Enero
Domingo 1 tí enero
Na̱ kúáava kúúna ta níʼina yichi̱ nu̱ú inkana (Mat. 15:14).
Ta̱ Jesús va̱ása níyi̱ʼvíra ka̱ʼa̱nra xíʼin na̱ su̱tu̱ na̱ ni̱xi̱yo tá tiempo saá xa̱ʼa̱ ña̱ va̱ása va̱ʼa xi̱keʼéna. Tá kúú, ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼin na̱ fariseo ña̱ kúúna na̱ vatá saáchi xi̱ndi̱ʼi̱níka-inina xa̱ʼa̱ ña̱ ndakatana ndaʼa̱na nu̱úka ña̱ kundaana na̱ yivána (Mat. 15:1-11). Ni ni̱sa̱a̱ na̱ su̱tu̱ xíʼin ta̱ Jesús soo nda̱kundeévara ni̱ka̱ʼa̱nra xa̱ʼa̱ ña̱ nda̱a̱. Ta̱ Jesús ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼin na̱ yiví ña̱ xi̱sanáʼa̱na ña̱ vatá. Ta̱yóʼo va̱ása níka̱ʼa̱nra ña̱ kíndo̱o-ini Ndióxi̱ xíʼin ndiʼi ña̱ kándíxa na̱ yiví. Saáchi ña̱ ni̱ka̱ʼa̱nra kúú ña̱ ku̱a̱ʼánína ku̱ʼu̱n yichi̱ ña̱ ndíka̱ ta na̱ ndiʼi-xa̱ʼa̱ kúú na̱yóʼo, soo loʼova kúú na̱ ku̱ʼu̱n yichi̱ ña̱ táñu ta na̱ ka̱ku kúú na̱yóʼo (Mat. 7:13, 14). Ni̱ka̱ʼa̱nra ña̱ sava na̱ yiví ka̱ʼa̱nna ña̱ ndásakáʼnuna Ndióxi̱ soo su̱ví ña̱ nda̱a̱ kooña. Ña̱kán ni̱ka̱ʼa̱nra ña̱yóʼo: “Kuenta koondó xíʼin na̱ profeta vatá, chi náʼa̱na táki̱ʼva íyo ndikachi soo chí inina lobo ndi̱va̱ʼa kúúna. Xíʼin ña̱ kéʼéna ndakunindó na̱yóʼo” (Mat. 7:15-20). w21.05 9 párr. 7, 8
Lunes 2 tí enero
Va̱ása níkusuchíka-iniñá (1 Sam. 1:18).
Ñá Ana ni̱xi̱yoñá xíʼin iin ta̱a ta̱ ki̱xi ti̱xin tribu ta̱ Leví, ta̱ xi̱naní Elcaná ta ta̱yóʼo xi̱kuʼvi̱ní-inira xi̱xinirañá. Soo ni̱xi̱yo inka ñá síʼíra ñá xi̱naní Peniná. Ni xi̱kuʼvi̱ní-inira xi̱xinira ñá Ana nu̱ú ñá Peniná. Soo ni̱xi̱yova se̱ʼe ñá Peniná ta ñá Ana kǒo se̱ʼeñá níxi̱yo. Ñá Peniná xi̱kusi̱kindaañá ñá Ana ña̱ va̱ʼa sándakavañá-iniñá, ta xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo xi̱xakuní ñá Ana ta va̱ása níxi̱xixiñá. Soo ni saá, tu̱ʼun Ndióxi̱ va̱ása káʼa̱nña ña̱ xi̱kuni̱ ñá Ana keʼéñá ña̱ va̱ása va̱ʼa xíʼin ñá Peniná. Ta nu̱úka ña̱ keʼéñá ña̱yóʼo ni̱ka̱ʼa̱nñá xíʼin Jehová ta xi̱ndatuñá ña̱ chindeétáʼanra xíʼinñá (1 Sam. 1:2, 6, 7, 10). ¿Ndáaña sákuaʼayó xíʼin ña̱ ke̱ʼé ñá Ana? Ná ndakaʼányó chi miívayó kúú na̱ ndaka̱xin ndáaña keʼéyó tá kúni̱ inkana keetáʼanna xíʼinyó. Miíyó va̱ása xíniñúʼu kanitáʼanvíyó xíʼinna. Chi nu̱úka ña̱ keʼéyó nda̱a̱ táki̱ʼva kéʼéna xíʼinyó, va̱ʼaka ná ndukúyó ki̱ʼva ña̱ ndakutáʼan viíyó xíʼinna (Rom. 12:17-21). Ta ni tá va̱ása xíín na̱ yiví kán nasamana ña̱ kéʼéna, miíyó va̱ása xíniñúʼu kundi̱ʼi̱ka-iniyó. w21.07 17 párr. 13, 14
Martes 3 tí enero
Kiʼinndó kuenta ña̱ va̱ása kutóoníndó ña̱ʼa (Luc. 12:15).
Xa̱ʼa̱ ña̱ xi̱kuni̱ ta̱ Judas Iscariote kuumiíra ku̱a̱ʼání ña̱ʼa nda̱a̱ ni̱xi̱kóra ta̱ Jesús ña̱ va̱ʼa kuumiíra ña̱yóʼo, soo iin ta̱a va̱ʼava xi̱kuura tá xa̱ʼa̱ (Luc. 6:13, 16). Xi̱ndaaní-ini ta̱ Jesús ta̱yóʼo, ña̱kán ta̱xira ña̱ ná kiʼinra kuenta xíʼin xu̱ʼún. Ku̱a̱ʼání yichi̱ ni̱ka̱ʼa̱n ta̱ Jesús xíʼin na̱ apóstolra ña̱ ná kiʼinna kuenta ña̱ va̱ása kuni̱na kuumiína ku̱a̱ʼáka ña̱ʼa (Mar. 7:22, 23; Luc. 11:39; 12:15). Soo tá ni̱ya̱ʼa tiempo ta̱ Judas ki̱xáʼara íxakuíʼnara. Tá kúma̱ní kuvi ta̱ Jesús, saá kúú ña̱ ni̱na̱ʼa̱ ta̱ Judas ña̱ ki̱xáʼara kúni̱ra kuumiíra ku̱a̱ʼáka ña̱ʼa. Iin ta̱a ta̱ xi̱naní Simón ta̱ xi̱kuumií lepra, ka̱nara ta̱ Jesús xíʼin na̱ discípulora ña̱ ku̱ʼu̱nna veʼera, ta ni̱xa̱ʼa̱ntu ñá María xíʼin ku̱ʼvi̱ñá ñá Marta. Ta tá ndóona xíxina, ñá María nda̱kundichiñá ta sa̱káañá aceite tá yaʼviní xi̱ní ta̱ Jesús. Tá xi̱ni ta̱ Judas xíʼin inkaka na̱ discípulo ña̱yóʼo ni̱sa̱a̱nína. Sana nda̱kanixi̱nína ña̱ kivi kuniñúʼuna xu̱ʼún yóʼo ña̱ va̱ʼa kakana natúʼunna xa̱ʼa̱ Ndióxi̱. Soo íyo inka xa̱ʼa̱ kúú ña̱ ni̱sa̱a̱ ta̱ Judas: iin ta̱ kui̱ʼná xi̱kuura ta xi̱kuni̱ra ixakuíʼnára xu̱ʼún yóʼo tá ná chika̱a̱naña ini caja. (Juan 12:2-6; Mat. 26:6-16; Luc. 22:3-6). w21.06 18 párr. 12, 13
Miércoles 4 tí enero
Ndáʼvinívai̱. ¿Ndáana sakǎku yi̱ʼi̱? (Rom. 7:24).
¿Á ku̱a̱ʼání chiñu kúúmiíyó ta túviyó ña̱ va̱ása kúchiñuyó keʼéyó ndiʼiña? Ki̱ʼva saá ndo̱ʼo ta̱ apóstol Pablo, ta̱yóʼo su̱ví xa̱ʼa̱ iinlá kuití congregación níxi̱ndi̱ʼi̱-inira xa̱ʼa̱, chi ni̱ka̱ʼa̱nra ña̱ xi̱ndi̱ʼi̱-inira xa̱ʼa̱ ndiʼi na̱ congregación (2 Cor. 11:23-28). ¿Á xa̱a̱ ku̱a̱ʼání tiempo kúúmiíyó iin kue̱ʼe̱ ña̱ ndeéní ta xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo va̱ása kívika koo si̱íyó? Ta̱ apóstol Pablo xi̱ndi̱ʼi̱ní-inira saáchi ni̱ka̱ʼa̱nra ña̱ ndíka̱a̱ iin iñú ku̱ñura, ta sana iin kue̱ʼe̱ xi̱kuu ña̱yóʼo (2 Cor. 12:7-10). ¿Á ndákava-iniyó xa̱ʼa̱ ña̱ íxayo̱ʼvi̱ña xíʼinyó keʼéyó ña̱ va̱ʼa? Sava yichi̱ xi̱ndoʼo ta̱ Pablo ña̱yóʼo. Ta̱yóʼo xi̱ndakavaní-inira saáchi ndiʼi tiempo xi̱xiniñúʼu chika̱a̱ra ndee̱ ña̱ keʼéra ña̱ va̱ʼa (Rom. 7:21-24). Ni ni̱ya̱ʼa ta̱ Pablo nu̱ú ku̱a̱ʼání tu̱ndóʼo nda̱kundeévara ka̱chíñura nu̱ú Jehová. ¿Nda̱chun va̱ʼa ku̱chiñura ke̱ʼéra ndiʼi ña̱yóʼo? Ni xi̱kunda̱a̱va-inira ndáaña kúú ña̱ xi̱ ixayo̱ʼvi̱ xíʼinra keʼéra, soo ña̱ xi̱chindeétáʼanní xíʼinra kúú ña̱ xi̱kandíxara ña̱ ni̱xi̱ʼi̱ ta̱ Jesús. w21.04 21, 22 párr. 7, 8
Jueves 5 tí enero
Ta̱ kúú se̱ʼe ta̱a ki̱xira ña̱ [...] kuvira xa̱ʼa̱ na̱ yiví ña̱ ndacháʼvira xa̱ʼa̱na (Mar. 10:45).
