Iehova Tohotohoa—Kota Maoromaoro Bona Kara Maoromaoro Hahedinaraia
“Lauegu lalokau, be noho hanaihanai lalokauna, bona lauegu kara be namo, bona maoromaoro danu. Inai bamona karadia, be lauegu kudouna ese ia ura henidia bada noho.”—IEREMIA 9:24.
1. Iehova ese dahaka gau namona ia gwauhamatalaia?
IEHOVA ena gwauhamata hegeregerena nega ta do ia mai bona taunimanima ibounai be ia do idia diba. Ena peroveta tauna Isaia amo ia gwau: “Dirava ena ororo helagana dekenai, dika ta, o hadikaia gauna ta do ia noho lasi. Badina be tanobada ibounai, be Lohiabada ena diba maoro dekena amo do ia honu momokani, davara be ranu dekenai ia honu bamona.” (Isaia 11:9) Unai be vaira negana namo hereana!
2. Iehova ita diba ena anina be dahaka? Dahaka dainai?
2 To, Iehova ita diba ena anina be dahaka? Iehova ese Ieremia dekenai mai anina bada gauna ia hahedinaraia, ia gwau: “Ia be lau, Lohiabada ia diba, bona lauegu kara ena anina ia diba. Badina be lauegu lalokau, be noho hanaihanai lalokauna, bona lauegu kara be namo, bona maoromaoro danu. Inai bamona karadia, be lauegu kudouna ese ia ura henidia bada noho.” (Ieremia 9:24) Unai dainai, Iehova ita diba ena anina ta be ena kota maoromaoro bona kara maoromaoro ia hahedinaraia daladia do ita diba. Bona bema unai kara ita hahedinaraia, ita dainai do ia moale. Edena dala ai unai ita karaia diba? Iehova ena Hereva, Baibel, lalonai ia ese gunaguna amo ema bona hari goevadae lasi taudia ia kara henia daladia ia hahedinaraia. Baibel ita stadilaia karana amo, Iehova ena kota maoromaoro bona kara maoromaoro hahedinaraia daladia do ita dibaia bona ia do ita tohotohoa diba.—Roma 15:4.
Kota Maoromaoro Bona Hebogahisi
3, 4. Dahaka dainai Iehova ese Sodoma bona Gomora ia hadikaia be maoro?
3 Dirava ese Sodoma bona Gomora ia kota henia be haheitalai namona Iehova ena kota maoromaoro ena kahana idauidau hahedinaraia totona. Iehova ese taunimanima dikadia ia panisia sibona lasi, to taunimanima namodia edia hahemauri dalana ia kehoa danu. Unai hanua ruaosi ia hadikaia be maoro, a? Toana be Aberahamo ese Sodoma taudia edia dika ena bada ia diba namonamo lasi, bona unai dainai guna ia laloa Iehova ese idia ia panisia be maoro lasi. Iehova ese Aberahamo dekenai ia gwauhamata bema kara maoromaoro taudia 10 ia davaria, unai hanua do ia hadikaia lasi. Ia hedinarai goevagoeva, Iehova ese kota maoromaoro ia karaia neganai, mai ena hebogahisi ida ia laloa namonamo guna.—Genese 18:20-32.
4 Aneru rua be Sodoma dekenai idia lao neganai, ia vara gauna ese ia hamomokania ena dika be bada herea. Unai hanua ena tatau, “uhau bona buruka,” idia kamonai tatau rua idia mai bona Lota ena ruma dekenai idia noho neganai, idia ibounai be ena ruma idia hagegea bona idia ura unai tatau rua idia sihari henia. Edia matabodaga karana be dika momokani! Ita daradara lasi, Iehova ese unai hanua ia kota henia karana be maoromaoro.—Genese 19:1-5, 24, 25.
5. Edena dala ai Iehova ese Sodoma amo Lota bona ena ruma bese taudia ia hamauria?
5 Aposetolo Petero ia hahedinaraia Iehova ese Sodoma bona Gomora ia hadikaia karana ese ita ia hadibaia, bona unai murinai ia gwau: “Bema hisihisi bona metau Dirava badinaia taudia dekenai idia noho neganai, Lohiabada ese inai hisihisi dekena amo idia ia hamauria diba.” (2 Petero 2:6-9) Bema Iehova ese Lota bona ena ruma bese be ia idia dadaraia Sodoma taudia ida ia hadikaia, kota maoromaoro ia karaia lasi. Unai dainai, Iehova ena aneru ese Lota idia hadibaia unai dika do ia vara. Lota be ia haraga lasi neganai, unai aneru ese ia, ena adavana, bona ena natudia kekeni edia imana idia abia bona hanua amo idia hakaua lao, badina “Lohiabada ese idia dekenai ia bogahisihisi” dainai. (Genese 19:12-16) Ita diba momokani Iehova ese inai tanobada dikana do ia hadikaia ore neganai, unai dala ai kara maoromaoro taudia do ia hebogahisi henia danu.
