’Le Thuse ba Fokolang’
“MASIA-SIANE-MAHLOKA-LEBELO”—ba matla ba phela ka ba fokolang. Na ke sehlōhō? “Che, ho hlile ho hotle ho bile ho molemo,” kamoo ho bolelang baqapi ba khopolo ea hore lintho-li-ikentse, hobane ba bolela hore hona hoa ntlafatsa. Empa le ba bangata ho batho bana ba ile ba nyaroha haholo ha ba utloela ka boiteko ba ’Muso oa Boraro oa Manazi ho tiisa ka tšebeliso “molao” ona mabapi le batho ba bang ba itseng bao ba neng ba ba talima e le ba fokolang kapa ba sa rateheng.
Na ho hlokahala pontšo e nyarosang joalo ho kholisa motho hore ba fokolang ba tlameha ho sebetsoa ka mosa e seng ba hatelloe kapa ba felisoe? E seng har’a batho ba hlonephang Bibele ka tieo, hobane Lentsoe la Molimo ha lea iphapanya feela kapa hona ho “tlenela pele” ka ba fokolang. Lea ba nahanela. Le laela hore ba thusoe, ba hlokomeloe le ho tšehetsoa. (Lik. 20:35; 1 Ba-Thess. 5:14) Empa, na litsebi tse ling le mekhatlo ha li buelle hore ho qeneheloe ba fokolang? E, empa Bibele e khethollehile hobane e ka sebelisa karabelo e tsoelang pele ho se hlokoang ke ba fokolang.
Matla a Bibele a ho susumelletsa batho ho thusa ba fokolang a amana haholo le matla a eona a ho hlahisa lerato la sebele, boikokobetso le tumelo. Ho thusa ba fokolang ka mokhoa o tsoetseng pele ho hloka litšoaneleho tsena, hobane ba fokolang ho fapana le ba matla, hangata ba ke ke ba putsa kapa ba lefa thuso ea hae. (Luka 14:12-14) Ho phaella moo, Bibele e kholisa babali ba eona hore ho thusa ba fokolang ha ho khahlise Molimo le Kreste feela empa hoa hlokahala bakeng sa mohau oa bona. Ho se phethahaleng ha rōna, bohle re na le mefokolo, eo bakeng sa eona re hlokang thuso ea Molimo le Kreste. (Ba-Heb. 4:15, 16) Na re ka tiisetsoa hore ba tla re thusa ka mefokolo ea rona haeba re sa ka ra thusa ba bang ho ea bona?—Bapisa Mattheu 6:14, 15.
MAIKUTLO A FOSAHETSENG KA BATHO BA FOKOLANG A SITISA HORE BA THUSOE
Mokoallo o moholo oa ho thusa ba fokolang o hlaha ha motho ea matla a bona haholo mefokolo ea motho e mong ho feta ea hae. Ho phaella moo, bofokoli ba e mong bo ka busa kelello hoo motho a talingoang ka mokhoa o seng molemo. Phello ke hore ea fokolang ha a thusoe ’me motho ea matla a ka ’na a ikutloa a loketse hore a se ke a thusa. Leha ho le joalo, Mangolo a khannela motho hore a ananele hore lenane le leholo la maemo a sa lakatseheng bophelong ba batho a ka ’na a hlahisoa hangata ke mefokolo, e batlang thuso ho e-na le nyatso.
Mohlala ke tlhokomelo ea Mangolo ho ba fokolang. Motho a ka ’na a ba le maikutlo a seng matle, a nahana hore ka kakaretso batho ke mafutsana hobane ba sitoa ho ahlola lintho hantle ’me kahoo ba kotula litholoana tseo ba ke keng ba li qoba. Motho ea nang le qenehelo, leha ho le joalo, o tla talima mafutsana e le a tšoaneloang ke thuso ea hae, ho sa tsotellehe ’nete ea hore ho haelloa ke kahlolo e ntle kapa bofokoli bo itseng hoa ameha. Molao oa Molimo ho Iseraele o ne o tobile tabeng ena, o re: “Ekare ha ngoane’no ea pel’a hao a fumaneha, ’me letsoho la hae le fokola mosebetsing, u mo thole; . . . Ke ’na, Jehova, Molimo oa lōna, ea le ntšitseng naheng ea Egepeta ho le fa naha ea Kanana, ke tle ke be Molimo oa lōna.” “U se ke ua thatafatsa pelo ea hao, ’me u se fupare liatla tsa hao pel’a ngoan’eno ea fumanehileng.”—Lev. 25:35-38; Deut. 15:7.