Su̱ví ta̱ yiví ku̱a̱chi níxi̱yo ta̱ Adán tá i̱xaso̱ʼora ña̱ ni̱ka̱ʼa̱n Ndióxi̱, ta xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo va̱ása níkivika kutakura ndiʼi tiempo ta saátu na̱ se̱ʼera. Ni xi̱kunda̱a̱va-ini ta̱ Adán ndáaña xíniñúʼu keʼéra soo nda̱kaxinra ña̱ ixaso̱ʼora ña̱ káʼa̱n Ndióxi̱. Ta xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo xi̱niñúʼu kuvira. Soo, ¿ndáaña kundoʼo na̱ se̱ʼera chi na̱yóʼo kǒoví ña̱ va̱ása va̱ʼa níkeʼéna? (Rom. 5:12, 14). ¿Á ni̱xi̱yo iin ña̱ kivi keʼé Jehová ña̱ va̱ʼa ndachaʼvira xa̱ʼa̱na tasaá va̱ása kuvina? Tá ni̱ya̱ʼa loʼo tiempo ña̱ ni̱ki̱ʼvi ta̱ Adán ku̱a̱chi, Jehová ni̱ka̱ʼa̱nra ndáa ki̱ʼva sakǎkura ndiʼi na̱ se̱ʼe ta̱ Adán, tasaá va̱ása kuumiíkana ku̱a̱chi ta ni va̱ása kuvikana (Gén. 3:15). Tíxa̱ʼvi ña̱ nda̱chaʼvi ta̱ Jesús xa̱ʼa̱yó kivi kutáʼan viíyó xíʼin Jehová ni kúúyó na̱ yiví ku̱a̱chi. Ta tíxa̱ʼvi ña̱ nda̱chaʼvi ta̱ Jesús xa̱ʼa̱yó kivi ndiʼi-xa̱ʼa̱ ndiʼi ña̱ va̱ása va̱ʼa ke̱ʼé ta̱ Ndi̱va̱ʼa (1 Juan 3:8). Ta saátu xi̱nu ña̱ xi̱kuni̱ Jehová koo nu̱ú ñuʼú yóʼo, ña̱ livi kooña ta ndiʼi na̱ yiví kuʼvi̱-inina kunitáʼanna ta saátu ndasakáʼnuna iinlá miíra. w21.04 14 párr. 1; 19 párr. 17
Viernes 6 tí enero
Iin tá iin ndóʼó ndakuchindó (Hech. 2:38).
Ku̱a̱ʼání na̱ yiví ni̱xa̱a̱na ñuu Jerusalén. Ta xa̱a̱ síín síín ñuu ke̱ena ta xa̱a̱ síín síín tu̱ʼun káʼa̱nna. Ta ki̱vi̱ kán ku̱u iin ña̱ʼa ña̱ nda̱kanda̱ní-inina xíʼin, chi iin kama ki̱xáʼa na̱ judío káʼa̱nna tu̱ʼun ña̱ káʼa̱n na̱ yiví kán. Soo su̱ví ña̱ ndáyáʼvika kúú ña̱ ki̱xáʼana káʼa̱nna inka tu̱ʼun, chi ña̱ ndáyáʼvika kúú ña̱ ni̱ka̱ʼa̱nna, ta saátu ña̱ ni̱ka̱ʼa̱n ta̱ apóstol Pedro xíʼin ndiʼina. Tá kúú ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼinna ña̱ kivi ka̱kuna tá ná kandíxana ta̱ Jesús. Ta ña̱yóʼo ni̱xa̱a̱ña nda̱a̱ níma̱na ña̱kán ni̱nda̱ka̱tu̱ʼunna: “¿Ndáaña xíniñúʼu keʼéndi̱?”. Ta̱ Pedro nda̱kuiinra ta ka̱chira: “Iin tá iinndó ndakuchindó” (Hech. 2:37, 38). Tándi̱ʼi, íyo iin ña̱ ndáyáʼviní ku̱u ki̱vi̱ kán: chi ki̱ʼva 3,000 na̱ yiví nda̱kuchi ta ni̱xa̱a̱na ndu̱una discípulo ta̱ Cristo. Tasaá ki̱xáʼa na̱ discípulo ta̱ Jesús kéʼéna chiñu ña̱ ndáyáʼviní ña̱ ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼinna keʼéna. Ta nda̱a̱ tiempo vitin kéʼéyó chiñu yóʼo. w21.06 2 párr. 1, 2
Sábado 7 tí enero
Yi̱ʼi̱ kúú ta̱ chi̱ʼi, ta̱ Apolos kúú ta̱ ni̱ko̱so̱ña, soo Ndióxi̱ kúú ta̱ sa̱kuaʼnuña, ña̱kán ni na̱ chíʼiña ni na̱ kóso̱ña va̱ása xíniñúʼu ndukáʼnuna, chi Ndióxi̱ kúú ta̱ sákuaʼnuña (1 Cor. 3:6, 7).
¿Á íxayo̱ʼvi̱ña xíʼinyó kixáʼayó kaʼviyó xíʼin na̱ yiví na̱ íyo territorio ña̱ kúúmiíyó? Sava na̱ yiví va̱ása kútóona kuniso̱ʼona ña̱ nátúʼunyó xíʼinna á nda̱a̱ sásina nu̱úyó keʼéyó chiñu yóʼo. ¿Ndáaña chindeétáʼan xíʼinyó ña̱ va̱ʼa ndakundeéyó natúʼunyó xa̱ʼa̱ Ndióxi̱? Ná ndakaʼányó chi nása̱maní ña̱ íyo nu̱ú ñuʼú yóʼo, ta saátu ña̱ ndóʼo na̱ yiví kivi nasa̱mavaña. Tá kúú, na̱ va̱ása kútóo sákuaʼa xa̱ʼa̱ Ndióxi̱, kivi xa̱a̱na kunda̱a̱-inina ña̱ xíniñúʼu sákuaʼana xa̱ʼa̱ra (Mat. 5:3). Ta saátu sava na̱ yiví na̱ va̱ása níxi̱kutóo kiʼin tutu ña̱ kúúmiíyó, tá ni̱ya̱ʼa tiempo ki̱xáʼana sákuaʼana xa̱ʼa̱ Ndióxi̱. Ta ná ndakaʼányó chi nu̱ú Jehová kúú ña̱ káchíñuyó, ta̱yóʼo kúni̱ra ña̱ ná ndakundeéyó chiʼiyó ña̱ nda̱a̱ níma̱ na̱ yiví ta ko̱so̱yóña. Soo miíra kúú ta̱ sákuaʼnu ña̱yóʼo níma̱na (Mat. 9:38). Ná va̱ása ndakava-iniyó tá kǒo na̱ yiví sánáʼa̱yó tiempo vitin, chi taxiva Jehová ña̱ va̱ʼa ndaʼa̱yó xa̱ʼa̱ ña̱ chíka̱a̱níyó ndee̱ ña̱ natúʼunyó xíʼin na̱ yiví. w21.07 6 párr. 14
Domingo 8 tí enero
Na̱ va̱lí iin bendición Jehová kúú na̱yóʼo (Sal. 127:3).
Jehová ta̱xira ña̱ ná koo se̱ʼeyó, ta ta̱xira chiñu ndaʼa̱yó ña̱ kundaayóna ta sanáʼa̱yóna ña̱ ná kuʼvi̱-inina kuninara ta ndasakáʼnunara. Ni ta̱xiva Jehová ndee̱ ndaʼa̱ na̱ ángel ña̱ keʼéna ku̱a̱ʼá ña̱ʼa, soo na̱yóʼo va̱ása kívi koo se̱ʼena. Xa̱ʼa̱ ña̱kán ndiʼi na̱ íyo se̱ʼe xíniñúʼu taxinína tíxa̱ʼvi ndaʼa̱ Jehová xa̱ʼa̱ ña̱ ta̱xira íyo se̱ʼena. Ta saátu ta̱xira iin chiñu ña̱ ndáyáʼviní ndaʼa̱na, ña̱ sákuaʼnuna se̱ʼena ta saátu ña̱ chinúuna iin yichi̱ va̱ʼaní nu̱úna nda̱a̱ táki̱ʼva kúni̱ mií Jehová (Efes. 6:4; Deut. 6:5-7). Ta na̱ ñuura táxina ku̱a̱ʼání ña̱ʼa ndaʼa̱na ña̱ chíndeétáʼan xíʼinna sákuaʼnuna se̱ʼena, tá kúú tutu, video, yaa xíʼin inkaka ña̱ va̱xi nu̱ú sitio ña̱ kúúmiíyó nu̱ú Internet, ta ndiʼi ña̱yóʼo nu̱ú tu̱ʼun Ndióxi̱ kánaña. Ña̱yóʼo náʼa̱ña ña̱ kúʼvi̱ní-ini Jehová xíʼin ta̱ Jesús xínira na̱ va̱lí se̱ʼeyó (Luc. 18:15-17). Kúsi̱íní-ini Jehová tá xítora ña̱ chíka̱a̱ní na̱ íyo se̱ʼe ndee̱ ña̱ kundaana na̱ va̱lí se̱ʼena, ta saátu kúsi̱í-inira tá ndáa-ininara. Tá kéʼéna ña̱yóʼo, chíndeétáʼanna xíʼin se̱ʼena ña̱ xa̱a̱na koona se̱ʼe Jehová ndiʼi tiempo. w21.08 5 párr. 9
Lunes 9 tí enero
Ña̱ kándíxayó Ndióxi̱ [...] chíndeétáʼanña xíʼinyó ña̱ va̱ása kaka-iniyó xa̱ʼa̱ ña̱ kándíxayó, chi ni kǒo xíninu̱úyóña ña̱ ndixa kúúvaña (Heb. 11:1).
