فصل ۲۸
وفاداری بینظیر یَهُوَه
۱، ۲. چرا میتوان گفت که داوود پادشاه طعم تلخ خیانت را چشیده بود؟
داوود پادشاه طعم تلخ خیانت را چشیده بود. یک بار در طی دوران حکومت پرتلاطمش چند تن از اعضای قوم بر ضدّش توطئه کردند. گذشته از این، برخی از نزدیکترین کسانش به او خیانت نمودند. برای مثال، نخستین همسرش که میکال نام داشت، در ابتدا ‹عاشق او بود،› و بیشک به او کمک میکرد تا وظایفش را به عنوان پادشاه به جا آورد. اما بعدها داوود را حقیر شمرد و حتی او را «آدمی بیعقل» نامید.— ۱سموئیل ۱۸:۲۰؛ ۲سموئیل ۶:۱۶، ۲۰.
۲ مشاور خصوصی داوود، اَخیتُوفَل به قدری مورد احترام بود که نصایحش را مثل کلام یَهُوَه میپذیرفتند. (۲سموئیل ۱۶:۲۳) اما بعدها همین شخص که محرم راز داوود بود به او خیانت کرد و در توطئهای که بر ضدّ او سازمان یافته بود شرکت نمود. طراح این توطئه چه کسی بود؟ اَبشالوم، پسر داوود! این جوان فرصتطلب و دسیسهچین «دل مردم اسرائیل را به دست میآورد،» و ادعای پادشاهی میکرد. شورش اَبشالوم به قدری بالا گرفت که داوود پادشاه برای نجات جانش مجبور به فرار شد.— ۲سموئیل ۱۵:۱-۶، ۱۲-۱۷.
۳. داوود از چه موضوعی اطمینان کامل داشت؟
۳ داوود با وجود خیانتهای اطرافیانش اطمینان کامل داشت که یَهُوَه در تمام مصیبتهایش به او وفادار باقی میماند و گفت: «تو به کسی که وفادار است، وفاداری.» (۲سموئیل ۲۲:۲۶) منظور از امین و وفادار چیست، و چرا میتوان گفت که یَهُوَه والاترین نمونهٔ وفاداری است؟
وفاداری چیست؟
۴، ۵. الف) «وفاداری» چیست؟ ب) وفاداری موجودات بیجان چه تفاوتی با وفاداری انسان دارد؟
۴ «وفاداری» در زبان عبری کتاب مقدّس به معنای مهر فرد به چیزی یا کسی است و تا وقتی مقصودی را که برای آن چیز یا شخص در نظر دارد برآورده نشود، این مهر قطع نمیشود. چنین وفاداریای فقط از روی حس وظیفهشناسی نیست بلکه از روی مهربانی و محبت است. مزمورنویسی ماه را «شاهدی امین در آسمان» مینامد زیرا هر شب در آسمان ظاهر میشود. (مزمور ۸۹:۳۷) اما ماه هیچ گاه نمیتواند مانند انسان وفادار باشد زیرا وفاداری انسان از روی محبت است و محبت خصوصیتی است که اجرام بیجان فاقد آن هستند.
ماه شاهد امین نامیده شده است، اما فقط مخلوقات هوشمند میتوانند حقیقتاً مانند یَهُوَه از خود وفاداری نشان دهند
۵ وفاداری به تعریف کتاب مقدّس خصوصیتی است که با مهر و صمیمیت همراه است. وفاداری یک شخص نسبت به شخص دیگر نشانگر آن است که بین آن دو پیوند و رابطهٔ عاطفی وجود دارد.a چنین وفاداری و محبت پایداری مانند موج دریا که باد آن را به هر سو میکشاند، ناپایدار نیست بلکه با استواری و ثبات در مقابل سختترین دشواریها مقاومت میکند.
۶. الف) آیا وفاداری در دنیای امروز به چشم میخورد، و کتاب مقدّس چگونه این نکته را نشان میدهد؟ ب) بهترین راه درک وفاداری چیست و چرا؟
۶ چنین وفاداریای در دنیای امروز بسیار کمیاب است. بسیاری از اوقات، دوستان نزدیک آمادهاند تا یکدیگر را به نابودی بکشند. و تعداد کسانی که همسر خویش را ترک میکنند رو به فزونی است. (امثال ۱۸:۲۴؛ مَلاکی ۲:۱۴-۱۶) خیانت به قدری رواج پیدا کرده است که گاهی سخنان میکاه را به یادمان میآورد که گفته است: «هیچ شخص درستکاری بین مردم دیده نمیشود.» (میکاه ۷:۲) انسانها اغلب وفادار نیستند، اما یَهُوَه نمونهٔ ممتاز این خصوصیت است. در حقیقت، بهترین راه درک وفاداری بررسی وفاداری یَهُوَه است که خود یک جنبهٔ والای محبت اوست.
