Ke Lokolohile! Kamor’a Lilemo Tse 20 Litlamong
Kamoo ho boletseng Nancy Yuen
MONGOLLI oa “Tsoha!” oa Hong Kong oa ngola:
Lelapa la rōna lehaeng la lekala la Watch Tower Bible and Tract Society le Hong Kong le hlile le tloaelane le ho ba le baeti ba tsoang hohle. Empa Labone, ka la 15 Tlhakola, 1979, e bile nako e khethehileng haholo. Moeti oa rōna e ne e le Nancy Yuen, paki e tšepahalang ea Jehova e neng e sa tsoa lokolloa litlamong kamor’a lilemo tse 20 China. “Ke thabela ho ba le Iōna haholo. Ke fumane lelapa leso,” kamoo a boletseng.
Bohle re ne re tseba ka Nancy Yuen le tlaleho ea hae ea botšepehi, empa joale o ne a e-na le rōna ka nama ’me re ka mamela pale ea hae molomong oa hae. A re khutlisetsa morao selemong sa 1949, a qala pale ea hae. Ke sena seo a re boleletseng sona:
E KA ’na ea e-ba lilemo tse fetileng tse 30 ha Stanley Jones, moromuoa oa Watch Tower, a qala ho etela lapeng ha rōna Shanghai, China. Ka nako eo ke ne ke nyetsoe ’me ke e-na le bana ba babeli. Molaetsa oo a ileng a o tlisa ka Jehova Molimo le morero oa Hae bakeng sa batho oa nkhahla haholo.
Ka kolobetsoa ka 1950 ’me ka tsoela pele ho ithuta ka masene le ho ntlafatsa tsebo ea ka le kutloisiso. Ke thabile hore ebe lilemong tseo tsa pele ke ile ka nka boikarabelo ba ka ba Bokreste ka ho teba haholo, hoba hoja ka se ke ka etsa joalo, nka be ke sa ka ka emella liteko tse neng li le ka pel’a ka.
Ka 1954 ke ne ke e-na le bana ba banyenyane ba bane ’me ke e-na le karolo e mafolo-folo ho boleleng litaba tse molemo tsa ’muso oa Jehova. Mathoasong a 1956, ’muso oa Bokomonisi o ne o busa Shanghai ka ho feletseng. Ra qala ho fumana litemoso tsa hore re khaotse boboleli ba rōna le hore tšebetso ea rōna e felle Holong ea ’Muso. Leha ho le joalo, ka ikutloa hore ke tlameha ho phethahatsa thōmo ea rōna eo re e neiloeng ke Molimo ea ho bolela, eaba ke tsoela pele le mosebetsi oa ntlo le ntlo.
Ke ne ke tšoaroa hangata le ho tlangoa hore ke botsoe, ka nako e ’ngoe ke koalloa lihora tse hlano ’me ka linako tse ling ho isa matsatsing a mararo. Ho sa le joalo, kaha monna oa ka o ne a falletse Hong Kong ka 1953, ka iketsetsa kopo ea hore ke ee ho eena moo. Babusi ba bolela hore ba tla ’nea tumello ea ho tsoa ha feela ke khaotsa boboleli ba ka. Ka hana ho khaotsa ’me ha nka ka fumana tumello.
Babusisi ba Makomonisi ba ne ba khathetse ke boikemisetso ba ka bo tiileng ba ho ’na ke bolela. Ka nako e ’ngoe ha ke ntse ke botsoa, ka bolelloa hore e tlameha e be ke motho ea manganga ho feta bohle China kaofela. Qetellong, ho ea qetellong ea 1956, hoba ke tšoaroe ka makhetlo a tšeletseng ka baka la ho bolela, ka boela ka tlangoa ha mong a ntlo a tsebisa babusi hore ke ntse ke bolela ka ntlo le ntlo. Kamor’a moo ha nka ka lokolloa.
HO TLANGOA HOA QALEHA
Ke ne ke hōletse lelapeng le thabileng ’me ke e-na le lelapa la ka le lenyenyane. Joale ka arohanngoa le bona kaofela ’me ka lula ke tlanngoe matsoho ka ntlong e lefifi. Ka bokolla. Ka ikutloa ke fokola ke feletsoe ke matla! Ha bonahala hore ha ho tsela ea ho tsoa. Kapele, likhopolo tsa Bibele tsa khutlela kelellong ka hore Jehova ke “Molimo oa matšeliso ’ohle,” o matlafatsang bahlanka ba oona. (2 Ba-Kor. 1:3, 4) Ke nakong eo moo ke ileng ka retelehela ho eena ka thapelo e tiileng.