Sava na̱ yiví káʼa̱nna ña̱ kándíxayó Ndióxi̱ kúni̱ kachiña: kándíxayóra ni kǒo ña̱ náʼa̱ nu̱úyó ña̱ ndixa íyora. Soo su̱ví saá íyo ña̱ káʼa̱n tu̱ʼun Ndióxi̱. Ni va̱ása kívi kuniyó Jehová ta̱ Jesús xíʼin Reino ña̱ íyo chí ndiví, soo íyo ña̱ʼa ña̱ náʼa̱ káxi ña̱ íyovana ta saátu Reino yóʼo (Heb. 11:3). Iin ta̱ científico ta̱ ni̱xa̱a̱ ku̱u testigo Jehová káchira: “Miíyó na̱ testigo kándíxayó Ndióxi̱ saáchi íyo ña̱ʼa ña̱ náʼa̱ káxi nu̱úyó ña̱ ndixa íyora, soo saátu kándíxayó sava ña̱ káʼa̱n ciencia”. Tá íyo ña̱ náʼa̱ nu̱úyó ña̱ mií Ndióxi̱ kúú ta̱ i̱xava̱ʼa ndiʼi ña̱ʼa, ¿nda̱chun ku̱a̱ʼání na̱ yiví káʼa̱nna ña̱ su̱ví ta̱yóʼo kúú ta̱ ní ixava̱ʼaña? Saáchi ku̱a̱ʼání na̱ yiví ta̱ʼán nandukúna xa̱ʼa̱ña á ndixa saá íyoña. Iin ta̱ hermano ta̱ naní Robert, káchira: “Ti̱xin escuela va̱ása nísanáʼa̱na yi̱ʼi̱ ña̱ íyo iin na̱ i̱xava̱ʼa ña̱ʼa, ña̱kán ni̱xa̱i̱ nda̱kanixi̱níi̱ ña̱ kǒo na̱ ní ixava̱ʼa ña̱ʼa. Tá kúúmiíi̱ 22 ku̱i̱ya̱ na̱túʼun na̱ testigo Jehová xíʼi̱n, ta xi̱niñúʼuna Biblia ña̱ ni̱na̱ʼa̱na nu̱úi̱ ña̱ íyo iin ta̱ i̱xava̱ʼa ndiʼi ña̱ʼa”. w21.08 15 párr. 4, 5
Martes 10 tí enero
Kotondosóndó Jehová ta kotondó ña̱ va̱ʼaní-inira (Sal. 34:8).
Ná ndakanixi̱níyó ña̱ ta̱xina iin comida kuxuyó ña̱ nda̱a̱ ni iin yichi̱ ta̱ʼán kotondosóyó. Sana kiviva kunda̱a̱-iniyó ndáa sabor kúúmiíña, tá ná kotoyóña, tá ná taʼmiyóña, tá ná nda̱ka̱tu̱ʼunyó ndáa ña̱ʼa kúúmiíña á tá ná nda̱ka̱tu̱ʼunyó inkana á kútóonaña. Soo ña̱ va̱ʼa kunda̱a̱-iniyó á ya̱si̱nña, miíyó kúú na̱ xíniñúʼu kotondosóña. Ta ki̱ʼva saátu kivi kunda̱a̱ loʼo iniyó xa̱ʼa̱ ña̱ va̱ʼa-ini Jehová tá ná kaʼviyó tu̱ʼunra xíʼin tutu ña̱ tává na̱ ñuura, saátu tá ná natúʼun inkana xíʼinyó ndáa ki̱ʼva xa̱a̱ táxira bendición ndaʼa̱na. Soo va̱ʼaníka xa̱a̱yó kunda̱a̱-iniyó xa̱ʼa̱ ña̱ va̱ʼa-ini Jehová tá miíyó ná “kotondosó” ña̱yóʼo. Ná ndakanixi̱níyó ña̱ kúni̱yó kachíñuyó ku̱a̱ʼáka tiempo nu̱ú Jehová, soo ña̱ va̱ʼa keʼéyó ña̱yóʼo sana xíniñúʼu loʼo chiñu miíyó keʼéyó. Sana xa̱a̱ káʼviyó ña̱ ni̱ka̱ʼa̱n ta̱ Jesús ña̱ taxiva Jehová ndiʼi ña̱ xíniñúʼuyó tá siʼnaka chiñura ná kundi̱ʼi̱-iniyó xa̱ʼa̱ (Mat. 6:33). Soo xa̱ʼa̱ ña̱ kándíxayó ña̱ ni̱ka̱ʼa̱n ta̱ Jesús, loʼoka xu̱ʼún kíxáʼayó xíniñúʼuyó, loʼoka hora káchíñuyó, ta ku̱a̱ʼáka tiempo nátúʼunyó xa̱ʼa̱ Ndióxi̱. Tá kéʼéyó ña̱yóʼo saá kíʼinyó kuenta ndáa ki̱ʼva ndáa Jehová miíyó. Tasaá, kúnda̱a̱-iniyó ña̱ va̱ʼaní-inira. w21.08 26 párr. 2
Miércoles 11 tí enero
Kundasína kunina ña̱ nda̱a̱ (2 Tim. 4:3).
¿Á kúu ña̱yóʼo tiempo vitin? Kúuvaña. Ku̱a̱ʼání na̱ níʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe-ñu̱ʼu kúsi̱íní-inina tá ndákiʼinna na̱ yiví na̱ kúiká, na̱ ndáyáʼviní á na̱ xíni̱ní, ni kéʼéna ña̱ kini á ni va̱ása kítáʼan ña̱ kéʼéna xíʼin ña̱ káʼa̱n Biblia. Ta na̱ níʼi yichi̱ nu̱ú na̱ veʼe-ñu̱ʼu yóʼo kúndasína xínina miíyó na̱ ndásakáʼnu Jehová, saáchi va̱ása ndáyáʼviyó nu̱ú na̱ ñuyǐví yóʼo ni chíka̱a̱nívayó ndee̱ ña̱ kachíñuyó nu̱ú Jehová ta va̱ása kéʼéyó ña̱ kini. Nda̱a̱ táki̱ʼva ka̱chi ta̱ Pablo, Ndióxi̱ nda̱kaxinra miíyó na̱ kúndasí na̱ yiví xínina (1 Cor. 1:26-29). Soo nu̱ú Jehová ndáyáʼviníva ndiʼi na̱ káchíñu nu̱úra. ¿Ndáaña chindeétáʼan xíʼún ña̱ va̱ása kandíxaún ña̱ káʼa̱n na̱ ñuyǐví yóʼo? (Mat. 11:25, 26). Va̱ása kuniso̱ʼún ña̱ va̱ása va̱ʼa káʼa̱nna xa̱ʼa̱ na̱ ndásakáʼnu Ndióxi̱. Ta xíniñúʼu kandíxaún ña̱ xíniñúʼu Jehová na̱ yiví na̱ vitá-ini ña̱ va̱ʼa keʼéna ña̱ kúni̱ra (Sal. 138:6). Ta ndakanixi̱ní xa̱ʼa̱ ndiʼi ña̱ xa̱a̱ kéʼé Jehová ni xíniñúʼura na̱ yiví na̱ káʼa̱n na̱ ñuyǐví yóʼo xa̱ʼa̱ ña̱ va̱ása ndíchina á va̱ása xíni̱na. w21.05 8 párr. 1; 9 párr. 5, 6
Jueves 12 tí enero
Su̱ví iin kuití yichi̱ níchindaʼándó ña̱ kuniñúʼi̱ (Filip. 4:16).
Ta̱ apóstol Pablo va̱ʼaní yichi̱ sa̱ndákoora nu̱úyó, saáchi ta̱xira tíxa̱ʼvi tá chi̱ndeétáʼan inkana xíʼinra. Soo va̱ása ni̱nu níxi̱yo inira saáchi ta̱xira ña̱ ná chindeétáʼan na̱ hermano xíʼinra (Filip. 2:19-22). Ndóʼó na̱ hermano na̱ xa̱a̱ ku̱chée, íyo ku̱a̱ʼání ki̱ʼva ña̱ na̱ʼa̱ndó ña̱ táxindó tíxa̱ʼvi ndaʼa̱ na̱ hermano na̱ válíka na̱ íyo ti̱xin congregación. Tá ná kuni̱ na̱yóʼo chindeétáʼanna xíʼinndó ña̱ ku̱ʼu̱nndó inka lugar, ña̱ ku̱ʼu̱nndó satándó á ña̱ keʼéndó inkaka chiñu, taxindó ná chindeétáʼanna xíʼinndó. Ta ndakaʼánndó, chi xíʼin ña̱ kéʼéna náʼa̱ Jehová ña̱ kúʼvi̱-inira xínira ndóʼó. Ta sana va̱ʼaní xa̱a̱ndó kutáʼanndó xíʼinna. Ta saátu chindeétáʼanndó xíʼinna ña̱ kuyatinkana nu̱ú Jehová, ta ka̱ʼa̱nndó xíʼinna ña̱ kúsi̱íní-inindó xa̱ʼa̱ ña̱ chíka̱a̱nína ndee̱ keʼéna ku̱a̱ʼáka chiñu ti̱xin congregación. Tavándó tiempo ña̱ kutáʼanndó xíʼinna, ta natúʼunndó xíʼinna xa̱ʼa̱ ndiʼi ña̱ xa̱a̱ ndóʼondó. Tá ná keʼéndó ña̱yóʼo saá na̱ʼa̱ndó ña̱ táxindó tíxa̱ʼvi ndaʼa̱ Jehová, xa̱ʼa̱ na̱ hermano na̱ válíka na̱ íyo ti̱xin congregación (Col. 3:15; Juan 6:44; 1 Tes. 5:18). w21.09 11, 12 párr. 12, 13
Viernes 13 tí enero
Iin ñuʼu̱ ña̱ ndáye̱ʼe̱ tá túvi nda̱a̱ nu̱ú súkun kixiña nu̱úyó (Luc. 1:78).
