“Te mahana o te Fatu”
“I RIRO vau i te [v]arua i te mahana o te Fatu ra.” (Apokalupo 1:10) O ta te aposetolo ruhiruhia ra o Ioane i parau, o ˈna to nia nei, i roto i te pene matamua o te buka bibilia ra o te Apokalupo. E tauturu ta ˈna mau parau ia tatou ia ite i te taime e tupu ai te mau orama faahiahia mau o ta ˈna e faataa ra i muri iho.
Teie râ, aita te mau taata atoa e farii ra i teie huriraa o te Apokalupo 1:10. Ei hiˈoraa, teie te huriraa a te taata iriti Bibilia ra o Jörg Zink e: “Ua îhia vau i te varua moˈa ra—o te mahana Sabati ïa te reira.” Area ra, te huri nei te rahiraa o te mau tatararaa a te Bibilia i te pereota heleni ra teiʹ ky·ri·a·keiʹ he·meʹrai mai teie te huru, “te mahana o te Fatu.” Teie râ, i roto i te hoê nota i raro i te api, te faahiti ra e rave rahi e e tano teie parau no te Sabati. Ua tano anei?
Te faataa ra te buka faahororaa helemani katolika Herders Bibelkommentar, i te huru feruriraa e faatupu ra i teie manaˈo: “Te faahitihia ra i ǒ nei [i roto i te Apokalupo 1:10] eiaha te Mahana o te Haavaraa Hopea, tei parau-atoa-hia ‘te Mahana o te Fatu,’ teie râ, te hoê mahana taa maitai o te hebedoma. Ua haamata te mau kerisetiano matamua i te faatupu i te oroa o te mahana matamua o te hebedoma ei mahana no ta ratou mau oroa pureraa rahi, i te afaraa o te senekele matamua. (Ohi. 20:7; Kor. 1, 16:2)” Teie râ, aita roa ˈtu na irava e piti ta teie buka faahororaa e faahiti ra e haapapu ra e ua faariro te mau kerisetiano o te senekele matamua i te mahana matamua o te hebedoma mai “te mahana o ta ratou mau oroa pureraa rahi.”
Te faataa noa ra hoi te irava matamua, Ohipa 20:7, e ua haaputuputu o Paulo, to ˈna mau hoa ratere, e te mau kerisetiano no Teroa, i te mahana matamua o te hebedoma no te hoê tamaaraa. I te mea e e faarue mai o Paulo i te mahana i muri iho e eita oia e ite faahou ia ratou no te hoê tau maoro, ua faaohipa oia i taua taime ra no te paraparau maoro ia ratou.
Te faaitoito ra te piti o te irava, Korinetia 1, 16:2, i te mau kerisetiano i Korinetia ia tuu i te moni i te hiti “ia tae i te mahana matamua o te hebedoma” ia nehenehe ratou e tauturu i te feia e fifihia ra i Iudea. Te parau ra te orometua haapii ra o Adolf Deissmann e ua riro paha teie mahana ei mahana aufauraa. Ua tano roa ïa te faaitoitoraa a Paulo inaha, e nehenehe hoi te moni e pau i roto i te hebedoma.
Aita hoê vahi i roto i te Bibilia e na ô ra e e hiˈo na te mau kerisetiano no te tau o te mau aposetolo, i te mahana matamua o te hebedoma, tei parauhia i teie nei Sabati, mai te tahi sabati kerisetiano, te hoê mahana tei faataahia no ta ratou mau putuputuraa no te haamoriraa. I muri iho noa i te poheraa o te mau aposetolo to te Sabati faariroraahia ei mahana taa ê e i parauhia ˈi “te mahana o te Fatu.” E tuhaa hoi teie no te ohipa apotata ta Iesu e ta te mau aposetolo iho i faaite atea mai.—Mataio 13:36-43; Ohipa 20:29, 30; Ioane 1, 2:18.
Eaha ˈtura ïa “te Mahana o te Fatu”? Te faaite ra te mau parau tumu o te Apokalupo 1:10 e o Iesu te Fatu o teie mahana. Te faatuea ra te Parau a te Atua i te mau parau mai “te mahana o to tatou Fatu o Iesu Mesia” i te hoê taime haavaraa no te huitaata nei e te haamau-faahou-raahia te Paradaiso.—Korinetia 1, 1:8; 15:24-26; Philipi 1:6, 10; 2:16.
No reira, ua tano roa o Hans Bruns, i roto i ta ˈna huriraa maoti te tatararaa, Das Neue Testament (Te Faufaa Apî), ia parau oia e: “Te haapapu ra vetahi e te faahiti ra o ˈna [o Ioane] i ǒ nei i te Sabati, teie râ, mea papu aˈe e te faahiti ra o ˈna i te Mahana rahi o te Fatu inaha hoi, ua tuea maite te reira e te toea o ta ˈna faataaraa i muri iho.” Te na ô ra o W. E. Vine e: “‘Te Mahana o te Fatu’ . . . o te Mahana ïa oia e faatupu ai i Ta ˈna haavaraa i nia i te ao nei.” Te na ô ra te titionare a Fritz Rienecker, Lexikon zur Bibel (Titionare no nia i te Bibilia) e e tano “te Mahana o te Fatu” i te “mahana haavaraa.”
E tauturu te auraa mau o te parau ra “te Mahana o te Fatu” ia tatou ia taa i te taatoaraa o te buka Apokalupo. Hau atu, mea papu maitai e ua haamata ê na teie mahana. No reira, mea faufaa roa ia ‘faaroo i te parau tohu a te Apokalupo e ia haapao i tei papaihia i roto ra’!—Apokalupo 1:3, 19.
[Hohoˈa i te api 31]
Te horoahia ra te hoê tatararaa papu e tei faaapîhia o te mau irava tataitahi o te buka Apokalupo i roto i te buka “Te Apokalupo: Ua fatata roa to ˈna tatararaa rahi hopea nei!” E nehenehe outou e ani i teie buka anaanatae mau tei riro ei tauturu no te haapii i te Bibilia i te mau Ite no Iehova