وفاداری بیهمتای یَهُوَه
۷، ۸. چرا میتوان گفت که فقط یَهُوَه وفادار است؟
۷ وفاداری یَهُوَه بینظیر است. (مکاشفه ۱۵:۴) به چه علّت؟ مگر برخی انسانها و فرشتهها به نحو چشمگیری از خود وفاداری نشان ندادهاند؟ (ایّوب ۱:۱؛ مکاشفه ۴:۸) مگر عیسی مسیح وفادارترین و امینترین مخلوق یَهُوَه نیست؟ (اَعمال ۱۳:۳۵) پس چرا میتوان گفت که وفاداری یَهُوَه بینظیر است؟
۸ باید به خاطر داشت که وفاداری یکی از جنبههای محبت است. از آنجایی که «خدا محبت است» یا به عبارت دیگر وجودش مملوّ از محبت است، چه کسی بهتر از او میتواند کاملاً وفادار باشد؟ (۱یوحنّا ۴:۸) فرشتگان و انسانها شاید بتوانند خصوصیات یَهُوَه را از خود نشان دهند اما فقط اوست که به والاترین شکل ممکن وفادار است. او که «وجود ازلی» خوانده میشود، در مقایسه با مخلوقات آسمانی و زمینیاش مدت زمان بسیار طولانیتری از خود محبت نشان داده است. (دانیال ۷:۹) از این رو، مظهر والای وفاداری است و هیچ یک از مخلوقاتش نمیتواند مانند او وفادار باشد. در زیر به چند نمونه از وفاداریهای او اشاره میکنیم.
۹. چرا میتوان گفت که یَهُوَه به قومش وفادار بود؟
۹ «یَهُوَه در تمام راههایش عادلانه رفتار میکند و در تمام کارهایش وفادار است.» (مزمور ۱۴۵:۱۷) به چه شکل؟ مزمور ۱۳۶ پاسخگوی این پرسش است. در این مزمور تعدادی از اَعمال نجاتبخش یَهُوَه منجمله نجات شگفتانگیز اسرائیلیان از میان دریای سرخ، ذکر شده است. جالب است که در تک تک آیات این مزمور برای تأکید، عبارت ‹محبت پایدارش جاودانی است،› تکرار میشود. این مزمور در میان آیاتی است که در کادر «پرسشهایی برای تعمّق» در صفحهٔ ۲۸۹ قید شده است. خواندن این مزمور ما را تحت تأثیر قرار میدهد زیرا میبینیم که یَهُوَه از راههای گوناگون محبت پایدار خویش را به قومش نشان داده است. آری، یَهُوَه به فریادهای کمک خادمان امینش با وفاداری گوش میدهد و در وقت معین، ایشان را نجات میبخشد. (مزمور ۳۴:۶) تا وقتی که آنان وفادار بمانند یَهُوَه نیز محبت و وفاداری خویش را از ایشان دریغ نخواهد کرد.
۱۰. یَهُوَه در مورد معیارهای خویش چگونه از خود وفاداری نشان میدهد؟
۱۰ علاوه بر این، نشانهٔ دیگر وفاداری یَهُوَه آن است که معیارهای خویش را زیر پا نمیگذارد. او مانند بعضی از انسانهای خودسر، تابع هوسها و امیال خود نیست و دیدگاهش در مورد خوب و بد هیچ گاه تغییر نمیکند. به عنوان مثال، هزاران سال است که دیدگاه او در بارهٔ اَعمالی همچون فالگیری و رابطه با ارواح، بتپرستی، و قتل هیچ تغییری نیافته است. او از زبان نبی خود اِشَعْیا میگوید: «تا وقتی که پیر شوید من همان خدایی هستم که همیشه بودم.» (اِشَعْیا ۴۶:۴) از این رو، با اطمینان میتوان گفت که اصول اخلاقی قید شده در کلام خدا واضح و روشن بوده، و پایبندی به آنها مفید است.— اِشَعْیا ۴۸:۱۷-۱۹.
۱۱. با ذکر مثال نشان دهید که یَهُوَه خوشقول است.
