19. (a) Na kogo rozciąga się nasza troska o osoby starsze? (b) Ukaż na przykładach, jak możemy przyjść z pomocą rodzinom, pielęgnującym rodziców w podeszłym wieku.

¹⁹ Czy swej troski o starszych wiekiem współwyznawców nie powinieneś rozciągnąć także na rodziny, które się nimi opiekują? Para małżeńska, pielęgnująca sędziwych rodziców, stwierdziła: „Niektórzy w zborze, zamiast zachęcać, zaczęli nas krytykować. Jedna siostra powiedziała: ‛Jeżeli będziecie tak opuszczać zebrania, to osłabniecie duchowo!’ Nie zrobiła jednak nic, żebyśmy mogli częściej na nich bywać”. Równie zniechęcające są złudne obietnice w rodzaju: ‛Jeśli będziesz kiedyś czegoś potrzebował, daj mi znać’. Na ogół znaczą one niewiele więcej niż: „Ogrzejcie się i nasyćcie” (Jak. 2:16, Bw). O ileż lepiej wyrazić swą troskę przez uczynki! Pewne małżeństwo pisze: „Bracia są wspaniali i zawsze służą nam wsparciem! Niektórzy pielęgnują mamę przez kilka dni, żebyśmy mogli troszkę odpocząć. Inni zabierają ją na studia biblijne. Troska drugich o jej dobro stanowi dla nas prawdziwą zachętę”.

20, 21. Co mogą zrobić osoby w podeszłym wieku, żeby pomóc tym, którzy się nimi opiekują?

²⁰ Ogólnie rzecz biorąc, starsi członkowie zboru mają zapewnioną dobrą opiekę. A co oni sami mogą zrobić, żeby tę pracę wykonywano z radością, a nie ze wzdychaniem? (por. Hebr. 13:17). Popieraj postanowienia, jakie starsi podejmują, by się o ciebie zatroszczyć. Wyrażaj wdzięczność i podziękowanie za wszelkie życzliwie wyświadczane ci przysługi. Nie bądź przesadnie krytyczny i wymagający. I chociaż cierpienia i dolegliwości podeszłego wieku naprawdę mogą dawać się we znaki, staraj się być nastawiony pogodnie i optymistycznie (Prz. 15:13).

²¹ ‛Bracia są wspaniali. Nie wiem, co bym bez nich zrobił’, mówi wielu starszych wiekiem chrześcijan. Jednakże obowiązek opiekowania się sędziwymi rodzicami spoczywa przede wszystkim na dzieciach. Co się z tym wiąże i jak można najlepiej spełnić tę powinność?

Praktykowanie pobożności w obcowaniu z sędziwymi rodzicami

„Niech się [dzieci lub wnuki] (...) wpierw uczą praktykować pobożność we własnym domu oraz spłacać dług wdzięczności rodzicom i dziadkom, bo to jest w oczach Bożych godne uznania” (1 Tym. 5:4).

1, 2. (a) Na kogo Biblia nakłada obowiązek opiekowania się sędziwymi rodzicami? (b) Dlaczego zaniedbanie tego byłoby ze strony chrześcijanina poważnym uchybieniem?

KIEDY byłeś dzieckiem, wychowywali cię i otaczali opieką. Kiedy dorosłeś, szukałeś ich rady i poparcia. Teraz zestarzeli się i sami potrzebują czyjejś pomocy. Apostoł Paweł pisze: „Jeżeli jednak jakaś wdowa ma dzieci lub wnuki, niech się te wpierw uczą praktykować pobożność we własnym domu oraz spłacać dług wdzięczności rodzicom i dziadkom, bo to jest w oczach Bożych godne uznania. Z pewnością jeśli ktoś swoich nie zaopatruje, a już zwłaszcza domowników, to wiary się wyrzekł i jest gorszy niż człowiek w ogóle bez wiary” (1 Tym. 5:4, 8).

² Tysiące Świadków Jehowy troszczy się dziś o rodziców w podeszłym wieku. Nie robią tego jedynie z „życzliwości” (The Living Bible) ani z ‛obowiązku’ (Biblia poznańska); kierują się raczej ‛pobożnością’, czyli szacunkiem dla Boga. Zdają sobie sprawę, że odwrócenie się od rodziców, którzy są w potrzebie, byłoby u chrześcijanina równoznaczne z ‛wyrzeczeniem się wiary’ (por. Tyt. 1:16).

