Dagiti Kanayonan a Rason ti Panagyaman

DAGITI tao iti kadaanan nga Israel ti adut’ rasonda ngem kadagiti dadduma a mangiyebkas ti kinamanagyamanda iti Namarsua. Apay a naikunatay daytoy?

Ngamin, kas kadagiti amin a tao, adda rason dagiti Israelita nga agbalin a managyaman kadagiti amin a napintas ken nakaskasdaaw a bambanag a pinarsua ti Dios. Ngem adda kanayonan a rason ti panagyamanda agsipud ta pinili ida ti Mannakabalin amin nga agbalin a naisangsangayan nga ilina ken pinakitaanna ida ti naisangsangayan a panangaywan. (Amos 3:1, 2) Usigen ti sumagmamano kadagiti naisalsalumina a rason ti kinamanagyamanda.

Dua a Pannakalapsutda ken Patay

Anian a panagyaman amin dagiti nagannak nga Israelita idi rabii ti Nisan 14, 1513 K.K.P.! Iti dayta nakaal-alingget a rabii, inyeg ti anghel ti Dios ti ipapatay iti “tunggal inauna nga anak ti daga ti Egipto, manipud tao agingga iti animal.” Ngem linabasanna ti balbalay dagiti Israelita a sadiay ti nakaiwarsian ti dara ti an-animal ti Paskua iti baotek ti ruanganda. Nadadael ti kinaulimek ti rabii ta “adda idi naindaklan nga ariwawa sadiay Egipto, ta awan idi ti balay nga di adda natay.” Ngem, tunggal pagtaengan nga Israelita ti kaskasdi nga addaan pay ti inaunaan nga anak a sibibiag ken nasalunat.​—Exodo 12:12, 21-24, 30.

Di nagbayag kalpasan dayta, awan duadua a nagburayok ti kinamanagyaman iti puspuso dagiti Israelita idi maimatanganda ti namilagruan nga ibaballaet ni Jehova idi kasla naapputdan idiay igid ti Nalabaga a Baybay, a kamkamaten ida dagiti buyot ni Paraon ti Egipto. Umuna, nakitada ti monmon ti ulep a mangiwanwanwan kadakuada nga immalis iti likudanda, a pinabannayatna dagiti kumamkamat kadakuada. Kalpasanna nakita dagiti Israelita nga inunnat ni Moises ti imana idiay baybay ken nagsiddaawda a nakakita idi pinagtignay ti Dios a pamul-oy ti napigsa nga angin manipud daya iti nagpatnag, a binisngayna dagiti dandanum ket pinagbalinna a namaga ti arisadsad ti baybay. Kinasapulan dagiti Israelita ti bassit a duron tapno agdarasda a lumasat iti daytoy nadiosan a pannakaipaayna a dalan ti pannakailasat.

Ngem, ita, adda manen baro a pakadanagan! Dimmarup dagiti Egipcio iti arisadsad ti baybay, a matalekda a makamakam dagiti Israelita. Ngem adtoy! Idi amin nga Egipcio addadan idiay napaderan ti danum a pagnaan, nangrugi a masukto dagiti pilid kadagiti karuaheda, ket di nagbayag addan dakkel a gulo. Kalpasanna, idi a natalged aminen dagiti Israelita idiay ballasiw, imbaga manen ni Jehova ken ni Moises nga iyunnatna dagiti imana, “ket ti baybay nagsubli iti bilegna idi a nagbannawag ti bigat.” Ti resulta? Awan uray maysa kadagiti natangsit a maipatpateg a puersa militar ni Paraon ti nakalisi iti pannakalmes, uray met ti natangsit nga agturay a mismo. (Exodo 14:19-28; Salmo 136:15) Mapanunotyo aya no kasano ti panagyaman dagiti naispal nga Israelita ken Jehova?

Dagiti Nakaskasdaaw a Pamay-an ti Pannakidangadang ti Dios

Nupay siyayamanda iti pannakaispalda manipud Egipto ken ti di maliplipatan nga ilalasatda idiay Nalabaga a Baybay, dagiti Israelita ti maipasango pay kadagiti adu a naririgat a kapadasan sakbay a makagtengda idiay Naikari a Daga. Ngem tunggal kapadasanda bayat ti 40-tawen a panagakar-akarda iti let-ang ti rebbeng a nagbalin koma a kanayonan a rason iti ad-adda a panagyamanda ken Jehova.

