Nun leh Rawngbâwlna Inzirna Lehkhabu Atâna Thu Lâk Chhuahnate
MARCH 2-8
PATHIAN THU AṬANGA RO HLUTE | GENESIS 22-23
“Pathianin Abrahama Chu A Fiah”
(Genesis 22:1, 2) Tin, heti hi a ni a, chûng thil hnuah chuan Pathianin Abrahama chu a fiah a, a hnênah, “Abraham,” a ti a; tin, ani chuan, “Heta hi ka awm,” a ti a. 2 Tin, ani chuan “I fapa, i fapa neih chhun, i hmangaih tak, Isaaka ngei kha hruai la, Moria ramah chuan kal la, chutah chuan ka hrilh tûr che tlâng pakhatah chuan hâlral thilhlanah hlân rawh,” a ti a.
w12-E 1/1 23 ¶4-6
Engvângin Nge Pathianin Abrahama Chu A Fapa Hlân Tûra A Ngen?
Jehova’n Abrahama hnêna: “I fapa, i fapa neih chhun, i hmangaih tak, Isaaka ngei kha [khawngaih takin, NW] hruai la, . . . hâlral thilhlanah hlân rawh,” tia a sawi hi han ngaihtuah teh. (Genesis 22:2) Jehova’n Abrahama hnênah Isaaka chu “i hmangaih tak,” i fapa tia a sawi hi chhinchhiah ang che. Ani chuan Abrahama tâna Isaaka hlutzia chu a hria a. Pathian chuan a Fapa Isua chunga A rilru put hmang pawh a inhre bawk. Jehova chuan Isua chu a hmangaih êm avângin, ani chu vân aṭangin “ka Fapa duh tak,” tiin ṭum hnih lai a sawi a ni.—Marka 1:11; 9:7.
Jehova’n Abrahama hnêna a ngennaah “khawngaih takin,” tih ṭawngkam a hmang hi chhinchhiah bawk rawh. Bible lama mi thiam pakhat chuan Pathianin he ṭawngkam a hmanna hian “LALPA chuan a thil phût chu a sâng hle tih a hre thiam,” tih a târ lan thu a sawi a ni. Chu thil phût chuan Abrahama chu a tilungngai hle ang tih kan mitthla thei a; chutiang bawkin, Jehova’n a Fapa duh tak hrehawm tuara, a thi a hmuh laia a tawrh nasat dân tûr chu engemaw chen kan hre thiam thei a ni. Chu chu Jehova thiltawn tawh leh a la tawn tûr azawnga tawrh hrehawm ber a ni tih rinhlelh rual a ni lo.
Jehova’n ti tûra Abrahama a phût chu kan ngaihtuah lêt leh a nih pawhin, Jehova chuan chu thlahtu rinawm tak chu a fapa a hlantîr tak tak lo tih kan hriat reng a ṭha ang. Abrahama chu nu leh pa tâna chânna râpthlâk ber tawrhtîr a phal lo va, Isaaka chu thihna ata a chhan chhuak a ni. Mahse, Jehova chuan ‘ama Fapa ngei pawh a zuah lova, kan zaa aiah’ a pe a ni. (Rom 8:32) Engvângin nge Jehova’n chutiang khawpa tawrh harsatna chu a thlentîr? “Kan nun theihna tûrin” a ni. (1 Joh. 4:9) Kan tâna Pathian hmangaihna min hriat chhuahtirtu thiltithei tak a va ni êm! Amah hmangaih lêt tûra chêttîrin kan awm a ni lâwm ni?
(Genesis 22:9-12) Tin, Pathianin a hrilh hmun chu an va thleng ta a; tin, Abrahama chuan chutah chuan maichâm a siam a, thing chu a chhep khâwm a, a fapa Isaaka chu a phuar a, maichâma thing chungah chuan a muttîr a. 10 Tin, Abrahaman a kutin a ban a, a fapa tihhlum nân chemtê chu a la a. 11 Tin, LALPA vântirhkoh chuan vân aṭangin amah chu a zuk au va, “Abraham, Abraham,” a zuk ti a: tin, ani chuan, “Heta hi ka awm,” a ti a. 12 Tin, ani chuan, “Naupang chungah khân i kut thlâk suh la, amah kha engmah tih hek suh: i fapa, i neih chhun tak pawh mi pêk i ui loh avângin Pathian i ṭih tih tûnah ka hre ta a ni,” a ti a.
(Genesis 22:15-18) Tin, LALPA vântirhkoh chuan a vawi hnihnaah vân aṭangin Abrahama chu a zuk au leh a, 16 “‘He thil hi i tih tâk avâng leh i fapa, i neih chhun tak pawh i ui loh avângin, mal ka sâwmsak ngei ngei ang chia,’ 17 vâna arsi zât leh tuifinriat kama ṭiau vaivut zâtin i thlahte chu ka la tipung ngei ngei ang tih leh i thlahte chuan an dote kulh kawngkhâr chu an la neihsak ang tih leh, 18 ka thu i âwih tâk avângin i thlahah chuan khawvêla chi tin an la thawveng ang tih, mahni leh mahni inchhâlin chhia ka chham ta, LALPAN a ti,” a zuk ti a.
Pathian Thu Zâwmin Chhechhama A thutiamte Chu Hlâwkpui Rawh
6 Sual nei mihringte’n a thutiamte an rinngheh lehzual theih nân Pathian Jehova chuan, “A nuna ka nun chhûng chu, tih hi lalpa PATHIAN thu chhuak a ni,” tih ṭawngkam ang chite hmangin, chhia a chham ṭhîn a. (Ezek. 17:16) Bible hian Jehova’n hun hrang hranga vawi 40 chuang chhia a chham thu a târ lang. Abrahama a dâwrna chungchâng hi entawn tûr hriat hlawh ber niin a lang a. Abrahama dam chhûngin Pathian Jehova chuan a hnênah thuthlung engemaw zât a siam a, chûng thuthlungte aṭang chuan Messia chu Abrahama fapa Isaaka thlah aṭanga lo lang tûr a ni tih a hriat theih a ni. (Gen. 12:1-3, 7; 13:14-17; 15:5, 18; 21:12) Chutah, Jehova chuan Abrahama chu nasa takin a fiah a, a fapa duh tak chu inthawi nâna hlân tûrin thu a pe a. Abrahama chuan Pathian thu chu zâwm nghâlin, Isaaka chu hlan a tum a, a hlan dâwn lai takin Pathian vântirhkohvin a rawn dang ta a ni. Chutah Pathian chuan heti hian chhia a chham ta a ni: “‘He thil hi i tih tâk avâng leh i fapa, i neih chhun tak pawh i ui loh avângin, mal ka sâwmsak ngei ngei ang chia,’ vâna arsi zât leh tuifinriat kama ṭiau vaivut zâtin i thlahte chu ka la tipung ngei ngei ang tih leh i thlahte chuan an dote kulh kawngkhâr chu an la neihsak ang tih leh, ka thu i âwih tâk avângin i thlahah chuan khawvêla chi tin an la thawveng ang tih, mahni leh mahni inchhâlin chhia ka chham ta,” tiin.—Gen. 22:1-3, 9-12, 15-18.
Thlarau Lam Lunghlute Laih Chhuahna
(Genesis 22:5) Tichuan, Abrahaman a chhiahhlawh tlangvâlte hnênah chuan, “Hetah sabengtung nên hian lo awm rawh u, kei leh naupang hi sawtah sâwn kan va kal ang a; tin, Pathian kan va bia ang a, in hnênah kan lo kîr leh ang,” a ti a.
Jehova Chuan Ani Chu “Ka Ṭhian” Tiin A Ko
13 A chhiahhlawhte a kalsan hmain an hnênah, Abrahama chuan: “Hetah sabengtung nên hian lo awm rawh u, kei leh naupang hi sawtah sâwn kan va kal ang a; tin, Pathian kan va bia ang a, in hnênah kan lo kîr leh ang,” tiin a hrilh a. (Genesis 22:5) Abrahama sawi tum chu eng nge ni? Isaaka chu a hlân dâwn tih a hriat avângin, amah nêna lo kîr leh tûra a sawi hian dâwt a sawi tihna a ni em? Ni lo. Jehova chuan Isaaka chu thihna ata a kaitho thei tih Abrahama’n a hriat thu Bible chuan a sawi. (Hebrai 11:19 chhiar rawh.) Abrahama chuan Sari nên an upa hle tawh chung pawhin fapa neih theihna Jehova’n a pe tih a hria a ni. (Hebrai 11:11, 12, 18) Chuvângin, Jehova tân thiltihtheih loh a awm lo tih a hria a. Mahse, chu mi nîa thilthleng tûr erawh a hre lo. Pathian thutiam zawng zawngte a thlen famkim theih nân, a ṭûl chuan a fapa chu Jehova’n a kaitho ang tih rinna a nei a. Chuvângin, Abrahama chu “ringtu zawng zawng pa” tia koh a ni!