Iseraele boinotšing ba eona, ho ne ho se mohla e tla pholoha Egepeta le ho hapa Kanana. Ba ne ba fokola haholo, ba hloka thuso ea Jehova. Ke ho sa lokelang hakaakang, he, hore Moiseraele ea neng a fumana maruo a bonahalang a se ke a thusa moena oa hae ea fokolang licheleteng, kahoo a sitoa ho etsisa Molimo oa hae! Ka bohlale o ne a tla tšaba Molimo, a tseba karabelo ea Jehova ka tsela eo a neng a ka e nka ka ba fokolang: Ha ho ne ho hlokomeleha mokhoa oa ho fupara seatla, e ne e tla ba sebe ka lehlakoreng la hae. Empa haeba motho a ne a e-na le leiho le fanang, joale Jehova Molimo o ne a tla hlohonolofatsa mosebetsi o mong le o mong oo a o etsang.—Deut. 15:8-11.
Phuthehong ea pele ea Bokreste, ba neng ba hloka thuso ea ba bang ba ne ba akarelletsa ba bangata e seng feela ba neng ba hloka lintho tse bonahalang. Ha a ne a ngolla phutheho ea Thessalonika, Pauluse o ile a bea boikarabelo holim’a baena bohle, e seng baholo feela, ho arabela ka mafolo-folo litlhokahalong tse sa tšoaneng: “Banab’eso, rea le rapela, hore le ke le lokise ba sa eeng ka molao, le tšelise ba pelo li tepeletseng, le tiise ba fokolang, ’me le be le mamello ho bohle.” (1 Ba-Thess. 5:14) Mangolong a mang Pauluse o bua haholo ka boemo ba ba nang le letsoalo le fokolang. Bana, le bona, ho hlokahala hore ba nahaneloe. (Ba-Roma khaolo ea 14; 1 Ba-Korinthe khaolo ea 8) E, har’a Bakreste ba pele ho ne ho le teng batho ba nang le mefokolo e mengata—empa bohle ho ne ho lokela hore ba utloisisoe ’me ba thusoe.
Ho thata ho motho ea matla hore a mamelle ho khesoa kapa mohlomong ho qojoa. Ho thata haholoanyane hakaakang bakeng sa motho ea fokolang hore a utloe lintho tsee! Le hoja hangata ho sa nahanoe ka eena e ne e le ea fokolang, Davida o kile a feta nakong e thata joalo bophelong ba hae: “Jehova, nkutloele bohloko, hobane ke matsoalong! hobane hlomoho e qetile mahlo a ka, le moea oa ka, le mala a ka. . . . Matla a ka a robehile ke molato oa ka; masapo a ka a nyebeletse. Ka baka la bohle bao e leng lira ho ’na, ke fetohile ntho e lihlong tse kholo ho ba ahisaneng le ’na, le setšosa ho metsoalle ea ka, ba mponang lepatlelong ba mpalehela; ho batho ke lebalehile joale ka mofu ea seng a le sieo mehopolong, . . . Empa ke itšepela uena, Jehova; ke re: U Molimo oa ka! Matsatsi a ka a letsohong la hao.” (Pes. 31:9-15) Ho e-na le hore a bone bana babo ba mo phallela ka thuso, a bona ba mo balehela. Davida a ikutloa a thusoa ke Molimo feela.
Ke eng se neng se ka bakela motho ea fokolang hore a tšoaroe ka tsela ena? Lebaka le leng e ka ba ho lumella pono e mpe ea motho e mong ka motho e mong e re susumetse hore na re nka motho eo joang. Ho ferekanya bofokoli le bokhopo ke lebaka le leng. Ho bonahala Bafarisi ba ne ba le phoso linthong tsena tse peli. Ha a arabela ho korotla ha bona ka Jesu ka ho lula le bao Bafarisi ba neng ba ba nka e le ba sa fokoleng feela empa hape e le baetsalibe, o itse: “Ba phelang hantle [ba matla] ha ba batle ngaka, empa e batloa ke ba kulang. Empa e-eang, le ithute polelo e reng: Ke rata mohau, e seng sehlabelo; hobane ha kea tla ho biletsa ba lokileng pakong, empa e le baetsalibe.”—Matt. 9:12, 13; Mar. 2:17.
