Atrɛ bunë Ofo eghʋ̀ jumannë fë edinë ghë elɔ ëë eshu amɛnnë, ɲi ëë shi yɛsɛ yi

1-2. (1) ?Atrɛ bu nfre nfre jɔghɔ nkpɔca jɔ Biblënë ehɛ é? (2) ?Mabu lɛ́ atrɛ bu é? ?Élé elë esë elë eba elɔ ëë eshu é? (1 Corinthiens 3:9).

ƷOOVA ngikinelë kë kɩ́ ngʋji-ɛnë aba n’yo. Ʒoova wú mijinë ghë aɲʋn cá kelë píeji Eʒiptë sonjaghɩnelë mërɩ. ?Saci fë esë fë nʋ́n n’yo óó fë wú bu ntɔnë, sa élé bá lɛ́ fë é? ?Mícínë Ʒezi lɔ́ orogbaghɩ sɛ kpɛkpɛ kelë, píe rɔ ghë púlɛ ngikinë, saci fë esë fë nʋ́n n’yo ë fë wú bu ntɔnelënë, mëkɔ sa sɛ yɛ́yɛ fë dɔ́ tete o? Atrɛ bu ntɔnelë lɛ́ atrɛ bu nfre nfrenë shú lahɔ gbo óó Biblënë ehɛ ëë jɔnë aghɔ. Aghɩnë oghorumɔn yɛ́ kelë sɛ óó kë bɔ́ aɛn wú atrɛ bu ntɔnelënë, kë mʋ́n kɔ píe Ofo ee gbo (Mat. 15:31). Ese, atrɛ bu nfre nfre ntɔnelë shú nʋ́nmɔn. ?Amɛn esë atrɛ bu ekpa eshu wú? Ao! ?Mabughëwu elë ehɛ jɔ ntɔnë é?

² Atrɛ bu lɛ́ bunë yiki gha ɔɔsɛ bë elɛ, bɔ́bɔ́ àlɛ́ ashu, yiki gha ɔɔsɛ bë eɲi ëë órò eyɛsɛ tete. Atrɛ bu lɛ́ bunë Ʒoova ebɔ ëë mɛnsɩnë elɛ. Mbë órò ntɛnɩ ghë, ebá ewu atrɛ bu arɩnë Ʒoova eghʋ̀ ëë omuonë ghë elɔ ëë eshu amɛn. Ebë eɔsɛ ehɛ kɔ bu ntɔnelë lɛ́ atrɛ bu, noo Ʒoova esëkpɔ cece ëë eɔsɛ elɔ bu ntɔnelë eshu. Atrɛ bu arɩ ntɔnelë ghënë, ebá ewu n’ye elë lɛ Ʒoova lɛ eba “edi juman aʋn-nkpɔ” óó atrɛ bu ntɔnelë eshunë.—Ka 1 Corinthiens 3:9.

DƆNË ELË EDƆ EYINË LƐ́ ATRƐ BU NKPƆ

3. ?Mabughëwu ebë eɔsɛ ehɛ kɔ Ʒoova ngikinë kë ekaci “maɛnnë ɔɔ mɛnsɩ é?” (Isaïe 60:22; kpɩ fotonë esë).

³ Nʋ́nmɔn, Ofo agbagho Izai hɛ́ báshi kɔ Ofo ngikinelë eyimbunë bá eɲɔn eyi (ka Isaïe 60:22). ?Jɔ ntɔnë në hɛ́ báshinë eshu wú? Di bu ntɛnɩ akɔnda: Agbʋʋn 1914 ghë, ngikinë kë esʋ Ʒoova eshipatanë powu ghënë, kebë eɔsɛ epi 5.000. Píe agbʋʋn ntɔnë ghënë, ngiki akpɩ oni jenë kë dɔ́ yí, mɩɩ amɛn kë dɔ́ she ngbudukɛ ɲaako, kë esʋ Ʒoova eshipatanë powu ghë. Ɔɔ oo jɔghɔnë ngikinë kë ehʋn-oo ëë ghënë kë gha pi ngbudukɛ ɲaako. Oo ntɔnelë dɔ́ she 130! Amɛn, ngiki fannga nhɛn mʋn Ʒoova, kë kpa kolo ëë. Ngiki ntɔnelë kë nʋn oo 240 ghë, eshipatanë powu ghë. Agbate o, ofotɩ jɔghɔ ngikinelë dɔ́ she Ʒoova Adashɛghɩnelë o, ese jɔnë Ʒoova hɛ́ báshi Isaïe 60:22 ghë Ofo ngikinelë sɛnë, epɔ eshu cɛɛ. Jɔ ntɛnɩ pɔ lɛ́ nahɔnrɛ tete: “Lomujenë bá ekaci akpɩ nkpɔ.”