۱۱ جنبهٔ دیگر وفاداری یَهُوَه را میتوان در خوشقولی او دید. او وقتی رویدادی را پیشگویی میکند بیشک به وقوع میپیوندد. از این رو میگوید: «کلام من هم که از دهانم بیرون میآید، بدون نتیجه پیش من برنمیگردد، بلکه حتماً خواستهٔ مرا عملی میکند.» (اِشَعْیا ۵۵:۱۱) خوشقولی یَهُوَه نشانگر وفاداری او به قومش است. او هیچ گاه آنان را چشمانتظار چیزی نگاه نمیدارد که قصد انجام آن را ندارد. سابقهٔ یَهُوَه از این نظر به قدری خوب است که خادمش یوشَع گفت: «او به تمام وعدههای نیکویی که به قوم اسرائیل داده بود وفا کرد.» (یوشَع ۲۱:۴۵، تفس.) پس میتوانیم اطمینان داشته باشیم که یَهُوَه هیچ گاه بدقولی نخواهد کرد.— اِشَعْیا ۴۹:۲۳؛ رومیان ۵:۵.
۱۲، ۱۳. از چه جهاتی میتوان گفت که محبت پایدار یَهُوَه ابدی است؟
۱۲ همان طور که پیش از این اشاره شد، به گفتهٔ کتاب مقدّس محبت پایدار یَهُوَه ابدی است. (مزمور ۱۳۶:۱) از چه جهاتی؟ به عنوان مثال، او گناهان انسانها را تا ابد میبخشد. همان طور که در فصل ۲۶ دیدیم، یَهُوَه اشتباهات گذشتهٔ ما را که بخشیده است دوباره مطرح نمیسازد. از آنجایی که «همهٔ انسانها گناه کردهاند و نمیتوانند جلال خدا را به طور کامل منعکس کنند،» باید سپاسگزار باشیم که محبت پایدار یَهُوَه ابدی است.— رومیان ۳:۲۳.
۱۳ محبت پایدار یَهُوَه را از یک جهت دیگر نیز میتوان ابدی نامید. در کلام او آمده است که شخص عادل «مثل درختی است که کنار نهرهای آب کاشته شده، درختی که میوهاش را در فصلش میدهد و برگهایش پژمرده نمیشود. چنین کسی در همهٔ کارهایش موفق است.» (مزمور ۱:۳) درخت سرسبز و بزرگی را تصوّر کنید که برگهایش هیچ گاه پژمرده نمیگردد! ما نیز اگر حقیقتاً به کلام خدا دلبستگی داشته باشیم، عمری طولانی، و زندگیای پرثمر و همراه با آرامش خواهیم داشت. برکاتی که یَهُوَه با وفاداری به خادمان امینش میدهد همیشگی و ابدی است. آری، در دنیای پرعدلی که یَهُوَه برپا خواهد ساخت، انسانهای مطیع تا ابد از محبت پایدار او برخوردار خواهند شد.— مکاشفه ۲۱:۳، ۴.
یَهُوَه خادمانش را ترک نمیکند
۱۴. یَهُوَه وفاداری خادمانش را چگونه پاسخ میدهد؟
۱۴ یَهُوَه بارها وفاداری خویش را ثابت کرده است. از آنجایی که او کاملاً تغییرناپذیر است، وفاداریاش نسبت به خادمانش نیز هرگز متزلزل نمیگردد. مزمورنویسی در این باره میگوید: «از جوانی تا به امروز که پیر شدهام، ندیدهام که خدا شخص درستکار را ترک کرده باشد و یا فرزندان او به دنبال نان باشند؛ یَهُوَه عدالت را دوست دارد و وفادارانش را ترک نمیکند.» (مزمور ۳۷:۲۵، ۲۸) درست است که او آفریدگار ما و به همین دلیل شایستهٔ پرستش است. (مکاشفه ۴:۱۱) اما چون وفادار است همهٔ اَعمالی را که ما از روی وفاداری برای او انجام میدهیم گرامی میدارد.— مَلاکی ۳:۱۶، ۱۷.
۱۵. توضیح دهید که رفتار یَهُوَه با اسرائیل باستان چگونه نشانهٔ وفاداری اوست.
