Ti Kinalinteg Itan-okna ti Nasion
KALPASAN dagiti aldaw ti tudo, ania ketdin a nagragsak ti bumangon ken mangmatmat iti init nga agraniag iti nawada a tangatang! Simmalibukagen ti daga, ken silalangto a dumakkel itan dagiti mula. Naminsan nga inaramat ni Jehova a Dios ti kasta a ladawan a mangyilustrar kadagiti bendision ti nalinteg a turay. Kinunana ken Ari David: “Ti maysa a mangituray a sililinteg kadagiti tattao, a mangituray iti panagbuteng ti Dios, isunto ti kas iti lawag ti bigat, no ti init lumgak, maysa a bigat nga awan dagiti ul-ulep. Ti naganus a root rumusing iti daga, iti nasin-aw a lawag iti kalpasan ti tudo.”—2 Samuel 23:3, 4.
Napaneknekan a pudno ti sao ti Dios kabayatan ti nalinteg a panagturay ti anak ni David, a ni Ari Solomon. Kuna ti Biblia: “Ti Juda ken ti Israel agnaedda a sitatalged, ti tunggal maysa iti sirok ti ubasna ken iti sirok ti higosna manipud Dan agingga iti Beer-seba, kadagiti amin nga aldaw ni Solomon.”—1 Ar-ari 4:25.
Ti nagkauna nga Israel ti pinili nga ili ti Dios. Intedna kadakuada dagiti lintegna ken imbagana kadakuada a no ipangagda ti timekna, ikabilna ida a “naipadpaduma kadagiti isuamin a nasnasion iti daga.” (Deuteronomio 28:1) Saan a ti mismo a kinalinteg ti Israel no di ket ti kinalinteg ni Jehova ti nangitan-ok kadakuada. Natantan-ok nga amang dagiti bilin nga inted ti Dios kadakuada ngem kadagiti linteg dagiti nasion iti aglawlawda. Kas maysa nga ili, imperpektoda laeng a kas kadagidiay amin a nasion. Gapuna, ti natan-ok a Linteg ni Jehova ken ti nainget a panangsurotda iti dayta ti nangiduma kadakuada a natantan-ok ngem kadagiti nasion. Idi tinungpalda dagiti linteg ni Jehova, tinagiragsakda ti anamong ken bendisionna. Napasaran ni Ari Solomon daytoy kabayatan ti panagturayna. Naikunana: “Ti kinalinteg itan-okna ti nasion, ngem,” namakdaar, “ti basol pakaumsian ti aniaman nga umili.”—Proverbio 14:34.
Nakalkaldaang, gapu kadagiti masansan a panagsukir, naipababa ti nasion ti Israel. Nagsagabada iti nasional a pannakaibabain. Idi agangay, daytoy ti nangiturong iti permanente a pannakailaksidda iti pabor ti maysa a baro a naespirituan a nasion.—Mateo 21:43.
Naespirituan nga Israel
Iti maysa a taripnong ti Kristiano a bagi a manarawidwid idiay Jerusalem, ni Santiago, a naipasngay a Judio, kinunana iti sidong ti paltiing a ti Dios “inturongna ti asikasona kadagiti nasion tapno mangala manipud kadakuada ti maysa nga ili a maipaay iti naganna.” (Aramid 15:14) Inawagan ni apostol Pablo daytoy baro a Kristiano a nasion kas “Israel ti Dios.” (Galacia 6:16) No maipapan iti panggep ti pannakaawagda, nagsurat ni Pedro: “Dakayo ket ‘maysa a napili a puli, maysa a naarian a kinapadi, maysa a nasantuan a nasion, ili nga agpaay a naisangsangayan a sanikua, tapno ideklarayo a sisasaknap dagiti kinatan-ok’ daydiay nangayab kadakayo manipud iti kinasipnget nga agturong iti nakaskasdaaw a lawagna.” (1 Pedro 2:9) Kas pinili nga ili ti Dios, masapul nga agraniagda kas silsilaw iti lubong. Ti kinalinteg ni Jehova ti mangitan-ok kadakuada.—Filipos 2:15.