Jehová kúʼvi̱-inira xínira na̱ hermanoyó. Soo kivi ixayo̱ʼvi̱ña xíʼinyó ña̱ kuʼvi̱-iniyó kuniyóna ta na̱ʼa̱yó ña̱yóʼo nu̱úna. Saáchi sana xa̱a̱ síín ñuuyó ta xa̱a̱ síín xa̱ʼnu iin tá iinyó. Ta saátu ndiʼivayó kéʼéyó ña̱ va̱ása va̱ʼa sava yichi̱, ta ña̱yóʼo kivi sandákavaña-ini inkana á kivi sasáa̱ñana. Soo ni saá ndiʼivayó kivi chika̱a̱yó ndee̱ ña̱ kuʼvi̱-iniyó kuniyó na̱ hermanoyó nda̱a̱ táki̱ʼva kéʼé mií Jehová (Efes. 5:1, 2; 1 Juan 4:19). Na̱ yiví na̱ kúndáʼvi-ini xíni inkana ndíʼi̱-inina xa̱ʼa̱na tá xóʼvi̱na, ta ndúkúna ki̱ʼva ña̱ chindeétáʼanna xíʼinna ta sandíkona inina. Ta̱ Jesús viíní ke̱ʼéra xíʼin na̱ yiví, tasaá ni̱na̱ʼa̱ra ña̱ saátu ndíʼi̱-ini Jehová xa̱ʼa̱ na̱yóʼo (Juan 5:19). Tu̱ʼun Ndióxi̱ káʼa̱nña xa̱ʼa̱ra ña̱ ku̱ndáʼvikaví-inira xi̱nira na̱ yiví “saáchi xi̱nira ña̱ íxandi̱va̱ʼana xíʼinna ta sa̱ndákoonana nda̱a̱ táki̱ʼva íyo ndikachi tí kǒo xi̱toʼo” (Mat. 9:36). Va̱ása níxi̱kundáʼvi kuití ini ta̱ Jesús kunira na̱ yiví chi saátu chi̱ndeétáʼanra xíʼinna. Sa̱ndáʼara na̱ ndeéndóʼo, ta chi̱ndeétáʼanra xíʼin na̱ ndeéní xi̱kachíñu (Mat. 11:28-30; 14:14). w21.09 22 párr. 10, 11
Sábado 14 tí enero
[Ndióxi̱] xi̱kundáʼvi-inira xi̱xinirana: xi̱ ixakáʼnu-inira xa̱ʼa̱ ku̱a̱china ta va̱ása ni xi̱sandíʼi-xa̱ʼa̱ra (Sal. 78:38).
Saáchi kúʼvi̱-inira xínira miíyó. Mií Ndióxi̱ chi̱ndeétáʼan xíʼin ta̱ apóstol Pablo ña̱ ka̱ʼyíra ña̱yóʼo: “Ndióxi̱ kúndáʼviní-inira xínira miíyó”. Ña̱ ni̱ka̱ʼa̱n ta̱ Pablo xa̱ʼa̱ yóʼo kúú ña̱ ku̱ndáʼvi-ini Ndióxi̱ xi̱nira na̱ nda̱kaxinra ku̱ʼu̱n chí ndiví, saáchi ni kúúna na̱ yiví ku̱a̱chi kivi kutakuna chí ndiví (Efes. 2:4-7). Soo su̱ví nda̱saa na̱ ku̱ʼu̱n chí ndiví kúndáʼvi-ini Jehová xínira. Saáchi ña̱yóʼo ni̱ka̱ʼa̱n ta̱ David nu̱ú iin salmo: “Jehová va̱ʼaní-inira xíʼin ndiʼiyó, ta xíʼin ndiʼi ña̱ʼa ña̱ ke̱ʼéra náʼa̱ra ña̱ kúndáʼvi-inira xínira miíyó” (Sal. 145:9). Xa̱ʼa̱ ña̱ kúʼvi̱-ini Jehová xínira miíyó, kíʼinra kuenta ama kúú ña̱ xíniñúʼu na̱ʼa̱ra ña̱ kúndáʼvi-inira xínira miíyó. Ta̱ Jesús va̱ʼaní kúnda̱a̱-inira ña̱ kútóoní Jehová na̱ʼa̱ra ña̱ kúndáʼvi-inira xínira miíyó. Saáchi ku̱a̱ʼání ku̱i̱ya̱ ni̱xi̱yora xíʼin yivára chí ndiví tá kúma̱ní kixira nu̱ú ñuʼú yóʼo (Prov. 8:30, 31). Ku̱a̱ʼání yichi̱ xi̱nira ndáa ki̱ʼva ni̱na̱ʼa̱ Jehová ña̱ ku̱ndáʼvi-inira xi̱nira na̱ yiví (Sal. 78:37-42). Tá sa̱náʼa̱ ta̱ Jesús na̱ yiví ku̱a̱ʼání yichi̱ ni̱ka̱ʼa̱nra xa̱ʼa̱ yivára ña̱ kúndáʼvi-inira xínirana. w21.10 8, 9 párr. 4, 5
Domingo 15 tí enero
Yivá ndasakáʼnu ki̱vi̱ún (Juan 12:28).
Iin yichi̱ ni̱ka̱ʼa̱n ta̱ Jesús ña̱yóʼo xíʼin yivára: “Yivá ndasakáʼnu ki̱vi̱ún”. Ta nda̱a̱ chí ndiví ni̱ka̱ʼa̱n Jehová xíʼin ta̱ Jesús ña̱ ndasakáʼnuvara ki̱vi̱ra. Ta tá ni̱xi̱yo ta̱ Jesús nu̱ú ñuʼú yóʼo, ndiʼi tiempo nda̱sakáʼnura ki̱vi̱ yivára (Juan 17:26). Ña̱kán, na̱ ndíku̱n sa̱tá ta̱ Cristo kúsi̱íní-inina tá xíniñúʼuna ki̱vi̱ Jehová, ta saátu kúsi̱íní-inina tá nátúʼunna xíʼin inkana xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo. Tá siglo nu̱ú, tá sa̱kán ki̱xáʼa íyo congregación, Jehová nda̱kaʼánra xa̱ʼa̱ na̱ inka ñuu ta ti̱xin na̱kán ta̱vára iin ñuu ña̱ va̱ʼa kuniʼi ki̱vi̱ra (Hech. 15:14). Na̱ cristiano kán xi̱kusi̱íní-inina tá xi̱xiniñúʼuna ki̱vi̱ Jehová, ta xi̱kuni̱na natúʼunna xa̱ʼa̱ña xíʼin inkana. Tá xi̱natúʼunna xíʼin na̱ yiví xa̱ʼa̱ Ndióxi̱, xi̱xiniñúʼuna ki̱vi̱ra, ta saátu xi̱niñúʼunaña tá ka̱ʼyína ña̱ va̱xi nu̱ú Biblia. Tasaá ni̱na̱ʼa̱na ña̱ kúúna iin ñuu ña̱ níʼi ki̱vi̱ Ndióxi̱ (Hech. 2:14, 21). Saátu tiempo vitin na̱ testigo Jehová kúúna iin ñuu ña̱ níʼi ki̱vi̱ Jehová. w21.10 20 párr. 8-10
Lunes 16 tí enero
Kunda̱a̱-inina ndáa ki̱ʼva ndixaní kúʼvi̱-ini Jehová xínirana (Sal. 107:43).