۱۵ یَهُوَه بارها از روی محبت پایدارش به یاری قوم درماندهاش شتافته است. مزمورنویسی در این باره میگوید: «او از جان کسانی که به او وفادارند محافظت میکند.» (مزمور ۹۷:۱۰) به عنوان مثال، طرز رفتارش با قوم اسرائیل را در نظر بگیریم. اسرائیلیان پس از آن که با معجزه از طریق دریای سرخ نجات یافتند، در سرودی به یَهُوَه گفتند «به خاطر محبت پایدارت، قومی را که نجات دادی هدایت کردی.» (خروج ۱۵:۱۳) رهایی اسرائیلیان از طریق دریای سرخ بیشک نشانهٔ محبت پایدار یَهُوَه بود. به همین خاطر، موسی به اسرائیلیان گفت: «شما در میان قومها کوچکترین قوم بودید، اما یَهُوَه به شما محبت نشان داد و انتخابتان کرد. پس دلیل کارش این نبود که شما بزرگترین قوم بودید، بلکه دلیلش این بود که یَهُوَه شما را دوست داشت و میخواست به قَسَمی که برای اجدادتان خورده بود وفا کند. به همین دلیل، یَهُوَه شما را با قدرت عظیمش از بردگی و از دست فرعون، پادشاه مصر نجات داد.»— تثنیه ۷:۷، ۸.
۱۶، ۱۷. الف) اسرائیلیان چگونه از خود بیشرمانه ناسپاسی نشان دادند، اما یَهُوَه چگونه به آنان رحمت کرد؟ ب) چگونه اغلب اسرائیلیان نشان دادند که دیگر «راه علاجی» برایشان نماند، و این امر چه درس عبرتی است برای ما؟
۱۶ قوم اسرائیل به طور کلّی قدر محبت پایدار یَهُوَه را ندانست، زیرا پس از رهاییشان از مصر «آنها مدام به خدای متعال گناه کردند و در صحرا بر ضدّ او سرکشی کردند.» (مزمور ۷۸:۱۷) آنان در طی صدها سال بارها سر به شورش برداشتند، و به یَهُوَه پشت کرده به خدایان کاذب و بتپرستی روی آوردند که جز ابتذال و فساد حاصلی برایشان نداشت. با این همه، یَهُوَه نه تنها پیمان خویش را با ایشان نشکست بلکه از طریق اِرْمیای نبی از آنان درخواست نمود: «ای اسرائیل عهدشکن، پیش من برگرد! من که یَهُوَه هستم با خشم به تو نگاه نمیکنم، چون وفادارم.» (اِرْمیا ۳:۱۲) اما همان طور که در فصل ۲۵ بدان اشاره کردیم اغلب اسرائیلیان به درخواست او پاسخ مثبت ندادند. و حتی «آنها پیامرسانان خدای حقیقی را مسخره میکردند، . . . تا جایی که خشم یَهُوَه به قدری بر قومش شعلهور شد که دیگر راه علاجی نبود.»— ۲تواریخ ۳۶:۱۵، ۱۶.
۱۷ ما از این موضوع چه میآموزیم؟ اینکه وفاداری یَهُوَه کورکورانه و از روی سادهلوحی نیست. او «سرشار از محبت پایدار» است و تا جای ممکن رحمت خود را از کسی دریغ نمیکند، اما وقتی که شخص خطاکار به هیچ وجه نخواهد دست از شرارت بردارد، مطابق معیارهای عادلانهاش او را مجازات مینماید، زیرا همان طور که به موسی گفت: «شخص گناهکار را بدون مجازات نمیگذارد.»— خروج ۳۴:۶، ۷.
۱۸، ۱۹. الف) چرا میتوان گفت که یَهُوَه با مجازات شریران وفاداری خویش را ثابت میکند؟ ب) یَهُوَه از چه طریقی وفاداری خویش را به خادمانش که در راه خدمت به او به قتل رسیدهاند نشان خواهد داد؟
۱۸ مجازات شریران خود نشانهٔ وفاداری یَهُوَه است. به چه دلیل؟ یک دلیل آن را میتوان در فرمانهایی که یَهُوَه در کتاب مکاشفه به هفت فرشته میدهد یافت: «بروید و خشم خدا را که در آن هفت کاسه است روی زمین بریزید.» هنگامی که فرشتهٔ سوّم پیالهٔ خود را «در رودخانهها و چشمهها» میریزد آنها به خون تبدیل میشوند. سپس فرشته به یَهُوَه میگوید: «ای خدای وفادار، ای کسی که هستی و بودی، تو واقعاً خدای عادلی هستی که فرمان دادهای این داوریها اجرا شوند؛ چون آنها خون مقدّسان و پیامبران را ریختند و تو هم به آنها خون دادهای که بنوشند. واقعاً که حقشان است!»— مکاشفه ۱۶:۱-۶.