Le haeba ho tlameha hore ho nahanoe ka ho khaola, potso eo ho hlokahalang hore e arabeloe ke hore na, Na motho eo o hlile o khopo kapa oa fokola? Haeba ke taba ea bofokoli, mohlomong motho a ka ’na a arabela thusong ea ’nete, e lerato le e sebete e bontšoang. Ea fositsoeng o thusitsoe ho fihlella kae? Na ebe ho ka etsoa boiteko bo eketsehileng le nako e eketsehileng ho fihla pelong ea motho e le hore a ka khothalletsoa ho fetola tsela ea hae?
Le hoja lithahasello tsa motho ka mong e le tsa bohlokoa, phello ea liketso tsa hae le eona holim’a phutheho le boemo ba eona bo lokileng pel’a Molimo ke tsa bohlokoa hakaalo. Haeba baholo ba sitoa ho nka bohato ba ho tlosa bokhopo ka phuthehong, ho fella ka kotsi. (1 Ba-Kor. 5:6-13) Leha ho le joalo, ho bonolo ho nka bohato ka lepotla-potla, ka ho hloka lerato le ka ho haelloa ke temoho. Haeba, ka baka leo, kotsi e hlahela motho ea entseng sebe ka baka la hobane a fokola e seng hobane a le khopo, hona le hona ke kotsi phuthehong ’me ho ama hampe boemo ba eona bo lokileng pel’a Molimo.
Ho nka tsela e loketseng mabapi le ba nkang bohato bo fosahetseng ho hloka temohisiso. Empa ha Mokreste a sebetsa ntlheng ena, matla a hae a temoho ha a eketsoe feela ke ho khetholleng bofokoli ba ’nete empa hape le hore na ke thuso efe, keletso kapa bohato bo ka hlokahalang haholo ka nako eo. (Ba-Heb. 5:14) Haeba a etsa liphoso boitekong ba hae ba ho sebetsa bothata, e mpe e se ke ea e-ba ka baka la ho sitoa ho bontša mosa le mohau.—Pes. 25:6, 7; 51:1; Jak. 2:13; Juda 22, 23.
Kahoo haeba bacha kapa ba bang ba bona litaba kahosele (e leng ho ka ’nang ha etsahala libakeng tse ngata), boitšoaro ba rōna ke bofe? Ke hantle hakaakang ha re ke ke ra potlakela ho ba ahloleng, ho e-na le hoo re bontša hore na ebe re ka etsa joang ho ba thusa! Ha motho e mong a etsa phoso e tebileng ka phuthehong, na re ee re iphumane re menahanya boiteko ba rōna lebitsong la eo? Hona ke ho thusang haholo hakaakang ho feta ho fetola phoso ea motho moqoqo har’a baena. ’Me haeba moqoqo o fetohela bofokoling ba e mong, ke ho nahanelang hakaakang ho fetolela moqoqo tabeng e ’ngoe, mohlomong ka hore na motho eo a ka thusoa joang. Maele a bululetsoeng a re: “Ea apesang molato o batla lerato; empa ea phunyang makunutu o fapanya batho ba ratanang.”—Liprov. 17:9; 11:13.
RE KA THUSA BA FOKOLANG JOANG?
Ho ba le moea oa ho thusa e seng oa ho talima ba fokolang ka nyeliso ke litlhokahalo tse khōlō bakeng sa ho ba thusa. Ho latelang, re batla ho fumana hantle hore na bothata bo bakoa ke eng: Ebe ke ho hlora, ho haelloa ke kutloisiso kapa lerato le fokolang ka lapeng? Ebe mohlomong ke ho imeloa linthong tsa bophelo kapa masoabi a botho, bophelo bo seng botle ’meleng kapa ho ikutloa motho a se na thuso ka baka la botsofali? Ana ke a mang feela a mathata a ka ’nang a e-ba teng a ka ’nang a tebisa matla ho motho ea fokolang. Tabeng e ’ngoe le e ’ngoe ho boetse ho teng bohlokoa ba kutloisiso e tebileng ea Mangolo le lerato la Molimo. Ho bona ka hloko boemo ba motho bophelong hammoho le ketelo e mofuthu le e tsoang botebong ba pelo li ka thusa ho thuseng ho fumana se bakang bothata.
