani a va tiva swilo swa swinyingi hi Yehovha. Kambe minzamu ya vona ya ku lava ku tiva Yehovha a yi fanele yi sukela mbilwini, leswi vulaka swaku a yi fanele yi khumba ndlela leyi a va titwa hi yona ni leswi a swi va susumetela ku yendla swilo. Ntivi yin’wani ya Bibele yi vule swaku “ku ni ku hambana ka ku tiva Xikwembu ni ku xi tiva kahle swaku hi va vanghanu va xona. Swi fana ni ku hambana loku nga kona ka ku djondza hi lirhandzu ni ku rhandza munhu.” A swi yenelanga ku tiva swaku ku ni Xikwembu ni swaku vito la xona i Yehovha, swi lava hi tiva leswi a nga tshamisa xiswona.

5. Hi ku ya hi xikombiso xa Yosiya, i yini ku tiva Yehovha?

⁵ Xin’wani hi nga xi yendlaka swaku hi tiva Yehovha, i ku djondza hi leswi a swi rhandzaka ni leswi a swi nyenyaka. Pimisa hi xikombiso xa Hosi Yosiya. Bibele li li: “Hi lembe la wu 8 la ku fuma ka yena na a ha li mufana, a sungule ku lava Xikwembu xa Davhida vhovho wa yena.” (2 Tik. 34:3) Phela Yosiya a ngo yo djondza ntsena hi Yehovha; kambe a tlhele a yendla swilo hi ku fambisana ni leswi a a swi djondza. Se hi ku tirhisa muprofeta Yeremiya, Yehovha a vule swaku Yosiya “a nyimelele mhaka ya lweyi a hluphekaka ni ya xisiwana” naswona “a kombise wululami ni ku yendla swaswinene.” Yehovha a tlhele a ku: “Phela leswo hi swona swi vulaka ku ni tiva.” (Yer. 22:15, 16) Marito lawa ya Yehovha ma kombisa swaku lweyi a mu tivaka a fanele a yendla leswi mu tsakisaka.

6. Hi ku ya hi Tipisalema 9:10, ku yendleka yini loko hi ya hi mu tiva ku yampsa Yehovha?

⁶ Lerha Tipisalema 9:10. Loko hi ya hi mu tiva ku yampsa Yehovha hi ta ya hi mu tshemba. Hi leswo swi nga yendlekela mupostolo Pawulo. Ka khambi la wugamu a nga pfaleliwa djele na a li kusuhi ni ku dlayiwa, a tsale a ku: “A swi ni danisi. Hikusa na mu tiva Lweyi ni nga pfumela ka yena.” (2 Tm. 1:12) Swilo leswi Pawulo a nga swi djondza ni swiperiyensa leswi a nga va na swona ka wutomi la yena, swi mu pfune swaku a xi tshemba hi ku helela Xikwembu. Ntlhamuselo wun’wani wa ndzimana leyi wu li: “Pawulo . . . a a tiyiseka leswaku Yehovha a a ta ma khumbuka mahanyelo ya yena ya ku tshembeka ‘anze ku fika siku’ la ku pfuxiwa ka yena.”

HI MHAKA MUNI HI FANELE HI YA HI MU TIVA KU YAMPSA YEHOVHA?

7. I mpsini leswi nga ha yendlekaka loko se hi ni malembe ya manyingi na hi tirhela Yehovha?

⁷ Nkama u nga sungula ku djondza Bibele a wu tikarhata hintamu swaku u djondza hi Yehovha kambe swi nga ha yendleka hi ku famba ka nkama u nga ha tikarhati ku fana ni khale. Leswo swi nga ha yendleka hikusa loko u lerha Bibele na u li wexe kumbe amintlhanganwini, u tikarhatela ku tiva leswi u nga swi tirhisaka ka wutomi la wena ni leswi u nga va pfunisaka xiswona van’wani. Phela na lona Bibele la hi kutxa kuva hi swi yendla leswo. (2 Tm. 3:16, 17) Kambe Bibele li vula swilo swa swinyingi hi Yehovha. (Ps. 25:8-10) Se a hi fanelanga hi karhateka swinene hi ku kuma leswi hi nga swi tirhisaka ka wutomi la hina lakaku hi nga ha tivutisi hi ku: ‘Leswi ni swi lerhaka swi ni djondzisa yini hi Yehovha?’a

