ICEGERANYO C'IBITABU CO KURI INTERNET ca Watchtower
Watchtower
ICEGERANYO C'IBITABU CO KURI INTERNET
Ikirundi
  • BIBILIYA
  • IVYASOHOWE
  • AMAKORANIRO
  • w26 Myandagaro rup. 14-19
  • Akamo gashingiye ku rukundo

Nta videwo ihari.

Uradutunga, ividewo yanse kuvuga.

  • Akamo gashingiye ku rukundo
  • Umunara w’Inderetsi utangaza Ubwami bwa Yehova (Integuro y’ukwiga)—2026
  • Udutwe
  • Ivyo bijanye
  • NSHIMYE KUKWINGINGA
  • IVYIGWA DUKURA KURI PAWULO
  • IVYIGWA DUKURA KURI ONEZIME
  • IVYIGWA DUKURA KURI FILEMONI
  • Paulo i Roma
    Igitabu Canje c’Inkuru za Bibiliya
  • Filemoni: ibirimwo
    Bibiliya y’isi nshasha (nwt)
  • Ibikurubikuru vyo mu makete kuri Tito, Filemoni be no ku Baheburayo
    Umunara w’Inderetsi Utangaza Ubwami bwa Yehova—2008
Umunara w’Inderetsi utangaza Ubwami bwa Yehova (Integuro y’ukwiga)—2026
w26 Myandagaro rup. 14-19

19-25 GITUGUTU 2026

URURIRIMBO RWA 106 Dutsimbataze kamere y’urukundo

Akamo gashingiye ku rukundo

«Nshimye kukwinginga nishimikije urukundo.»—FLM. 9.

ICIYUMVIRO NYAMUKURU

Turaza kubona ingene akarorero k’intumwa Pawulo, Filemoni na Onezime kodufasha kuremesha amahoro mw’ishengero

1. Umwe wese muri twebwe ajejwe ibanga irihe?

TURAHA agaciro cane amahoro arangwa mu muryango wacu w’abavukanyi. Ayo mahoro ni imponjo y’ukuntu ubuzima buzoba ari bwiza cane mw’iparadizo. (Yes. 32:​17, 18) Naho ayo mahoro tuyahabwa na Yehova, umwe wese muri twebwe arafise ibanga ryo kuyabungabunga. (Rom. 12:18) None tworemesha gute ayo mahoro mw’ishengero? Twoyaremesha gute hoho igihe hari uwo twababaje canke igihe hari uwatubabaje? Inyishu z’ivyo bibazo turaza kuzironka mu kurimbura inkuru imwe yo muri Bibiliya yerekeye akamo gashingiye ku rukundo intumwa Pawulo yateye Filemoni ngo yakire neza Onezime.

NSHIMYE KUKWINGINGA

2. Vuga mu ncamake inkuru yerekeye Filemoni na Onezime. (Filemoni 8, 9, 17)

2 Soma Filemoni 8, 9, 17. Mw’ikete intumwa Pawulo yandikiye Filemoni, amuhimiriza kwakira neza umusuku wiwe Onezime yari yaratorotse. Amusaba kubigira yishimikije urukundo akunda Kristu be n’abavukanyi bagenziwe. Woba umenyereye iyo nkuru? Filemoni yari umuvukanyi wo mw’ishengero ry’i Kolosayi yari azwi cane kubera ukwizera gukomeye yari afise be n’urukundo rudasanzwe. Yari afise umusuku atasenga Yehova yitwa Onezime. Uwo musuku yaratorotse aca yigira i Roma, bikaba bishoboka ko yari yagiye amwivye. (Flm. 18) Onezime ashitse i Roma yahavuye aba umukirisu be n’umugenzi akomeye wa Pawulo. (Kol. 4:9) Ariko rero amategeko y’Abaroma yasaba ko umusuku asubira kwa shebuja, akaba ari co gituma Pawulo yaciye arungika Onezime kwa Filemoni.—Flm. 12, 13

3. Ni igiki gishobora kuba carahagaritse umutima Pawulo ku bijanye no gusubiza Onezime kwa Filemoni? (Raba n’ifoto yo ku gipfukisho.)