Kamaudiananna, binallasiw dagiti Israelita ti Karayan Jordan ket addadan iti daga nga inted ti Dios kadakuada. Di nagbayag naimatanganda ti pangarigan iti nakaskasdaaw a pamay-an a pannakidangadang ni Jehova a maipaay kadakuada. Kasano? Ay, ket babaen iti nakaskasdaaw a panangkayaw ken panangdadael iti umuna a siudad a Canaanita a sinerrekda​—ti Jerico! (Josue, kapitulo 6) Anian a karkarna ti inturong-Dios nga estratehia a panagmartsa iti aglikmut iti Jerico bayat nga ibakbaklayda ti lakasa ti tulag! Iti uneg ti innem nga agsasaruno nga aldaw, nagmartsada iti aglawlaw ti bakud a maminsan kada aldaw. Iti maikapito nga aldaw, nagmartsada iti aglawlaw ti bakud iti pito a daras. Idi pinuyotan dagiti papadi dagiti tangguyobda, nagriaw dagiti Israelita iti “natbag nga ariwawa,” ket “di bakud nargaay a nasimpa”! (Jos 6 Bersikulo 20) Ti laeng balay ni Rahab ken ti paset ti bakud iti babaenna ti nabati a sitatakder. Ti bakud daytoy kasla di marbek a siudad ti nargaay a saanen a kasapulan ti panangibiat ni Josue ken ti buybuyotna ti maysa a pana! Pudno unay, dayta a kapadasan idiay Jerico ti naisangsangayan a kanayonan a rason a pagyamanan iti Dios.

Iti sabali pay nga okasion, adda pay naisangsangayan a pannakaiparangarang dagiti nakaskasdaaw a pamay-an a pannakidangadang ni Jehova. Idi nakikappia dagiti umili ti Gabaon kadagiti Israelita, lima nga ar-ari nga Amorreo ti nangideklara ti gubat kadagiti Gabaonita. Ni Josue ti bimmadang kadakuada, ket ti namilagruan nga ima ni Jehova ti maulit-ulit a naiparangarang iti simmaruno a bakal. Riniribuk ni Jehova dagiti Amorreo, “ket naaramid idi agtalawda manipud sanguanan ti Israel idi addada iti salogan idiay Bet-horon, a ni Jehova tininnaganna ida kadagiti batbato a dadakkel nanipud langit agingga iti Azeca, ket natayda.” Ad-adu ti natay manipud kadagiti bato nga uraro ngem ti pinapatay dagiti Israelita babaen iti kampilan.​—Josue 10:1-11.

“Ket iti imatang ti Israel,” nagsao ni Josue ken Jehova ket kinunana: “Init, agintekka idiay ngato ti Gabaon, ket sika, bulan, idiay lobong ti Aijalon.” Ti resulta? “Ket,” kuna ti salaysay, “ti init nagintek, ket ti bulan nagsardeng, inggana iti di nakabales ti nasion kadagiti kabkabusorda.”​—Josue 10:12, 13.

Anian a nakaskasdaaw a pasamak! Anian a kanayonan manen a rason ti panagyaman ti adda iti biang ti ili ni Jehova!

Ti Kinamanagyaman Di Nagbayag

Kalpasan ti tunggal pannakaiparangarang ti ibaballaet ni Jehova, napunno dagiti Israelita ti kinamanagyaman. Awan duadua, tunggal Israelita kinunana iti pusona a dinanto malipatan dagiti banag a nakitana. Kaskasdi, ti kasta a kinamanagyaman ti di nakapappapati a nagababa. Masansan, impamatmat dagiti Israelita ti kinaawan-panagyamanda. Gapuna, ti Dios “intedna ida iti ima dagiti nasnasion, ket dagidi gumurgura kadakuada inturayanda ida.”​—Salmo 106:41.

Kaskasdi, impakita ni Jehova ti aglaplapusanan nga espiritu ti kinamanangpakawanna idi nagrigat dagiti Israelita, nagbabawida kadagiti kinadakesda ken awan-panagyaman a kursoda, ket immawagda ti tulong kenkuana. “Nupay kasta inimatanganna ti ladingitda idi a nangngegna ti ikkisda. Ket linagipna a maipaay kadakuada ti tulagna ket nagbabawi kas mayalubog iti kaadu dagiti kinamanangaasina.” (Salmo 106:44, 45) Masansan, ti manangpakawan a Diosda winayawayaanna ida manipud kadagiti manangirurumen ket insublina ida iti paborna.

Agpapan pay ti mabayag a panagitured ti Dios ken ti maulit-ulit a panagbaonna kadagiti mammadto tapno baliwanda ti panunotda, dagiti Israelita ket natangkenda. Iti kamaudianan, naibus met laengen ti anus ni Jehova, ket pinalubosanna a ti nasion ti Juda a parmeken dagiti taga Babilonia idi 607 K.K.P. Dagidiay di napapatay dagiti buyot ni Ari Nabucodonosor nakayawanda idiay Babilonia.

Anian a nakalkaldaang a panungpalan gaput’ maulit-ulit a kinaawan-panagyaman ken dida panagsungdo iti Dios! Ket daytoy napasamak agpapan pay aglaplapusanan a rason ti panagbalinda koma a managyaman.

Kasano a maliklikan dagiti Kristiano itatta a maulit ti isu met laeng a biddut a di panangipakita ti panagyaman kadagiti amin a naaramidanen ni Jehova a Dios nga agpaay kadakuada, gapu kadagiti ar-aramidna ti kinaimbag a kaaduanna iti sangatauan? Daytoy ti usigentayo iti sumaganad nga artikulo.