8. Loko hi ya hi mu tiva ku yampsa Yehovha, ku yendleka yini hi wunghanu la hina na yena? (Tipisalema 73:24-28)

⁸ Loko hi ya hi mu tiva ku yampsa Yehovha, wunghanu la hina na yena li ya li tiya. Hi xikombiso, u titwisa ku yini loko u lerha Bibele, u sixtira Broadcasting, loko u li asembleya kumbe kongresu? Hi titwa na hi li kusuhi ni Papayi wa hina, hikusa hi nkama wolowo hi ya hi djondza swilo swa ku tala hi yena. Leswo swi hi yendla hi lava ku mu dzunisa ni ku mu khensa. Hi titwa ku fana na Azafi nkama a nga pimisa hi leswi Yehovha a nga mu rhandzisa swona, se a ku: “Xikwembu i ribye la mbilu ya mina ni tshomba la mina hi masiku ni masiku.” (Lerha Tipisalema 73:24-28.) Minzamu leyi hi yi yendlaka swaku hi ya hi mu tiva ku yampsa Yehovha, yi hi yendla hi ya hi mu khensa hi nkateko wawukulu wa ku va vanghanu va yena.

9. Ku pimisa hi Yehovha swi swi khumbisa ku yini swiboho swa hina? Nyikela xikombiso.

⁹ Loko hi pimisa hi Yehovha, hi khumbuka leswi hi nga swi djondza hi yena ni ku tlhela hi pimisa hi leswi a titwisaka xiswona hi leswi hi swi yendlaka, swi ta hi pfuna leswaku hi yendla swiboho swaswinene. (Swiv. 3:5, 6) Hi xikombiso, vamakwerhu va ku tala va tolovela ku veka foto la lweyi va nga chada na yena ka ndhawu leyi swi nga ta koteka swaku va li vona nkama ni nkama. Leswo swa va pfuna swaku minkama hinkwayu va pimisa hi lweyi va nga chada na yena, va yendla swiboho leswi nga ta mu tsakisa ni ku tlhela va fambela kule ni leswi nga mu vavisaka. Hi ku fana, loko minkama hinkwayu hi pimisa hi Yehovha, hi ta swi kota ku yendla swiboho leswi nga ta mu tsakisa. — Ps. 19:13, 14.

10. I yini leswi hi kotaka ku swi yendla loko hi djondza hi Yehovha?

¹⁰ Leswi hi nga yendliwa hi xifaniso xa Xikwembu hi ni wuswikoti la ku kombisa wumunhu leli xi nga na lona. (Gen. 1:26) Loko hi ya hi djondza hi wumunhu la Yehovha, hi ya hi swi twisisa swaku hi nga li tekelelisa ku yini. Yesu a kawuke vatsali ni Vafarisi hikusa a va nga li kombisi wumunhu la Xikwembu. A va khomelela ka swilo swaswitsongo swa Nawu, ‘kambe a va nga na mhaka ni leswi nga swa lisima hintamu ka Nawu, ku nga ku lulama, timpsalu ni ku tshembeka.’ (Mat. 23:23) A hi swi lavi ku fana ni varhangeli lava va wukhongeli, hi mhaka leyo loko hi djondza hi minawu ni matshinya ya minawu ya Yehovha hi fanele hi tikarhatela ku vona wumunhu la yena. Loko hi yendla leswo hi ta swi kota ku mu tekelela. — 1 Yo. 4:8, 11.

I MPSINI SWI NGA HI PFUNAKA KU MU TIVA KU YAMPSA YEHOVHA?

11. U djondzise ku yini hi Yehovha?

¹¹ I mani munhu wa ku sungula a nga vulavula na wena hi Yehovha? Swi nga yendleka ku li vapsali va wena; swi nga ha yendleka va tirhise switoriya swa Bibele kumbe ntumbuluku swaku va ku pfuna ku tiva wumunhu la Yehovha. Kumbe swi nga yendleka Mboni ya Yehovha yi sungule ku djondza na wena Bibele hi ku tirhisa buku la ku fana ni leli nge Tikhorisi, kuva yi ku pfuna leswaku u vona wumunhu la ku hlamalisa la Yehovha ka Bibele ni ka ntumbuluku.b (Neh. 8:8; Min. 14:17) Se swoswi a hi voneni swaku hi nga yendla yini swaku hi tama hi djondza hi Yehovha.