(Genesis 22:12) Tin, ani chuan, “Naupang chungah khân i kut thlâk suh la, amah kha engmah tih hek suh: i fapa, i neih chhun tak pawh mi pêk i ui loh avângin Pathian i ṭih tih tûnah ka hre ta a ni,” a ti a.
it-1-E 853 ¶5-6
Hriat Lâwkna, Ruat Lâwkna
Hriat lâwk theihna chu fîmkhur taka hmangin. Ruat lâwkna ringtute rin dân nêna inkalhin, Pathianin fîmkhur taka hriat lâwk theihna a hman dân chu a tehna felte leh a Thu, Bible-a a chanchin a sawi dânte nên a inmil tûr a ni a. Ruat lâwkna ringtute ngaih dân nêna inkalhin, Bible châng ṭhahnem tâwk tak chuan Pathianin dinhmunte chu a endik a, chumi ṭanchhanin thu tlûkna a siam tih a târ lang a ni.
Chuvângin, Genesis 11:5-8-ah, Pathian chu lei lam ngaihven anga târ lan a ni a, Babel khuaa dinhmunte chu a en thlîthlai a, chutih hunah chuan, fel lo taka an thiltihte chu tihtâwpsak tûrin thu tlûkna a siam ta a ni. Sodom leh Gomorra khuaah suahsualna a pun zêl hnu chuan, Jehova’n Abrahama hnênah (a vântirhkohte hmangin) “an au thâwm ka hnêna lo thleng ang ngei hian an ti nge ti lo ka en ang a; an tih loh chuan ka hre mai ang,” tia va en thlîthlai a tum thu a hrilh a ni. (Gen. 18:20-22; 19:1) Pathianin ‘Abrahama a hriat tawh’ thu târ lan a ni a, Abrahama’n Isaaka hlan a tum tak tak hnu chuan, Jehova’n, “I fapa, i neih chhun tak pawh mi pêk i ui loh avângin Pathian i ṭih tih tûnah ka hre ta a ni,” tiin a sawi a ni.—Gen. 18:19; 22:11, 12; Neh. 9:7, 8; Gal. 4:9 nên khaikhin rawh.
Bible Chhiar
(Genesis 22:1-18) Tin, heti hi a ni a, chûng thil hnuah chuan Pathianin Abrahama chu a fiah a, a hnênah, “Abraham,” a ti a; tin, ani chuan, “Heta hi ka awm,” a ti a. 2 Tin, ani chuan “I fapa, i fapa neih chhun, i hmangaih tak, Isaaka ngei kha hruai la, Moria ramah chuan kal la, chutah chuan ka hrilh tûr che tlâng pakhatah chuan hâlral thilhlanah hlân rawh,” a ti a. 3 Tin, Abrahama chu zîng takah a tho va, a sabengtung a siam a, a hnênah a chhiahhlawh tlangvâl pahnih a hruai a, a fapa Isaaka nên; tin, hâlral thilhlan atân thing a ek a, a tho va, Pathianin a hrilhna hmun lamah chuan a kal ta a. 4 Tin, ni thum niah chuan Abrahama chu a han dâk a, a hmun chu hla takah a han hmu a. 5 Tichuan, Abrahaman a chhiahhlawh tlangvâlte hnênah chuan, “Hetah sabengtung nên hian lo awm rawh u, kei leh naupang hi sawtah sâwn kan va kal ang a; tin, Pathian kan va bia ang a, in hnênah kan lo kîr leh ang,” a ti a. 6 Tin, Abrahama chuan hâlral thilhlanna thing chu a la a, a fapa Isaaka chu a puttîr a; ani chuan mei leh chemtê a keng a; tichuan, an pahnihin an kal dûn ta a. 7 Tin, Isaaka chuan a pa Abrahama chu a bia a, “Ka pa,” a ti a: tin, ani chuan, “Ka fapa, heta hi ka awm,” a ti a. Tin, ani chuan, “En teh, mei leh thing chu a awm a; nimahsela hâlral thilhlan tûr berâm no chu khawiah nge a awm?” a ti a. 8 Tin, Abrahama chuan, “Ka fapa, Pathianin ama tâna hâlral thilhlan tûr berâm no chu a ngaihtuah chawp mai ang chu,” a ti a: chutichuan, an pahnih chuan an kal dûn ta zêl a. 9 Tin, Pathianin a hrilh hmun chu an va thleng ta a; tin, Abrahama chuan chutah chuan maichâm a siam a, thing chu a chhep khâwm a, a fapa Isaaka chu a phuar a, maichâma thing chungah chuan a muttîr a. 10 Tin, Abrahaman a kutin a ban a, a fapa tihhlum nân chemtê chu a la a. 11 Tin, LALPA vântirhkoh chuan vân aṭangin amah chu a zuk au va, “Abraham, Abraham,” a zuk ti a: tin, ani chuan, “Heta hi ka awm,” a ti a. 12 Tin, ani chuan, “Naupang chungah khân i kut thlâk suh la, amah kha engmah tih hek suh; i fapa, i neih chhun tak pawh mi pêk i ui loh avângin Pathian i ṭih tih tûnah ka hre ta a ni,” a ti a. 13 Tin, Abrahama chu a han dâk a, a en a, tin, ngai teh, a hnung lamah chuan berâmpa a ki thing hnawka lo tâng tlat a awm a: tichuan, Abrahama chuan berâmpa chu a va man a, chu mi chu a fapa aiah hâlral thilhlanah chuan a hlân ta zâwk a. 14 Tichuan, Abrahaman chu mi hmun hmingah chuan Jehova-jire a vuah a: vawiin thlenga, “LALPA tlângah ngaihtuah a ni ang chu,” an ti ṭhin ang hian. 15 Tin, LALPA vântirhkoh chuan a vawi hnihnaah vân aṭangin Abrahama chu a zuk au leh a, 16 “‘He thil hi i tih tâk avâng leh i fapa, i neih chhun tak pawh i ui loh avângin, mal ka sâwmsak ngei ngei ang chia,’ 17 vâna arsi zât leh tuifinriat kama ṭiau vaivut zâtin i thlahte chu ka la tipung ngei ngei ang tih leh i thlahte chuan an dote kulh kawngkhâr chu an la neihsak ang tih leh, 18 ka thu i âwih tâk avângin i thlahah chuan khawvêla chi tin an la thawveng ang tih, mahni leh mahni inchhâlin chhia ka chham ta, LALPAN a ti,” a zuk ti a.
MARCH 9-15
PATHIAN THU AṬANGA RO HLUTE | GENESIS 24
“Isaaka Nupui Tûr”
(Genesis 24:2-4) Tin, Abrahama chuan a chhiahhlawh, a chhûngte zînga upa ber, a neih zawng zawng chunga thuneitu hnênah chuan, “Khawngaih takin i kut kha ka malpui hnuaiah rawlh rawh: 3 tichuan, LALPA vân Pathian leh lei Pathian chu chhâlin, ka awmna Kanaan-ho nula zînga mi hi ka fapa nupuia neihsak lo tûrin chhia ka chhamtîr dâwn che a ni: 4 kan ram lamah, ka laichînte hnêna kalin ka fapa Isaaka hi nupui i neihsak zâwk tûr a ni,” a ti a.
wp16.3-E 14 ¶3
“Duh Ang Chu”
Abrahama chuan Eliezera chu Isaaka nupui atân Kanaan nulate zînga mi thlang lo tûrin chhia a chhamtîr a ni. Engvângin nge? Kanaan mite chuan Pathian Jehova zahna an neih loh bâkah, an biak loh vâng a ni. Abrahama chuan chûng mite chu an thiltih sual takte avângin Jehova’n a hun takah a la hrem ang tih a hria a. Abrahama chuan a fapa duh tak Isaaka chu chûng mite leh an nungchang bawlhhlawh takte nêna inzawmna neihtîr a duh lo va. Chu bâkah, a fapa chuan Pathian thutiam thlen famkimnaah chanvo pawimawh tak a nei tih a hre bawk a ni.—Genesis 15:16; 17:19; 24:2-4.
(Genesis 24:11-15) Tin, tlai lama hmeichheho tui chawi tûra an chhuah hun lai tak chuan, dai kianga tuichhunchhuah kiangah chuan a sanghâwngseite chu ṭhingṭhittîr a. 12 Tin, “Aw LALPA, ka pu Abrahama Pathian, khawngaih takin vawiinah hian mi hlawhtlintîr la, ka pu Abrahama chungah chuan khawngaihna lantîr ang che. 13 En teh, tuikhur kiangah ka ding a, khuaa mite fanuho pawh tui chawi tûra an lo kal hi: 14 tichuan, heti hian ni rawh se, nula tu hnênah pawh, ‘Khawngaih takin ka in tûrin i tui bêl kha tihniam teh khai,’ ka tiha, tin, aniina, ‘In rawh, i sanghâwngseite pawh hi in tûr ka pe ang e,’ titu apiang; chu mi ngei chu i chhiahhlawh Isaaka tâna i mi ruat chu ni rawh se; tin, chu miah chuan ka pu chungah khawngaihna i lantîr tih ka hre dâwn nia,” a ti a. 15 Tin, heti hi a ni a, a sawi zawh hma chuan, ngai teh, Abrahama nau Nahora nupui Milkaii fapa Bethuela fanu Rebeki chu a kokia tui bêl puin a lo chhuak a.
wp16.3-E 14 ¶4
“Duh Ang Chu”
Eliezera chuan Haran khaw kianga tuichhunchhuah a thlen chuan Pathian Jehova hnêna a ṭawngṭai thu a thlen inte hnênah a hrilh a. Dik tak chuan, Jehova hnênah Isaaka nupui tûr nula thlang tûrin ṭanpuina a dîl a ni. Engtin nge? Eliezera chuan Pathian hnênah Isaaka nupui tûr atâna a duh nula chu tuichhunchhuaha lo kaltîr tûrin a ngên a. Tui in tûr a dîl hunah, nula chuan Eliezera tân chauh ni lovin, a sanghâwgseite tân pawh tui a chawisak tûr a ni. (Genesis 24:12-14) A nih leh, tu nge lo kal a, chutiang chiaha rawn ti ta? Rebeki a ni! Eliezera’n Rebeki chhûngte hnênah a chunga thilthleng zawng zawng a hrilh laia Rebeki’n a lo hria a nih chuan, a rilru awm dân tûr chu han mitthla teh!