Ho tloha ka nako eo ho ea pele ke ne ke buisana le Jehova khafetsa ka thapelo ’me ka ikutloa ke matlafala haholoanyane tsatsi le leng le le leng. Kaha balebeli ba teronko ba hlokometse hore ke rapela ke beile matsoho ka pele, haholo nakong ea lijo, ka hlomolisoa ka hore matsoho a ka a tlamelloe ka morao ’me lihanaboi li beoe ka holim’a manonyeletso a pakeng tsa seatla le sephaka ka matsatsi a mararo ho fihlela liphaka tsa ka le liatla li ruruhile haholo. Koana, hona ha hoa ka ha nthibela ho rapela. Empa ho tla fihlela kajeno u ka ’na ua bona mengoapo eo matsohong a ka.
Ka qeta lilemo tse ’ne litlamong, nako eo ka eona ke neng ke botsoa hangata. Ba ne ba batla hore ke eke baromuoa ba babeli ba baena le hore ke re Watch Tower Bible and Tract Society ke boemeli ba mebuso ea khatello. Hona ne nke ke ka ho etsa. Ka sebelisa menyetla ena ho fana ka bopaki ho babusi le ho ba bolella hore na Lentsoe le Molimo le re’ng. ’Musisi e mong a bolela hore o sebetsane le lihlopha tsohle tse sa tšoaneng tsa bolumeli, ’me li ne li sekiselitse kaofela ha tsona. Empa a khahloa ke sebete sa ka le cheseho. A re: “Ke masoabi hore ha oa ka oa sokolloa ke Bokomonisi pele u sokolloa ke Bokreste, hobane mokha ba rōna o batla batho ba kholiseho e tiileng joaloka uena.” Ka 1960 ka ahloleloa lilemo tse 10 teronkong, kahlolo e tla qala ka 1956 ha ke tlangoa.
Ka 1961 ka isoa kampong ea mosebetsi e ntle naheng, ’me moo ka ba le menyetla ea ho kopanela “litaba tse molemo” le batšoaruoa hammoho le ’na. Ha ho mohla nkileng ka khaotsa mosebetsi oa ka oa boboleli ’me, ha nako e ntse tsoela pele, ka ba sebete haholoanyane. Ka lekhetlo le leng, ka bolella sehlopha sa batho ba 12 ba ileng ba mamela ka hloko. Hona ha hlokomeleha. Joale ka kenngoa teronkong ea motse ka matsatsi a 19, ’me ba eketsa lilemo tse peli ho tseo ke neng ke se ke li ahloletsoe. Lilemo tseo tse 12 tsa phakisa tsa feta.
HO LOKOLLOA LE HO KHUTLELA TERONKONG
Ka 1968 ka lokolloa kampong ea mosebetsi, le hoja metsamao ea ka e ne e seetsoe moeli. Joale ke ne ke e-na le hona ho sebetsa le ho fumana moputso o ka tlase ho $10 ka khoeli. Ka nako ena ke ne ke lumelletsoe ho tloha sehlopheng sena sa mosebetsi ho ea ho se seng ’me ’mè a fallela seterekeng seo ho ba haufi le ’na.
Ke neiloe bolokolohi ba ho ea koana le koana, ka qala leeto le ileng la nkisa metseng e mengata, ho akarelletsa Anching, Hangchow, Nanking le Shanghai. Ka etela metsoalle le beng ka ’na ’me ka kopanela le bona linnete tsa ’Muso tseo ke li tsebang ke kopanyelletsa le metsoalle eohle ea bona eo ba ntsebisang eona. Selemo sa fela eaba ke boetse ke kōpa hore ke tsoe China ke ee ho monna oa ka Hong Kong. Hore ke fumane tumello, ka laeloa hore ke khutlele seterekeng sa Chinsang moo ke neng ke sebelitse le moo ’mè a neng a phela teng. Leha ho le joalo, pele ke fihla Chinsang ka tšoaroa, ka isoa sepoleseng ’me ka tlangoa ka matsatsi a 10. Mapolesa a buisana le malapa a mabeli ao ke boletseng ho oona. Phello ea e-ba hore ke khutlisetsoe Chinsang ’me ke kenngoe litlamong kamor’a ho lokoloha ka lilemo tse peli.
