کتاب شمارهٔ ۴۹ اَفَسُسیان
نگارنده: پولُس
محل نگارش: روم
تاریخ اتمام نگارش: حدود ۶۰–۶۱ م.
تصوّر کن تو را به علّت فعالیت غیورانهٔ میسیونری مسیحیات اذیت کرده، به زندان انداختهاند. حال که نمیتوانی برای تقویت برادران خود به جماعات بروی چه میکنی؟ آیا نمیتوانی برای آنانی که با موعظهٔ تو مسیحی شدهاند نامه بنویسی؟ آیا دیگران نگران تو نیستند و به تشویق تو نیاز ندارند؟ بدون شک به کمک تو نیازمندند! بنابراین، شروع به نوشتن میکنی. اکنون دقیقاً همان کاری را میکنی که پولُس زمانی که برای بار اوّل حدود ۵۹-۶۱ م. در روم زندانی بود انجام داد. او برای دادخواست به قیصر شکایت کرده بود و اگرچه در انتظار محاکمه به سر میبرد و از او محافظت میشد ولی جهت برخی فعالیتها آزادی عمل داشت. پولُس رسالهٔ «اَفَسُسیان» را از روم و احتمالاً در سال ۶۰ یا ۶۱ م. نوشت و آن را به وسیلهٔ تیخیکُس که همراه اُنیسیمُس بود فرستاد. — افس۶:۲۱؛ کول ۴:۷-۹.
۲ پولُس خود را در اوّلین کلمات نگارندهٔ این رساله معرفی میکند. او چهار بار مستقیم و غیرمستقیم به خود به عنوان «اسیر مسیح عیسی» اشاره میکند. (افس ۱:۱؛ ۳:۱، ۱۳؛ ۴:۱؛ ۶:۲۰) دلایلی که بر ضدّ پولُس به عنوان نگارندهٔ این رساله مطرح شدهاند دیگر اساسی ندارند. پاپیروس چستربیتی شمارهٔ ۲ (46P) که تصوّر میرود متعلّق به سال ۲۰۰ م. است شامل ۸۶ برگ کودِکس از رسالههای پولُس است. در میان آنها رسالهٔ اَفَسُسیان وجود دارد که مشخص میشود جزو نامههای او در آن زمان بود.
۳ اوّلین نویسندگان کلیسا تأیید میکنند که پولُس رسالهٔ «اَفَسُسیان» را نوشت. برای مثال ایرِنایوس در قرن دوّم میلادی از اَفَسُسیان ۵:۳۰ چنین نقل کرد: «همان طور که پولُس متبارک در رسالهٔ خود به اَفَسُسیان میگوید ما اعضای بدن او هستیم.» در همان زمان کلمانس اسکندرانی از اَفَسُسیان ۵:۲۱ چنین نقل میکند: «چرا که همچنین او [پولُس] در رسالهٔ خود به اَفَسُسیان مینویسد ‹همدیگر را در خداترسی اطاعت کنید.›» اوریژن در نیمهٔ اوّل قرن سوّم میلادی از اَفَسُسیان ۱:۴ چنین نقل میکند: «اما همچنین پولُس در رسالهٔ خود به اَفَسُسیان از همان زبانی استفاده میکند که میگوید ‹ما را پیش از بنیاد عالَم برگزید.›»a اوزِب مرجع دیگری از اوایل تاریخ مسیحی است (حدود ۲۶۰ تا حدود ۳۴۰ م.) که اَفَسُسیان را در لیست سری کتب الهامی کتاب مقدّس قرار میدهد و بسیاری از دیگر اوّلین نویسندگان کلیسا کتاب اَفَسُسیان را به عنوان بخشی از نوشتههای الهامی معرفی میکند.b
۴ پاپیروس چستربیتی نسخهٔ واتیکان شمارهٔ ۱۲۰۹ و نسخهٔ سیناییه عبارت «در اَفَسُس» را در باب ۱ آیهٔ ۱ حذف کردهاند و مقصد نامه را نشان نمیدهند. حذف این عبارت و حذف سلامها به افراد اَفَسُس (با این که پولُس به مدت سه سال در آنجا سختی کشیده بود) بعضی را واداشت تا گمان کنند این رساله احتمالاً مخاطب به جای دیگری بوده است یا حداقل ممکن است رسالهای مخاطب به جماعات آسیای صغیر از جمله اَفَسُس باشد. اما بسیاری از نسخههای دیگر عبارت «در اَفَسُس» را شامل هستند و همان طور که پیش از این اشاره کردیم اوّلین نویسندگان کلیسا آن را به عنوان رسالهای به اَفَسُسیان پذیرفتهاند.