6. Dirava ese inai tanobada dikana do ia hadikaia ore karana be dahaka dainai do ita lalo-hekwarahilaia bada lasi?
6 Ena be inai tanobada ena dokona be “davana karaia negana,” to ita lalo-hekwarahi bada be badina lasi. (Luka 21:22) Dirava ese Aramagedono dekenai do ia henia “kota davana be maoromaoro.” (Salamo 19:9) Aberahamo ese ia dibaia hegeregerena, ita taunimanima ese Iehova ena kota maoromaoro ita abidadama henia momokani diba, ena kara maoromaoro ese iseda kara ia hereaia momokani. Aberahamo ia henanadai: “Tanobada ibounai ena kota biaguna be kara maoromaoro do ia karaia lasi, a?” (Genese 18:25; Iobu 34:10 itaia.) Eiava Isaia ia gwau bamona, “daika ese Dirava dekenai dala maorona ia hadibaia?”—Isaia 40:14.
Taunimanima Ia Hamauria Karana Maoromaorona Ta
7. Edena bamona Dirava ena kota maoromaoro bona ena hebogahisi idia gaukara hebou?
7 Dirava ena kota maoromaoro be kara dika taudia ia panisia neganai ia hedinarai sibona lasi. Iehova be sibona ia gwauraia kara maoromaoro Diravana bona Hamauria Tauna. (Isaia 45:21, NW) Ia hedinarai goevagoeva, Dirava ena kara maoromaoro, eiava kota maoromaoro, bona kara dika amo taunimanima ia hamauria urana idia gaukara hebou. Unai hereva ia herevalaia neganai, The International Standard Bible Encyclopedia, lagani 1982 lalonai idia halasia gauna, ia gwau: “Dirava ena kota maoromaoro ese Iena hebogahisi ia hahedinaraia bona Iena hahemauri hagugurua daladia namodia ia tahua.” Ita gwau lasi Dirava ena kota maoromaoro be auka dainai hebogahisi ese ia hamanokaia sisina be namo. Lasi, to anina be hebogahisi be Dirava ena kota maoromaoro ia hahedinaraia karana ta. Dirava ese mauri davalaia boubouna amo hahemauri dalana ia kehoa karana be unai bamona kota maoromaoro ia hahedinaraia karana hereadaena.
8, 9. (a) “Tau tamona ena kara maoromaoro” karana ta be dahaka? Badina be dahaka? (b) Iehova ia ura ita karaia karana ta be dahaka?
8 Unai mauri davana—Dirava ena Natuna tamona, Iesu Keriso, ena mauri—be davana badana badina Iehova ena taravatu ese mauri taudia iboudiai ia biagua, bona ia sibona danu ese ia badinaia. (Mataio 20:28) Adamu ese ena mauri goevadaena ia haboioa dainai, ena natudia edia mauri davalaia totona ta ese ena mauri goevadaena do ia henia be maoro. (Roma 5:19-21) Aposetolo Paulo ia gwau Iesu ese ena mauri ibounai lalonai lalo-maoromaoro ia hahedinaraia, bona ia ese mauri ena davana ia henia, be “tau tamona ena kara maoromaoro” karana ta. (Roma 5:18) Badina be dahaka? Badina be Iehova ia laloa, taunimanima edia mauri davalaia karana be kara maorona bona namona, herevana unai ia karaia totona ena lalona ia hisihisi bada. Adamu ena natudia be “idia moia sirihona” bamona, bona Dirava ia ura lasi ia hamakohia, eiava idia be “ena kwalahu ia daekau uikina” bamona, bona ia ura lasi ia habodoa. (Mataio 12:20, NW) Dirava ia diba momokani Adamu ena natudia bogaragina amo abidadama tatau bona hahine momo do idia vara.—Mataio 25:34 itaia.
9 Unai lalokau bona kota maoromaoro karana badana dainai dahaka do ita karaia be namo? Iehova ia ura ita karaia karana ta be kota maoromaoro ita badinaia. (Mika 6:8, NW) Edena dala ai unai ita karaia diba?