4. ?Mabughëwu dɔnë Ʒoova Adashɛghɩnelë edɔ eyinë ejisɛ é?

⁴ Ofotɩ jɔghɔ, álɛ kelë eyimbunë bë eɲɔn eyinë, kë ewɔ ngbɔjɛelë arɔ ji. Ese elë ëë, elë ghe lɛ́ bu ntɔnë. Lapɔ esë, aghɩnë kë ghe wu Ofo Mbranë ghɩ wunë, elë ghe wɔ kelë ji álɛ elë eyimbunë bë eɲɔn eyi. Elë ghe kpa ghe yaya ngiki n’ye kebë eɔsɛ ewu Ofo Mbranelë ghɩ àlɛ́ aba kelë ayɛ esëkpɔ, ese álɛ ebë egbɔ ewɔ ghɩ nkpɔ jinë, ghɩ ntɔnë eka Biblënë, ewɛsɛ ëë, ebɔ bunë ekanë epɔpɔghë eta fù, ekpa epetè bu ëë oohʋn ghë (1 Cor. 6:​9-11). Në alɛ bu ntɔnë arerenë, në ekaci ghɩnë pi álɛ ëë esë bë ebɔ Ofo Shiba nda yɔghɔnë eka edi ngiki, álɛ kë ebë ewa ecɛ elë ghë esʋ Ʒoova. Në eyi ngbeɲinë, në ebɔ në esë ehɔ Ʒoova ofosɛrɛ ghë ehɛ ëë kɔ në élɛ bunë Ʒoova avivinë powu, bunë ashunë kwapowu ghë. Àlɛ́ në alɛ bu ntɔnë arerenë ëë në egbɔ elɔ kë ewɔ në ji.—Mat. 28:​19, 20.

5. ?Mabu Ʒezi hɛ́ kɔ bá efɩ në ejiti-aghɩnelë é?

⁵ Dɔnë Ʒoova Adashɛghɩnë edɔ eyinë lɛ́ atrɛ bu, noo Ʒoova esëkpɔ cece ëë elɔ bu ntɔnë eshu. Ʒezi lɔ́ emʋ́n yɛsɛ n’ye álɛ yiki bë egbɔ ekaci ëë ejitighonë, gha rɛeshi wo. Në hɛ́ kɔ : “Àlɛ́ yiki avivi n’ye bë eti më ejinë, ghɩ ntɔnë bë eci ëë esë, bë ebɔ ëë ahɛlɛtinë, álɛ bë eti më eji eyi mici powu” (Mat. 16:24). Bu ntɔnë eya n’ye në ejiti-aghɩnelë kë bá epɛ edɔ, bɔ́bɔ́ kë bá ewu rɔ ntɩjinë kë bɔ́ bá në ghënë ghëwu. Fɛ bu ntɛnɩ mɩnɛn, Ʒezi hɛ́ báshi kɔ kë bá esaman enɛ në ejiti-aghɩnelë gufrëmɔndɔn-aghɩ lɛ blengbi-aghɩ lɛ ngbeɲi (Mat. 10:​17, 18). Ʒezi kpa hɛ́ kɔ ofoshighɩ bá emianmian në ejiti-aghɩnelë (Jean 16:2). Në kpa hɛ́ kelë kɔ ofosʋ tetenë bá elɔ shikwaghɩ bá ewuwughë.—Mat. 10:​34-36.

