Anlayış Sizi ‘Başarıya Ulaştırır’

1-2. Anlayış nedir ve bize nasıl yarar sağlar?

HİÇ size saygısızca davranıldığını düşündünüz mü? Haksızlığa uğradığınızı, yanlış anlaşıldığınızı hissettiniz mi? Veya korkuya kapıldığınız bir durumla karşılaştınız mı? Böyle durumlar yaşadığımızda doğru bir tepki vermek çok zor olabilir. Fakat Kutsal Kitap bize böyle durumlarda yardımcı olabilecek bir nitelikten bahseder. Bu nitelik anlayıştır.

² Anlayış, görünenin ötesini görebilme yeteneğidir. Anlayış sayesinde birinin sözlerinin ve davranışlarının ardında neler olduğunu fark edebiliriz. Böylece doğru bir karşılık verebiliriz. Örneğin bu nitelik sözlerimizi dikkatle seçmemizi ve ne zaman ‘sessiz kalmamız’ gerektiğini fark etmemizi sağlar (Özd. 10:19; Mezm. 4:4). Bu sayede öfkeyle karşılık vermeyiz ve hatayı görmezden gelebiliriz. Ayrıca biri bizi düzelttiğinde verilen öğüdü rahatlıkla kabul ederiz (Özd. 19:20). Anlayışlı olduğumuzda sadece Yehova’yı mutlu etmekle kalmayız, bu hem bize hem de başkalarına yarar sağlar. Sözlerimizle ve davranışlarımızla etrafımızdaki kişilere zarar vermeyiz. Özellikle de düşünmeden bir tepki vermemize yol açabilecek durumlarda bu nitelik çok önemlidir. Şimdi Kutsal Kitap’tan üç örneğe bakacağız. Bunlar bize anlayış niteliğinin alçakgönüllü olmamıza, sakin kalmamıza ve Yehova’ya güven duymamıza nasıl yardım ettiğini gösterecek.

GURURLU DEĞİL ALÇAKGÖNÜLLÜ OLUN

3. Naaman kimdi?

³ Doğru şekilde davranmak istiyorsak gururdan kaçınmalıyız (1. Pet. 5:5). Anlayış bunu yapmamıza yardım eder. Örneğin Naaman’ın yaşadıklarını düşünün. O, İsrail’in kuzeyindeki Aram’da yaşıyordu. Ve ordu komutanı olarak ülkenin önde gelenlerinden biriydi. Fakat çok ciddi bir cilt hastalığı olan cüzama yakalanmıştı (2. Kral. 5:1).

4. Naaman bir ölçüde anlayış sahibi olduğunu nasıl gösterdi?

⁴ Naaman’ın karısına hizmet eden İsrailli küçük bir kız vardı. Bu kız hanımına İsrail’deki bir peygamberin Naaman’ı iyileştirebileceğini söyledi (2. Kral. 5:2, 3). Naaman belki şöyle düşünebilirdi: “Düşman bir milletten olan köle bir kızı mı dinleyeceğim?” Ama gururla kestirip atmak yerine durup düşündü ve alçakgönüllülükle kızın önerisini ciddiye aldı. Ardından Kral’dan İsrail’e gitmek için izin istedi (2. Kral. 5:4, 5).

5. Naaman İsrail’e gidince ne oldu?

⁵ Naaman iyileşme umuduyla İsrail Kralı Yehoram’ın sarayına gitti. Fakat Kral Yehoram, Naaman’ı gönderen Aram Kralı’nın bu bahaneyle kavga çıkarmak istediğini düşündü. Elişa bunu duyunca Kral’ın Naaman’ı kendisine göndermesini istedi (2. Kral. 5:6-9). Ama işler Naaman’ın umduğu gibi gitmedi. Naaman oraya gidince Elişa ne dışarı çıkıp onu karşıladı ne de onunla konuştu. Bunun yerine bir haberci gönderip iyileşmek için ne yapması gerektiğini söyledi (2. Kral. 5:10).

6. (a) Naaman habercinin söylediklerine neden olumsuz karşılık vermiş olabilir? (b) Naaman’ın hizmetkârları anlayış sahibi olduklarını nasıl gösterdiler ve sonuç ne oldu? (2. Krallar 5:13, 14).