(Genesis 24:58) Tichuan, Rebeki chu an ko va, a hnênah, “He mi hnênah hian i kal duh ang em?” an ti a. Tin, ani chuan, “Duh ang chu,” a ti a.
(Genesis 24:67) Tin, Isaaka chuan Rebeki chu a nu Sari puan inah chuan a hruai lût a, tin, Rebeki chu a nei a, a nupui a lo ni ta a; tin, amah chu a hmangaih hle a: tichuan, Isaaka chu a nu thih thuah pawh chuan a lo thlamuang thei ta a.
wp16.3-E 14 ¶6-7
“Duh Ang Chu”
A hma chawlhkârahte chuan, Eliezera’n Abrahama hnênah: “Hmeichhia chuan hemi ram lamah hian mi zui duh kher lo thei a,” tiin a sawi a. Abrahama chuan: “Ka hnêna i chhechham lakah hian i thiang ang,” a ti a. (Genesis 24:39, 41) Bethuela chhûngkuaah pawh, hmeichhiate duh zâwng chu ngaih pawimawh a ni a. Eliezera chu a chanvo hlen thei tûrin a phûr hle a; tichuan, a tûk zîngah, Rebeki nên Kanaan ramah an haw nghâl thei ang em tiin a zâwt a. Mahse, a chhûngte chuan an fanu chu a lo berah ni sâwm tâl an bulah awm rih tûrin an duh a. A tâwpah, heti hian an ti ta a ni: “Chêmtei chu kan ko vang a, ama kâ ngei kan bia ang,” tiin.—Genesis 24:57.
Chu hun chu Rebeki nuna inthlâk danglamna siamtu hun pawimawh tak a ni. Engtin nge a chhân ang? A pa leh a unaupa chu khawngaihin, hriat loh rama zin chhuahtîr lo tûrin a ngên ang em? Nge ni a, chiang taka Jehova kaihhruaina târ langtu thilthlenga tel ve theihna chu chanvo hlu angin a thlîr zâwk dâwn? A chhânna chuan a nuna chu inthlâk danglam thutna huphurhawm tak chungchânga a rilru put hmang chu a târ lang a. Ani chuan: “Duh ang chu,” tiin a chhâng a ni.—Genesis 24:58.
Thlarau Lam Lunghlute Laih Chhuahna
(Genesis 24:19, 20) Tin, a intîr hnuin, “I sanghawngseite tân pawh an in kham hma loh chuan ka chawi zêl ang e,” a ti a. 20 Tin, rang takin a tui bêl chu a ran thlêngah chuan a ruak a, tui chawi tûrin tuichhunchhuah lamah chuan a tlân leh a, a sanghâwngseite zawng zawng tân chuan a chawi ta zêl a.
wp16.3-E 12-13
“Duh Ang Chu”
Tlai khat chu, a tui bêl a tihkhah hnu chuan, kum upa lam pa pakhat chuan a rawn pan a. A hnênah: “Khawngaih takin i tui bêla tui kha tlêm tê mi intîr teh khai,” a ti a. Inngaitlâwm tak leh hawihhâwm taka dîlna a va ni êm! Rebeki chuan chu pa chu hmun hla tak aṭanga lo kal a ni tih a hre thei a. Chuvângin, rang takin a tui bêl chu a dâr ata chawi thlain, tui vâwt tak chu a intîr ta a, tlêm tê mai ni lovin, a duh tâwkin a intîr a ni. Rebeki chuan a bul hnaiah sanghâwngsei sâwm rual an bawk tih leh ran thlêngahte chuan tui tihkhah a la ni lo tih a hmu a. Chu pa chuan ngun takin a en reng tih Rebeki’n a hriat avângin, a theih ang tâwka khualchhawn thiamna lantîr chu a duh a ni. Tichuan, ani chuan: “I sanghâwngseite tân pawh an in kham hma loh chuan ka chawi zêl ang e,” tiin a sawi a ni.—Genesis 24:17-19.
Rebeki chuan sanghâwngsei sâwm chu in tûr tui a pe mai ni lovin, an kham hma loh a pe tih chhinchhiah ang che. Sanghâwngsei tui hâl tak pakhatin tui gallon 25 (Litre 95) aia tam a in thei! Chûng sanghâwngsei sâwmte chu an tui hâl hle a nih chuan, Rebeki chuan dârkâr tam tak chhûng a chawisak a ngai ngei ang. Mahse, sanghâwngseite chu an tui a hâl lutuk lo niin a lang. A nih leh, Rebeki’n tui chawisak tûra a sawi khân, chu chu a hria em? Hre lo. Ani chuan kum upa tak a mikhual chungah a theih ang tâwka khualchhâwn thiamna lantîr chu a duh a, a tum tlat bawk a ni. Chu pa chuan Rebeki sawi chu a pawm a. Tichuan, ani chuan Rebeki’n a tui bêlin tui a va chawi a, ran thlênga a chhûng khat zêl lai chu ngun takin a lo en reng a ni.—Genesis 24:20, 21.
wp16.3-E 13, ftn.
“Duh Ang Chu”
Tlai lam a ni tawh a. Bible chuan Rebeki chu tuichhunchhuahah dârkâr rei tak a awm tih a târ lang lo. Chu bâkah, tui a chawisak zawh meuh chuan a chhûngte chu an muhîl tawh, a nih loh leh, a rei êm avânga amah ngaihven tûra kal an awm thu târ lan a ni bawk hek lo.
(Genesis 24:65) Tin, Abrahama chhiahhlawh hnênah chuan, “Phûla min hmuak tûra lo kal saw tu nge ni?” a ti a. Tin, chhiahhlawh chuan, “Ka pu a nih saw,” a ti a: tichuan, a inkhuhna puan a la a, a inkhuh ta a.
wp16.3-E 15 ¶3
“Duh Ang Chu”
A tâwpah chuan, he thuziak tîr lama kan târ lante nî chu a lo thleng ta a. Sanghâwngsei rualin Chhim ram pal tlanga an kal zêl chuan, tlai nî a tla dâwn tawh a, Rebeki’n phûla mi pakhat lo kal chu a hmu a ni. Ani chu thil ngaihtuah mûk tak niin a lang. Sanghâwngsei bawh hniam pawh nghâk zo lovin, Rebeki chu “[rang takin] sanghâwngsei ata a chhuk ta a,” tiin kan chhiar a, ani chuan amah hruaitu hnênah: “Phûla min hmuak tûra lo kal saw tu nge ni?” tiin a zâwt a. Isaaka a ni tih a hriat veleh, a inkhuhna puan a la a, a inkhuh ta a. (Genesis 24:62-65) Engvângin nge? A thiltih chu a pasal tûr chunga zahna lantîrna a ni tih a chiang hle. Tûn laia mi ṭhenkhat chuan chutiang inngaihtlâwmna chu a hmân lai tawh an ti mai thei. Dik tak chuan, hmeichhia kan ni emaw, mipa kan ni emaw Rebeki inngaihtlâwmna aṭangin kan inzir thei a; chu mize duhawm tak chu mamawh lo tu nge awm ang?