6. ?Mabughëwu aghɩnë kë míanmian kretiɛnghɩ pidɛnelënë kë gha ɔɔsɛ gha rí kelë Ofo ndaka jumannë shi wué?

⁶ Fɛ n’ye Ʒezi bá hɛ́ báshinë mɩnɛn, ngiki míanmian kretiɛn pidɛnelë dɔ́ tete. N’ye Ʒezi bá píe rɔ ghë púlɛ óó yí oforunë, Ʒuifë ofoshighɩnelë kë víɛ n’ye kebë eri Ʒezi ejiti-aghɩnelë ndaka jumannë shi. Kë rí akotonelë shi, kë cé kelë sanedrɛnnë lɛ́ Ʒuifë-aghɩ aanɩnɩfa gbɔnë ngbeɲi. Ofoshighɩnelë vívi n’ye kebë ee akotonelë kebë erɔ. Ese Gamaliɛlënë lɛ́ Fariziɛnnë hɛ́ kelë kɔ: “Eɲë gha éni ngiki ntɔnelë eyimɔn, éɲa kelë shi nhɛn. Noo àlɛ́ bunë kë elɛnë lɛ, jumannë kë edinë lɛ alɛ yikivi ee jumannë, ghe eshu aʋn-ngʋʋn, bá ejaeshi. Ese àlɛ́ Ofo juman ëë lɛ́ ëënë, eɲë ghe eɔsɛ ghe eri kelë shi. Éle eɲë esë aɛn ghë, noo àlɛ́ eɲë gha mʋn-lɛ́ wunë, bë eɔsɛ elɛ fɛ n’ye Ofo omunë ëë eɲë eghʋ ëë aghʋ mɩnɛn” (Actes 5:​33, 34, 38, 39). Jɔnë Gamaliɛlë hɛ́në lɛ́ nahɔnrɛ, ese agheci në gha mʋn kɔ jɔnë në hɛ́në lɛ́ jɔ tete. N’ye kë bá ká akotonelë afʋnë, ofoshighɩnelë kpa míanmian kelë yí. Ese, kë gha ɔɔsɛ gha rí kelë ndaka jumannë shi. Ngiki fannga nhɛn dísʋ bɔ́ ndanë kë ká dí kelënë! (Actes 6:7). ?Mabughëwu é? Noo Ʒoova bóka ëë sʋghɩnelë, kë kɩ́opu ká ndanë, kelë eyimbunë kpa ɲɔ́n yí àlɛ́ bɔ́bɔ́ kë míanmian kelë.—Actes 1:8.

7. ?Élé amɛn, Ʒezi ejiti-aghɩnelë eba eyɔyɔ kretiɛn pidɛnelë é? (Kpa kpɩ kare “Kë emianmian kelë kʋra ese kë edɔ eyi.”)

⁷ Amɛn, ngiki akpɩ akpɩ fannga nhɛn ehʋn-ewa Ʒoova omuonë ghë, àlɛ́ bɔ́bɔ́ kelë shikwaghɩ lɛ, kelë cɛwuelë lɛ, ngiki fuɔ lɛ kë emianmian kelë. ?Mabughëwu Ʒezi ejiti-aghɩ puɔpuɔ ntɔnelë omu edisʋ eshe “kelë ahɛlɛ tinë” é? (Mat. 16:24). Kë edisʋ elɛ bu ntɔnë noo kë kolo kelë Ofo Ʒoova, kë ebɔ kelë ntɩji eba hɛnë në hɛ́ báshi kɔ ná ekpɩ kelënë ghë. Ʒoova esë elɔ kë erishi ekpɛkpɛ, noo në elɔ kelë “mɛnsɩnë eji yiki mɛnsɩ abɩnë” (2 Cor. 4:​7-9). Kë ewu n’ye jɔnë Psaume ghɛghɛgho nkpɔ hɛ́në, epɔ eshu àlɛ́ kelë shikwaghɩ në emianmian kelë. Psaume ghɛghɛgho ntɔnë hɛ́ kɔ: “Àlɛ́ bɔ́bɔ́ më shì lɛ më nɔ̀n lɛ kë aɲa më shinë, Ʒoova omunë bá erɩ më ebɔ” (Ps. 27:10). Kë emianmian ngiki fannga nhɛn kʋra ese kë ekaci Ʒezi ejiti-aghɩ eyi. Bu ntɔnë lɛ́ atrɛ bunë elë ewu amɛn.