Kota Maoromaoro Bona Kara Maoromaoro Oi Tahua
10. (a) Kota maoromaoro ita hahedinaraia dalana ta be dahaka? (b) Edena dala ai Dirava ena kara maoromaoro ita tahua guna?
10 Gau ginigunana be, namona be Dirava ena mauri taravatudia ita badinaia. Dirava ena taravatu be namo bona maoromaoro dainai, idia ita badinaia neganai kota maoromaoro ita hahedinaraia unai. Iehova ia ura ena taunimanima ese unai kara idia karaia. Iehova be Israela taudia ia hamaoroa, ia gwau: “Kara namo karaia dalana do umui tahua. Kota maoromaorona do umui tahua.” (Isaia 1:17) Iesu ese Hereva Badana Ororo Dekenai ia henia neganai, kamonai taudia unai bamona ia sisiba henia, idia ia hadibaia ‘Dirava ena Basileia bona iena kara maoromaoro do idia tahua guna.’ (Mataio 6:33) Paulo ese Timoteo ia hagoadaia ‘kara maoromaoro ia tahua’ totona. (1 Timoteo 6:11) Dirava ia henia kara taravatudia ita badinaia bona mauri matamata ita atoa neganai, ita be kota maoromaoro bona kara maoromaoro momokani ita tahua unai. (Efeso 4:23, 24) Ita gwau diba, bema Dirava ena ura hegeregerena gau ibounai ita karaia neganai, kota maoromaoro ita tahua.
11. Dahaka dainai bona edena dala ai kara dika ita tuari henia be namo?
11 Ita ibounai ita diba, goevadae lasi taudia ese hanaihanai kara namona bona maorona idia karaia be auka. (Roma 7:14-20) Paulo ese Roma Keristani taudia ia hagoadaia kara dika idia tuari henia totona, bena edia gwauhamata tauanidia be “kara maoromaoro” ena tuari gaudia bamona Dirava dekenai idia henia diba, Dirava ese idia amo ena ura ia hagugurua diba totona. (Roma 6:12-14) Unai hegeregerena, hanaihanai Dirava ena Hereva ita stadilaia bona ita badinaia neganai, “Lohiabada ena hadibaia hereva” ita diba bona “kara maoromaoro ai matahakani” ita abia.—Efeso 6:4; 2 Timoteo 3:16, 17, NW.
12. Bema ita ura dala namona ai Iehova ese ita ia kara henia, vadaeni unai hegeregerena ma haida ita kara henia neganai, dahaka ita karaia lasi be namo?
12 Gau iharuana be, ita ura dala namona ai Iehova ese ita ia kara henia hegeregerena ma haida ita kara henia neganai, kota maoromaoro ita hahedinaraia unai. Taravatu idaudia rua ita haginia haraga—manokana be ita totona bona aukana be ma haida totona. Sibona eda kerere dainai ekskius herevadia ita gwauraia, to ma haida edia kerere ita maumauraia haraga, herevana edia kerere be maragi bona sibona eda kerere be bada. Iesu ia henanadai, ia gwau: “Badina be dahaka au ena momoru oiemu tadikakana ena matana lalonai oi itaia, to au badana oiemu matana lalonai ia noho be oi laloa lasi?” (Mataio 7:1-3) Namona be ita laloaboio lasi, bema Iehova ese iseda kerere ia tahua ita ibounai do ita moru. (Salamo 130:3, 4) Bema Iehova ese ena kota maoromaoro dainai eda tadikaka ena manoka gaudia ia laloaboio, edena bamona ita ese unai tadikaka ita kota henia diba?—Roma 14:4, 10.
13. Dahaka dainai kara maoromaoro tauna ia laloa Basileia ena sivarai namona ia harorolaia be namo?
13 Gau ihatoina be, mai eda ura bada ida haroro gaukara ita karaia neganai, unai ese Dirava ena kota maoromaoro ia hahedinaraia. Iehova ese ita ia sisiba henia, ia gwau: “Bema dika ese taunimanima namodia ia hadikaia, bona bema oi be mai oiemu dala do oi durudia neganai, oiemu durua do oi koua lasi.” (Aonega Herevadia 3:27) Dirava ese mai ena ura ida ita ia henia hamauria dibana ita dogoatao ita sibona totona, be maoro lasi. Momokani, reana taunimanima momo ese iseda haroro herevana idia dadaraia, to Dirava ese idia ia do hebogahisi henia noho lalonai, namona be mai eda ura ida dala ita kehoa noho “taunimanima ibounai ese dika dekena amo edia lalona do idia giroa” totona. (2 Petero 3:9) Bona Iesu bamona do ita moale bada, bema ta ita durua, bena ia giroa bona kota maoromaoro bona kara maoromaoro ia hahedinaraia lou. (Luka 15:7) Hari be nega namona ‘kara maoromaoro ena uhe ita hadoa’ totona.—Hosea 10:12.
