Ti Paggapuan ken Panggep ti Idadarup. Ti iraraut ket aggapu iti nakaad-adayo a disso manipud iti daga ti Israel. Ni Gog ket aggapu “iti daga ti Magog,” nga adda “iti kaadaywan a paspaset ti amianan.” (Eze 38:2, 15) Isu ti “kangrunaan a panguluen [“naindaklan a prinsipe, “ AT; “panguluen a prinsipe,” KJ, RS] ti Mesec ken Tubal.” (Eze 38:2, 3) Ti mabasa iti dadduma a patarus ket “prinsipe ti Ros, Mesec, ken Tubal” (AS, JB), iti kasta ti “Ros [Heb. maipaay iti “pannakaulo”]” ket tumukoy iti maysa a pagilian wenno ili. Ngem awan ti kasta a daga wenno ili a nadakamat iti Biblia. Kas iti Magog, ti Mesec ken Tubal ket nagnagan ti annak ni Jafet (Ge 10:2), ket ti tallo a daga a naawagan kadagitoy a nagan adda iti amianan ti Israel. (Kitaenyo ti MAGOG Num. 2; MESEC Num. 1; TUBAL.) Ti dadduma pay a kameng dagiti rumaraut a puersa ti amianan ket ti Gomer ken Togarma (dagiti naipagarup a nagtaudan dagiti Cimmeriano ken Armeniano idi ugma) a Jafetiko met dagitoy. Ti Jafetiko a Persia adda iti amianan a daya. Ngem nakikumplot met dagiti Hamitiko a kamkameng nga adda iti abagatan​—ti Etiopia ken Put idiay Africa. (Eze 38:4-6, 15) No kasta, ti akem ni Gog ket komandante ti nagdakkelan a buyot dagiti mangraut a mangparigat iti kasta unay iti ili ni Jehova tapno rumeken koma ida nga arigna addada iti maysa a paglebbekan.

Kinasiasino ni Gog. Naammuan manipud Biblia ken no dadduma iti sekular a pakasaritaan ti maipapan iti dagdaga ken il-ili a nadakamat iti padto a nainaig ken Gog. Ngem napaay dagiti panagregget a manginaig ken Gog iti maysa a natauan nga agturay a nalatak iti pakasaritaan. Ti kaaduanna a dakdakamatenda isu ni Gyges nga ari ti Lidia iti makinlaud nga Asia Menor, a naawagan Guggu kadagiti rekord ni Asurbanipal a monarka ti Asiria. (Ancient Records of Assyria and Babylonia, ni D. Luckenbill, 1927, Tomo II, p. 297, 351, 352) Nupay kasta, adu a dekada sakbay pay a maisurat ti padto ni Ezequiel, natayen ni Gyges. Gapuna, saan a mayanatup ti kasta a pananginaig. Kanayonanna pay, kunaen ti mismo a padto a mapasamak ti iraraut ni Gog “iti kamaudianan a paset dagiti tawen,” “iti kamaudianan a paset dagiti aldaw.” (Eze 38:8, 16; idiligyo ti Isa 2:2; Jer 30:24; 2Ti 3:1.) Gapu kadagitoy a rason, ti nagan a Gog ket nabatad a karkarna wenno simboliko, saan a nagan ti asinoman a pagaammo a natauan nga ari wenno panguluen.

Ipatuldo ti pammaneknek a matungpal daytoy iti “tiempo ti panungpalan” kas nadakamat iti dadduma a teksto. (Da 11:35; 12:9; idiligyo ti Apo 12:12.) Gagangay a bigbigen dagiti eskolar ken komentarista ti Biblia a nainaig daytoy a padto iti panawen ti Mesianiko a Pagarian. Kas maysa a pagarigan, kuna ti The New Schaff-Herzog Encyclopedia of Religious Knowledge: “Agparang a ni Gog ti panguluen ti kaudian a naranggas nga iraraut dagiti pannakabalin ti lubong maibusor iti pagarian ti Dios.” (Inurnos ni S. Jackson, 1956, Tomo V, p. 14) Awan ti pagaammo a kaitungpalan dayta iti natural nga Israel. Ti kaitungpalan dayta “iti kamaudianan a paset dagiti aldaw” ket mayanatup a nainaig iti naespirituan nga Israel, ti kongregasion Kristiano (Ro 2:28, 29; Ga 6:16), a dineskribir ida ni apostol Pablo kas annak ken iwanwanwan ti “Jerusalem sadi ngato.” (Ga 4:26) Tumulong dagitoy a punto tapno maammuan ti kinasiasino ni Gog.

Adda pay kanayonan a tulong a masarakan iti libro ti Apocalipsis. Naipakpakauna kadagiti naimpadtuan a sirmata sadiay a kumaro unay ti panangidadanes ti simboliko a dragon, ni Satanas a Diablo, maibusor iti kongregasion Kristiano. Sarunuen daytoy ti pannakaitapuakna ditoy daga manipud langlangit, agraman dagiti sairona, nga aramiden dayta ti Pagarian ti Dios babaen ken Kristo inton mangrugin nga ipakat ni Jesus ti naarian nga autoridadna. (Apo 12:5-10, 13-17) Sibabatad a nailadawan kadagitoy a sirmata nga aguurnong dagiti naindagaan a nasion maibusor iti Dios, iti Anakna, ken iti matalek nga ad-adipen ti Dios ditoy daga, kasta met a nailadawan a naan-anay a maabak ken maduprak dagiti kasta a puersa ti kabusor. (Apo 16:13-16; 17:12-14; 19:11-21) Nadakamat met kadagitoy ti panagkakaan dagiti tumatayab kadagiti bangkay dagita a kabusor ti turay ti Pagarian ni Kristo.​—Idiligyo ti Eze 39:4, 17-20 iti Apo 19:21.

Ti padto ni Ezequiel mainaig ken Gog ket tumukoy iti naranggas a pannakaraut iti ili ti Dios iti intero a daga. Nupay ni Gog ket nalawag nga irepresentarna ti aliansa dagiti nasion a rumaut, isayangkat ken idauluanto dayta ni Satanas a Diablo. Daytoy nga iraraut ket agbanag iti naan-anay a pannakatalipupos dagita a Sataniko a puersa babaen iti nakaam-amak a pannakabalin ti Dios.​—Eze 38:18-22.