Ti panangpili kadagitoy a naespirituan nga Israelita ket mayasping iti panagminas iti diamante. No mairuar iti daga ti nabaknang iti diamante a minas, magun-od laeng ditoy ti 1 karat (200 miligramo.) iti tunggal 3 tonelada a daga. Ti maysa a wagas a naaramat idi tapno maisina dagiti diamante ramanenna ti panamaglaok iti minas ken danum sa pagayusen dagitoy iti lamisaan nga addaan grasa. Saan a tumipon dagiti diamante iti danum, ken dumket dagitoy iti grasa bayat a mayanud dagiti rugit. Iti daytoy a kasasaad, nakersang dagiti diamante. Nupay kasta, no matabas ken mapasileng, agrimatda iti isuamin a direksion.
Kas kadagiti saan a tumipon iti danum a diamante a saan a paset dagiti banag nga adda iti aglikmutda, naisina ti ili ni Jehova manipud iti lubong. (Juan 17:16) Idi damo a mayasidegda iti lawag, mabalin a dida naraniag. Ngem ti Sao ken espiritu ni Jehova ti mangpatanor kadakuada iti baro a personalidad, ket agraniagda kas silsilaw iti daytoy a lubong. Maibayog ken mayanninawda ti nadayag a lawag ti kinapudno ti Pagarian iti amin a direksion gapu iti kinalinteg ni Jehova, saan a gapu iti kinalintegda.
Nupay kasta, manipud idi maudi a paset ti umuna a siglo K.P., simrek ti apostasia kadagiti kongregasion ken inapektaranna ti adu. Timmipon dagiti agkunkuna a Kristiano kadagiti nasion iti lubong ket saanen a mailasin manipud iti lubong nga adda iti aglawlawda.
Ita, maysa a matalek a natda dagiti naespirituan nga Israelita ti naisubli iti pabor ni Jehova. Insinada ti bagbagida iti lubong ken dinalusanda ti bagbagida “iti tunggal pakatulawan iti lasag ken iti espiritu.” (2 Corinto 7:1) Tangay nadalus ken nalintegda iti sanguanan ni Jehova, itantandudoda ti kinalintegna. Daytoy ti nangitan-ok kadakuada iti nangato a kasasaad ti pannakaanamong nga ad-adda ngem kadagiti nasion iti lubong. Babaen ti naregget a panangikaskasabada iti naimbag a damag ti Pagarian, maysa a dakkel nga internasional nga umariwekwek ti nayasideg ken Jehova ken nagbalin a paset ti ilina.—Apocalipsis 7:9, 10.
Makita ti Lubong ti Paggidiatanna
No dadduma, dayawen dagiti autoridad ti lubong ti kababalin dagiti adipen ti Dios. Iti nabiit pay, nagkomento ti chief security officer ti Pretoria Show Grounds, Sud Africa, maipapan iti kababalin dagiti Saksi ni Jehova, manipud iti amin a pulí, a mangar-aramat kadagita a pasilidad para iti tinawen a kombensionda. Malaksid iti dadduma pay a banag, insuratna: “Tunggal maysa ket nadayaw, dagiti tattao maragsakanda nga agsasarita, dayta ti kababalin a naiparang kadagiti napalabas a sumagmamano nga aldaw—paneknekanna amin dayta ti kualidad dagiti kameng ti sosiedadyo, ken amin ti agbibiag a sangsangkamaysa a kas maysa a naragsak a pamilia.”
Makaipaay ti ili ni Jehova iti kinalinteg ti nasionna saan laeng nga iti kakasta a dadakkel a panagtataripnong ngem kasta met iti pribado a panagbiagda. Kas pagarigan, nakaawat ti sanga ti Watch Tower Society idiay Sud Africa iti surat manipud iti maysa a babai a taga-Johannesburg, a kunkunana: “Idi napan a lawas nagmanehoak nga adda ti pitakak iti rabaw ti kotsek. Natnag daytoy idiay Jan Smuts Avenue ken napidut agraman ti amin a linaon daytoy ti maysa a kameng ti kongregasionyo, ni Mr. R—, a nagtelepono ken nangisubli kaniak. . . . Apresiarek unay ti kastoy a kinamapagpiaran a nagbalin a manmano a kababalin iti agdama a panawen ken komendarak ti kongregasionyo iti panangipasdekna kadagiti prinsipio a sursuroten dagiti kamengyo.”