Bible Chhiar
(Genesis 24:1-21) Tin, Abrahama chu a lo upa a, a lo tar ta hle a: tin, LALPA chuan Abrahama chu thil engkimah mal a sâwmsak tawh a. 2 Tin, Abrahama chuan a chhiahhlawh, a chhûngte zînga upa ber, a neih zawng zawng chunga thuneitu hnênah chuan, “Khawngaih takin i kut kha ka malpui hnuaiah rawlh rawh: 3 tichuan, LALPA vân Pathian leh lei Pathian chu chhâlin, ka awmna Kanaan-ho nula zînga mi hi ka fapa nupuia neihsak lo tûrin chhia ka chhamtîr dâwn che a ni: 4 kan ram lamah, ka laichînte hnêna kalin ka fapa Isaaka hi nupui i neihsak zâwk tûr a ni,” a ti a. 5 Tin, chhiahhlawh chuan a hnênah, “Hmeichhia chuan hemi ram lamah hian mi zui duh kher lo thei a: i fapa hi i lo chhuahna ram lamah chuan ka hruai kîr leh dâwn em ni ang?” a ti a. 6 Tin, Abrahama chuan a hnênah, “Ka fapa hi chutah chuan hruai kîr leh lo tûrin fîmkhur rawh. 7 LALPA, vân Pathian, ka pa in ata leh ka pianna ram ata mi hruai chhhuaktu leh mi betu leh, ‘He ram hi i thlahte ka la pe ang,’ tia, ka hnêna chhechhamtu chuan, amah ngeiin a vântirhkoh chu i hmaah a kaltîr ang a, chuta ṭang chuan ka fapa hi nupui i rawn neihsak dâwn nia. 8 Tin, hmeichhia chuan a zui duh loh che chuan ka hnêna i chhechhham kawngah hian i thiang mai ang; engpawh ni rawh se, ka fapa hi chutah chuan i hruai kîr leh tûr a ni lo,” a ti a. 9 Tichuan, chhiahhlawh chuan a kut chu a pu Abrahama malpui hnuaiah chuan a rawlh a, chu mi thu-ah chuan a hnênah chhia a chham ta a. 10 Tin, chhiahhlawh chuan a pu sanghâwngsei zînga mi sanghâwngsei sâwm a hruai a, a pu thil ṭha tinrêng kengin a chhuak ta a: tichuan, a tho va, Mesopotamia rama Nahora te khuaah chuan a kal a. 11 Tin, tlai lama hmeichheho tui chawi tûra an chhuah hun lai tak chuan, dai kianga tuichhunchhuah kiangah chuan a sanghâwngseite chu ṭhingṭhittîr a. 12 Tin, “Aw LALPA, ka pu Abrahama Pathian, khawngaih takin vawiinah hian mi hlawhtlintîr la, ka pu Abrahama chungah chuan khawngaihna lantîr ang che. 13 En teh, tuikhur kiangah ka ding a, khuaa mite fanuho pawh tui chawi tûra an lo kal hi: 14 tichuan, heti hian ni rawh se, nula tu hnênah pawh, ‘Khawngaih takin ka in tûrin i tui bêl kha tihniam teh khai,’ ka tiha, ‘In rawh, i sanghâwngseite pawh hi in tûr ka pe ang e,’ titu apiang; chu mi ngei chu i chhiahhlawh Isaaka tâna i mi ruat chu ni rawh se; tin, chu miah chuan ka pu chungah khawngaihna i lantîr tih ka hre dâwn nia,” a ti a. 15 Tin, heti hi a ni a, a sawi zawh hma chuan, ngai teh, Abrahama nau Nahora nupui Milkaii fapa Bethuela fanu Rebeki chu a kokia tui bêl puin a lo chhuak a. 16 Chu nula chu a hmêl a ṭha êm êm a, nula thianghlim a ni a, mipa rêng rêngin an la pâwl ngai hauh lo. Tin, tuikhurah chuan a chhuk a, a tui bêl chu a tikhat a, a chho leh a. 17 Tin, chhiahhlawh chu a tâwk tûrin a tlân a, “Khawngaih takin i tui bêla tui kha tlêm tê mi intîr teh khai,” a ti a. 18 Tin, ani chuan, “In ta che, ka pu,” a ti a: tin, rang takin a tui bêl chu a kutah a chawi thla a, a intîr ta a. 19 Tin, a intîr hnuin, “I sanghawngseite tân pawh an in kham hma loh chuan ka chawi zêl ang e,” a ti a. 20 Tin, rang takin a tui bêl chu a ran thlêngah chuan a ruak a, tui chawi tûrin tuichhunchhuah lamah chuan a tlân leh a, a sanghâwngseite zawng zawng tân chuan a chawi ta zêl a. 21 Tin, chhiahhlawh chuan ani chu a en reng a; LALPAN a va zinna chu a hlawhtlintîr leh tîr loh hriat nân a ngawi reng mai a.
MARCH 16-22
PATHIAN THU AṬANGA RO HLUTE | GENESIS 25-26
“Esauva’n A Fa Tîr Nihna A Hralh”
(Genesis 25:27, 28) Tin, naupangte chu an lo ṭhang lian a: tin, Esauva chu sa pêl thiam tak, mi ramvachal a ni a; Jakoba erawh chu mi ni chuah, puan in lamtea awm mi a ni. 28 Tin, Isaaka chuan a sakhi sa a ei ṭhin avângin Esauva chu a ngaina a; Rebeki erawh chuan Jakoba chu a ngaina zâwk a.
it-1-E 1242
Jakoba
A pa fapa ngainat tak, sa pêl mi leh ramvachal Esauva ang lo takin, Jakoba chu ‘mi ni chuah, a nih loh leh mi ṭha famkim [Heb., tam], puan in lamtea awm mi,’ beram vêngtu nun nêm tak leh ran enkawlna lama rinchhan tlâk, a bîk takin a nu ngainat tak nia târ lan a ni a. (Gen. 25:27, 28) Hebrai thu mal tam tih chu hmun dangah chuan Pathian pawm hlawhtute sawi nâna hman a ni. Entîr nân, “thisen chhuah châk mite chuan mi ṭha famkim an hua a,” mahse, Jehova chuan “chutiang mi [mi ṭha famkim] tâwpna tûr chu thlamuanna a ni dâwn si a,” tiin a tiam a ni. (Thuf. 29:10; Sâm 37:37) Rinawmna vawngtu Joba chu “mi famkim [Heb., tam], mi ngîl tak” a ni.—Job. 1:1, 8; 2:3.
(Genesis 25:29, 30) Tin, Jakoba chuan englo a chhûm kawi a; tin, Esauva chu ram lam aṭangin a lo hâwng a, a chau hle a: 30 tin, Esauvan Jakoba hnênah chuan, ‘Khawngaih takin i englo sen chhum kawi ngei kha mi eitîr teh khai; ka chau êm mai,” a ti a. Chuvâng chuan a ni, a hming chu Edoma an tih ni.
(Genesis 25:31-34) Tin, Jakoba chuan, “I fa tîr nihna mi leitîr zet la le,” a ti a. 32 Tin, Esauva chuan, “Ngai teh, ka thi lek lek a ni si a: fa tîr nihna mai hi ka tân eng nge sâwt ang?” a ti a. 33 Tin, Jakoba chuan, “Ka hnênah chhia chham zet rawh le,” a ti a; tin, a hnênah chhia a chham a: tichuan, a fa tîr nihna chu Jakoba hnênah a hralh ta mai a. 34 Tin, Jakoba chuan Esauva chu chhang leh dailuah chhum kawi a pe a; tichuan, a eiin a in a, a tho va, a kal ta a: chutiang chuan Esauva chuan a fa tîr nihna chu a ngainêp a ni.
Engvângin Nge Lâwmthu Kan Sawi Ang?
11 Lungchhiatthlâk takin, Bible-a mi ṭhenkhat chuan lâwmna an lantîr lo va. Entîr nân, Esauva chu Jehova hmangaihtu nu leh pate enkawlna hnuaia seilian ni mah se, thil thianghlimte ngaihhlutna a lantîr lo va. (Hebrai 12:16 chhiar rawh.) Lâwm nachâng a hriat lohzia engtin nge a lo lanchhuah? Esauva chuan a fa tîr nihna chu a nau Jakoba hnênah englo chhumkawi nên a thleng ta mai a ni. (Gen. 25:30-34) A hnuah, a duh thlanna avângin tih tak zetin a inchhîr leh a. Mahse, a thil neih chungah lâwm nachâng a hre lova, fa tîr nih malsâwmna a dawn loh avângin phunnawina tûr chhan a nei lo.
it-1-E 835
Fa Tîr, Piang Hmasa Ber
Hmân lai aṭang tawhin, fapa upa ber chuan chhûngkuaah dinhmun ṭha tak a chelh a, chhûngkaw lû nihna changtu a ni. Ani chuan a pa neih zawng zawnga chan hnih a chang a ni. (Deut. 21:17) Reubena chu fa tîr a nih angin, chaw an kîlnaah Josefa bulah a ṭhu a. (Gen. 43:33) Mahse, Bible chuan fa tîr chu fapate pian dân indawta a ziaknaah a târ lang hmasa reng lo. Fa tîr ni lovin, fate zînga langsar ber emaw, rinawm ber emaw chu târ lan hmasak a ni ṭhîn.—Gen. 6:10; 1 Ch 1:28; Gen. 11:26, 32; 12:4 nên khaikhin rawh; BIRTHRIGHT; INHERITANCE en rawh.
Thlarau Lam Lunghlute Laih Chhuahna
(Genesis 25:31-34) Tin, Jakoba chuan, “I fa tîr nihna mi leitîr zet la le,” a ti a. 32 Tin, Esauva chuan, “Ngai teh, ka thi lek lek a ni si a: fa tîr nihna mai hi ka tân eng nge sâwt ang?” a ti a. 33 Tin, Jakoba chuan, “Ka hnênah chhia chham zet rawh le,” a ti a; tin, a hnênah chhia a chham a: tichuan, a fa tîr nihna chu Jakoba hnênah a hralh ta mai a. 34 Tin, Jakoba chuan Esauva chu chhang leh dailuah chhum kawi a pe a; tichuan a eiin a in a, a tho va, a kal ta a: chutiang chuan Esauva chuan a fa tîr nihna chu a ngainêp a ni.