۵ داشتن اطلاعاتی چند به ما کمک خواهند کرد تا هدف از نگارش این نامه را درک کنیم. در قرن اوّل میلادی اَفَسُس به دلیل جادوگری، طالعبینی و پرستش الٰههٔ باروری یعنی آرتمیس معروف بود.c در محوطهٔ اطراف مجسمهٔ الٰهه معبد باشکوهی بر پا شده بود که جزو یکی از عجایب هفتگانهٔ دنیای قدیم به شمار میرفت. طبق حفاریهای انجامشده در قرن نوزدهم مشخص شد که معبد بر سکویی که ۷۳ متر عرض و ۱۲۷ متر طول داشت بنا شده بود. خود معبد حدود ۵۰ متر عرض و ۱۰۵ متر طول داشت. آن معبد شامل ۱۰۰ ستون مرمر بود که هر کدام حدود ۱۷ متر ارتفاع داشت. سقف معبد از کاشیهای بزرگ مرمر پوشیده شده بود. گفته میشود که برای اتصال بلوکهای مرمر به جای ملاط از طلا استفاده شده بود. این معبد توریستها را از سراسر عالَم به خود جذب کرده بود و در طول جشنها صدها هزار بازدیدکننده در شهر جمع میشدند. نقرهکاران اَفَسُس با فروختن زیارتگاه کوچک و نقرهای آرتمیس برای یادگاری به زائران کاری پر منفعت داشتند.
۶ پولُس در سفر دوّم میسیونری خود برای موعظهای کوتاهمدت در شهر اَفَسُس ماند و سپس اَکیلا و پَرِسْکِلّا را برای ادامهٔ کار در آنجا گذاشت. (اعما ۱۸:۱۸-۲۱) او در سفر سوّم میسیونری خود به آنجا بازگشت و به مدت سه سال «طریقت» را به بسیاری موعظه میکرد و تعلیم میداد. (اعما ۱۹:۸-۱۰؛ ۲۰:۳۱) پولُس تا زمانی که در اَفَسُس بود سخت کار کرد. اِی. ئی. بیلی در کتاب خود «زندگی روزانه در زمانهای کتاب مقدّس» مینویسد: «معمولاً پولُس از طلوع آفتاب تا ساعت ۱۱ صبح که طیرانُس تعلیم خود را به پایان میرساند به شغلش میپرداخت (اعما ۲۰:۳۴، ۳۵)؛ سپس از ۱۱ صبح تا ۴ بعدازظهر در تالار موعظه میکرد و با همکارانش به بحث و گفتگو میپرداخت . . . و در آخر کار بشارت خانهبهخانه را آغاز میکرد که از ۴ بعدازظهر تا پاسی از شب به طول میانجامید. (اعما ۲۰:۲۰، ۲۱، ۳۱) انسان تعجب میکند که او چه وقت میخوابید و کی غذا میخورد.» — ۱۹۴۳، صفحهٔ ۳۰۸.
۷ پولُس با موعظهٔ غیورانهٔ خود استفاده از مجسمهها را در پرستش محکوم کرد. همین کارش خشم سازندگان و فروشندگان تمثالها را که دیمیتریوس نقرهکار نیز جزو آنان بود برانگیخت و در این بحبوحه پولُس مجبور به ترک شهر شد. — اعما ۱۹:۲۳–۲۰:۱.
۸ حال که پولُس در زندان است در مورد مشکلاتی که جماعت اَفَسُسیان با آن روبرو شدند فکر میکند. آنان با بتپرستان احاطه شدهاند و معبد حیرتانگیز آرتمیس بر آنان سایه افکنده است. بدون شک این مسیحیان مسحشده هماکنون به توضیحات بجایی که پولُس به آنان میدهد نیاز دارند، توضیحاتی که نشان میدهد آنها «هیکل مقدّس» را تشکیل میدهند که یَهُوَه با روح خود در آن ساکن است. (افس۲:۲۱) بدون شک، آشکار شدن «سرّ» مقدّس در بارهٔ انتظام خدا (طریقی که اهل خانهاش را اداره میکند) که خدا با آن اتحاد و صلح را از طریق عیسی مسیح باز میگرداند، الهامی عظیم و تسلّی برای جماعت اَفَسُسیان بود. (۱:۹، ۱۰) پولُس اتحاد یهودی و غیریهودی را در مسیح تأکید میکند و آنان را به یکی بودن و اتحاد ترغیب مینماید. بدین ترتیب، میتوانیم برای مقصود، ارزش و الهامی بودن این کتاب سپاسگزار باشیم.