8. Dɔnë Ofo ngikinë edɔ eyinë lɛ́ atrɛ bu nkpɔ. ?Élé elë esë elë eba edi juman elɔ atrɛ bu ntɔnë eshu é?

⁸ Àlɛ́ enë eka Ofo ndanë, elë lɛ, Ʒoova lɛ, Ʒezi lɛ eka edi juman elɔ atrɛ bu eshu amɛn. Ëë lɛ́ ɲɔnnë Ofo ngikinelë eyimbunë eɲɔn eyinë. Ʒoova lɛ Ʒezi lɛ kë etu elë àkpa. Ʒezi hɛ́ elë jɔ ntɛnɩ báshi: “Më lɛ eɲë lɛ nʋn mici powu mɩɩ bë eshu maɛn pʋpʋ ntɛnɩ ëë rere-kunë ghë” (Mat. 28:20). Lapɔ esë, àlɛ́ enë eka Ofo ndanë, Ofo wawɛnelë kë eboka elë.—Rév. 14:​6, 7.

OMUNË ƷOOVA SƲGHƖNELË KË EONË LƐ́ ATRƐ BU NKPƆ

9-10. ?Élé jɔnë nʋn Michée 2:12 ghënë eba eshu amɛn é?

⁹ Ofo agbagho Mishe hɛ́ báshi kɔ atrɛ bu fuɔ nkpɔ bá ekpa eshu. Agbate, elë epɔ ewu ëë amɛn. Atrɛ bu ntɔnë ëë lɛ́ omunë Ofo ngikinelë kë eonë. Ʒoova ghʋ́ në agbagho Mishe ghë hɛ́ kɔ ná esɩsɩ ngiki nfre nfre, álɛ kebë eo-omu ehʋn-oo aʋn-nkpɔ (ka Michée 2:12). Elë ewu n’ye jɔnë Ofo agbagho Mishe hɛ́në, epɔ eshu amɛn Ofo ngikinelë ncɔcɔ. Ofo ngikinelë kë píe oku nfre nfre, kë elɛ̀ mbë nfre nfre, kë nʋnnʋn agha agha kʋra ese, kë óo-omu. Kë ewu n’ye jɔnë Psaume ghɛghɛgho Davidë hɛ́në lɛ́ nahɔnrɛ. Në hɛ́ kɔ: “Ékpɩ! Yɛsɛ n’ye nɔnjɛelë bë eo-omu enʋn aʋn-nkpɔ! Bu ntɔnë ekpa eyɛyɛsɛ lapɔ!”—Ps. 133:1.

¹⁰ Amɛn, elë ewu omunë Ʒoova ngikinelë kë óonë bu nfre nfre ghë. Fɛ bu ntɛnɩ mɩnɛn, okunë Ʒoova sʋghɩnelë kë anʋnnë powu, bu nkpɔkpɔnë ëë kë eyaya kelë ofokwa jɛmɛnnelë ghë lɛ, bude jɛmɛnnelë ghë lɛ, bude jɛmɛn ologbɔnelë ghë lɛ. Maɛnnë ghë, Ʒoova sʋghɩnelë kë píe oo nfre nfre, kë ekpa elɛ̀ mbë nfre nfre, kʋra ese kë eo-omu edi elë Ofo aʋn-lɛ juman lɛ Betɛlë juman lɛ aʋn-nkpɔ. Maɛnnë ghë, ngiki ewuwughë noo kelë aghɔ kë dí blengbi, kelë aghɔ kë dí yalɛ, kë gha píe oo nkpɔkpɔnë ghë, akɔndanë kë edi politikë jɔ ghënë lɛ́ nfre nfre. Ese, bu ntɔnelë powu ghe wuwu Ʒoova ngikinelë ghë, noo omuonë nʋn kelë anɱɔlɔnë ɔɔ mɛnsɩ. Aʋnnë elë ayinë powu, elë nɔnjɛelë eyikpe lɛ eyighɔ lɛ kë etɩ elë shi kolo ghë, kë ele elë ndɔnʋn álɛ ebë esʋ Ʒoova eyi. Ʒoova ngikinë kë nʋn maɛnnë ghënë powu kë gha píe oo nkpɔkpɔnë ghë wu kʋra ese, kë eo-omu, kë edi akɔnda fɛ n’ye Ʒoova eba evivinë mɩnɛn, kë ekpa elele mɛnsɩ elɛ bunë bë eyɛ në aɛnnë. Elë gha boepi gha wú bu ntɔnë eshipatanë ghë se.