3 None Filemoni yokwakiriye gute Onezime? Twisunze amategeko, Filemoni yari afise uburenganzira bwo guha Onezime igihano gikomeye. Pawulo ashobora kuba yarahagaritse umutima yibaza nimba Filemoni yokoresheje ubwo burenganzira, ingene ishengero ryovyakiriye be n’ingaruka vyogize hagati y’abandi basuku n’abakoresha babo. Pawulo yari azi ko ico kintu cohatswe guhungabanya amahoro y’ishengero. Ni co gituma yaciye arungikira ikete Filemoni aricishije kuri Tikiko. (Ef. 6:​21, 22; Kol. 4:​7-9) Muri ico gihe nyene Pawulo yaciye arungika n’irindi kete mw’ishengero ry’i Kolosayi. Dufatiye ku bivugwa muri ayo makete, nimuze turabe ivyo twokwigira kuri Pawulo, Onezime na Filemoni.

Filemoni ariko arasomera imbere y’abantu ikete Pawulo yamurungikiye, muri bo hakaba harimwo Onezime na Tikiko (Raba ingingo ya 3)


IVYIGWA DUKURA KURI PAWULO

4-5. Abakurambere bokora iki kugira mu bagize ishengero hagume harangwa amahoro?

4 Ni ibiki none twigira kuri Pawulo? Ingene yafata abandi vyararemesha amahoro. Turamwigirako ingene natwe tworemesha amahoro mw’ishengero.

5 Pawulo yafashe Filemoni nk’umugenzi. (Flm. 17) Pawulo ntiyigeze yiyumvira gutegeka Filemoni nk’aho umengo yari shebuja. (2 Kor. 1:24) Yafashe Filemoni nk’umugenzi bari basangiye igikorwa, yongera aramwibutsa n’ubwo bugenzi bwabo. Gutyo Pawulo yari ahaye akarorero keza Filemoni k’ingene yari akwiye gufata Onezime, uwari asigaye ari umuvukanyi wiwe. Ni n’akarorero keza mbere kuri twebwe twese, canecane ku bakurambere b’ishengero. Abakurambere bafata abandi nk’abagenzi, bararemesha amahoro mw’ishengero. Kubera ko ari abungere bakunda ubusho bw’Imana ntibakandamiza ababugize. (1 Pet. 5:​1-3) Aho kubigenza gutyo baramarana umwanya n’abavukanyi, bakabumviriza bakongera bakabashigikira mu bihe bitoroshe. Cokimwe na Pawulo abakurambere bafata abandi nk’abagenzi baba bahaye akarorero keza ubusho, kandi baratuma mw’ishengero harangwa amahoro.

6. Kubera iki gukeza abandi bihambaye?

6 Pawulo yarakeje Filemoni. (Flm. 4, 5, 7) Twese turakeneye gukezwa. Uti kubera iki? Kimwe coco, abenshi muri twebwe birashika tukiyumvira ko tudafise agaciro. Twoshobora guhagarika umutima twibaza ukuntu tuboneka, twibaza ko abandi batadukunda, canke na ho twibaza ko dushobora gutakaza agateka twikundira. Kwiyumva gutyo ni ibisanzwe. Naho ari ukwo, rimwe na rimwe birashobora gutuma duhagarika umutima birenze, tuba abantu bababazwa n’akantu kose, abantu bisigura cane, canke mbere bafise agatima ko guhiganwa. Iyo bigenze gutyo bica bitugora kuba abantu baremesha amahoro. Ariko rero iyo dukeje umuntu tuba tumurinze gushikirwa n’ivyo bintu. (Imig. 12:25) Kumukeza bituma yumva ko akundwa kandi ko ari n’agaciro. Woba wipfuza gutuma abandi bumva ko bari n’agaciro? Nimba uvyipfuza nurondere uturyo two kubakeza bimwe bivuye ku mutima. Aho kubakeza gusa igihe bakoze ibintu vyiza, nubakeze nyabuna no ku twigoro bagira. Mu ncamake, igihe ubabonyeko ikintu ciza nuce ukibabwira.

7. Kubera iki dukwiye kuba maso ku kuntu tuvuga abandi? (Filemoni 10-12)

7 Pawulo yaravuze neza Onezime. (Soma Filemoni 10-12.) Kubona Pawulo yaravuze neza Onezime vyagize ico bigize gute kuri Filemoni? Vyoba vyaratumye Filemoni ahindura ingene yari asigaye abona Onezime, ingene yamuvugisha be n’ingene yamufata? Ego cane, muri ubwo buryo nyene, ingene tuvuga abo dusangiye ukwemera birashobora kugira ico bikoze ku kuntu abandi bababona canke babafata. Iyo tubavuze neza biratuma abandi babafata neza. Ku rundi ruhande, tubavuze nabi birashobora gutuma abandi babafata nabi. Ariko rero ntidushobora kuvuga neza umuntu twiyumvira nabi. Ni igiki none codufasha kwiyumvira abandi neza? Inyishu y’ico kibazo turayironka mu kurimbura ikintu Pawulo yakunda kugira.