12-13. Hi nga djondza yini hi Yehovha nkama hi lerhaka Bibele? Nyikela xikombiso. (Yeremiya 39:15-18) (Vona mufoto la ku sungula.)

¹² Xa ku sungula, hi nga ya hi mu tiva ku yampsa Yehovha loko hi lerha ni ku djondza Bibele. Minkama yin’wani, Bibele li vulavula hi ku kongoma hi wumunhu la Xikwembu. (Eks. 34:6, 7) Kambe minkama ya yinyingi li vulavula hi vanhu ni swiboho leswi va nga swi yendla. Se loko hi lerha hi swikombiso leswo, hi fanele hi yanakanyisisa hi leswaku swi hi djondzisa yini hi Yehovha.

¹³ Vona xikombiso lexi landzelaka. Ka Yeremiya 38:6-13, ku vulavuliwa hi nkama lowu Ebedimeleki wa Muetiyopiya, a nga humesa muprofeta Yeremiya ka xihlovo. Phela loko hi lerha tindzimana leti, swi ta hi vevukela ku vona leswi hi nga li tekelelisaka xiswona wumunhu la Ebedimeleki la ku fana ni ku tinyimisela ku pfuna van’wani, ku tiya nhlana ni lirhandzu. Kambe ku nga va leswaku swa ku vevukela ku vona wumunhu la Yehovha ka tindzimana leti? (Lerha Yeremiya 39:15-18.) Hi xikombiso, hi tini tindzimana leti kombisaka swaku Yehovha wa swi nyika lisima leswi hi swi yendlaka, a ni wululami naswona a nga na xikheto? Hi lini wumunhu lin’wani la Yehovha hi li djondzaka ka tindzimana leti? Loko u lerha Bibele zama ku twisisa wumunhu la Yehovha, u gama u khongela u mu dzunisa hileswi a nga ni wumunhu leli u nga djondza hi lona.

14. Hi mhaka muni hi fanele hi yanakanyisisa kahle hi swilo leswi Yehovha a nga swi tumbuluxa?

¹⁴ Xa wumbirhi, hi nga mu tiva ku yampsa Yehovha hi ku yanakanyisisa hi swilo leswi a nga swi yendla. (Ps. 145:9, 10) Hi fanele hi yendla leswo hikusa a swi yenelanga ku va hi txuvukisisa ntumbuluku. Vanhu van’wani va djondza hi ntumbuluku wutomi la vona hinkwalu kambe a va li voni wumunhu la Xikwembu kumbe ku pfumela swaku xi kona. Mupostolo Pawulo a tsale a ku: “Wumunhu la xona la ku kala li nga voneki, matimba ya xona ya ku kala ma nga heli ni leswaku xona i Xikwembu hikakunene, swa voniwa ka leswi xi nga swi tumbuluxa.” (Rom. 1:20) Wuhundzuluxeli lin’wani loko li tlhamusela ndzimana leyi li li: “Munhu lweyi a pimisaka kahle a nga li vona wumunhu la Xikwembu.” Se hina hi fanele hi tirhisa mimpimiso ya hina kuva hi vona wumunhu la Yehovha ka ntumbuluku.

