چرا باید قدرشناس بود؟
هارلی به دلیل جراحی ستون فقراتش مجبور شد کار با ماشینآلات را ترک کند و به کار دفتری بپردازد. وی در پاسخ به این سؤال که آیا از تغییر شغل خود راضی است یا نه، گفت: «دلم واقعاً برای کار فنی تنگ شده. اما اگر راستش را بخواهید، از شغل جدیدم بیشتر خوشم میآید.»
هارلی یکی از دلایل رضایت خود را چنین بیان کرد: «از طرز رفتار همکارانم خوشم میآید. برعکس همکاران قبلیام، در اینجا کارفرمای من، همینطور دیگران از کار من تقدیر میکنند، و از گفتن حرفهای تشویقآمیز ابا ندارند. واقعاً تفاوتش از زمین تا آسمان است.» هارلی از اینکه خود را مفید حس میکند، به کارمندی شاد و سرزنده مبدل شده است.
سخنان تشویقآمیز یا قدردانی کردن، زمانی که شخص استحقاق آن را دارد بسیار دلگرمکننده است. قدرناشناسی برعکس میتواند بسیار دلسردکننده باشد، چنانکه شکسپیر نیز گفت: «پس وزیدن کن ای سوز زمستانی چرا که ناسپاسی انسانها چه بسیار از صنعت دستهایت نامهربانانهتر است.» با تأسف فراوان باید گفت، بسیاری با چنین نامهربانیی برخورد داشتهاند.
از قدرناشناسی بپرهیزید
در دنیای ما قدردانی صادقانه و خالی از ریا روزبروز کمیابتر میشود. برای مثال نویسندهای این سؤال را مطرح میکند: «اگر عروس وقت کافی برای نوشتن ۲۰۰ کارت دعوت داشته است چگونه نمیتواند برای ۱۶۳ هدیهای که گرفته است چند کلمهٔ تشکرآمیز بنویسد؟» اغلب حتی کلمهٔ «متشکرم» نیز ناگفته میماند. قدردانی به طور فزایندهای جای خود را به طرز فکر اول من داده است. این وضعیت یکی از مشخصههای ایام آخر است. پولس رسول به ما گوشزد میکند: «این را بدان که در ایّام آخر زمانهای سخت پدید خواهد آمد. زیرا که مردمانْ خودپرست خواهند بود . . . و ناسپاس.»—۲تیموتاؤس ۳:۱، ۲.
در مواردی هم تملق جای قدردانی را گرفته است. قدرشناسی از ژرفای دل سرچشمه میگیرد، و فرد با اظهار آن نفع شخصی خود را نمیطلبد. برعکس، تملق و چاپلوسی عموماً خالصانه گفته نمیشوند و از درون مایهٔ شخصی بیرون میآیند که در پی گونهای ترفیع و یا امتیاز شخصی است. (یهودا ۱۶) چنین چربزبانیهایی غیر از آنکه فرد مقابل را میفریبد، نشانگر تمایل شخص به غرور و تکبر است. حقیقتاً هیچ کس نمیخواهد قربانی تملقی ریاکارانه باشد. در عوض قدردانیی خالصانه بسیار شادیبخش است.
قدرشناس بودن به نفع خود شخص نیز میباشد. گرمی و صمیمیت ناشی از اظهار عمیق قدردانی سبب شادی و آرامش درونی وی میشود. (مقایسه شود با امثال ۱۵:۱۳، ۱۵.) از آنجا که قدرشناسی صفتی مثبت است، میتواند شخص را از احساسات منفیی همچون خشم، حسادت، و آزردگی حفاظت کند.
«شاکر باشید»
کتاب مقدس از ما میخواهد که روحیهٔ قدرشناسی یا شکرگزاری را در خود بپروریم. پولس مینویسد: «در هر امری شاکر باشید که این است ارادهٔ خدا در حقّ شما در مسیح عیسی.» (۱تسالونیکیان ۵:۱۸) پولس کولسیان را نیز چنین نصیحت کرد: «سلامتئ [مسیح] در دلهای شما مسلّط باشد . . . و شاکر باشید.» (کولسیان ۳:۱۵) اظهار عمیق قدردانی را میتوانیم در تعداد زیادی از مزامیر بیابیم، و همین امر ثابت میکند که این خصیصه از نشانهای تقوای الهی میباشد. (مزمور ۲۷:۴؛ ۷۵:۱) واضح است که یَهُوَه خدا از اینکه ما در تمام مراحل زندگی قدرشناسی خود را حفظ کنیم بسیار خرسند میشود.
اما چه عاملی در این دنیای قدرناشناس مانع ما میشود که خصلت حقشناسی و سپاسگزاری را در خود پرورش دهیم؟ چگونه میتوانیم هر روزه رفتاری قدرشناسانه از خود بروز دهیم؟ در مقاله بعد به این سؤالات پاسخ داده میشود.