8. Ni ibiki vyodufasha kwiyumvira neza no kuvuga neza abo dusangiye ukwemera? (Raba n’amafoto.)

8 Pawulo yarakunda gushimira Yehova kubera kamere nziza Filemoni yari afise. (Flm. 4, 5) Ni ko yabigenza no ku bandi bavukanyi benshi. (1 Kor. 1:​4-7; Flp. 1:​3-5; Kol. 1:​3, 4; 1 Tes. 1:​2, 3) Naho Pawulo yari azi utunenge twabo, yibanda kuri kamere nziza bari bafise. Ikindi na co, yarakunda gushimira Yehova kuba yaramuronkeje abagenzi nk’abo. Nimba bikugora kuvuga neza abandi, urama wibuka iki kintu: Niwaguma wihatira kubiyumvira neza no kubasengera ngo Yehova abahezagire, bizoca vyoroha ko ubavuga neza.

Amafoto: 1. Pawulo ariko yandika ikete aboheshejwe umunyororo ku kuboko. 2. Umuvukanyi yitereye mu myaka ariko arakeza uwundi muvukanyi akiri muto abandi bumva, bakaba bari ku Ngoro y’Ubwami.

Cokimwe na Pawulo, niwiyumvire neza abavukanyi bawe wongere ubavuge neza (Raba ingingo ya 8)


9. Kubera iki bitangaje kubona amajambo Pawulo yandikiye Filemoni arangwa n’ubwitonzi?

9 Naho Pawulo yari mu bihe bitoroshe, yavugishije Filemoni n’umutima mwiza. Vyoba birakugora kwihanganira umuntu kubera ko urushe canke urengewe n’umwitwarariko? Igihe turi mu bihe bitoroshe turashobora gusanga twataye ishavu ku bandi. None ivya Pawulo vyari vyifashe gute igihe yandikira Filemoni? Imyaka mikeyi imbere y’aho, Pawulo yarakubaguwe mu nyuma na ho arapfungwa ata co azira. Yapfungiwe i Yeruzalemu n’i Sezariya. Mu nyuma yaciye yungururizwa i Roma, ariko bakiri mu nzira ubwato barimwo bwarasabiye mu kiyaga. Igihe rero Pawulo yandikira Filemoni, yari akiri «imbohe» i Roma. (Flm. 1) None Pawulo yoba yararetse ngo ivyo bintu bibabaje yaciyemwo bitume akarira Filemoni? Habe na mba. Yamwandikiye amajambo arangwa icubahiro n’ubugwaneza. None icigwa ni ikihe? Iyo twihatiye kudakarira abandi naho twoba turushe, turengewe n’umwitwarariko canke turi mu ngorane, birashobora gutuma turemesha amahoro. Ico ciza tuba dukoze gica kitugarukako, kuko natwe bica bidufasha kuvyifatamwo neza muri izo ingorane tuba turimwo.

IVYIGWA DUKURA KURI ONEZIME

10. Twigira iki kuri Onezime?

10 Twese birashika tukavuga canke tugakora ibintu bibabaza abandi. Mu bihe nk’ivyo, akarorero ka Onezime karatwigisha ivyo twokora kugira ngo dusubize hamwe na bo. Yakoze ikintu gisa n’icoroshe ariko akenshi usanga kigoye gukora. Yaremanze amakosa yakoze yongera arakora ibishoboka vyose kugira asubize hamwe na Filemoni. Onezime yari azi neza ko amategeko y’Abaroma yamusaba gusubira kwa shebuja. Ivyo vyatumye afata urugendo rurerure rw’ibilometero birenga 1400 asubira kwa Filemoni, rukaba rwari urugendo ruruhisha kandi rutwara uburyo bwinshi. Vyamusaba guheba umwidegemvyo yari asigaye afise no kwemera ingaruka mbi zose z’ivyo yari yarakoze. Ingingo yo gusubirayo itegerezwa kuba itamworoheye gufata. Bite hoho nimba vyarashitse akiyumvira ko yari afise imvo zumvikana zo gutoroka Filemoni? Nimba yaravyiyumviriye ntiyaretse ngo ivyo bimubuze gusubira kwa shebuja no gukora ibishoboka vyose kugira ngo asubize hamwe n’uwo muvukanyi wiwe.