“Kota Henia mai Maoromaoro Danu” Lohia Taudia
14. Kara maoromaoro dekenai elda taudia edia maduna be dahaka?
14 Namona be ita ibounai be kara maoromaoro ena dala dekenai ita raka, to unai dekenai Keristani kongregesen elda taudia edia maduna be bada. ‘Kota maoromaoro bona kara maoromaoro’ ese Iesu ena lohia siahuna idia hagoadaia. Unai hegeregerena, gau badana be elda taudia ese Dirava ena kota maoromaoro idia hahedinaraia. (Isaia 9:7) Idia ese Isaia 32:1 ena peroveta herevana idia laloatao noho, ia gwau: “Kamonai! Dina ta be king ta ese kara maoromaoro momokani dekena amo iena taunimanima do ia gunalaia. Lohia taudia danu ese taunimanima do idia kota henia mai maoromaoro danu.” Elda taudia be Dirava ena lauma ese ia abia hidi taudia, eiava ‘Dirava ena gaukara idia naria’ taudia, unai dainai Dirava ena dala idia badinaia be namo.—Tito 1:7.
15, 16. (a) Elda taudia ese edena dala ai Iesu ena parabole lalonai mamoe naria tauna namona idia tohotohoa? (b) Elda taudia ese lauma dalanai idia boio taudia be edena bamona idia laloa?
15 Iesu ia hahedinaraia Iehova ena kota maoromaoro be mai ena hebogahisi bona ia maoro. Ia ura bada idia hekwarahi taudia ia durua toho bona ‘idia boio taudia ia tahua, idia ia hamauria totona.’ (Luka 19:10) Iesu ena parabole lalonai mamoe naria tauna ese ia boio mamoena ia tahua goadagoada hegeregerena, elda taudia ese lauma dalanai idia boio taudia idia tahua, orea lalonai idia hakaudia lou totona.—Mataio 18:12, 13.
16 Elda taudia ese kara dika idia karaia taudia idia gwauraia dika lasi, to idia hagoadadia toho bona bema mai dalana idia durudia do idia helalo-kerehai totona. Ia boio tauna idia durua momokani neganai, idia moale bada. To idia lalohisihisi, bema kara dika tauna ia helalo-kerehai lasi. Unai ia vara neganai, Dirava ena kara maoromaoro taravatuna idia badinaia dainai, ia helalo-kerehai lasi tauna be orea murimurinai idia atoa. Unai neganai danu, ia boio merona ena tamana hegeregerena, idia ura bada nega ta unai kara dika tauna ena ‘lalona do ia kehoa.’ (Luka 15:17, 18) Unai dainai, elda taudia ese orea murimurinai idia atoa taudia haida idia vadivadi henia, Iehova ena orea lalonai vareai lou dalana idia hadibadia totona.a
17. Elda taudia ese hahemaoro idia karaia neganai, dahaka idia tahua, bona dahaka kara ese idia ia durua unai idia karaia totona?
17 Kerere ta dainai hahemaoro idia karaia neganai, elda taudia ese Iehova ena kota maoromaoro idia tohotohoa be gau badana. Kara dika taudia be Iesu “kahirakahira” idia lao badina idia diba do ia lalo-parara bona do ia durudia. (Luka 15:1; Mataio 9:12, 13) Momokani, Iesu ese kara dika ia abia dae lasi. Sakaio, henaohenao tauna badana, be aniani negana ta ai Iesu ida ia noho dainai, ia helalo-kerehai bona ia ura ia hahisia taudia dekenai kara namo do ia karaia. (Luka 19:8-10) Hari inai negai, elda taudia ese hahemaoro idia karaia neganai, unai idia tahua danu—idia ura kerere tauna idia durua do ia helalo-kerehai totona. Bema elda taudia ese Iesu bamona taunimanima idia abia dae, kerere taudia momo ese edia heduru do idia tahua be auka lasi.
