19 YEFETA NE MUANENDE WA BAKAJI
Bakakumbaja mutshipu uvua mukole bua kukumbaja
BENA Isalele bakela kabidi Yehowa nyima, kutuadijabu kutendelela nzambi ya dishima. Bua bualu abu, Yehowa wakalekela bena Amona babakengesha munda mua bidimu 18. (Bal. 10:8) Kadi bakalua kuitaba tshilema tshiabu, kulekelabu nzambi ya dishima, kutuadijabu kutendelela kabidi Yehowa. Panyima pa matuku makese, bena Amona bakadisangisha ku Gilada bua kuya kuela bena Isalele mvita.
Bakulu ba mu Gilada bakalomba muntu mukuabu bua ikale tshilobo tshiabu mu mvita ayi, diende divua Yefeta. Yefeta uvua munyeme mu Gilada bualu bavua bamukengesha kudi balela bende. Kadi kavua mubalamine munda to. Wakitaba bua kupinganamu ne kuya kuluangana mvita ayi. Tshia kumpala, wakanji kukeba ditalala ne bena Amona. Wakatuma bantu ne mukenji kudi mukalenge wa bena Amona bua bamumvuije bimpe bua tshinyi kabavua bamuitabile bua kuangata buloba bua bena Isalele buvuaye ukeba. Mushindu uvua Yefeta mumvuije malu au udi uleja ne: uvua mumanye malu a bungi a muvua Yehowa muabanyine bena Isalele bitupa bia maloba ne muvuaye mubambuluishe bua kutshimuna bisamba bivua bibanyunguluke. Nansha nanku, mukalenge au wakabenga kuteleja bivuaye wamba abi. Uvua mudisuike anu bua kuluangana nabu!
Nyuma wa Yehowa wakatulukila Yefeta pavuaye wenda udilongolola bua kuya ku mvita. Nunku wakenza mutshipu kumpala kua Yehowa. Kavua mujimije lungenyi pavuaye muwenze apu to. Wakaditshipa wamba ne: “Wewe mufile bena Amona mu tshianza tshianyi, nunku muntu yonso udi upatuka ku tshiibi tshia nzubu wanyi bua kusambakena nanyi pandi mfuma kudi bena Amona mu ditalala nealue wa Yehowa, ne nemfile muntu au bu mulambu wa kuosha.”
Yefeta uvuaku muele meji ne: uvua mua kufila muntu bu mulambu anyi? Tòo. Yehowa uvua mukine dimulambula bantu ne uvua mukandike bantu bende bua kufila milambu ya mushindu au. (Dut. 18:10, 12) Yefeta uvua musue kuamba ne: muntu wa kumpala wapatuka mu nzubu muende nealue wa Yehowa mu ngumvuilu wa ne: muntu au uvua ne bua kuenzela Yehowa mudimu matuku ende onso a muoyo, pamuapa ku ntenta wa mu Shilo. Yefeta uvua mumanye ne: bivua mua kukola bua kukumbaja mutshipu au bualu uvua anu ne muana umue wa bakaji. Pamuapa yeye au ke uvua mua kupatuka bua kumuakidila.
Yeye mumane kuenza mutshipu, wakaya diakamue ku mvita. Wakalombola bantu bende ne dikima dionso. Yehowa wakabambuluisha bua kutshimuna mu mushindu wa dikema! Bakatshimuna baluishi babu, kubashipa “dishipa dia dikema menemene,” kukuatabu ne bimenga biabu 20.
Yefeta wakapingana kumbelu ne disanka dia dikema. Pamuapa wakela meji ne: muena mudimu wende ke wikala muntu wa kumpala wapatuka bua kumuakidila. Yeye muele meji nanku uvua uladila mayi mabole. Muanende wa bakaji ke wa kumpala wakapatuka bua kumuakidila, wende wimba ngoma ne uja maja! Yefeta wakanyingalala bikole, kudipandaye bilamba udila wamba ne: “Aka! Muananyi wa bakaji, udi munyingalaje muoyo wanyi, bualu udi mulue muntu undi muipate.”
Yefeta ne muanende wa bakaji bavua ne mutshipu wa kukumbaja kadi kuwukumbaja kakuvua kupepele to
Muana wa bakaji wa Yefeta au wakajingulula ne: mutshipu wa tatuende au uvua ushintulula nsombelu wende mujima. Neenzele Yehowa mudimu wa tshijila matuku ende onso a muoyo. Kavua mua kusedibua anyi kulela bana to. Kubenga kusedibua anyi kulela kuvua bualu bubi menemene bua mukaji muena Isalele. Kadi wakambila tatuende ne dikima dionso ne: “Biwikala mubulule mukana muebe kudi Yehowa, ngenzela tshiudi mulaye.” Wakalomba tatuende anu matuku makese bua kuyaye kudila ne balunda bende, bua muvuaye kayi ne bua kusedibua anyi kulela bana.