11. Igihe hari uwo twababaje, twokora iki kugira ngo dusubize hamwe na we? (Raba n’amafoto.)

11 Bishitse hakagira uwo ubabaza, urakwiye gufata iya mbere kugira ngo musubize hamwe. (Mat. 5:​23-25) Naho usanga bitoroshe, nta coza kiruta gusubiza hamwe n’umuvukanyi wawe. Nuhere ku kumusaba imbabazi ubikuye ku mutima. Numwumvirize witonze wongere utahure akababaro kiwe. Niwemange uruhara wagize muri iyo ngorane. Nturondere kwisigura canke guta amakosa ku bandi kuko vyotesha agaciro ukwo gusaba imbabazi, bigatuma iyo ngorane ibandanya canke mbere bigatuma ibintu vyunyuka. Gusaba imbabazi bisaba kwicisha bugufi, ariko rero ni co kintu akenshi gituma tunyaruka gusubiza hamwe n’abandi.—Rom. 14:19.

Amafoto: 1. Onezime. 2. Umuvukanyi ariko asaba imbabazi mugenziwe, bakaba bicaye mu kibanza co kwisamarizamwo.

Cokimwe na Onezime, niwicishe bugufi wongere wihutire kuremesha amahoro (Raba ingingo ya 11)


IVYIGWA DUKURA KURI FILEMONI

12. Kubera iki Pawulo yari yizigiye ko Filemoni yobabariye Onezime?

12 Akarorero ka Filemoni karatwigisha ingene twozigama amahoro igihe hagize uwutubabaza. None Filemoni yoba yarakiriye neza Onezime, akongera akamubabarira? Bibiliya ntavyo ivuga. Ariko Pawulo yari yizigiye ko Filemoni yobikoze. (Flm. 17, 21) Yari azi ko Filemoni yari afise kamere nziza zari gutuma amubabarira. None izo kamere ni izihe?

13. Kubera iki urukundo ari nyamukuru mu bijanye no kuzigama amahoro? (Abakolosayi 3:14)

13 Filemoni yarakunda abavukanyi. (Flm. 5) Wa wundi ngo izina ni ryo muntu, Filemoni yaragendeye izina ryiwe, irisobanura ngo «uwukundana». Ishengero ryose ryari rizi ko Filemoni yakundana cane, iyo ikaba ari yo kamere ahanini yatumye ababarira Onezime. Nkako, mw’ikete Pawulo yandikiye ishengero Filemoni yarimwo ry’i Kolosayi, yavuze ko urukundo ari «umugozi utagira akanenge utuma bantu bunga ubumwe.» (Soma Abakolosayi 3:14.) Mu yandi majambo, urukundo ni yo kamere nyamukuru ituma abantu basubiza hamwe. Uko turushiriza gukunda abandi ni ko bitworohera kubababarira no kubafatana ubuntu. (1 Kor. 13:​4-7) Reka tubirabire ku karorero ka Filemoni.

14. Twemezwa n’iki ko Filemoni yari umwakiranyi?

14 Filemoni yari umwakiranyi akaba ari co gituma vyamworohera kugaragaza urukundo. Ivyo tubibonera ku kuntu inzu yiwe ari yo ishengero ryagiriramwo amakoraniro. (Flm. 2) Turabibonera kandi ku kuntu Pawulo yasavye Filemoni ngo amutegurire indaro. (Flm. 22) Nta nkeka ko kuba Filemoni yari umwakiranyi vyaruhurira abandi kandi bigatuma bumva bisanze.—Flm. 7.

15. Kugaragaza ubwakiranyi bidufasha gute kurushiriza gukunda abandi? (Raba n’amafoto.)

15 Kuba abantu bakirana nka Filemoni bidufasha gute kurushiriza gukunda abandi? Kugaragariza ubwakiranyi abavukanyi na bashiki bacu biratuma turushiriza kubamenya. Kumarana umwanya n’abadasanzwe ari abagenzi bacu ba hafi, ushizemwo mbere n’abo usanga tudashoka twiyumvamwo, biratuma dukorwa ku mutima na kamere zitandukanye abasavyi ba Yehova bafise, zituma umuryango wacu w’abavukanyi uba uwudasanzwe. Kumenya kahise kabo, nk’umuryango bakuriyemo, ingene bamenye ukuri, canke ingorane baciyemwo, akenshi biratuma turushiriza kubakunda no kububaha. Duca dutahura igituma Yehova yabakwegereye mu kuri. (Yoh. 6:44) Kugaragariza ubwakiranyi abavukanyi na bashiki bacu rero, biratuma turushiriza kubakunda, kubabonamwo ivyiza no kubababarira iyo bishitse bagakora amakosa.