Ndiʼi tiempo ndixaní kúʼvi̱-inira xínira miíyó. Nu̱ú Salmo 136, o̱ko̱ i̱ñu̱ yichi̱ káʼa̱nña xa̱ʼa̱ ña̱ ndixaní kúʼvi̱-ini Jehová xínira miíyó. Versículo ña̱ nu̱ú káchiña: “Taxindó tíxa̱ʼvi ndaʼa̱ Jehová saáchi va̱ʼaní-inira; ndiʼi tiempo ndixaní kúʼvi̱-inira xínira miíyó” (Sal. 136:1). Ta nu̱ú versículo 2 nda̱a̱ 26 ku̱a̱ʼání yichi̱ va̱xi tu̱ʼun yóʼo: “Ndiʼi tiempo ndixaní kúʼvi̱-inira xínira miíyó”. Tá káʼviyó salmo yóʼo, saá kíʼinyó kuenta ña̱ ku̱a̱ʼání ki̱ʼva náʼa̱ Jehová ña̱ ndixaní kúʼvi̱-inira xínira miíyó, ta ndiʼi tiempo náʼa̱raña. Tá káʼa̱n tu̱ʼun Ndióxi̱ ña̱ ndiʼi tiempo “ndixaní kúʼvi̱-inira” xínira miíyó, ña̱yóʼo chíndeétáʼanña xíʼinyó kunda̱a̱-iniyó ña̱ va̱ása nasamara ña̱ ndóʼora xa̱ʼa̱ na̱ ñuura. Ndúndakúní-iniyó tá kúnda̱a̱-iniyó ña̱ va̱ása sándakoondaʼa̱ Jehová na̱ káchíñu nu̱úra. Saáchi ndiʼi tiempo chíndeétáʼanra xíʼinna, tá kúú, tá yáʼana nu̱ú tu̱ndóʼo ña̱ yo̱ʼvi̱ní. ¿Ndáa ki̱ʼva chíndeétáʼan ña̱yóʼo xíʼinyó? Kúsi̱íní-iniyó tá kúnda̱a̱-iniyó ña̱ va̱ása sandákoondaʼa̱ Jehová miíyó, ta táxiña ndee̱ ndaʼa̱yó ña̱ va̱ʼa ya̱ʼayó nu̱ú nda̱a̱ ndáaka tu̱ndóʼo, ta ndakundeéyó ku̱ʼu̱nyó yichi̱ ña̱ taxi kutakuyó (Sal. 31:7). w21.11 4 párr. 9, 10
Martes 17 tí enero
Kǒo kundi̱ʼi̱-inindó. Kandíxandó Ndióxi̱ (Juan 14:1).
¿Á yíʼviún tá ndákanixi̱níún xa̱ʼa̱ tu̱ndóʼo ña̱ xa̱a̱ ku̱nu̱mí kixaa̱? Tá kúú, tá ná ndiʼi-xa̱ʼa̱ veʼe-ñu̱ʼu vatá, tá ná kixáʼa Gog ña̱ Magog ixandi̱va̱ʼaña xíʼinyó á tá ná kixaa̱ Armagedón. ¿Á xa̱a̱ ndákanixi̱níún ña̱ va̱ása nda̱kú koo iniún xíʼin Ndióxi̱ tá ná kuu ña̱yóʼo? Tá saá ndóʼún, ña̱ chindeétáʼan xíʼún kúú ña̱ káʼa̱n texto ña̱ ki̱vi̱ vitin. Ta̱ Jesús kúú ta̱ ni̱ka̱ʼa̱n tu̱ʼun yóʼo xíʼin na̱ discípulora: “Kǒo kundi̱ʼi̱-inindó. Kandíxandó Ndióxi̱”. Tá kándíxaníyó Ndióxi̱ kuchiñuvayó kundeé-iniyó ya̱ʼayó nu̱ú tu̱ndóʼo ña̱ kixi nu̱úyó chí nu̱únínu. Ña̱ va̱ʼa kandíxakayó Ndióxi̱, ta kundeé-iniyó nu̱ú tu̱ndóʼo ña̱ kixi nu̱úyó xíniñúʼu kotoyó ndáaña kéʼéyó tá yáʼayó nu̱ú tu̱ndóʼo tiempo vitin. Ta tá ná keʼéyó ña̱yóʼo, saá kúú ña̱ kunda̱a̱-iniyó ama kúú ña̱ xíniñúʼu kandíxaníkayó Ndióxi̱. Tá kúndeé-iniyó yáʼayó nu̱ú iin tu̱ndóʼo saá kúú ña̱ kándíxaníkayó Ndióxi̱, ta ña̱yóʼo kúú ña̱ chindeétáʼan xíʼinyó kundeé-iniyó tá ná kixi tu̱ndóʼo nu̱úyó. w21.11 20 párr. 1, 2
Miércoles 18 tí enero
Saáchi tá vitá kúnii̱ saá kúú ña̱ ndúndakúkai̱ (2 Cor. 12:10).
Ta̱ apóstol Pablo ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼin ta̱ Timoteo ña̱ va̱ása sandákoora natúʼunra xa̱ʼa̱ Ndióxi̱, ta saátu xíniñúʼu keʼé miíyó tiempo vitin (2 Tim. 4:5). Soo íxayo̱ʼvi̱vaña xíʼinyó. Tá kúú, ná ndakanixi̱níyó xa̱ʼa̱ na̱ hermanoyó na̱ ndóo ñuu nu̱ú va̱ása xíín na̱ chíñu taxina natúʼunna xa̱ʼa̱ Ndióxi̱. Na̱ ndásakáʼnu Jehová yáʼana nu̱ú ku̱a̱ʼání tu̱ndóʼo ña̱ kivi sandákava-inina. Sava na̱yóʼo xíniñúʼu kachíñuna ku̱a̱ʼání hora ña̱ va̱ʼa taxina ña̱ xíniñúʼu na̱ veʼena. Ni kúni̱na natúʼunna ku̱a̱ʼáka hora xíʼin na̱ yiví xa̱ʼa̱ Ndióxi̱ soo tá ndíʼi semana kúnaánína. Ta inkana va̱ása kívi kachíñuna ku̱a̱ʼá tiempo nu̱ú Jehová saáchi xa̱a̱ naʼání kúúmiína iin kue̱ʼe̱ á xa̱a̱ ku̱cheéna, ta inkana va̱ása kívi keena ti̱xin veʼena. Ta savana ndákava-inina xa̱ʼa̱ ña̱ ndákanixi̱nína ña̱ va̱ása ndáyáʼvina. Ni nda̱a̱ ndáaka tu̱ndóʼo yáʼayó nu̱ú, Jehová taxira ndee̱ ndaʼa̱yó ña̱ va̱ʼa kundeé-iniyó ya̱ʼayó nu̱úña, ta ndakundeéyó kachíñuyó nu̱úra. w21.05 20 párr. 1-3
Jueves 19 tí enero
Ixato̱ʼóndó ki̱vi̱ Ndióxi̱ndó (Lev. 19:12).
Kivi ixandúxana xíʼinyó keʼéyó ña̱ʼa ña̱ kivi kasi nu̱úyó ndasakáʼnuyó Jehová. Tá kéʼéna saá xíʼinyó, xíniñúʼu viíní ndaka̱xinyó ndáaña keʼéyó. Ná kotoyó iin ña̱ kivi sakúaʼayó xíʼin Levítico 19:19, ña̱yóʼo káchiña: “Va̱ása kundixindó ti̱ko̱to̱ ña̱ ku̱va̱ʼa xíʼin u̱vi̱ nu̱ú yi̱ʼva̱”. Xa̱ʼa̱ ña̱ xi̱ndiku̱n na̱ ñuu Israel ley yóʼo, síín ni̱xi̱yona nu̱ú na̱ inka ñuu. Tiempo vitin va̱ʼava kundixiyó ti̱ko̱to̱ ña̱ ku̱va̱ʼa xíʼin xa̱a̱ síín síín yi̱ʼva̱, soo va̱ása va̱ʼa kundixiyó ti̱ko̱to̱ táʼan ña̱ ndíxi na̱ va̱ása ndíku̱n ña̱ káʼa̱n tu̱ʼun Ndióxi̱, ni kúúna na̱ káʼvi xíʼinyó, na̱ káchíñu xíʼinyó á na̱ veʼeyó. Ni kúʼvi̱va-iniyó xíniyó na̱ veʼeyó ta saátu na̱ yiví na̱ kítáʼan xíʼinyó. Soo tá ndáka̱xinyó keʼéyó iin ña̱ ndáyáʼviní, kúni̱yó síín kooyó nu̱ú na̱ va̱ása ndásakáʼnu Ndióxi̱. Ná ndakaʼányó chi tá kúni̱yó yi̱i̱ kooyó nu̱ú Ndióxi̱, ndáyáʼviní na̱ʼa̱yó ña̱ kúúyó na̱ ñuura (2 Cor. 6:14-16; 1 Ped. 4:3, 4). w21.12 5 párr. 14; 6 párr. 16
Viernes 20 tí enero
Yichi̱ ña̱ táñu ña̱yóʼo kúú ña̱ taxi kutakuna (Mat. 7:14).
Ku̱a̱ʼání na̱ yiví ndákava-inina ta va̱ása xíni̱na ndáa religión kúú mií ña̱ nda̱a̱. Soo kiviva ndani̱ʼínaña saáchi ta̱ Jesús ni̱ka̱ʼa̱nra ña̱yóʼo: “Tá ndíku̱nndó ña̱ sánáʼi̱ ndóʼó, mií ña̱ ndixa kúúndó discípuloi̱; sakúaʼandó ña̱ nda̱a̱, ta tá ná kunda̱a̱-inindó xa̱ʼa̱ ña̱ nda̱a̱ sa̱ñándó” (Juan 8:31, 32). Va̱ʼaní ke̱ʼún ña̱ va̱ása níxi̱ndiku̱n sa̱tá na̱ ku̱a̱ʼa̱n yichi̱ ña̱ ndíka̱, ta na̱ndukún ña̱ nda̱a̱. Ki̱xáʼún káʼvikaún tu̱ʼun Ndióxi̱ ña̱ va̱ʼa kunda̱a̱-iniún ndáaña kúni̱ra keʼún, ta xi̱niso̱ʼún ña̱ sa̱náʼa̱ ta̱ Jesús. Ni̱xa̱ún ku̱nda̱a̱-iniún ña̱ va̱ása kúni̱ Jehová kuniso̱ʼoyó ña̱ sánáʼa̱ na̱ veʼe-ñu̱ʼu vatá, ta ni va̱ása kúni̱ra ná taváyó vikó á kundiku̱nyó costumbre ña̱ va̱ása kútóora. Ta saátu ki̱ʼún kuenta ña̱ íxayo̱ʼvi̱vaña xíʼinyó keʼéyó ña̱ kúni̱ Jehová (Mat. 10:34-36). Sana i̱xayo̱ʼvi̱ña xíʼún nasamaún ña̱ kéʼún, soo xa̱ʼa̱ ña̱ kúʼvi̱-iniún xíniún Jehová ta kúni̱ún sakúsi̱íún-inira, na̱samavaún ña̱ kéʼún. Xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo kúsi̱íní-ini Jehová xíʼin ña̱ kéʼún (Prov. 27:11). w21.12 22 párr. 3; 23 párr. 5
Sábado 21 tí enero
Se̱ʼe miíi̱, kuniso̱ʼo ña̱ káʼi̱n xíʼún (Prov. 4:10).