15. Patrick a yendla yini leswaku a mu tiva ku yampsa Yehovha, naswona u nga mu tekelelisa ku yini? (Vona mufoto.)

¹⁵ Vamakwerhu va ku tala va tshama ka madoropa yamakulu lani swi karhataka ku vona ntumbuluku. Se loko na wena u li ka xiyimu lexo, i mpsini u nga swi yendlaka swaku u tama u djondza ka ntumbuluku? Vona xikombiso xa Patrick, lweyi a tshamaka Brazzaville ku nga doropankulu la Republica do Congo. Yena a li: “Ni tikarhatela ku txuvukisisa ntumbuluku. Na ni li ka vharanda la kaya ka mina, minkama ya ku tala ni vona swiharhi swaswitsongo kumbe swinyanyani swaswitsongo na swi tikarhatela ku lava swakudla ni ndhawu ya ku tshama. Khambi lin’wani ni vone swinyanyani na swi tiyakela swisaka, phela a swi lavetela ni ku tirhisa swilo leswi a swi kumeka kola mugangeni leswaku swi ta yakela vana va swona swisaka swa kahle.” Kambe Patrick a nga gameli ka ku txuvuka; a tirhisa mukhandlu wolowo swaku a yanakanyisisa kahle hi Yehovha. Yena a li: “Ni djondze swaku Yehovha a ni mhaka ni swivumbiwa swa yena hinkwaswu, hambileswi swi tikombaka ingaku a swi pfuni nchumu. Leswo swi ni pfune ku tiyiseka leswaku minkama hinkwayu Yehovha a ta ni pfuna naswona a ta ni nyika hinkwaswu leswi lavekaka swaku ni tama ni hanya.”

16. I mpsini leswi nga pfuna Mariya mamani wa Yesu swaku a mu tiva ku yampsa Yehovha, naswona hina hi nga mu tekelelisa ku yini? (Vona mufoto.)

¹⁶ Xa wunharhu, hi nga mu tiva ku yampsa Yehovha loko hi pimisa hi hinkwaswu leswi se a nga hi yendlela swona. Mariya mamani wa Yesu a swi yendlile leswo. Yena se a a mu tiva kahle Yehovha, funtshi se a a katekisiwile hi yena. (Luk. 1:30) Kambe a game a nyikiwa ntirho wa lisima swinene wu tlhela wu karhata wa ku va mamani wa N’wana wa Xikwembu. Yehovha a tirhise ntsumi Gabriyele na Elizabeti leswaku a tiyisekisa Mariya leswaku a a mu tshemba ni leswaku a a ta mu pfuna. Kambe Mariya a tinyike nkama wa ku pimisa hi leswi a swi mu yendlekela ni swaku leswo a swi mu djondzisa yini hi Yehovha; a ye a swi vona kahle swaku Yehovha i Xikwembu lexi nga ni matimba yamakulu, xi nga ni timpsalu, xi kalaka ni nga na xikheto ni leswaku xi ni mhaka ni lava va tivekaka hansi. (Luk. 1:46-55) Ku fana na Mariya, hi mu khensa swinene Yehovha loko hi mu vona a hi pfuna “loko hi lava ku pfuniwa.” (Heb. 4:16) Loko u vona swaku Yehovha wa ku hlayisa, tivutisi u ku: ‘Leswi swi ni djondzisa yini hi Yehovha? Hi lini wumunhu la Yehovha leli ni li vonaka kahle ka xiyimu lexi ni kumanaka na xona?’

A HI NGA TA TSHUKA HI NYIMA KU DJONDZA HI YEHOVHA

17-18. Hi mhaka muni hi vula swaku a hi nga ta nyima ku djondza hi Yehovha?

¹⁷ Ka misava ya nyuwani hi ta ya hi djondza swilo swa ku tala hi Yehovha. Hi xikombiso, hi ta yamukela minkongomiso ya ndlela leyi hi nga ta hanya hi yona aparadesi. (Nhl. 20:12) Naswona hi ta va kusuhi ni ntumbuluku. (Esa. 11:6-9) Hi ta vona swilo swaku a hi nge se tshama hi swi vona, swa ku fana ni ku pfuxiwa ka lava nga fa ni ku va siku ni siku hi ya hi va vanhu va ku hetiseka. Nkama ku nga ta yendleka swilo leswi, hi ta ya hi mu tiva ku yampsa Yehovha.

¹⁸ A hi nga ta tshuka hi nyima ku djondza hi Yehovha. Leswi a nga Xikwembu lexi nga kona hi masiku ni masiku, a hi nge ‘swi koti ku tlhamusela ku twisisa ka yena.’ (Ps. 90:2; 147:5) Phela a hi ‘nge wu twisisi ntirho lowu Xikwembu xa ntiyiso xi nga wu yendla.’ (Ekl. 3:11) Hi mhaka leyo, ku nga na mhaka swaku se i khale na hi tirhela Yehovha kumbe nada, hi lava ku tirhisa mukhandlu wun’wani ni wun’wani leswaku hi mu tiva ku yampsa Papayi wa hina wa lirhandzu.