۱۹ توجه کنید که فرشتهٔ یَهُوَه در اینجا محکومیت شریران را اعلام میکند. یَهُوَه با نابود ساختن شریران وفاداری خود را به خادمانش نشان میدهد. بسیاری از ایشان در راه خدمت به او به دست شریران به قتل رسیدهاند. یَهُوَه با وفاداری تمام چنین خادمان امینی را در خاطر زنده نگاه میدارد و مشتاق است که آنان را دوباره ببیند. از این رو، در کتاب مقدّس آمده است که قصد دارد ایشان را رستاخیز دهد. (ایّوب ۱۴:۱۴، ۱۵) یَهُوَه خادمان وفادار خویش را پس از مرگ ایشان فراموش نمیکند بلکه همه نزد او زنده هستند. (لوقا ۲۰:۳۷، ۳۸) او با رستاخیز دادن کسانی که در خاطر دارد، به نحو بارزی وفاداری خویش را به اثبات میرساند.
یَهُوَه کسانی را که به دلیل وفاداری به او کشته شدهاند به خاطر میسپارد و رستاخیز میبخشد
برنارد لُمِس (بالا) و وُلفگانه کوسِرُ (وسط) توسط نازیها اعدام شدند
موزِز نیاموسوآ توسط افراد یک گروه سیاسی با نیزه به قتل رسید
محبت پایدار یَهُوَه راه نجات را میگشاید
۲۰. منظور از «ظروف رحمت» چه کسانی است، و یَهُوَه چگونه وفاداری خویش را به ایشان نشان میدهد؟
۲۰ یَهُوَه در سراسر تاریخ بشر، وفاداری شگرف خویش را به انسانهای باایمان نشان داده است. هزاران سال است که او ‹با صبر زیاد با کسانی که مثل «ظروف غضب» سزاوار نابودیاند مدارا کرده است.› به چه دلیل؟ «تا شکوه و جلال فراوانش را به کسانی نشان دهد که مثل ‹ظروف رحمت› هستند.» (رومیان ۹:۲۲، ۲۳) منظور از «ظروف رحمت» کسانی است که پذیرای حقیقت هستند و توسط روحالقدس مسح شدهاند تا در کنار مسیح پادشاهیاش را به میراث ببرند. (متّیٰ ۱۹:۲۸) یَهُوَه با گشودن راه نجات برای این افراد، به ابراهیم وفادار ماند زیرا در عهدی که با او بسته بود وعده داده بود: «تمام قومهای زمین از طریق نسل تو برکت خواهند گرفت، چون تو به سخنان من گوش کردی.»— پیدایش ۲۲:۱۸، تفسیری.
وفاداری یَهُوَه امکان برخورداری از آیندهای مطمئن را برای خادمانش فراهم ساخته است
۲۱. الف) یَهُوَه چگونه وفاداری خویش را به «گروه عظیم» که امید دارند از «مصیبت عظیم» نجات یابند، نشان میدهد؟ ب) وفاداری یَهُوَه شما را به چه کاری برمیانگیزد؟
۲۱ یَهُوَه وفاداری خویش را به «گروه عظیم» نیز نشان داده است. اینان کسانی هستند که از «مصیبت عظیم» نجات خواهند یافت و تا ابد در بهشت روی زمین زندگی خواهند کرد. (مکاشفه ۷:۹، ۱۰، ۱۴) یَهُوَه با وجود ناکاملی خادمانش با وفاداری به ایشان فرصت میدهد تا در بهشت روی زمین تا ابد زندگی کنند. از چه طریقی؟ از طریق والاترین مظهر وفاداری یَهُوَه یعنی فرستادن عیسی مسیح و نجات ما از چنگال گناه و مرگ. (یوحنّا ۳:۱۶؛ رومیان ۵:۸) وفاداری یَهُوَه تشنگان عدالت را به سوی او میکشد. (اِرْمیا ۳۱:۳) آیا وفاداری عمیقی که یَهُوَه به ما نشان داده و میدهد ما را به او نزدیکتر نمیسازد؟ آرزوی همهٔ ماست که به او نزدیکتر شویم. پس بیایید قدر محبت او را بدانیم و با وفاداری و عزمی راسخ به او خدمت کنیم.
a جالب توجه است که واژهای که در ۲سموئیل ۲۲:۲۶ «وفادار» ترجمه شده، در برخی از آیات کتاب مقدّس به صورت «محبت پایدار» برگردانده شده است.