Ta̱ Moisés va̱ʼaní yichi̱ sa̱ndákoora nu̱úyó, saáchi va̱ʼaní xi̱ndiku̱nra ña̱ ni̱ka̱ʼa̱n Jehová xíʼinra tá ke̱ʼéra iin ña̱ va̱ása va̱ʼa. Iin yichi̱ va̱ása níndasakáʼnura Jehová nu̱ú na̱ ñuu Israel xa̱ʼa̱ ña̱ ni̱sa̱a̱níra. Ña̱kán, va̱ása nítaxi Jehová ya̱ʼara nu̱ú ñuʼú ña̱ ni̱ka̱ʼa̱nra taxira ndaʼa̱ na̱ ñuu Israel (Núm. 20:1-13). Ta tá ni̱ka̱ʼa̱n ta̱ Moisés xíʼin Jehová ña̱ ná taxira ya̱ʼara nu̱ú ñuʼú kán, Jehová ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼinra ña̱ ná va̱ása ndikókara ka̱ʼa̱nra xíʼinra xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo (Deut. 3:23-27). Va̱ása nísa̱a̱ra ta ka̱ndíxavara ña̱ ni̱ka̱ʼa̱n Jehová xíʼinra, ña̱kán nda̱kundeéva Jehová xi̱niñúʼurara ña̱ xi̱niʼira yichi̱ nu̱ú na̱ ñuu Israel (Deut. 4:1). Va̱ʼaní yichi̱ sa̱ndákoo ta̱ Moisés nu̱úyó. Chi ka̱ndíxavara ña̱ ni̱ka̱ʼa̱n Jehová saáchi nda̱kundeéra ka̱chíñura nu̱úra ni va̱ása níkivika ki̱ʼvira nu̱ú ñuʼú ña̱ ki̱ndoora taxira ndaʼa̱ra. Ku̱a̱ʼání ña̱ va̱ʼa ndakiʼinyó tá ná kundiku̱nyó yichi̱ na̱ nda̱kúní nda̱sakáʼnu Ndióxi̱ (Prov. 4:11-13). Tasaá kéʼé ku̱a̱ʼání na̱ hermano tiempo vitin. w22.02 11 párr. 9, 10
Domingo 22 tí enero
Tasaá ki̱xáʼa ta̱ Jesús xákura (Juan 11:35).
Tá xa̱a̱ kúni̱ ndiʼi ku̱i̱ya̱ 32, iin ta̱ va̱ʼaní xi̱kitáʼan xíʼin ta̱ Jesús ta̱ xi̱naní Lázaro, ki̱ʼinra kue̱ʼe̱ ta ni̱xi̱ʼi̱ra (Juan 11:3, 14). Xi̱kuʼvi̱ní-ini ta̱ Jesús xi̱xinira ta̱yóʼo, ta saátu xi̱kuʼvi̱ní-inira xi̱xinira ñá María xíʼin ñá Marta. Ta tá ku̱ndaa̱-ini ñá Marta ña̱ va̱xi ta̱ Jesús, kamakaví ki̱tañá ku̱a̱ʼa̱nñá ndani̱ʼí-táʼanñá xíʼinra. Ta kúsuchíkaví-iniñá ni̱ka̱ʼa̱nñá ña̱yóʼo xíʼinra: “Táta, tá níxi̱yoún yóʼo, va̱ása kuviví ku̱ʼvai̱” (Juan 11:21). Tá xi̱ni ta̱ Jesús ña̱ xáku ñá María ta saátu inkaka na̱ yiví, ki̱xáʼara xákura (Juan 11:21, 32, 33). Ta sana nda̱kanixi̱ní ta̱ Jesús ña̱ ni̱xo̱ʼvi̱ní ta̱ Lázaro xa̱ʼa̱ kue̱ʼe̱ ña̱ xi̱kuumiíra, ta saátu nda̱kanixi̱níra ña̱ ku̱suchíní-ini ta̱ Lázaro tá ki̱ʼinra kuenta ña̱ kuvira. Tá ni̱xi̱ʼi̱ iin na̱ migoún á iin na̱ veʼún, sana saátu ndo̱ʼo miíún. Kúnda̱a̱va-ini Jehová xíʼin ña̱ ndóʼún. “Nda̱a̱ táki̱ʼva kéʼé mií Ndióxi̱” saá kéʼé ta̱ Jesús (Heb. 1:3). Tá xa̱kura saá ni̱na̱ʼa̱ra ndáaña ndóʼo yivára tá xóʼvi̱yó (Juan 14:9). Tá kúsuchíní-iniún xa̱ʼa̱ ña̱ ni̱xi̱ʼi̱ iin na̱ veʼún, va̱ása kaka-iniún ña̱ kúnda̱a̱va-ini Jehová xíʼin ña̱ ndóʼún ta kúsuchíní-inira xíʼún. Ta kúni̱vara sandíkora-iniún (Sal. 34:18; 147:3). w22.01 15 párr. 5-7
Lunes 23 tí enero
Na̱ yiví xáa̱na kándíxana tá xa̱a̱ xíniso̱ʼona tu̱ʼun Ndióxi̱ (Rom. 10:17).
Ku̱a̱ʼání ña̱ va̱ʼa ndakiʼinyó tá táváyó tiempo ña̱ natúʼunyó xíʼin Jehová, ña̱ kuniso̱ʼoyó ña̱ káʼa̱nra ta ndakanixi̱níyó xa̱ʼa̱ra. ¿Ndáaña? Ña̱ nu̱ú, viíní koo ña̱ ndaka̱xinyó keʼéyó. Nda̱a̱ táki̱ʼva káchi Biblia: “Na̱ kítáʼan xíʼin na̱ ndíchi, ndíchi koona” (Prov. 13:20). Ña̱ u̱vi̱, va̱ʼaníka sanáʼa̱yó na̱ yiví. Tá káʼviyó xíʼin na̱ yiví ña̱ kúni̱yó kúú ña̱ chindeétáʼanyó xíʼinna kuyatinna nu̱ú Jehová. Tá ná ka̱ʼa̱n ni̱ʼiyó xíʼin Jehová saá kúú ña̱ xa̱a̱yó kuʼvi̱níka-iniyó kuniyóra, tasaá va̱ʼaníka sanáʼa̱yó na̱ káʼviyó xíʼin ña̱ xa̱a̱na kuʼvi̱-inina kuninara. Saá ke̱ʼé ta̱ Jesús chi tá xi̱ka̱ʼa̱nra xa̱ʼa̱ yivára xi̱na̱ʼa̱ra ña̱ xi̱kuʼvi̱ní-inira xi̱xinirara, ña̱kán nda̱a̱ na̱ discípulora ki̱xáʼana ni̱kuʼvi̱-inina xi̱nina Jehová (Juan 17:25, 26). Ña̱ u̱ni̱, kandíxaníkayó Jehová. Ná ndakanixi̱níyó ndáaña kúu tá káʼa̱nyó xíʼin Jehová ña̱ ná kuniʼira yichi̱ nu̱úyó, ña̱ ná sandíkora-iniyó á ña̱ ná chindeétáʼanra xíʼinyó. Tá xítoyó ndáa ki̱ʼva ndákuiinra yuʼúyó saá kúú ña̱ kándíxaníkayóra (1 Juan 5:15). w22.01 30 párr. 15-17
Martes 24 tí enero
Sandákoondó ki̱ʼva ña̱ ni̱xi̱yondó tá ya̱chi̱ ta saátu ndiʼi ña̱ xi̱keʼéndó (Col. 3:9).