TEKO EA PONTŠENG
Hape ka kena tlas’a ho botsisisoa ho sa khaotseng. Mookameli oa sepolesa a mpolela ke le manganga ’me a mpolella hore ho molemo ke bolele “tlōlo ea molao” eohle ea ka kapa ho seng joalo ke tla sulafalloa. Ka mo bolella sohle seo ke neng ke se buile ha ke ntse ke buisana le ba bang, ke etsa joalo ka tsela ea hore ke mo nee bopaki bo botle ka ’muso oa Molimo le taolo ea Oona e ncha e tlang ea lintho. Ka hlakisetsa mookameli oa sepolesa hore mebuso eohle e tla suthela ’muso oa Molimo. (Dan. 2:44) Hona hohle ha eloa hloko haholo.
Joale ka tsamaisoa literateng le batšoaruoa ba bang ba robong ba batona. Melato ea bona e ne e fapana ho tloha bosholung ho isa ho bolaeeng le ho beteng. E mong le e mong ho rōna o ne a nkile tsebiso e khōlō e ngotseng molato oa hae. Joale har’a batho ba sekete lebaleng la sekolo se seholo, mookameli oa sepolesa a bala “molato” oa ka ka sebuela hole. A bala sohle seo ke se buileng. Ka thabela ho bona hore, ha e le hantle, o bile le hona ho fana ka bopaki bo botle ho batho ba bangata motseng oo ho feta kamoo ke entseng.
Hamorao, ka utloela hore lipatlisiso mosebetsing oa ka oa boboleli li amme batho ba fetang 100 libakeng tse sa tšoaneng tse robong. ’Musisi e mong ea boemong bo tlase o ne a boletse hore ke motho ea manganga ka ho fetisisa, ea ke keng a lokisoa ’me ka hoo ke bolaoe. Empa ea mo phahametseng a hana ’me ke ne ke lokela ho ahloloa ka lekhetlo la bobeli, lilemo tse 20 ke le teronkong.
Ka lilemo tse latelang tse ’ne, tsatsi !e leng le le leng ho ne ho etsoa ntho e le ’ngoe. Ke ne ke lumelloa ho tsoa ka kamoreng ea ka hoseng haholo hore ke hlatsoe liaparo tse ling le ho itlhatsoa, ke khutlisetsoa ka kamoreng ea ka ho fihlela mantsiboea, ha ke lumelloa hore ke tsoe hape ka nakoana e khutšoanyane ho phutha liphahlo tseo ke li hlatsoitseng. Joale ke ne ke koalloa ka kamoreng ea ka bakeng sa bosiu.
Ka la 1 Pulungoana, 1978, ha fihla molaetsa hore ke tla lumelloa ho tsoa China ’me ke ee ho monna oa ka Hong Kong. Ke kahoo eitseng ka Pherekhong 1979 mafelong a eona, monna oa ka, le ’na le bana ba rōna ba bane re ileng ra ba hammoho hape re le lelapa ka lekhetlo la pele kamor’a lilemo tse 26!
JEHOVA A NTIISA
Bophelo ka teronkong le ka kampong ea mosebetsi bo ne bo le bobe haholo, le hoja ke ne ke e-na le lijo tse lekaneng le liaparo. Lijo boholo e ne e le reisi le meroho, ka namanyana hoo e ka bang ka makhetlo a mane ka selemo. E ne e le lijo tse matlafatsang, ’me ke ne ke phela hantle. Ka boloka kelello ea ka e le mafolo-folo, ke hopola litemana tsa Bibele le linnete tseo ke neng ke ithutile tsona lilemong tsa pelenyana. Ka mehla ke ne ke batla menyetla ea ho kopanela tšepo ea ka le ba bang ’me hona ha ’nolofaletsa hore ke lule ke tšoarehile ’me ke thabile.
Litekong tsohle, ha ho mohla nkileng ka ikutloa ke lahliloe. Ke ne ke rapella tataiso nako le nako hore ka mehla ke etse ntho e nepahetseng. Ka rapella matla le sebete hore ke mamelle. Hoba ke rapele, ke ne ke ikutloa ke tiiselitsoe hore ha kea etsa phoso le hore tsela eo ke e nkileng ke eona e nepahetseng. Ruri nka bolela hore thapelo e ile ea nthusa hore ke atamele ho Jehova, ke atamele haufi hoo ka linako tse ling ke neng ke ikutloa eka kea mo bona. Ka makhetlo a mangata ke ne ke hopola tiiso e ho Esaia 66:2, hore Molimo o shebile “ea hlomohileng le ea robehileng pelo.” Ena e ne e le mohloli oa matla ka mehla le matšeliso a maholo ho ’na.