11. ?Mabughëwu omunë elë eonë lɛ́ atrɛ bu é?

¹¹ Ʒoova sʋghɩnelë kë eo-omu maɛn ntɛnɩ omuo gha nʋn ëë ghë wunë ghë. Bu ntɔnë lɛ́ atrɛ bu tete. Eshipatanë ghë, mici powu rezo sosio ghë lɛ, televiziɔn ghë lɛ ngiki ehɛ ntɔ lɛ, mëlɔnɩ lɛ, aghʋ lɛ jɔ. Bu ntɔnë eya n’ye ngiki gha ɔɔsɛ kebë ece kelë esë mbë; ë ghëwu ëë bu apʋpʋ shí maɛnnë ghë tɔ̀. Fɛ n’ye Biblënë bá hɛ́ báshinë mɩnɛn, ngiki “ghe edi tɩnɩnɩ, kë ghe eɔ shikwa kolo, kë akɛkɛ jɔ alɔ kelë kë ghe ebɔ, kë bá elele ngiki dɛ̀, kë ghe eɲi oghorumɔn shi, kë bá eɔ abɛlɛ pʋpʋ, kë ghe ekolo bu yɔghɔ, kë ghe edi eyimbu nkpɔ, kë bá edi tuture, kë bá eya n’ye ghɩʋn gha pí kelë ghë” (2 Tim. 3:​2-4). Àlɛ́ bɔ́bɔ́ Satan lɛ ëë abʋsɛmʋnnelë lɛ ëë kë “emimi maɛn pʋpʋ ntɛnɩ aɛnnë,” elë ëë elë eo-omu esʋ Ʒoova eyi sɛyɛyɛ ghë (1 Jean 5:19; Rév. 12:9). Bu ntɔnë lɛ́ atrɛ bu tete!

12. ?Mabu ebë eɔsɛ elɛ álɛ omuonë nʋn Ʒoova sʋghɩnelë ncɔcɔnë bë enʋnghë eyi é?

¹² Elë esë ebë eɔsɛ elɛ bu álɛ omuonë nʋn Ʒoova sʋghɩnelë anɱɔlɔnë bë eɔ mɛnsɩ eyi. ?Mabu ebë eɔsɛ elɛ é? Ebë eje rɔkɔ shi ece bunë Ʒoova eyaya elënë, ebë ekpa ebɔ ëë epɔpɔghë eta fù. Bunë Ʒoova eyaya elë në Mbënë ghënë eboka elë, ë elë efu opu shi, elë eɲa jɔ shi, elë ghe kolo ghɛ, elë ekpa eyɛopu elë esë sɛ (Éph. 4:​2, 31, 32). Àlɛ́ elë gha kɩ́kɩ bunë elë nɔnjɛelë enɛ epiɛ elɛnë arɩ, elë ghe ka kelë sɛ jɔ, enë ekpa eɲa jɔ shi ehɔ kelënë, elë lɛ Ʒoova lɛ eka eo-omu edi juman álɛ omuonë nʋn ëë sʋghɩnelë ncɔcɔnë bë enʋnghë eyi. Bu ntɔnë lɛ́ atrɛ bu tete.

KOLONË NƲN ƷOOVA SƲGHƖNELË NCƆCƆNË LƐ́ ATRƐ BU

13. ?Élé kretiɛn pidɛnelë bá yá n’ye kë kólo kelë esë é? (Jean 13:35).