⁶ Fakat Naaman ona söyleneni yapmayı reddetti. “Çok kızdı” ve “oradan öfkeyle ayrıldı” (2. Kral. 5:11, 12). Belki de ordu komutanı olarak bunun kendisine karşı büyük bir saygısızlık olduğunu düşündü. Ya da Elişa’nın talimatlarını ülkesine karşı bir hakaret olarak algıladı. Naaman’ın tam olarak ne düşündüğünü bilmiyoruz ama iyileşmemeyi göze alıp ülkesine dönmeye karar verdi. Fakat Naaman’ın hizmetkârları aslında Elişa’nın ona yardım etmek istediğini anladı ve bu yüzden Naaman’a gidip bir daha düşünmesi için ona yalvardılar. Bunun üzerine Naaman gururu bir kenara bıraktı ve alçakgönüllülükle Elişa ne dediyse onu yaptı. Bunun sonucunda iyileşti! (2. Krallar 5:13, 14’ü okuyun).

7. Naaman’ın yaşadıklarından ne öğrenebiliriz? (Özdeyişler 22:4). (Resimlere de bakın.)

⁷ Bu olaydan ne öğrenebiliriz? Anlayış, görünenin ötesine bakmamızı ve bir meselenin içyüzünü görmemizi sağlar. Anlayış sahibiysek, duygularımızın bizi kontrol etmesine izin vermeyiz. Alçakgönüllü davranırız. Her şeyi bilmediğimizi kabul ederiz. Başkalarından, özellikle de Yehova’dan yardım istemeye hazır oluruz. Naaman henüz Yehova’ya ibadet eden biri olmamasına rağmen bir ölçüde anlayış gösterdi. Alçakgönüllülükle davranıp karısının hizmetçisi olan İsrailli küçük kızı, kendi hizmetkârlarını ve en önemlisi Yehova’nın temsilcisi olan Elişa’yı dinledi. Başta gururu incinmişti ama bunu aşabildi. Ve tüm bunlar sayesinde doğru bir karar verdi. Sonuç olarak iyileşti. Biz de bazen Kutsal Kitap’a dayanan bir öğüt alabiliriz ve bu öğüt belki hoşumuza gitmeyebilir. Ya da teşkilattan anlamakta zorlandığımız bir talimat gelebilir. Bu gibi durumlarda bir tepki vermeden önce durup biraz düşünmemiz iyi olur. Kendimize şunu sorabiliriz: “Vereceğim tepki gurur mu yansıtacak yoksa alçakgönüllülük mü?” (Özdeyişler 22:4’ü okuyun).

ÖFKEYE KAPILMAK YERİNE SAKİN KALIN

8. Hangi durumlarda sakin kalmakta zorlanabiliriz?

⁸ Anlayış sakin kalmamıza yardım eder ve sinir bozucu durumlarda öfkeyle tepki vermemize engel olur. Elbette bunu başarmak her zaman kolay değil. İnsanların kaba sözleri ya da yanlış davranışları nedeniyle haklı olarak öfkelenebiliriz (Efes. 4:26). Şimdi Davut ve Abigail’in çok gergin bir ortamda anlayış niteliğini nasıl sergilediklerine bakalım.

9. Davut nasıl bir davranışa maruz kaldı?

⁹ Kendimizi Davut’un yerine koymaya çalışalım. O ve adamları Paran Çölü’nde kaçak hayatı yaşıyorlar (1. Sam. 25:1). Bu sırada, varlıklı bir adam olan Nabal’ın çobanlarını ve sürülerini koruyorlar (1. Sam. 25:15, 16). Koyun kırkma dönemi geldiğinde Davut adamlarını gönderip Nabal’a iyi dileklerde bulunuyor ve ondan nazikçe yiyecek yardımı istiyor (1. Sam. 25:6-8). Fakat Nabal Davut’un ve adamlarının yaptığı onca şeye en ufak bir minnettarlık göstermiyor. Tam tersine Davut’un ricasını son derece kaba bir şekilde geri çevirip ona ve adamlarına hakaret ediyor (1. Sam. 25:10, 11).