Amafoto: 1. Filemoni afise mu ntoke ikete Pawulo yamwandikiye. 2. Ba bavukanyi bo kw’ifoto iheruka, bariko barayaga bahimbawe mu mutororokano bahuriyemwo n’abandi.

Cokimwe na Filemoni, nuremeshe ubumwe mw’ishengero mu kugaragaza ubwakiranyi (Raba ingingo ya 15)


16. Filemoni ashobora kuba yashize mu ngiro gute impanuro Pawulo yatanze mu Bakolosayi 3:13?

16 Vyoba biriko birakugora kubabarira uwagukoreye ikosa? Naho dukunda abavukanyi na bashiki bacu, hari igihe bitugora kubababarira. Ni igiki none cobidufashamwo? Rimbura amajambo Pawulo yandikiye ishengero ry’i Kolosayi, ari na ryo Filemoni yarimwo, tukaba tuyasanga mu Bakolosayi 3:13. (Soma.) Filemoni yiyumvise gute igihe yumva ayo majambo ariko asomerwa mu nzu yiwe bwite? Ashobora kuba yaciye yiyumvira nde? Yoba yari agifitiye inzigo Onezime? Nimba yari akimushavuriye, ico canditswe cari kimutomoreye ico yokora: Yari akwiye kubandanya yihanganira Onezime no kumubabarira ata gahigihigi. None iyo mpanuro Pawulo yatanze yodufasha gute kubabarira abandi n’igihe bitaba vyoroshe?

17. Imvugo ngo «kwihanganirana» isigura iki?

17 Igihe Pawulo yavuga ngo mubandanye «kwihanganirana» yashaka kuvuga iki? Yariko araturemesha kwihanganira abavukanyi bacu no kubagaragariza ubuntu, n’igihe mbere badushavuje canke badukoreye ikosa. Muri uwo murongo nyene Pawulo aravuga ibijanye n’akarorero ntangere Yehova aduha. Yehova ntatwitegako ibirenze. Naho azi ubugoyagoye bwacu yibanda kuri kamere nziza dufise. (Zab. 103:​13, 14; 130:3) Ivyo bituma abandanya kutugaragariza ubuntu bwiwe buhebuje be n’imbabazi. (Int. 3:​22, 23) Nitwihatira kubona abavukanyi bacu nk’uko Yehova ababona, bizoca bitworohera kwihanganira amakosa badukorera nk’uko na bo nyene bihanganira makosa tubakorera. Tubitangire akarorero: Iyo twibutse ingene ishurwe rishuritse rigira ubwiza butangaje, bica bituma turyitwararika igihe ritarashurika. Muri ubwo buryo nyene, iyo twibutse kamere nziza abavukanyi bacu bafise bica bituma tubababarira kandi tukabafata neza mbere n’igihe batubabaje.

18. Wiyemeje gukora iki?

18 Yehova arashima ivyo ukora vyose. Buri musi, niwame rero urondera uturyo two kuremesha amahoro. Nubandanye kuyagisha abandi mu bwitonzi wongere ubavuge neza. Bishitse hakagira uwo ubabaza numusabe imbabazi. Nukore ibishoboka vyose kugira ngo musubize hamwe. Vyongeye, nurushirize gukunda bavukanyi na bashiki bacu, kuko bizoca bikworohera kubababarira ata gahigihigi. Niwakora ivyo bintu, bizotuma uremesha amahoro mw’ishengero. Ikigeretseko, bizotuma uba mu gitigiri c’abitonda «bazokwigabira isi», kandi ‘bakinovora amahoro menshi’ gushika ibihe bidahera!—Zab. 37:11.

WIGIYE IKI KU KARORERO . . .

  • k’intumwa Pawulo?

  • ka Onezime?

  • ka Filemoni?

URURIRIMBO RWA 154 Urukundo rutananirwa

    Ibitabu vy’ikirundi (1983-2026)
    Sohoka
    Injira
    • Ikirundi
    • Rungika
    • Uko vyoza bimeze
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Amasezerano agenga ikoreshwa
    • Ibijanye no kugumya ibanga
    • Gutunganya ibijanye no kugumya ibanga
    • JW.ORG
    • Injira
    Rungika