(Hebrews 12:16) inngaih hmang emaw, Esauva anga Pathian zah lo mi emaw an lo awm dah ang e. Ani chuan a fa tîr nihna chu chaw vawi khat eiah a hralh a.
w17.12-E 15 ¶5-7
Chhiartute Zawhna
Tûnah chuan Hebrai 12:16-a thu hi lo ngaihven leh ta ila, chutah chuan: “Inngaih hmang emaw, Esauva anga Pathian zah lo mi emaw an lo awm dah ang e. Ani chuan a fa tîr nihna chu chaw vawi khat eiah a hralh a,” tiin kan chhiar a. Eng thu pawimawh nge târ lan a nih?
He Bible châng hi tirhkoh Paula’n Messia thlahtute chungchâng a sawina a ni lo. Kristiante chu ‘an kete tân kawng ngîlte siam’ tûrin a fuih mai a ni. Chutianga an tih chuan, ‘Pathian khawngaihna ata an bo’ lo vang; mahse, inngaihnaa an tel a nih chuan, lungchhiatthlâk takin, chu chu an chungah a thleng thei a ni. (Heb. 12:12-16) Inngaihnaa an tel chuan, Esauva ang an ni ang. Ani chu “Pathian zah lo mi” a ni a, thil thianghlim lovah a inhnamhnawih a ni.
Esauva chu thlahtute hun laia nung a ni a, a châng chuan, inthawina hlan theihna chanvo hlute pawh a nei mai thei. (Gen. 8:20, 21; 12:7, 8; Job. 1:4, 5) Mahse, tisa lam thil chauh a ngaihtuah avangin, Esauva chuan chûng chanvo hlu zawng zawng chu englo chhum kawi thlêngkum khat nên a thleng ta a ni. Ani chuan Abrahama thlahte chunga thleng tûr hrilh lâwk hrehawmnate chu pumpelh a duh ngei ang. (Gen. 15:13) Esauva chuan a nu leh pa rilru hrehawmna thlen tûrin, milem bia hmeichhiate nupuiah nei a, thil thianghlim lote a ngainatzia leh thlarau lam thilte ngaihhlutna a neih lohzia a lantîr bawk. (Gen. 26:34, 35) Pathian dik betu nupuia neih ngei tumtu Jakoba nên chuan an va inang lo tak êm!—Gen. 28:6, 7; 29:10-12, 18.
(Genesis 26:7) tin, chu mi khuaa mite chuan a nupui chanchin an zâwt a; tin, ani chuan, “Ka farnu a ni,” a ti a: a hmêl a ṭhat avângin, “He khuaa mite hian Rebeki avângin mi that dah ang e,” tiin, “Ka nupui a ni,” a ti ngam lo a ni.
it-2-E 245 ¶6
Dâwt
Bible-in dâwt huatthlala tak sawi chu sual a ni a ti nachungin, miin thu dik a hriat chu hre tûra dikna nei lote hnênah a sawi chhuak vek tûr tinna erawh a ni lo. Isua Krista chuan: “Ui hnênahte thil thianghlim chu pe suh u; vawk hmaahte in tuikeplungte paih hek suh u, an chîl chhe hlauh ang a, tin, hawiin an tai thlêr dah ang che u,” tiin min fuih a. (Mt. 7:6) Chuvângin, chanchin engkim hrilhna emaw, tlang taka chhânna emawin ṭûl lo taka chhiatna a thlen thei dâwn chuan, chutiang dinhmunah chuan Isua chu engmah sawi lovin a awm mai a ni. (Mt. 15:1-6; 21:23-27; Joh. 7:3-10) Abrahama te, Isaaka te, Rahabi te, leh Elisa te’n Jehova be lotute hnênah kaihhruaina dik lo an pêkte, leh chanchin kimchang an hrilh lohte chu chutianga thlîr tûr a ni tih a chiang a ni.—Gen. 12:10-19; bung 20; 26:1-10; Jos. 2:1-6; Jak. 2:25; 2 Lal. 6:11-23.
Bible Chhiar
(Genesis 26:1-18) Tin, chumi ramah chuan Abrahama dam laia ṭâm lo tla hmasa zâwk tih loh kha, ṭâm a lo tla leh a. Tichuan, Isaaka chu Philistin-ho lal Abimeleka hnênah Gerar khuaah a zuk kal a. 2 Tin, LALPA chu a hnênah a rawn inlâr a, “Aigupta ramah chuan zuk kal suh; ram ka hrilh tûrah che chuan awm rawh: 3 he ramah hian awm rih la, tichuan, i hnênah ka awm ang a, mal ka sâwm dâwn che nia; hêng ram zawng zawng hi nangmah leh i thlahte pein, i pa Abrahama hnêna chhia ka chham kha ka tinghet dâwn a ni; 4 tin, vâna arsi zâtin i thlahte chu ka la tipung ang a, hêng ram zawng zawng hi i thlahte ka la pe bawk ang; tin, i thlahah chuan khawvêla chi tin an la thawveng ang; 5 Abrahama chuan ka thu a âwih a, ka thuhrilhte, ka thupêkte, ka thuruatte, ka dânte pawh a zawm avâng khân,” a ti a. 6 Tichuan, Isaaka chuan Gerar khuaah chuan awm hmun a khuar ta a: 7 tin, chu mi khuaa mite chuan a nupui chanchin an zâwt a; tin, ani chuan, “Ka farnu a ni,” a ti a: a hmêl a ṭhat avângin, “He khuaa mite hian Rebeki avângin mi that dah ang e,” tiin, “Ka nupui a ni,” a ti ngam lo a ni. 8 Tin, heti hi a ni a, chutah chuan rei tak a awm hnuin, Philistin-ho lal Abimeleka chuan tukverh aṭangin a han thlîr a, tin, ngai teh, Isaakan a nupui Rebeki a chhaih lai a han hmu a. 9 Tichuan, Abimelekan Isaaka chu a ko va, “Ngai teh, i nupui a nih ngei hi le: engati nge ‘Ka farnu a ni,’ i tih mai le?” a ti a. Tin, Isaaka chuan a hnênah, “ ‘Amah vângin ka thi dah ang e.’ ka tih avâng a ni,” a ti a. 10 Tin, Abimeleka chuan, “Kan chunga i thiltih hi engtizia nge ni le? Mite zînga mi tupawh hian i nupui hi an lo mutpui mai thei asin; tichuan, kan chungah hian thiam lohna i rawn thlentîr a ni dâwn a,” a ti a. 11 Tin, Abimeleka vêk chuan, “Tupawh he mi hi emaw, a nupui hi emaw khawih apiang chu tihhlum ngei ngei tûr a ni,” tiin mi zawng zawng chu thu a pe a. 12 Tin, Isaaka chuan chumi ramah chuan buh a chîng ve a, chumi kum chuan a leh za a hmu a: LALPAN mal a sâwm bawk a. 13 Tichuan, ani chu a lo ropui ta hle a, nasa taka mi ropui lo ni khawpin a lo lian ta tulh tulh a; 14 berâm rualte leh bâwng rualte a nei a, chhiahhlawh tam tak a nei bawk a: tichuan Philistin-ho chuan an îtsîk ta a. 15 Tin, a pa Abrahama dam laia a pa chhiahhlawhten tuichhunchhuah an laih zawng zawngte chu Philistin-hoten an hnawh a, leiin an lo tikhat ta vek mai a. 16 Tin, Abimeleka chuan Isaaka hnênah, “Kan hnêna ata kal bo daih rawh, kan aiin i chak zâwk si a,” a ti a. 17 Tichuan, Isaaka chu chuta ta chu a chhuak a, Gerar ruamah chuan a puan in a zâr a, chutah chuan awm hmun a khuar ta a. 18 Tin, Isaaka chuan a pa Abrahama dam laia an tuichhunchhuah laihte chu a lai leh a; Abrahama thih hnu khân Philistin-ho chuan an lo hnawh khat vek tawh si a: tin, a pain a hming a lo vuah ang zêl khân a hming a vuah hlawm a.
MARCH 23-29
PATHIAN THU AṬANGA RO HLUTE | GENESIS 27-28
“Jakoba’n A Chan Tûr Malsâwmna A Dawng”
(Genesis 27:6-10) Tin, Rebeki chuan a fapa Jakoba hnênah, “Ngai teh, i pa chuan i u Esauva hnênah, 7 ‘Sakhi mi rawn lâk la, ka eia, ka thih hmain LALPA hmaah mal ka sâwmsakna tûr chein chawhmeh tui takah mi siam rawh,’ tia a sawi ka hria. 8 Chutichuan, ka fapa, tûnah hian thu ka pêk che ang zêlin ka thu zâwm ang che. 9 Ran rual zîngah va kal la, chuta ta chu kêl no pahnih ṭha tak mi va lâk rawh; tichuan, chumi chu a duhzâwng takin i pa tân chawhmeh tui takah ka lo siam ang e: 10 tin, a thih hmaa mal a sâwmsakna tûr chein, a ei tûrin i pa hnênah i va kalpui tûr a ni,” tiin a sawi a.