چرا مفید است
۱۶ رسالهٔ اَفَسُسیان تقریباً با همهٔ جوانب زندگی مسیحی ارتباط دارد. با نظر به افزایش مسائل ناراحتکننده و جنایت در دنیای امروز نصیحت معقولانه و عملی پولُس به نفع کسانی است که آرزو دارند زندگیای خداپسندانه داشته باشند. رفتار فرزندان با والدین و والدین با فرزندان چگونه باید باشد؟ مسئولیت شوهران در خصوص زنان و زنان در خصوص شوهران چیست؟ در این دنیای شریر، اعضای جماعت چه باید بکنند تا اتحاد توأم با محبت و پاکی مسیحی حفظ شود؟ پولُس با نصیحتی به تمامی این سؤالها پاسخ میگوید و نشان میدهد که چگونه میتوان انسانیت جدید مسیحی را پوشید. با مطالعهٔ رسالهٔ اَفَسُسیان هر کس قادر خواهد بود درک واضحی از نوع شخصیتی که مورد قبول خداست و از این عبارت که انسان «به صورت خدا در عدالت و قدّوسیت حقیقی آفریده شده است» به دست آورد. — ۴:۲۴-۳۲؛ ۶:۱-۴؛ ۵:۳-۵، ۱۵-۲۰، ۲۲-۳۳.
۱۷ رسالهٔ مذکور همچنین منظور از انتصابات و وظایف محوّله در جماعت را نشان میدهد. این امر «برای تکمیل مقدّسین، برای کار خدمت، برای بنای جسد مسیح» با در نظر داشتن بلوغ روحانی شخص است. با همکاری کامل با ترتیبات جماعت، فرد مسیحی میتواند ‹ در هر چیز ترقی نمایند در او که سر است، یعنی مسیح.› — ۴:۱۲، ۱۵.
۱۸ رسالهٔ اَفَسُسیان به جماعت اوّلیه برای درک «سرّ [مقدّس] مسیح» فایدهٔ زیادی رسانید. روشن شد که همراه با یهودیان باایمان «امّتها» نیز خوانده شدند تا «در میراث و در بدن و در بهرهٔ وعدهٔ او در مسیح به وساطت انجیل شریک» شوند. دیوار جدایی یعنی «شریعت احکام» که یهودیان را از غیریهودیان جدا میکرد برانداخته شد و اکنون به وسیلهٔ خون مسیح همه هموطن و مقدّسین و اعضای خانهٔ خدا شدند. در تضاد با معبد مشرک آرتمیس، اینان با هم در اتحاد با مسیح عیسی به صورت مکانی بنا شدند تا خدا با روح خود در آن ساکن شود یعنی «هیکل مقدّس در خداوند.» — ۳:۴، ۶؛ ۲:۱۵، ۲۱.
۱۹ پولُس در مورد ‹سرّ مقدّس› همچنین گفت: «برای انتظام . . . تا همه چیز را خواه آنچه در آسمان [آنهایی که انتخاب شدند برای ملکوت آسمانی] و خواه آنچه بر زمین است [آنهایی که تحت ملکوت روی زمین زندگی خواهند کرد] در مسیح جمع کند.» بدین صورت مقصود عالی خدا برای بازگرداندن صلح و اتحاد به انجام میرسد. پولُس در این رابطه برای اَفَسُسیانی که چشمِ دلشان روشن شده بود دعا کرد تا امیدی را که به آن از جانب خدا دعوت شدهاند کاملاً درک کنند و ببینند «کدام است دولت جلال میراث او در مقدّسین.» مسلّماً این کلمات امید آنها را بسیار قوی کرده بود. رسالهٔ الهامی اَفَسُسیان برای جماعات امروزه هم بناکننده است ‹تا پر شویم تا تمامی پری خدا.› — ۱:۹-۱۱، ۱۸؛ ۳:۱۹.
[پاورقیها]
a کتاب «منشأ و تاریخ کتابهای کتاب مقدّس» (انگل.) ۱۸۶۸، سی. ئی. استو، صفحهٔ ۳۵۷.
b «فرهنگ جدید کتاب مقدّس» (انگل.)، ۱۹۸۶، گردآورنده جِی. دی. داگلاس، صفحهٔ ۱۷۵.
c کتاب «بینش بر نوشتههای مقدّس» (انگل.) جلد ۱، صفحهٔ ۱۸۲.