Xa̱ʼa̱ ña̱ kúʼvi̱ní-ini Jehová xínira miíyó ta saátu xa̱ʼa̱ ña̱ va̱ása kúni̱ra ná xo̱ʼvi̱yó, káʼa̱nra xíʼinyó ña̱ ná taváyó ña̱ va̱ása va̱ʼa xi̱níyó ta ná sandákooyó keʼéyó ña̱ va̱ása va̱ʼa (Is. 48:17, 18). Ta kúnda̱a̱-inira tá ná keʼéyó ña̱ va̱ása va̱ʼa saxóʼvi̱yó miíyó ta saátu saxóʼvi̱yó inkana. Ta nda̱a̱ miíra xóʼvi̱ xíʼinyó tá kúu ña̱yóʼo. Xa̱ʼa̱ ña̱ kúni̱yó nasamayó ki̱ʼva ña̱ íyoyó, sana na̱ veʼeyó á na̱ migoyó kixáʼana kusi̱kindaana miíyó (1 Ped. 4:3, 4). Ta sana kivi ka̱ʼa̱nna xíʼinyó ña̱ kivi keʼéyó ña̱ kúni̱ miíyó ta nda̱a̱ ni iinna va̱ása xíniñúʼu ka̱ʼa̱n xíʼinyó ndáaña xíniñúʼu keʼéyó. Soo na̱ va̱ása xíín kundiku̱n ña̱ káʼa̱n Jehová, su̱ví miívína xáʼndachíñu nu̱ú miína, chi ñuyǐví ta̱ Ndi̱va̱ʼa yóʼova kúú ña̱ xáʼndachíñu nu̱úna (Rom. 12:1, 2). Ndiʼiyó xíniñúʼu ndaka̱xinyó ndáaña keʼéyó, á ndakundeéyó keʼéyó ña̱ kútóo ku̱ñuyó xíʼin ña̱ kéʼé na̱ ñuyǐví ta̱ Ndi̱va̱ʼa yóʼo, á va̱ʼaka taxiyó ná nasama Jehová miíyó tasaá xa̱a̱yó kooyó na̱ yiví va̱ʼa tiempo vitin (Is. 64:8). w22.03 3 párr. 6, 7
Miércoles 25 tí enero
Saáchi tu̱ʼun Ndióxi̱ ña̱ táku kúúña ta kúúmiíníña ndee̱, ta xi̱ínkaña nu̱ú nda̱a̱ ndáaka espada ña̱ u̱vi̱ yuʼú [...] ta kivi na̱ʼa̱ña ndáaña ndákanixi̱níyó ta saátu ña̱ ñúʼu níma̱yó (Heb. 4:12).
Tá ná ndakanixi̱níyó xa̱ʼa̱ ña̱ káʼa̱n tu̱ʼun Ndióxi̱, ña̱yóʼo chindeétáʼan xíʼinyó ña̱ vií ndakanixi̱níyó xa̱ʼa̱ tu̱ndóʼo ña̱ kúúmiíyó. Ná kotoyó ña̱ ndo̱ʼo iin ñá hermana ñá ni̱xi̱ʼi̱ yií. Iin ta̱ anciano ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼinñá ña̱ ná kaʼviña libro ña̱ káʼa̱n xa̱ʼa̱ ta̱ Job, ta ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼinñá ña̱ va̱ʼaní chindeétáʼan ña̱yóʼo xíʼinñá. Tá ka̱ʼviñá libro yóʼo ki̱xáʼañá ni̱ka̱ʼa̱nñá ña̱ va̱ása va̱ʼa íyo ña̱ xi̱ndakanixi̱ní ta̱ Job. Ta nda̱a̱ ni̱ka̱ʼa̱nñá ña̱yóʼo: “Job, iinlá xa̱ʼa̱ ña̱ ndóʼo miíún ndákanixi̱níún xa̱ʼa̱”. Tasaá ki̱ʼinñá kuenta ña̱ saátu xi̱ndakanixi̱ní miíñá. Ña̱yóʼo chi̱ndeétáʼan xíʼinñá ña̱ na̱samañá ña̱ xi̱ndakanixi̱níñá, ta ta̱xiña ndee̱ ndaʼa̱ñá ña̱ kundeé-iniñá xa̱ʼa̱ ña̱ ni̱xi̱ʼi̱ yiíñá. Ta saátu Jehová xíniñúʼura na̱ hermanoyó ña̱ va̱ʼa ndasandakúra-iniyó. Nu̱ú iin carta ña̱ ka̱ʼyí ta̱ Pablo ni̱ka̱ʼa̱nra ña̱ xi̱kuni̱ra kunira na̱ hermano ña̱ va̱ʼa chika̱a̱ra ndee̱ xíʼinna, ta saátu na̱kán chika̱a̱na ndee̱ xíʼin miíra (Rom. 1:11, 12). w21.05 24 párr. 11, 12
Jueves 26 tí enero
Ki̱ʼva u̱xa̱ ki̱vi̱ keʼún vikó ña̱ ndasakáʼnún Jehová Ndióxi̱ún mií lugar nu̱ú ndaka̱xinra (Deut. 16:15).
Tá ya̱chi̱ ni̱ka̱ʼa̱nna ña̱yóʼo xíʼin na̱ ñuu Israel: “U̱ni̱ yichi̱ nu̱ú ku̱i̱ya̱, ndiʼi na̱ ta̱a xíniñúʼu ku̱ʼu̱nna nu̱ú Jehová lugar nu̱ú ndaka̱xin miíra” (Deut. 16:16). Xi̱niñúʼu ndakoona veʼena xíʼin ñuʼúna ta ni iinna kǒo kundaa ña̱yóʼo. Soo Jehová ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼinna: “Nda̱a̱ ni iinna va̱ása kuni̱na kindaana ñuʼúndó tá ná ku̱ʼu̱nndó nu̱ú Jehová” (Éx. 34:24). Xa̱ʼa̱ ña̱ xi̱kandíxaní na̱ ñuu Israel Jehová, xi̱xa̱ʼa̱nna vikó ña̱ xi̱xiyo ku̱i̱ya̱ tá ku̱i̱ya̱ ña̱ va̱ʼa ndasakáʼnunara. Ta ku̱a̱ʼáníva ña̱ va̱ʼa xi̱ndakiʼinna xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo, tá kúú va̱ʼaka xi̱kundaa-inina xíʼin Ley Jehová, xi̱ndakanixi̱nína xa̱ʼa̱ ña̱ va̱ʼaní-inira, ta saátu xi̱kusi̱í-inina xi̱ndakutáʼanna xíʼin inka na̱ xi̱ndasakáʼnura. Saátu miíyó ku̱a̱ʼání ña̱ va̱ʼa ndákiʼinyó tá chíka̱a̱yó ndee̱ ña̱ ku̱ʼu̱nyó reunión. Ta kúsi̱íní-ini Jehová tá xítora ña̱ xa̱a̱ ya̱chi̱ka viíní táváyó comentario ña̱ taxiyó ti̱xin reunión. w22.03 22 párr. 9
Viernes 27 tí enero
Kúnda̱a̱va-inira ndáa ki̱ʼva chindeétáʼanra xíʼin na̱ yáʼa nu̱ú tu̱ndóʼo (Heb. 2:18).
Jehová ta̱xira ná xo̱ʼvi̱ se̱ʼera ña̱ va̱ʼa xa̱a̱ra koora su̱tu̱ káʼnu. Ta̱ Jesús na̱kunda̱a̱-inira ña̱ yo̱ʼvi̱ní kundiku̱nyó ña̱ káʼa̱n Ndióxi̱ tá yáʼayó nu̱ú iin tu̱ndóʼo. Ta xa̱ʼa̱ ña̱ ndeéní ni̱xo̱ʼvi̱ ta̱ Jesús xa̱kundáʼvira nu̱ú Ndióxi̱ ña̱ ná chindeétáʼanra xíʼinra. Xa̱ʼa̱ ña̱ ni̱xo̱ʼvi̱ra tá ni̱ya̱ʼara nu̱ú tu̱ndóʼo, “kúnda̱a̱va-inira ndáa ki̱ʼva chindeétáʼanra xíʼin na̱ yáʼa nu̱ú tu̱ndóʼo”. Táxiníyó tíxa̱ʼvi ndaʼa̱ Jehová xa̱ʼa̱ ña̱ nda̱kaxinra ta̱ Jesús ña̱ koora su̱tu̱ káʼnu, chi va̱ʼaní kúnda̱a̱-inira xíʼin ña̱ ndóʼoyó (Heb. 2:17; 4:14-16; 5:7-10). Jehová ta̱xira ni̱xo̱ʼvi̱ se̱ʼera ña̱ va̱ʼa na̱ʼa̱ra ña̱ kuchiñuva na̱ yiví nda̱kú koo inina xíʼinra ni ná ya̱ʼana nu̱ú tu̱ndóʼo ña̱ ndeéní. Saáchi ta̱ Ndi̱va̱ʼa káʼa̱nra ña̱ ndásakáʼnuyó Ndióxi̱ xa̱ʼa̱ ña̱ʼa ña̱ táxira ndaʼa̱yó. Ta ndákanixi̱níra ña̱ va̱ása kúʼvi̱-iniyó xíniyó Jehová nda̱a̱ táki̱ʼva ke̱ʼé ta̱ Adán (Job 1:9-11; 2:4, 5). Ta xa̱ʼa̱ ña̱ nda̱kú ni̱xi̱yo ini ta̱ Jesús ni̱na̱ʼa̱ra ña̱ ta̱ vatá kúú ta̱ Ndi̱va̱ʼa. w21.04 16, 17 párr. 7, 8
Sábado 28 tí enero
Kúáʼanndó nu̱ú ndiʼi na̱ yiví ña̱ iníísaá ñuyǐví ta sanáʼa̱ndóna ña̱ ná kundiku̱nna yi̱ʼi̱. Sanáʼa̱ndóna ná keʼéna ndiʼi ña̱ʼa ña̱ sa̱náʼi̱ ndóʼó (Mat. 28:19, 20).