18. Dahaka ese elda taudia ia durua bena idia be ‘guba bada ia toa neganai hunia gabudia namodia hegeregerena’?
18 Elda taudia edia lalo-parara kudouna ese idia do ia durua mai ena hebogahisi ida Dirava ena kota maoromaoro do idia hahedinaraia. Esera ese ena lalona sibona lasi, to ena kudouna danu ia hegaegaelaia Israela taudia dekenai kota maoromaoro ia hadibaia totona. (Esera 7:10, NW) Lalo-parara kudouna ese elda taudia ia durua idia ese Baibel ena hakaua herevadia maorodia idia badinaia bona taunimanima ta ta edia mauri idia laloa totona. Iesu ese rara gorerena ia abia hahinena ia hanamoa neganai, ia hahedinaraia Iehova ena kota maoromaoro ena anina be taravatu ena hereva sibona lasi to ena anina korikorina danu ita lalo-pararalaia. (Luka 8:43-48) Elda taudia ese sibona edia manoka dainai eiava ita noholaia tanobada dikana dainai dika idia davaria taudia dekenai mai edia hebogahisi ida hahemaoro idia karaia neganai, idia be ‘guba bada ia toa neganai hunia gabudia namodia hegeregerena.’—Isaia 32:2.
19. Elda taudia ese Dirava ena kota maoromaoro idia hahedinaraia neganai, taihu ta be dahaka ia laloa?
19 Kara dika badana ta ia karaia taihuna ta be Dirava ena kota maoromaoro ia dibaia namonamo. Ia gwau: “Lau gwau diba, elda taudia dekenai lau lao garina lau gari. To idia be hebogahisi bona hemataurai dalanai lau idia kara henia. Elda taudia be kota biagudia bamona lasi to idia be tamadia bamona. Idia ese lau idia durua bena lau lalo-parara Iehova ese lau do ia rakatania lasi bema egu kara lau haidaua. Lau diba ia ese lalokau Tamana bamona ita ia matahakani henia. Lau ese egu kudouna Iehova dekenai lau kehoa bona lau diba momokani ia ese egu noinoi do ia kamonai. Unai nega lau laloa neganai, momokani lau gwau diba lagani 7 gunanai elda taudia ida ai karaia hebouna be Iehova ia henia hahenamona ta. Unai nega amo, egu turana karana ia ida be ia goada momokani.”
Kota Maoromaoro Bona Kara Maoromaoro Oi Hahedinaraia
20. Kota maoromaoro bona kara maoromaoro ita lalo-pararalaia bona ita badinaia neganai, dahaka namo ita abia?
20 Ita moale diba, badina taunimanima ta ta dekenai edia kara ena davana henia sibona be Dirava ena kota maoromaoro ena anina lasi. Iehova ese ena kota maoromaoro dainai ia idia abidadama henia taudia dekenai mauri hanaihanai do ia henia. (Salamo 103:10; Roma 5:15, 18) Dirava ese unai bamona ita ia kara henia badina iena kota maoromaoro lalonai iseda mauri ia laloa danu, bona ia ura lasi ita ia gwauraia dika to ia ura ita ia hamauria. Momokani, Iehova ena kota maoromaoro ena anina korikorina ita lalo-pararalaia namonamo dainai ita ura ia kahirakahira ita lao. Bona ena kota maoromaoro karana ita tohotohoa totona ita hekwarahi neganai, ita bona ma haida ese hahenamo bada do ita abia. Ita ese kota maoromaoro ita tahua neganai, iseda guba Tamana ese unai do ia itaia. Iehova ese ita ia gwauhamata henia, ia gwau: “Kota maoromaoro do umui karaia. Kara maoromaoro danu do umui karaia. Badina be nega sisina, lau ese umui do lau hamauria, bona egu kara maoromaoro do lau hedinaraia.” Unai ia karaia tauna do ia moale.—Isaia 56:1.
[Footnote]
a The Watchtower, April 15, 1991, rau 22-3 itaia.
Oi Laloatao, A?
◻ Iehova ese Sodoma bona Gomora ia hadikaia ore karana ese ita ia hadibaia Iehova ena kota maoromaoro be edena bamona?
◻ Dahaka dainai mauri davana henia karana ese Dirava ena kota maoromaoro bona lalokau ia hahedinaraia namonamo?
◻ Edena dala toi ai kota maoromaoro ita hahedinaraia diba?
◻ Edena dala idauna ai elda taudia ese Dirava ena kota maoromaoro idia tohotohoa diba?
[Pictures on page 15]
Haroro gaukara amo, ita ese Dirava ena kota maoromaoro ita hahedinaraia
[Pictures on page 16]
Elda taudia ese Dirava ena kota maoromaoro idia hahedinaraia neganai, hekwakwanai idauidau idia davaria taudia ese edia heduru idia tahua be auka lasi