Rebeki—Pathian Ṭih Mi Hmeichhe Taima
Bible chuan Esauva’n Jakoba rawng a bâwl dâwn tih Isaaka’n a hriat leh hriat loh min hrilh lo va. Engpawhnise, Rebeki leh Jakoba chuan malsâwmna chu Jakoba’n a dawng tih an hria a ni. Rebeki chuan Esauva’n a pa tâna a sa pelh sa a rawn pêk hunah Isaaka chuan mal a lo sâwm dâwn tih a lo hriat chuan hma a la vat a. A tleirâwl laia a mizia, tum ruhna leh a taihmâkna te chu a la nei reng a ni. Ani chuan Jakoba chu kêl no pahnih rawn la tûrin ‘thu a pe’ a. Ani chuan a pasal ngainatzâwng tak chawhmeh a buatsaih ang a. Chutah Jakoba chu malsâwmna dawng tûrin Esauva lemah a chang dâwn a ni. Jakoba erawh chuan a u lema chan chu a hnial a. A pa chuan a thil ruahman chu a hria anga ânchhia a lawh mai ang tih a hlau a ni! Mahse, Rebeki chuan a tilui tlat a. “Ka fapa, i ânchhe dawn tûr chu ka chungah awm rawh se,” a ti tlat a. Tichuan, chawhmeh chu a buatsaih ta a, Jakoba pawh Esauva ang tûrin a chei danglam a, a pasal hnênah a tîr ta a ni.—Genesis 27:1-17.
Hetianga Rebeki’n thil a tih chhan hi engmah sawi lan a ni lo va. A thiltih dân hi mi tam tak chuan an sawisêl a; mahse, Bible chuan a sawisêl lo va, Isaaka pawhin Jokoba’n malsâwmna a dawng tih a hriatin a sawisêl hek lo. Chutih ahnêkin Isaaka chuan mal a sâwm belh zâwk mah a ni. (Genesis 27:29; 28:3, 4) Rebeki chuan a fapate chungchânga Jehova thu sawi lâwk chu a hre kar a. Chuvângin, Jakoba’n a dawn ngei tûr malsâwmna a dawn theih nân hma a la a ni. Chutianga tih chu Jehova duhzâwng nên a inmil chiang hle.—Rom 9:6-13.
(Genesis 27:18, 19) Tin, ani chu a pa hnênah a kal a, “Ka pa,” a ti a: tin, ani chuan, “Heta hi ka awm; ka fapa, tu zâwk nge i nih?” a ti a. 19 Tin, Jakoba chuan a pa hnênah, “I fapa upa zâwk Esauva ka ni; mi tirh ‘ang khân, ka ti zo ta a, khawngaih takin tho la, mal mi sâwmsakna tûrin ṭhu la, ka sakhi sa hi ei rawh le,” a ti a.
w07-E 10/1 31 ¶2-3
Chhiartute Zawhna
Bible-in Rebeki leh Jakobate’n chutianga an tih chhante chu a kip a kawiin târ lang lo mah se, chu dinhmun chu thil lo thleng thut a ni tih a târ lang a. Pathian Thu-in Rebeki leh Jakoba thiltihte chu a fak mawi emaw, a sawisêl emaw lo va, dâwt thu leh inbum nâna entawn tûr angin a târ lang hek lo tih kan hre tûr a ni. Mahse, Bible chuan chûng dinhmunte chungchângah hriatthiamna min pe a ni.
A hmasain, an chanchin târ lanna thu chuan Esauva ni lovin, Jakoba’n a pa malsâwmna a dawng tih chiang takin a sawi a. A hmâin, Jakoba chuan lâwm nachâng hre lo leh chaw vawi khat eia a fa tîr nihna hralhtu, a phîrpui Esauva hnên aṭangin a fa tîr nihna chu dân angin a lei tawh a ni. Esauva chuan “a fa tîr nihna chu a ngainêp a ni.” (Genesis 25:29-34) Chuvângin, Jakoba chuan a pa a va pan khân, malsâwmna dawng tûra dikna a neih angin, hma a la a ni.
(Genesis 27:27-29) Tin, a va hnaih a, a fâwp a: tin, ani chuan a silhfên rim chu a hria a, mal a sâwm a, “Ngai teh, ka fapa rim hi LALPA malsâwm ram rim ang a ni: 28 Tichuan, Pathianin vân daifîm leh lei ṭhatna leh, buh tam tak leh uain tam tak pe che rawh se. 29 Hnam hrang hrangten i rawng bâwl sela, chi hrang hrangten chibai bûk che rawh se. I unaute chungah lalah awm langin; i nu faten chibai bûk che rawh se. Anchhe lawhtu apiang che chu ânchhe lawhin awm sela, malsâwmtu apiang che chu malsâwmin awm rawh se,” a ti a
it-1-E 341 ¶6
Malsâwmna
Thlahtute hun lai chuan, pa berin a fate chu a thih hma lawkin mal a sâwm ṭhîn a. Chu chu thil pawimawh tak leh ngaihhlutawm tak a ni. Chuvângin, Isaaka chuan Jakoba chu a fa tîr Esauva nia ngaiin mal a sâwm a ni. Isaaka chuan Jakoba chu a unaupa Esauva aiin duhsakna leh rote a hlân a, a tar tawh a, khua a hmuh theih tawh loh avângin, Jehova hnênah a malsâwmna chu tihlawhtling tûrin a ngên tih a chiang a ni. (Gen. 27:1-4, 23-29; 28:1, 6; Heb. 11:20; 12:16, 17) A hnuah, Isaaka chuan chu malsâwmna chu nemghetin, a belhchhah a. (Gen. 28:1-4) A thih hmain, Jakoba chuan Josefa fapa pahnih chu mal a sâwm hmasa a, a hnuah, a fapate chu mal a sâwm a ni. (Gen. 48:9, 20; 49:1-28; Heb. 11:21) Chutiang bawkin, Mosia chuan a thih hmain, Israel hnam pumpui chu mal a sâwm bawk. (Deut. 33:1) Chûng dinhmun zawng zawngte chuan, hrilh lâwkna thu an sawi tih a târ lang a ni. Dinhmun ṭhenkhatah chuan, chûng malsâwmnate an pêk hunah malsâwmna petu chuan malsâwmna dawngtu lû chungah a kut a nghat ṭhîn a ni.—Gen. 48:13, 14.
Thlarau Lam Lunghlute Laih Chhuahna
(Genesis 27:46–28:2) Tin, Rebeki chuan Isaaka hnênah, “Hetha fanute avâng hian nun hi ka ning êm mai: Jakoba hian he mi ram nula, hêng ang Hetha fanuteho zînga mi hi nupui a neih leh ve lek phei chuan ka tân nun hi eng nge sâwt ang?” a ti a.
28 Tichuan, Isaaka chuan Jakoba chu a ko va, mal a sâwm a, thu a pe bawk a, a hnênah, “Kanaan ram nulaho zînga mi hi nupuiah i nei tûr a ni lo. 2 Tho la, Paddan-aram rama i nu pa Bethuela inah kal la, chuta mi chu i nu nuṭa Labana fanute zînga mi nupuiah va nei rawh.
w06-E 4/15 6 ¶3-4
I Kawppui Nêna Inbiak Pawhna Neih Dân Kawngte
Isaaka leh Rebeki te chuan inbiak pawhna ṭha an nei em? An fapa Esauva’n Hetha fanu pahnih nupuia a neih hnu chuan, an chhûngkuaah buaina khirh tak a lo awm ta a. Rebeki chuan: “Hetha fanute avâng hian nun hi ka ning êm mai: Jakoba [an fapa naupang zâwk] hian . . . , Hetha fanuteho zînga mi hi nupui a neih leh ve lek phei chuan ka tân nun hi eng nge sâwt ang?” tiin Isaaka hnênah ‘a sawi reng a.’ (Genesis 26:34; 27:46) A lungkhamnate chu fiah takin a sawi ṭhîn tih a chiang a ni.
Isaaka chuan Esauva phîrpui Jakoba hnênah Kanaan hmeichhiate nupuia nei lo tûrin a hrilh a. (Genesis 28:1, 2) Rebeki chuan a rilrua awmte chu a sawi chhuak a. Chu nupa tuak chuan chhûngkaw buaina khirh tak chu ṭha taka sawi dûnin, tûn laiah kan tân entawn tûr ṭha tak an siam a ni. A nih leh, nupate chu an inthurual thei lo a nih chuan engtin nge ni ang? Eng nge an tih theih?