Ha a botsoa hore na o ne a fumana ho botsoa nako le nako ke babusi le sepolesa ho le thata ho ho mamella, Nancy Yuen a arabela:
Pele ho ile ha batla hore ke ho tloaele. Empa eare ha ke etsa hore monahano oa ka o lumellane le boemo, ha hoa ba hobe haholo. Ke habohlokoa haholo ho ba le maikutlo a nepahetseng a litaba. Qalehong ea ho tlangoa ha ka ke ile ka hopola mantsoe ana a Jesu a ngoliloeng ho Luka 21:14, 15: “Ikenyeng pelong tsa lōna taba ea hore ha le na ho rera pele seo le tla ikarabella ka sona; hobane ’na, ke tla le nea molomo le bohlale boo ba ipeileng lira ho lōna ba tla sitoa ho bo fetola le ho bo hanyetsa.” Joale ka ithuta hore ke se ke ka tšoenyeha ho hang ka lipotso. Ka li talima e le menyetla ea ho fana ka bopaki ho babusi. Ka mehla ke ne ke e-na le hoo ke ba bolellang hona ka Jehova Molimo le morero oa hae bakeng sa batho, ’me lengolo le nepahetseng le ne le hopoleha bakeng sa nako eo.
Ha a hetla morao, o ikutloa joang ka lilemo tsa hae tse 20 a le litlamong? O re:
E bile tse tšoanelehang ’me ke leboha Molimo oa ka, Jehova, ka monyetla oo ke bileng le oona oa ho bontša lerato la ka le boineelo ho eena. Joaloka ho tlalehiloe ho Mattheu 13:45, 46, Jesu o tšoantšitse ’Muso le mohoebi ea tsamaeang a batla liperela tsa bohlokoa. Ha a fumane e theko e khōlō, a rekisa lintho tsohle tseo a nang le tsona ’me a e reka. Ke ile ka tlameha ho tela sohle, le bona bana ba ka ba banyenyane, hore ke tšepahale ho Molimo oa ka. Ha ho tsela eo ka eona Jehova a ntšoetsitseng. O ’matlafalitse le ho baballa lelapa la ka ka tsela ea hae e tsotehang.
Ha a botsoa hore na o na ie keletso e ntle eo a ka e neang Bakreste bahabo, Nancy Yuen a arabela ka ho inahana, a re:
Le se ke la tšoha kapa la tšaba liteko tse ka ’nang tsa le tlela. Bohle re lokela ho lebella liteko ka tsela ena kapa eane. Li ntle bakeng sa rōna. Lia re laea le ho re hloekisa le ho bontša hore na re Bakreste ba mofuta ofe. Liteko li re bontša hore na tumelo ea rōna e matla hakae le hore na e ka matlafatsoa hokae. Ke ikutloa ke le matla haholo tumelong kajeno ka baka la liteko tsa ka. Kahoo le se tšabe. Ka makhetlo a mangata ke ne ke tšelisoa haholo ke mantsoe a moapostola Petrose ‘ho lahlela lipelaelo tsohle tsa rōna ho Jehova hobane oa re hlokomela.’ (1 Pet. 5:6, 7) Le uena u ka etsa joalo.
Mohlala oa khaitseli enoa ea ineetseng oa mamello le botšepehi ke o khothatsang le o tiisang tumelo. Lithapelong tsa bona ho Jehova Molimo, ka lilemo tse fetang mashome a mabeli lipaki tsa Jehova ho pota lefatše li ’nile tsa hopola baena le likhaitseli tsa bona China. Joale re ikutloela kamoo a ba hlokometseng ka lerato le ho ba boloka ho tla fihlela lena.
Nancy Yuen o etetse ofisi ea lekala ea Hong Kong ea Watch Tower Society ka la 15 Tlhakola, 1979, a ba sebokeng sa hae sa pele sa Bokreste ka lilemo tse 22 ka la 16 Tlhakola ’me a boela a kopanela le baena ba hae ho boleleng ’muso oa Molimo ka ntlo le ntlo ka la 17 Tlhakola. Re susumeletseha ho leboha Jehova ka mehlala e joalo ea botšepehi kajeno e khothatsang Bakreste bohle ba ’nete hore ba lule ba tšepahetse ho Molimo oa bona, Jehova.
[Setšoantšo sa Nancy Yuen se leqepheng la 4]