10. Davut ve Abigail anlayışlı olduklarını nasıl gösterdiler? (1. Samuel 25:32, 33). (Resme de bakın.)

¹⁰ Davut’un yerinde siz olsaydınız ne hissederdiniz? Belki Davut gibi siz de çok öfkelenirdiniz. O zaten duygularını yoğun yaşayan biriydi ve bu olayda o kadar öfkelendi ki Nabal’ı öldürmek istedi (1. Sam. 25:13, 21, 22). Eğer Nabal’ın sağduyulu eşi Abigail onu durdurmasaydı bunu yapacaktı da. Peki Abigail anlayış sahibi olduğunu nasıl gösterdi? Davut’un aşırı bir tepki vermiş olmasına rağmen aslında iyi bir adam olduğunu fark etti ve onun öfkesini yatıştırmak için elinden geleni yaptı. Cömertçe armağanlar getirdi ve uygun bir dille hikmetli bir öğüt verdi (1. Sam. 25:18, 23-31). Davut da anlayış sahibi olduğunu Abigail’in sözlerini dinleyerek gösterdi. Onun söylediklerinin Yehova’nın bakış açısını yansıttığını anladı. Sonuç olarak sakinleşti ve çok ciddi bir hatanın eşiğinden döndü (1. Samuel 25:32, 33’ü okuyun).

11. Öfkelendiğimizde anlayış bize nasıl yardım eder? (Özdeyişler 19:11).

¹¹ Bu olaydan ne öğrenebiliriz? Anlayış, öfkelenmekte haklı olduğumuz durumlarda bile meseleyi barışçı şekilde ele almamıza yardım eder. Ayrıca sözlerimizin ve davranışlarımızın sonuçlarını düşünmemizi sağlar (Özdeyişler 19:11’i okuyun). Davut, Abigail’in yardımıyla Yehova’nın bu olaya nasıl baktığını anlayınca sakinleşti. Biz de öfkelendiğimizde ya da hayal kırıklığına uğradığımızda düşünmeden tepki verme dürtüsüne karşı koyalım (Yak. 1:19). Bunun yerine Yehova’ya dua edip, O’nun bu konuda ne düşündüğünü fark etmek için kendimize zaman tanıyalım. Eğer bunları yaparsak muhtemelen sakinleşeceğiz.

12. Başkaları anlayış göstermemize ve sakin kalmamıza nasıl yardım edebilir?

¹² Yehova Abigail’i kullanıp Davut’un görünenin ötesine bakmasını sağladı. Bize de benzer şekilde yardım edebilir. Başkalarını kullanıp içinde bulunduğumuz durum hakkında daha derin bir anlayışa sahip olmamızı sağlayabilir. Bu nedenle sizi öfkelendiren bir durumla karşılaştığınızda ruhen olgun bir kardeşinizle konuşmayı düşünebilirsiniz. Bu, duruma daha tarafsız bakmanıza yardım edebilir (Özd. 12:15; 20:18). Ya da belki Abigail gibi siz bir başkasına yardım edebilirsiniz. Böyle bir durumda dostunuzun meseleyi Yehova’nın bakış açısından görmesini sağlayın. Yehova başkalarına yardım etmek için gösterdiğiniz tüm çabaları destekleyecek.

KORKMAK YERİNE YEHOVA’YA GÜVENİN

13. Anlayış, korkularımızın ötesine bakmamıza nasıl yardım eder?

¹³ Bazen korkuya kapıldığımız durumlarla karşılaşıyoruz. Anlayış böyle durumlarda korkularımızın ötesine bakıp Yehova’nın gücünü hatırlamamıza yardım eder. O’nun gücünün yanında böyle korkutucu durumlar küçücük kalır (Mezm. 27:1). Kendimizi en çaresiz hissettiğimiz zamanlarda bile Yehova bize yardım edebilir. Bunu Yunus’un yaşadıklarından da açıkça görebiliyoruz. Onun Yehova’yla çok güçlü bir ilişkisi vardı. Fakat zor bir görev aldığında korkuya kapıldı ve daha fazla anlayışa sahip olması gerektiği ortaya çıktı.