Tshidimu tshionso, bansongakaji ba mu Isalele bavua baya kusomba ne muana wa Yefeta matuku 4 bua kumukolesha ne kumuela kalumbandi bua muvuaye ne dikima ne mudipangishe amue malu. Uvua ne diakalenga dinene dia kuenzela Yehowa mudimu wa tshijila ku ntenta. Pamuapa tshikondo atshi Samuele utshivua muana ukavua musombele ku ntenta aku. Muana wa bakaji wa Yefeta uvuaku mukoleshe Samuele ne mumukankamije pavuaye wenda ukola anyi? Katuena bamanye to. Biobi ne: yeye ke uvua mumukoleshe uvua ne bua kuikala mumvue disanka dia bungi, bualu yeye muine kavua mulele to. Kadi tudi bamanye ne: tshikondo atshi bantu bavua benda masandi ku ntenta. (1 Sam. 2:22) Muana wa bakaji wa Yefeta uvuaku pende mutuadije kuenda masandi anyi? Tòo. Bible udi wamba ne: “Katu musangile ne mulume musangu nansha umue to.”
Mupostolo Paulo wakatela Yefeta mu balume ne bakaji bavua ne ditabuja dikole. (Eb. 11:32) Yefeta ne muanende wa bakaji mbatushile tshilejilu tshitambe buimpe tshia dikima. Wakaluangena tshisamba tshia Nzambi; muanende wa bakaji wakamutua mpanda. Bubidi buabu bakakumbaja mutshipu uvuabu benze kudi Yehowa nansha muvuawu mukole bua kuwukumbaja!
Bala bualu ebu mu:
Lukonko lua kuelela meji:
Mmushindu kayi uvua Yefeta ne muanende wa bakaji benze malu ne dikima?
Buela mu buondoke
1. Ntshinyi tshidi tshileja ne: bena Amona bavua baluisha bena Isalele ne bavua bakeba kuimanyika ntendelelu mulelela? (it “Yefeta” No. 1 §5-wcgr) A
Tshimfuanyi tshia A: “Bakumbusha nzambi ya ku babende munkatshi muabu, bobu kuenzela Yehowa mudimu.”—Bal. 10:16.
2. Mmushindu kayi udi lungenyi luvua nalu Yefeta lufuanangane ne lua Yakoba pavuaye muditshipe kudi Yehowa? (it “Yefeta” No. 1 §10-wcgr)
3. Bua tshinyi kabivua bipepele bua Yefeta kukumbaja mutshipu uvuaye muditshipe? (w17.04 4 §6)
4. Muprofete Samuele uvua muledibue bu mu tshidimu tshia 1180 K.Y. Ntshinyi tshidi tshileja ne: yeye ne muana wa bakaji wa Yefeta bavua mua kuikala benze mudimu pamue ku ntenta? (it “Yefeta” No. 1 §1-wcgr; Tangila tshitupa tshia “Ku matuku a Henoka too ne a Samuele.”)
Keba malongesha
Padi baledi benza malu ne dikima anu bu Yefeta, nebiambuluishe bana babu ku tshinyi?
Mmunyi mudi bena Kristo lelu mua kuidikija bansongakaji bavua bele muana wa bakaji wa Yefeta kalumbandi ne bamuambuluishe bua kuikala anu ne dikima? B
Tshimfuanyi tshia B
Mmunyi muudi pebe mua kuenza malu ne dikima bu Yefeta ne muanende wa bakaji?
Lepesha meji
Ntshinyi tshidi bualu ebu bundongesha bua Yehowa?
Mmunyi mudi bualu ebu bupetangana ne disua dia Yehowa?
Mbualu kayi bungebeja Yefeta ne muanende wa bakaji pabishibuabu ku lufu?
Bia kutangila kabidi
Mmunyi mudi tshilejilu tshia muana wa bakaji wa Yefeta mua kuambuluisha bena Kristo batshidi bajike?
Mona mudi Yefeta ne muanende wa bakaji batulongesha mua kuikala anu ne lulamantu kudi Yehowa.
“Kuikala ne lulamatu kudi kufikisha muntu ku dianyishibua kudi Nzambi” (w16.04 3-8)