¹³ Ʒezi hɛ́ kɔ kolonë nʋn në ejiti-aghɩnelë ncɔcɔnë ëë bë elɔ ngiki bë emʋn kelë (ka Jean 13:35). Kretiɛn pidɛnelë kë pɔ́ lɛ́ bu ntɔnë bu nfre nfre ghë. Fɛ bu ntɛnɩ mɩnɛn, kë bɔ́ bunë kë ɔɔnë bóka aghɩnë kë nʋ́n mian ghënë (Actes 2:​44, 45). Kë sɛ́rɛ Ofo lɔ́ aghɩnë kë míanmian kelënë (Actes 12:5). Kë kpɩ́ mpɛtɛghɩ lɛ aghayaghɩ lɛ (Jacq. 1:27). Bɔ́bɔ́, aghɩnë kë dí yalɛnë esë, ɔɔ bu jenë kë ɔɔsɛ lɛ́ bóka kretiɛnghɩnë kë nʋ́n mian ghënë (2 Cor. 8:​1-4). Ʒezi rɔ́ agbʋʋn ya nkpɔ bë esasɛnë, kpe jɔnë Tɛrtilian hɛ́ kretiɛn pidɛnelë sɛ. Në hɛ́ kɔ: “Kë kólo kelë esë [...], kebë eɔsɛ ebɔ kelë esë oku erɔ bɔ́bɔ́.”

14. ?Élé Ofo ngikinë eba eya kelë kolonë amɛn é? (Kpɩ fotonelë esë.)

¹⁴ Fɛ kretiɛn pidɛnelë mɩnɛn, elënë elë esʋ Ofo amɛnnë esë, ekólo elë esë dɔ́ tete. Elë eya n’ye ekólo ngiki fuɔ esë, noo elë eka Ofo Shiba nda yɔghɔnë edi kelë. Elë esɔ shigha etu Ofo ndaka juman ntɔnë àkpa. Ghɩʋn ghe mianmian elë álɛ ebë elɛ bu ntɔnë, elë ghe kpa ghe nɛ dimë. Kolonë ekólo elë nɔnjɛelë eyikpe lɛ eyighɔ lɛnë, eshu elë rupu ë elë eboka kelë àlɛ́ kë anʋn mian ghë.a Elë ekpa elɛ bunë ebë eɔsɛ elɛnë powu eboka elë esë, enini elë esë opu shi, elë enʋn sɛyɛyɛ ghë, elë ekpa erɩ eda elë esë sɛ. Àlɛ́ enë elɛ bu ntɔnë, elë eka ekpʋ jɔnë akoto Pɔlë hɛ́ n’yenë. Në hɛ́ kɔ: “Élɛ̀ mbë yɔghɔ enini aghɩnë jɔ dɔ́ she kelënë opu shi, étu aghɩnë kë gha ɔɔ mɛnsɩ wunë àkpa, éfu opu shi ngiki powu sɛ” (1 Thess. 5:14). Ʒoova lɔ́ enʋ́n ëë shikwanë nʋn eshipata n’yenë ghë. Shikwa ntɔnë ghë, nɔnjɛelë eyikpe lɛ eyighɔ lɛ kë kolo kelë esë, kë ekpa elɛ kolo tetenë ëë bu elɔ ngiki.

15. ?Élé kolonë nʋn Ʒoova sʋghɩnë ncɔcɔnë bá lɛ́ atrɛ bu é?