14. Yunus Yehova’nın verdiği görevi kabul etmekten neden korkmuş olabilir?

¹⁴ Yehova Yunus’a zorlu bir görev verdi. Nineve’ye gidip oradaki insanlara bir hüküm mesajı bildirecekti (Yun. 1:1, 2). Böyle bir görev size verilseydi ne hissederdiniz? İsrail’den Asur’daki Nineve şehrine gitmek için zahmetli bir yolculuk yapmak gerekiyordu ve bu yol, yürüyerek yaklaşık bir ay sürüyordu. Ayrıca Asurlular öfkeli ve acımasız insanlar olarak tanınıyordu. Hatta Nineve’ye ‘kanlı şehir’ deniyordu (Nahm. 3:1, 7). Belki de bu nedenlerle Yunus bu görevi kabul etmek yerine kaçmayı seçti (Yun. 1:3).

15. Yunus’un Yehova’ya olan güveni nasıl güçlendi? (Yunus 2:6-9).

¹⁵ Yunus kaçarken hayatı tehlikeye girdi ve Yehova onu mucizevi bir şekilde kurtardı. Böylece ona ne kadar güçlü olduğunu hatırlattı (Yun. 1:15, 17). Yunus bu olaydan önemli bir ders çıkardı. Aldığı görevin ne kadar korkutucu olduğuna değil, Yehova’nın gücüne odaklanmalıydı. Yehova onu her tür tehlikeden koruyabilirdi (Yunus 2:6-9’u okuyun). Yehova ikinci bir şans tanıdığında Yunus bu kez Nineve’ye gitmeyi kabul etti ve oradaki hizmetinin harika sonuçları oldu (Yun. 3:5).

16. Korkuya kapıldığımızda anlayış bize nasıl yardım edebilir? (Özdeyişler 29:25). (Resimlere de bakın.)

¹⁶ Bu olaydan ne öğrenebiliriz? Biz de hiçbir şeyin, özellikle de insan korkusunun Yehova’ya hizmetimize engel olmasını istemiyoruz (Özdeyişler 29:25’i okuyun). Yunus anlayış kazanınca görevinin zorlukları yerine Yehova’nın yardımına odaklandı. Biz de korkularımızın ötesine bakabilir ve Yehova’nın geçmişte bize nasıl yardım ettiğini, destek olduğunu hatırlayabiliriz. Ayrıca başka kardeşlerin yaşadıklarını düşünmek de bize yarar sağlar. Korkuya kapıldıklarında ya da zorlu bir görev aldıklarında Yehova’ya güvenerek bunların üstesinden nasıl geldiklerini düşünebiliriza (İbr. 13:6). Evet, anlayış kazanırsak hem biz Yehova’ya tam bir güven duyarız hem de başkalarının bunu yapmasına yardım ederiz.

ANLAYIŞ KAZANMAYA DEVAM EDİN

17. Nasıl daha fazla anlayış kazanabiliriz?

¹⁷ Bu makalede gördüğümüz gibi, anlayış sahibi olmak zor durumlar karşısında doğru şekilde davranmamıza yardım eder. Peki nasıl daha fazla anlayış kazanabiliriz? Anlayış kazanmamıza en iyi yardım edebilecek kişi Yehova’dır, çünkü O anlayışın kaynağıdır. O’nun Sözü ve kutsal ruhu anlayış kazanmamıza yardım eder (Neh. 9:20; Mezm. 32:8). Verdiği öğütleri uygulamak doğru kararlar almamızı ve duygularımızı kontrol etmemizi sağlar (Mezm. 119:97-101). Sözünü dikkatle inceleyerek ve dua edip kutsal ruhunu isteyerek anlayış kazanabiliriz. Böylece karşılaştığımız durumu net şekilde değerlendirip Yehova’nın istediği gibi davranabiliriz (Özd. 21:11). Bunun sonucunda hem sözlerimiz hem de davranışlarımız O’nun düşünce tarzını yansıtır.

18. Ne yapmaya kararlısınız?

¹⁸ Öyleyse Yehova’nın bize verdiği anlayışa çok değer verelim ve bu konuda O’ndan yardım isteyelim (Mezm. 14:2). Çünkü bunu yaparsak “anlayışın rehberliğinden” hiçbir zaman ayrılmayacağız (Özd. 21:16). Tam tersine bu niteliği göstermek için daha da kararlı olacağız. Neyle karşılaşırsak karşılaşalım her zaman doğru olanı yapmak isteyeceğiz. Bu da bizi ‘başarıya ulaştıracak.’