‛PONOSZENIE CIĘŻARU’ OPIEKI

3. Dlaczego opieka nad rodzicami może nie być łatwa?

³ Troszczenie się o starszych wiekiem rodziców naprawdę wymaga dziś dużego nakładu sił i energii, zwłaszcza na Zachodzie. Rodziny często mieszkają z dala od siebie. Gwałtownie rosną koszty utrzymania. Wiele kobiet prowadzi dom i prócz tego pracuje zawodowo. W takiej sytuacji pielęgnowanie ojca lub matki w podeszłym wieku bywa wcale niełatwym zadaniem, zwłaszcza gdy sam opiekun nie jest młody. „Przekroczyliśmy już pięćdziesiątkę i mamy dorosłe dzieci i wnuki, które też potrzebują pomocy”, mówi pewna siostra, która zmaga się z trudnościami, by zapewnić opiekę matce.

4, 5. (a) Na kogo Biblia nakłada obowiązek sprawowania opieki nad rodzicami? (b) W jaki sposób za dni Jezusa niektórzy uchylali się od tego obowiązku?

⁴ Apostoł Paweł wskazał, że omawiany tu obowiązek spada na „dzieci lub wnuki” (1 Tym. 5:4). Czasami jednak rodzeństwo nie kwapi się do ‛ponoszenia ciężaru’ opieki (por. Gal. 6:5). „Moja starsza siostra po prostu wymigała się od odpowiedzialności”, skarży się pewien nadzorca. Ale czy taka postawa może podobać się Jehowie? Przypomnij sobie, jak Jezus rzekł kiedyś do faryzeuszy: „Mojżesz powiedział (...): ‛Miej w poszanowaniu ojca i matkę’ (...). Ale wy mówicie: ‛Jeżeli człowiek powie ojcu lub matce: „Cokolwiek mam, co mogłoby dla ciebie być wsparciem ode mnie, jest korban (to znaczy darem dla Boga)”’ — nie dajecie mu już uczynić niczego dla ojca lub matki i w ten sposób unieważniacie słowo Boże przez tradycję” (Marka 7:10-13).

⁵ Jeżeli jakiś Żyd nie miał ochoty pomagać rodzicom żyjącym w niedostatku, to wystarczyło, iż oświadczył, że jego mienie stanowi „korban” — dar na potrzeby świątyni (por. Kapł. 27:1-24). Najwidoczniej jednak nie musiał go tam bezzwłocznie dostarczać. Mógł więc posiadać (i niewątpliwie użytkować) swe mienie przez czas nieokreślony. A gdyby rodzice potrzebowali wsparcia finansowego, mógł się uchylić od spełnienia tego obowiązku, pobożnie oznajmiając, że wszystko, co ma, jest „korban”. Jezus potępił takie oszukiwanie.

6. Czym niektórzy mogą dziś usprawiedliwiać fakt uchylania się od obowiązków wobec rodziców? Czy to się podoba Bogu?

⁶ Chrześcijanin, który pod takim czy innym pretekstem wymawia się od tego, co powinien uczynić, i tak nie zdoła oszukać Boga (Jer. 17:9, 10). Co prawda problemy finansowe, kłopoty ze zdrowiem i tym podobne okoliczności znacznie ograniczają niekiedy zakres pomocy, jakiej ktoś chciałby udzielić rodzicom. Ale niektórzy mogą po prostu bardziej cenić swe majętności oraz czas i spokój niż dobro ojca lub matki. Jakąż obłudą byłoby jednak głoszenie Słowa Bożego z jednoczesnym ‛unieważnianiem’ go przez rozmyślne niedostrzeganie ich potrzeb!

WSPÓŁPRACA W RODZINIE

7. Jak członkowie rodziny mogą współpracować na rzecz zapewnienia opieki sędziwym rodzicom?

⁷ Specjaliści twierdzą, że gdy powstają trudności z zapewnieniem opieki rodzicom w podeszłym wieku, należy zwołać naradę rodzinną. Być może ktoś z tego grona będzie musiał wziąć na siebie główny ciężar odpowiedzialności. Ale dzięki „poufnej rozmowie”, przeprowadzonej spokojnie i rzeczowo, najczęściej uda się odpowiednio rozłożyć brzemię na więcej członków rodziny