(Genesis 28:12, 13) Tin, mumang a nei a, ngai teh, lei chungah hian leilâwn a lo indawh a, a chhîp chuan vân a thleng a: tin, ngai teh, a chungah chuan Pathian vântirhkohte an chhovin an chhuk a. 13 Tin, ngai teh, a chhîpah chuan LALPA a ding a, “Kei hi LALPA, i pu Abrahama Pathian leh Isaaka Pathian chu ka ni: i mutna lei kha nang leh i thlahte ka la pe ang che u;
Genesis Bu Aṭanga Thu Pawimawh Hrilhfiahna—II
28:12, 13—“Leilâwn” chungchânga Jakoba mumang chuan pawimawhna eng nge a neih? Lung aṭanga siam ni âwm taka lang chu “leilâwn” chuan lei leh vânah inbiak pawhna a awm tih a târ lang a. Pathian vântirhkohte an chhuk a, an chhoh vêlna chuan Jehova leh a mihring pawmte inkârah vântirhkohte’n kawng pawimawh engemaw takin rawng an bâwl tih a târ lang a ni.—Johana 1:51.
Bible Chhiar
(Genesis 27:1-23) Tin, heti hi a ni a, Isaaka chu a lo tar a, khaw hmu thei lo khawpa a mit a lo thim hnu chuan a fapa upa zâwk Esauva chu a ko va, a hnênah, “Ka fapa,” a ti a: tin, ani chuan a hnênah, “Heta hi ka awm,” a ti a. 2 Tin, ani chuan, “Ngai teh, ka tar tawh êm a, ka thih nî tûr ka hre si lo va. 3 Chutichuan, tûnah hian khawngaih takin i hriamhrei, i thal bâwm leh i thal ngul kha keng la, va ramchhuak la, sakhi mi va kahsak rawh: 4 tin, ka thih hmaa mal ka sâwmsakna tûr chein ka duhzâwng takin chawhmeh tui takah mi siamsak la, ka ei tûrin ka hnênah rawn la rawh,” a ti a. 5 Tin, Isaakan a fapa Esauva a biak lai chu Rebeki chuan a lo hria a. Tin, Esauva chu sakhi kâpa rawn hâwn tûrin ramah chuan a kal ta a. 6 Tin, Rebeki chuan a fapa Jakoba hnênah, “Ngai teh, i pa chuan i u Esauva hnênah” 7 ‘Sakhi mi rawn lâk la, ka eia, ka thih hmain LALPA hmaah mal ka sâwmsakna tûr chein chawhmeh tui takah mi siam rawh,’ tia a sawi ka hria. 8 Chutichuan, ka fapa, tûnah hian thu ka pêk che ang zêlin ka thu zâwm ang che. 9 Ran rual zîngah va kal la, chuta ta chu kêl no pahnih ṭha tak mi va lâk rawh; tichuan, chu mi chu a duhzâwng takin i pa tân chawhmeh tui takah ka lo siam ang e: 10 tin, a thih hmaa mal a sâmsakna tûr chein, a ei tûrin i pa hnênah i va kalpui tûr a ni,” tiin a sawi a. 11 Tin, Jakoba chuan a nu Rebeki hnênah, “Ngai teh, ka u Esauva chu mi hmul tak a ni a, kei zawng mi mâm tak ka ni si a. 12 Ka pa chuan mi lo dap vêl mai thei a; tichuan, ama ngaihin bumtu ang ka lo ni ang a, malsâwm ahnêkin ânchhia indawntîr mai ka ni ang asin,” a ti a. 13 Tin, a nu chuan a hnênah, “Ka fapa, i ânchhe dawn tûr chu ka chungah awm rawh se: ka thu zâwm la, mi va lâk mai rawh,” a ti a. 14 Tin, a kal a, a va la a, a nu hnênah a rawn kalpui a; tichuan, a nu chuan a pa duhzâwng takin chawhmeh tui takah a siam a. 15 Tin, Rebeki chuan a fapa upa zâwk Esauva silhfên ṭha tak, ina a hnêna awm chu a la a, a fapa naupang zâwk Jakoba chu a thuam a; 16 tin, kêlno vunte pawh chu a kutah leh a nghâwng mâm laiah chuan a bel bawk a: 17 tin, chawhmeh tui tak leh chhang a siamte chu a fapa Jakoba kutah a pe a. 18 Tin, ani chu a pa hnênah a kal a, “Ka pa,” a ti a: tin, ani chuan, “Heta hi ka awm; ka fapa, tu zâwk nge i nih?” a ti a. 19 Tin, Jakoba chuan a pa hnênah, “I fapa upa zâwk Esauva ka ni; mi tirh ang khân, ka ti zo ta a, khawngaih takin tho la, mal mi sâwmsakna tûrin ṭhu la, ka sakhi sa hi ei rawh le,” a ti a. 20 Tin, Isaaka chuan a fapa hnênah “Ka fapa, eng tizia nge i va rawn hmu hma teh thut ve le?” a ti a. Tin, ani chuan, “LALPA i Pathian chuan mi hlawhtlintîr avâng a ni,” a ti a. 21 Tin, Isaaka chuan Jakoba hnênah, “Ka fapa, khawngaih takin lo hnai teh khai, ka lo dap vêl teh ang che, ka fapa Esauva i ni meuh na emaw,” a ti a. 22 Tin, Jakoba chuan a pa Isaaka chu a va hnaih a; tin, ani chuan a lo dap vêl a, “A aw chu Jakoba aw a ni si a, a kutte erawh chu Esauva kut a ni si,” a ti a. 23 Tichuan, a u Esauva kut angin a kut a hmul avângin amah chu a hre lo va: chutichuan mal a sâwm ta a.
MARCH 30–APRIL 5
PATHIAN THU AṬANGA RO HLUTE | GENESIS 29-30
“Jakoba’n Nupui A Nei”
(Genesis 29:18-20) Tin, Jakoba chuan Rakili chu a hmangaih a, tichuan, “I fanu naupang zâwk Rakili nei tûrin kum sarih i rawng ka bâwlsak ang che,” a ti a. 19 Tin, Labana chuan, “Ani chu mi dang ka pêk ai chuan ka pêk che a ṭha zâwk ang chu; ka hnênah awm reng mai rawh,” a ti a. 20 Tichuan, Jakoba chuan Rakili nei tûr chuan kum sarih chu rawng a bâwl ta a; nimahsela, a hmangaih hle avângin ni rei lo tê ang chauhvin a hria a.
w03-E 10/15 29 ¶6
Jakoba Chuan Thlarau Lam Thilte A Ngaihlu
Inhual lâwkna chu monu chhûngte hnêna mo man hlanna hmangin neih a ni ṭhîn a. A hnuah Mosia dânah chuan nula thianghlim tihminghliautu chuan tangka sekel 50 a pe tûr a ni. Mi thiam Gordon Wenham-a chuan chu chu “mo man sâng ber” ni mah se, mo man a tam zâwk chu “a tlêm hle” a nih a ring. (Deuteronomy 22:28, 29) Jakoba chuan mo man a pe thei lo va. Chuvângin, Labana tân kum sarih thawk tûrin a inpe a. Wenham-a chuan: “Hmân lai Babulon hun lai chuan hnathawktute chuan, a thlângpuiin, thla khatah sekel chanve emaw, sekel khat emaw an hlawh ṭhin avângin” (kum sarih pumhlûm atân sekel 42 aṭanga 84), Jakoba chuan Labana chu Rakili a neih theih nân mo man tam tak pêk a tiam ni,” tiin a sawi a. Labana chuan lâwm takin a lo pawm a ni.—Genesis 29:19.
(Genesis 29:21-26) Tin, Jakoba chuan Labana hnênah, “Ka pâwl theihna tûrin ka nupui chu mi pe rawh le, ka hun a kim tawh si a,” a ti a. 22 Tichuan, Labana chuan chumi khuaa mi zawng zawng chu a khâwm vek a, ruai a ṭheh a. 23 Tin, heti hi a ni a, thim hlimah chuan a fanu Leaii chu a hruai a, Jakoba hnênah a hruai lût a; tin, ani chu a lo pâwl a. 24 Tin, Labana chuan a bâwihnu Zilpaii chu a fanu Leaii hnênah a bâwihnu atân a pe a. 25 Tin, heti hi a ni a, zîng a lo nih chuan, ngai teh, Leaii a lo ni si a; tichuan, Jakoba chuan Labana hnênah, “Ka chunga i thiltih hi eng tizia nge ni le? Rakili nei tûrin i rawng ka bâwl lo vem ni? Eng vângin nge mi bum mai le?” a ti a. 26 Tin, Labana chuan, “Kan ramah hian chutianga fa u hmaa a naupang zâwk kaltîr chu dân a ni lo asin.
w07-E 10/1 8-9
“Israel Chhûngkaw Dintu,” Rilru Hah Tak Hmeichhiate
Leai chuan Jakoba bumin a phiarru em? Nge ni a, a pa thu a zâwm mai zâwk? A nih leh, Rakili chu khawiah nge a awm? Ani chuan thilthlengte chu a hria em? A hria a nih chuan, engtin nge a ngaih? A pa duh zâwng chu a hnial thei ang em? Bible chuan chûng zawhnate chu a chhâng lo. Chumi chungchânga Rakili leh Leaii ngaih dân chu eng pawh ni se, chu ruahmanna chuan Jakoba chu a tilungni lo hle a ni. Jakoba’n Labana fanute hnênah ni lovin, Labana hnênah: “Rakili nei tûrin i rawng ka bâwl lo vem ni? Eng vângin nge mi bum mai hi le?” tiin a lungnih loh thu a sawi a. Labana’n engtin nge a chhân lêt? “Chutianga fa u hmaa a naupang zâwk kaltîr chu dân a ni lo asin. He mia ni sarih hi tlingtla rih la; tichuan, kum sarih dang ka rawng i bâwl leh tûr aiah chuan mi dang pawh chu kan pe ang che,” a ti a. (Genesis 29:25-27) Chuvângin, Jakoba chu thîkna nasa tak awmtîrtu nupui pakhat aia tam nei tûra bumin a awm a ni.