Ba hlileng ba thahasellang ho thusa ba fokolang ba ka tataisoa ke mohlala oa moapostola Pauluse. O itse: “Ke mang ea fokolang, ’na ke sa fokole?” (2 Ba-Kor. 11:29) Pauluse o ne a utloela bohle bohloko. O ne a utloa se utluoang ke batho ba bang ’me a ameha ke ho tepella ha bona. Ho fihlela kae: Ha re ahlola ka keletso ea hae ho Liketso 20:35, qenehelo ea hae ka sebele e ne e fetisa mantsoe a mosa feela: “Ke ka ho sebetsa joalo ho tšoanetsoeng ho thusoa bafokoli.” O ne a arabela bafokoli ka moea o ileng oa khothalletsoa hamorao ke moapostola Johanne: “Re se ke ra rata ka lipolelo le ka leleme, e mpe e be ka ketso le ka ’nete.”—1 Joh. 3:18.
Le hoja ka matla a khothalletsa ho thusa ba fokolang, Mangolo ha a hlalose ka mokhoa o qaqileng hore na motho ka mong a ka etsa joang lebitsong la bona. Hobane’ng? Ntle ho pelaelo ke ka baka la hobane ho sa tsotellehe hore na taelo e joalo e ne e ka ba batsi hakae, ho ne ho ke ke ha etsahala hore ho nahaneloe maemo ’ohle. Empa taelo ea Bibele e tiile hore re hōlise qenehelo ea ’nete le e nang le kutloelo bohloko bakeng sa ba fokolang. Re tlameha ho nka bohato tumellanong le seo ba se hlokang. Keletso ena, le hoja e le bonolo e bile e akaretsa, e hlahisa liphello tse tobileng har’a Bakreste ba pelo li nepahetseng.
MOTHO E MONG LE E MONG EA KOPANELANG LE PHUTHEHO KE OA BOHLOKOA
Bohle ka phuthehong ba tla thusoa hore ba phethahatse boikarabelo ba bona ho thusa ba fokolang haeba ba ka hlokomela hore setho se seng le se seng sa phutheho ke sa bohlokoa. Empa haeba setho se fokola ’me se tlameha ho thusoa, ebe ke sa bohlokoa bofe? Na ebe joale hase moroalo phuthehong? Pauluse ha a ka a ho hlokomela ka tsela eo: “Empa litho tsa ’mele tseo e kang li fetisa ka ho fokola, ke tsona tse hlokoang haholo. . . . Molimo o kopantse ’mele joalo, o hlomphisitse ka ho fetisa ho nong ho hloka hlompho; hore khaohano e tle e se ke ea e-ba teng ’meleng, litho li mpe li baballane.” (1 Ba-Kor. 12:22-25) Phutheho e nkang motho e mong le e mong e le oa bohlokoa ’me e nka ho kopanela ha hae mesebetsing ea Bokreste e le habohlokoa ho fella moo matla a hae a fellang teng ke phutheho e mofuthu le e thabileng, e tletseng bophelo le matla.
Ke mang ea ka hlang a bolela hore na boiteko leha e le bofe bo etsoang ho thusa ba fokolang bo ka fella ka eng? “Jala peō ea hao e sa le hosasa, matsoho a hao u se ke ua a neela sebaka mantsiboea; hobane ha u tsebe hoba ho tla mela ntho efe, kapa ena, kapa eno, kapa ha ekaba li tla mela hantle tse peli.” (Moek. 11:6) Re ka tiisetsoa thuso ea Molimo ka mokhoa o khethehileng ha re thusa ba bang moeeng. Ke ba bangata hakaakang bao kajeno e leng bahlanka ba batle haholo ba Jehova ba ileng ba fumana thuso ea ka ho sa feleng ea moea nakong eo ba neng ba fokola ka eona!
Motho ea fokolang a ke ke a tiea kapele. Joalokaha ho hlaphoheloa ha motho a kula ho tla butle, kahoo ba bang ba ka ’na ba nka nako e telele hore ba be matla moeeng. Empa na re sebete ka ba fokolang? Na re ba rata joalokaha ba ne ba le matla? Ha ho bontšoa lerato lena, bohle ba tleloa ke mahlohonolo a makaakang! Moena ea fokolang o na le lehlohonolo la ho hlokomeloa le ho tšehetsoa mathateng a hae. Ea matla o fumana lehlohonolo le leholo le tlisoang ke ho fana feela. Phutheho kaofela e fumana mofuthu o ntseng o hōla ho ea pele ha setho se seng le se seng se itšetleha le ho thahasella tse ling. Tlotla e-ea ho Molimo le Kreste ha thuso ea bona eo ho seng e lekanang le eona ho ba fokolang e bonahatsoa ho bahlanka ba bona ba lefatšeng.