¹⁵ Kolo bunë Ʒoova ngikinelë kë elɛ maɛn ntɛnɩ ghënë, lɛ́ atrɛ bu, noo maɛn ntɛnɩ ghë, ngiki edi kelë esëkpɔ akɔnda. Akoto Pɔlë ghɛ́ghɛ kɔ elë brɛsʋ n’ye, ngiki “bá ekolo kelë esëkpɔ, kë bá ekolo shigha, kë bá ekolo gbegbe.” Kë ghe ekolo Ofo, “kë ghe kolo ngiki”, bɔ́bɔ́ esë, kë ghe eɔ shikwa kolo (2 Tim. 3:​2-4). Ʒezi esë hɛ́ báshi kɔ ngiki bá efafa kelë esë, kë bá etu kelë esë tiɛ. Në kpa hɛ́ kɔ “ngiki fannga nhɛn kolonë bá eji ewa eshi” (Mat. 24:​10, 12). ?Mëkɔ maɛnnë ghë elë epɔ ewu bu ntɔnelë bunë ngiki elɛnë ghë o? Ʒoova mɛnsɩnë ëë elɔ në ngikinelë kë eɔsɛ elɛ kolo tetenë ëë bu elɔ kelë esë amɛn maɛn ntɛnɩ ghë. Bu ntɔnë lɛ́ atrɛ bunë elë ewu amɛn!

16. ?Bu nfre nfre nkpɔca ebë eɔsɛ elɛ eya n’ye ekólo elë esë é?

¹⁶ Àlɛ́ enë emʋn tɩ bu ayɔghɔnë ngiki fuɔ elɛ elɔ elënë ghë, enë ekpa elele mɛnsɩ elɛ bɛtɛɛ bu álɛ omuo bë enʋn elë lɛ ngiki lɛ ncɔcɔnë, elë eya n’ye eɔ́ kolo (Marc 9:50). Àlɛ́ enë eya n’ye eɔ́ kolo elë mbëlɛ̀ ghë lɛ, bunë elë elɛnë ghë lɛnë, elë eya n’ye elɛ́ ofosʋghɩ tete. Lapɔ esë, elë lɛ Ʒoova lɛ eo-omu edi juman aʋn-nkpɔ elɔ atrɛ bu tete eshu në omuonë ghë.

JUMANNË NƲN FË MËRƖNË, ƝI ËË SHI YI

17. ?Mabu eya fë n’ye Ʒoova elɛ atrɛ bu amɛn é?

¹⁷ Dɔnë Ʒoova sʋghɩnelë edɔ eyinë lɛ, omunë kë eonë lɛ, kolo bunë kë elɛ elɔ kelë esë lɛnë, lɛ́ atrɛ bu nfre nfrenë eshu amɛn. Ngiki emianmian elë kʋra ese, elë edɔ eyi. Ɔɔ bu nfre nfrenë ghë ngiki ewuwughë maɛnnë ghë kʋra ese, elë ëë elë eo-omu. Maɛnnë ghë, ngiki gha ɔɔ kolo, ese elë ëë ekólo Ofo, ekpá kolo elë esë. Kolo ntɔnë ëë elɔ ngiki emʋn n’ye elɛ́ Krisë ejiti-aghɩ (Jean 13:34). Gha lɛ́ n’ye elë eka ekpɩ atrɛ bu ntɔnelë eshu esëkpɔ wo, ese “elë lɛ Ofo lɛ eo-omu edi juman” ë atrɛ bu ntɔnelë eshu.”—1 Cor. 3:9.

18. ?Mʋnnë emʋ́n n’ye Ʒoova elɔ atrɛ bu eshu amɛnnë, mabu bu ntɔnë eshu elë rupu álɛ ebë elɛ é?

¹⁸ ?Maɛn ntɛnɩ ghë óó ngiki wúwughë, bu olopu shí ëë ghë tɔ̀në, ca damë mʋn n’ye ngiki nfre nfre bá epie ootu nfre nfre ghë eo-omu kolo ghë mɩɩ ngiki fuɔ bë ekpa ewa ecɛ kelë ghë é? Teteghë, bu ntɔnë ëë elë epɔ ewu amɛn! Atrɛ bu ntɔnelë ele elë ntɩjinë mɛnsɩ n’ye bunë Ʒoova hɛ́ kɔ bá eshu ngbeɲi gbonë powu, bá epɔ eshu cɛɛ (2 Pierre 3:13). N’yonë, atrɛ bunë Ofo eghʋ̀ jumannë fë edinë ghë elɔ ëë eshu amɛnnë, ɲi ëë shi yɛsɛ yi.