it-2-E 341 ¶3
Inneihna
Lawmna. Israel rama inneihnaah hun serh hman ni lo mah se, mo lawmna chu hlim takin an hmang ṭhîn a ni. Inneih nîah, monu chuan a inah inbuatsaihna ṭha tak a nei ṭhîn a. A hmasain, a inbual fai a; tichuan, hriak rimtuite a inhnawih a ni. (Rut. 3:3; Ezek. 23:40 nên khaikhin rawh.) A châng chuan a ṭhian nulate’n an ṭanpui a, sum leh pai a neih dân azirin, mawi taka chei puante leh puan vârte a inbel ṭhîn a ni. (Jer. 2:32; Thup. 19:7, 8; Sâm 45:13, 14) A neihin a tlin chuan, lunghlute a inbelin, (Is. 49:18; 61:10; Thup. 21:2) a lû aṭanga a ke thlenga sei puan zai sîn takin a inkhuh ṭhîn a ni. (Is. 3:19, 23) Hei hian Labana’n Jakoba hnênah Rakili aiah Leaii pea awlsam taka a bum theih chhan chu min hriatthiamtîr a. (Gen. 29:23, 25) Rebeki pawhin Isaaka hmu tûra a va pan khân, a lû a khuh a. (Gen. 24:65) Hei hi mopa thuneihna hnuaia monu intukluhna entîrna a ni.—1 Kor. 11:5, 10.
(Genesis 29:27, 28) Hemia ni sarih hi tlingtla rih la, tichuan, kum sarih dang ka rawng i bâwl leh tûr aiah chuan mi dang pawh chu kan pe ang che,” a ti a. 28 Tichuan, Jakoba chuan chutiangin a ti a, a ni sarih chu a tlingtla a; tichuan, a fanu Rakili chu a nupuiah a pe ta a.
Thlarau Lam Lunghlute Laih Chhuahna
(Genesis 30:3) Tin, ani chuan, “En teh, ka bâwihnu Bilhaii saw, amah saw pâwl rawh; chutichuan, kei pawhin ama lakah fate ka neih ve theih nân ka mal chungah hian fa a hring dâwn nia,” a ti a.
it-1-E 50
Fa Anga Pawmna
Rakili leh Leaii te chuan an bâwihnute laka Jakoba fate chu mahni fate, ‘an mal chunga fa hrin’ angin an ngai a. (Gen. 30:3-8, 12, 13, 24) Chûng naupangte chuan Jakoba’n dân anga a neih a nupui fate rualin ro chan an nei ve a. Anni chu Jakoba fate an ni a, bâwihnute chu nupuite ta an nih avângin, Rakili leh Leaii te chuan chûng fate chu nei tûrin dikna an nei a ni.
(Genesis 30:14, 15) Tin, buh lâk laiin Reubena chuan phûlah chuan zâwlaidi a va hmu a, a nu Leaii hnênah a rawn la a. Chutichuan, Rakili chuan Leaii hnênah, “Khawngaih takin i fapa zâwlaidi ṭhenkhat kha mi lo pe teh,” a ti a. 15 Tin, ani chuan, a hnênah, “Ka pasal mi chhuahsak hi thil duai em ni? Ka fapaa zâwlaidi pawh hi mi chhuhsak i tum leh zêl maw?” a ti a. Tin, Rakilli chuan, “A nih loh leh, i fapaa zâwlaidi aiah hian zâninah a mutpui ang che,” a ti a.
Genesis Bu Aṭanga Thu Pawimawh Hrilhfiahna—II
30:14, 15—Engvângin nge Rakili’n a pasal nêna mut dun aia zâwlaidi ṭhenkhat a thlan zâwk? Hmân lai chuan, zâwlaidi rah chu nat chhâwkna leh pangti phu vên nân emaw, tihreh nân emawa hman ṭhin a ni a. Mipat hmeichhiat châkna chawk tho thei leh mihring chi tichak thei emaw, naupai thei tûra ṭanpui thei emaw anga ngaih a ni bawk. (Hla Thlan 7:13) Bible chuan Rakili’n a thlan zâwk chhan engmah a târ lang lo nâ a, zâwlaidi chuan naupai tûra ṭanpui a, a chin avânga mite sawichhiatna tâwp tûrah a ngai a ni mai thei a ni. Amaherawhchu, a hnu kum engemaw zâtah chauh Jehova’n “a chhûl a hawnsak” a ni.—Genesis 30:22-24.
Bible Chhiar
(Genesis 30:1-21) Tin, Rakili chuan Jakoba chu fa rêng rêng a hrinsak lo tih a inhriat chuan a laizâwnnu chu a îtsîk ta a; tin, Jakoba hnênah chuan, “Fate mi pe rawh, chuti lo chuan ka thi ang,” a ti a 2 Tin, Rakili chungah chuan Jakoba thin chu a lo ur ta thut a; tichuan, “I rîla rah phal lotu Pathian aiawhtu em ka nih ni?” a ti a. 3 Tin, ani chuan, “En teh, ka bâwihnu Bilhaii saw, amah saw pâwl rawh; chutichuan, kei pawhin ama lakah fate ka neih ve theih nân ka mal chungah hian fa a hring dâwn nia,” a ti a. 4 Tichuan, a bâwihnu Bilhaii chu a nupui atân a pe a: tin, Jakoba chuan ani chu a lo pâwl a. 5 Tin, Bilhaii chu a rai a, Jakoba chu fapa a hrinsak ta a. 6 Tin, Rakili chuan, “Pathianin mi ngaihtuah a, ka aw a hre bawk a, fapa mi pe a nih hi,” a ti a; chuvângin, a hmingah chuan Dana a sa a. 7 Tin, Rakili bâwihnu Bilhaii chu a rai leh a, Jakoba chu fapa dang a hrinsak leh a. 8 Tin, Rakili chuan, “Pathian buanin ka laizâwnnu ka buan a, ka hneh ta,” a ti a; tichuan, a hmingah chuan Naphtalia a sa a. 9 Tin, Leaii chuan fa dang a hring leh ta rih lo fo tih a inhriatin, a bâwihnu Zilpaii chu a hruai a, a nupui atân Jakoba a pe a. 10 Tichuan, Leaii bâwihnu Zilpaii chuan Jakoba chu fapa a hrinsak a. 11 Tin, Leaii chuan, “A va vânneihthlâk êm!” a ti a; tichuan, a hmingah chuan Gada a sa a. 12 Tin, Leaii bâwihnu Zilpaii chuan Jakoba chu fapa dang a hrinsak leh a. 13 Tin, Leaii chuan, “Ka va nihlawh êm! Hmeichheho chuan nihlawh mi ti ngawt dâwn a nih hi,” a ti a; tichuan, a hmingah chuan Asera a sa a. 14 Tin, buh lâk laiin Reubena chuan phûlah chuan zâwlaidi a va hmu a, a nu Leaii hnênah a rawn la a. Chutichuan Rakili chuan Leaii hnênah, “Khawngaih takin i fapa zâwlaidi ṭhenkhat kha mi lo pe teh,” a ti a. 15 Tin, ani chuan, a hnênah, “Ka pasal mi chhuahsak hi thil duai em ni? Ka fapaa zâwlaidi pawh hi mi chhuhsak i tum leh zêl maw?” a ti a. Tin, Rakilli chuan, “A nih loh leh, i fapaa zâwlaidi aiah hian zâninah a mutpui ang che,” a ti a. 16 Tin, tlai lamah chuan Jakoba chu phûl aṭang chuan a lo hâwng a, tin, Leaii chu a hmuak tûrin a chhuak a, “Mi pâwl tûr a ni; ka fapaa zâwlaidiin ka hawh tawh tlat si chia,” a ti a. Tichuan, chumi zân chuan a mutpui ta a. 17 Tin, Pathianin Leaii ṭawngṭaina chu a ngaithla a; tichuan, a rai a, Jakoba chu fapa pangana a hrinsak leh a. 18 Tin, Leaii chuan, “Ka bâwihnu chu ka pasal hnêna ka pêk avângin Pathianin ka hlawh mi pe ta a nih hi,” a ti a; tichuan, a hmingah chuan Isakara a sa a. 19 Tin, Leaii chu a rai leh a, Jakoba chu fapa parukna a hrinsak leh a. 20 Tin, Leaii chuan, “Pathianin thuam ṭha tak mi neihtîr a; tûnah zawng ka pasal chu, fapa paruk ka hrinsak tâk avângin ka hnênah a chêng tawh ang,” a ti a; tichuan, a hmingah chuan Zebuluna a sa a. 21 Tin, chumi hnuah chuan fanu a hring leh a, a hmingah chuan Dinaii a sa a.