Tá kúma̱níka xa̱a̱ na̱ káʼviyó xíʼin ndakuchina, siʼna xíniñúʼu keʼéna ña̱ káʼa̱n tu̱ʼun Ndióxi̱. Ta tá kéʼéna ña̱yóʼo kéʼéna nda̱a̱ táki̱ʼva ke̱ʼé ta̱ ta̱a ta̱ ni̱ka̱ʼa̱n ta̱ Jesús xa̱ʼa̱, ta̱ kúnuní xa̱ta ña̱ va̱ʼa ixava̱ʼara veʼera sa̱tá iin yu̱u̱ (Mat. 7:24, 25; Luc. 6:47, 48). Ná chindeétáʼanyó xíʼin na̱ káʼviyó xíʼin ña̱ nasamana ña̱ kéʼéna (Mar. 10:17-22). Ta̱ Jesús ni̱ka̱ʼa̱nra xíʼin iin ta̱ ku̱i̱ká ña̱ ná xi̱kóra ndiʼi ña̱ʼa ña̱ kúúmiíra, ni xi̱kunda̱a̱va-ini ta̱ Jesús ña̱ ixayo̱ʼvi̱ña xíʼin ta̱ ta̱a yóʼo (Mar. 10:23). ¿Nda̱chun ni̱ka̱ʼa̱n ta̱ Jesús ña̱yóʼo xíʼinra? Saáchi ku̱ndáʼvi-inira xi̱nirara. Sana va̱ása xíínyó ka̱ʼa̱nyó xíʼin na̱ káʼviyó xíʼin ña̱ kixáʼana keʼéna ña̱ sákuaʼana, chi túviyó ña̱ ta̱ʼán koo tu̱ʼvana keʼéna ña̱yóʼo (Col. 3:9, 10). Soo tá kama nátúʼunyó xíʼin na̱ káʼviyó xíʼin xa̱ʼa̱ ña̱ va̱ása xíniñúʼu keʼéna, saá kúú ña̱ kamaka kixáʼana nasamana ña̱ kéʼéna. Ta xíʼin ña̱yóʼo na̱ʼa̱yó ña̱ kúʼvi̱-iniyó xíniyóna (Sal. 141:5; Prov. 27:17). w21.06 3 párr. 3, 5
Domingo 29 tí enero
Ta̱ Cristo [...] va̱ʼaní yichi̱ sa̱ndákoora nu̱úndó ña̱ va̱ʼa keʼéndó ndiʼi ña̱ ke̱ʼéra (1 Ped. 2:21).
Ta̱ apóstol Pedro káxiní ni̱ka̱ʼa̱nra ña̱ va̱ʼaní yichi̱ sa̱ndákoo ta̱ Jesús nu̱úyó, saáchi ku̱ndeé-inira tá ni̱xo̱ʼvi̱ra. Soo íyo ku̱a̱ʼáka ña̱ʼa ña̱ ke̱ʼé ta̱ Jesús ña̱ kivi kundiku̱nyó (1 Ped. 2:18-25). Va̱ʼaní yichi̱ sa̱ndákoo ta̱ Jesús nu̱úyó xíʼin ndiʼi ña̱ ni̱ka̱ʼa̱nra ta saátu ña̱ ke̱ʼéra tá ni̱xi̱yora nu̱ú ñuʼú yóʼo. ¿Á kuchiñu miíyó na̱ yiví ku̱a̱chi kundiku̱nyó yichi̱ ta̱ Jesús? Kuchiñuvayó. Ta̱ Pedro va̱ása níka̱ʼa̱nra ña̱ “nda̱a̱ táki̱ʼva ke̱ʼé” ta̱ Jesús iin ña̱ʼa saá keʼéyóña, saáchi ña̱ ni̱ka̱ʼa̱nra kúú ña̱ “viíní keʼéyóña”. Ña̱kán tá chíka̱a̱yó ndee̱ ña̱ vií kundiku̱nyó ña̱ ke̱ʼé ta̱ Jesús, ndíku̱nyó consejo ña̱ ta̱xi ta̱ apóstol Juan, ña̱ ndakundeéyó keʼéyó táʼan ña̱ ke̱ʼé ta̱ Jesús (1 Juan 2:6).Tá ndíku̱nyó yichi̱ ta̱ Jesús viíka kutáʼanyó xíʼin Jehová. ¿Nda̱chun? Saáchi ta̱ Jesús xi̱takura nda̱a̱ táki̱ʼva kúni̱ mií Jehová ta xíʼin ña̱yóʼo va̱ʼaní yichi̱ sa̱ndákoora nu̱úyó (Juan 8:29). Ña̱kán tá ndíku̱nyó yichi̱ ta̱ Jesús, sákusi̱íyó-ini Jehová. Ta saátu va̱ása xíka-iniyó ña̱ kúyatin Jehová nu̱ú na̱ chíka̱a̱ ndee̱ ña̱ kutáʼan viína xíʼinra (Sant. 4:8). w21.04 3 párr. 4-6
Lunes 30 tí enero
Jehová kúsi̱íní-inira xíʼin na̱ ñuura (Sal. 149:4).
Jehová xítora ña̱ va̱ʼa ña̱ kúúmiíyó ta kúnda̱a̱-inira ña̱ kivi xa̱a̱yó keʼéyó ña̱ va̱ʼa, ta táxira ña̱ kutáʼanyó xíʼinra. Ta tá nda̱kú íyo iniyó xíʼinra, ndiʼi tiempo koo yatinra xíʼinyó (Juan 6:44). Tá kándíxayó ña̱ kúʼvi̱-ini Jehová xínira miíyó, saá kúú ña̱ kúni̱kayó kachíñuyó nu̱úra, ni nda̱a̱ ndáaka tu̱ndóʼo ná ya̱ʼayó nu̱ú. Soo tá xíka-iniyó ña̱ kúʼvi̱-inira xínira miíyó va̱ása koo ndee̱yó ña̱ keʼéyó chiñu nu̱úra (Prov. 24:10). Ña̱kán tá ná ndakava-iniyó ta kixáʼayó ndakanixi̱níyó ña̱ va̱ása kúʼvi̱ka-ini Jehová xínira miíyó, va̱ása kuchiñuyó ya̱ʼayó nu̱ú tu̱ndóʼo ña̱ táxi ta̱ Ndi̱va̱ʼa ndaʼa̱yó (Efes. 6:16). Sava na̱ hermano kíxáʼana ndákanixi̱nína ña̱ va̱ása kúʼvi̱ka-ini Jehová xínirana, ta xa̱ʼa̱ ña̱yóʼo va̱ása kándíxakanara. ¿Ndáaña xíniñúʼu keʼéyó tá kixáʼayó ndákanixi̱níyó saá? Ndi̱ku̱n kama taváyóña xi̱níyó ta ná ka̱ʼa̱nyó xíʼin Jehová ña̱ chindeétáʼanra xíʼinyó ña̱ táxi̱n koo iniyó, ta ná kundaara níma̱yó xíʼin ña̱ ndákanixi̱níyó tasaá va̱ása kundi̱ʼi̱ka-iniyó (Sal. 139:23; nota; Filip. 4:6, 7). w21.04 20 párr. 1; 21 párr. 4-6
Martes 31 tí enero
Ndióxi̱ kúú ta̱ táxi ndee̱ ndaʼa̱ndó ña̱ va̱ʼa kuni̱ndó keʼéndó iin ña̱ʼa, ta saátu ña̱ koo ndee̱ ndaʼa̱ndó ña̱ keʼéndóña (Filip. 2:13).
Ná ndakanixi̱níyó ndáa ki̱ʼva ni̱xa̱a̱yó ku̱uyó testigo Jehová. Sana na̱ yiváyó sa̱náʼa̱ miíyó xa̱ʼa̱ Ndióxi̱, á sana ni̱ya̱ʼa iin na̱ testigo Jehová veʼeyó ta na̱túʼunna xíʼinyó xa̱ʼa̱ra, á sanatu iin na̱ xi̱kachíñu xíʼinyó á iin na̱ xi̱kaʼvi xíʼinyó ti̱xin escuela na̱túʼun xíʼinyó xa̱ʼa̱ra (Mar. 13:10). Tándi̱ʼi, iin na̱ hermano xi̱niñúʼuna tiempona xíʼin ndee̱na ña̱ va̱ʼa sa̱náʼa̱na miíyó xa̱ʼa̱ Ndióxi̱. Ta tíxa̱ʼvi na̱yóʼo ni̱xa̱a̱yó ni̱kuʼvi̱-iniyó xi̱niyó Jehová, ta ku̱nda̱a̱-iniyó ña̱ kúʼvi̱ní-inira xínira miíyó. Jehová ka̱nara miíyó ña̱ kooyó táʼan na̱ ñuura. Ta xa̱ʼa̱ ña̱ kúúyó discípulo ta̱ Jesús ndátuyó ndakiʼinyó ña̱ kutakuyó ndiʼi tiempo nu̱ú ñuʼú yóʼo (Juan 6:44). Táxiníyó tíxa̱ʼvi ndaʼa̱ Jehová xa̱ʼa̱ ña̱ xi̱niñúʼura iin na̱ hermano ña̱ va̱ʼa sa̱náʼa̱na miíyó xa̱ʼa̱ ña̱ nda̱a̱, ta saátu xa̱ʼa̱ ña̱ táxira kachíñuyó nu̱úra. Vitin xa̱a̱ xíni̱yó ndáaña kúú ña̱ nda̱a̱, ña̱kán kúúmiíyó iin chiñu ña̱ ndáyáʼviní: ña̱ sanáʼa̱yó inkana ña̱ va̱ʼa xa̱a̱na kutakuna ndiʼi tiempo. Sava na̱ hermano va̱ása íxayo̱ʼvi̱ña xíʼinna ña̱ natúʼunna xíʼin na̱ yiví veʼe tá veʼe. Soo íxayo̱ʼvi̱ña xíʼinna ka̱ʼa̱nna xíʼin iin na̱ yiví á kúni̱na sákuaʼana xa̱ʼa̱ Ndióxi̱ á ña̱ kixáʼana kaʼvina xíʼin na̱ yiví. w21.07 2 párr. 1, 2