Wen, babaen ti pannakitunos kadagiti nalinteg a prinsipio ni Jehova, naiduma ti ilina manipud iti lubong. Gapu ta iparparangarang dagitoy ti kinalinteg ni Jehova, naawis dagiti nasingpet panagpuspusona a tattao iti kongregasion Kristiano. Gagangay laeng ti magargari iti maysa a banag a nadalus ken nasin-aw. Kas pagarigan, maysa a ganggannaet ti naminsan a timmabuno iti gimong dagiti Saksi ni Jehova idiay Zurich, Switzerland, ken kinunana a kayatna ti agbalin a kameng ti kongregasion. Inlawlawagna a nailaksid ti kabsatna a babai gapu iti imoralidad ken kinunana pay a kayatna ti makikadua iti organisasion a “saan a mangpanuynoy iti dakes a kababalin.” Bigbigen uray ti New Catholic Encyclopedia a nalatak dagiti Saksi ni Jehova kas “maysa kadagiti kasisingpetan a grupo iti lubong.”
Bayat a mangitan-ok ti kinalinteg, ti basol ket mangibabain iti naimbag a nagan ti maysa, nangruna no aglatak iti komunidad ti nadagsen a basol. No dadduma kasapulan nga ibturan ti kongregasion Kristiano ti bain a naibunton iti dayta no makaaramid iti nadagsen a basol dagiti indibidual a kameng. Kaawatan, masalakniban dagiti matalek a kameng ti kongregasion ti naimbag a nagan ti kongregasion babaen ti panangipakita a ti nagbasol ket nadisiplinaan iti naasi a pamay-an, a daytat’ maitunos kadagiti prinsipio iti Kasuratan. No ti maysa ket agtultuloy nga agbasol ken di agbabawi, isut’ maisina iti kongregasion—mailaksid.—1 Corinto 5:9-13.
No Apay a Mailaksid ti Dadduma
Nupay rinibu ti mailaklaksid iti Nakristianuan a kongregasion kada tawen, bassit laeng a porsiento dayta iti gistay lima a milion a Saksi iti lubong. Apay a rumbeng a maaramid ti kasta a nainget nga addang maibusor iti siasinoman iti Nakristianuan a kongregasion? Ti kita ti basol isut’ maysa kadagiti pangdeterminaran. Ngem ti napatpateg a banag ket no pudpudno met laeng nga agbabawi ti nagbasol gapu iti nadagsen a nagbasolanna. No pudpudno a sibababawi, nga immadanin ken Jehova babaen ti naimpusuan a kararag, nga immararaw iti pammakawan gapu iti nagbasolanna Kenkuana, ken nagpatulongen kadagiti responsable a lallaki iti kongregasion, mabalin nga isut’ matulongan a mangpasubli iti anamong ti Dios ken agtalinaed a paset ti kongregasion.—Proverbio 28:13; Santiago 5:14, 15.
No ti maysa nga anak nga addaan iti naimbag, nasayaat a relasion iti amana ket nakaaramid iti banag a mangpaliday iti ama, rumbeng nga agpadpada a napartakda a mangpasubli iti dayta nagpateg a relasion. Iti umasping a pamay-an, idi indedikartayo ti biagtayo ken Jehova, naaddaantayo iti nagpateg unay a relasion kenkuana. Gapuna, no makaaramidtayo iti banag a mangpaladingit kenkuana, rumbeng a dagus nga agtignaytayo iti panangikagumaan a mangpasubli iti dayta a relasion iti Nailangitan nga Amatayo.
Makaparagsak, impapuso ti dadduma a nailaksid ti ilustrasion maipapan iti bayanggudaw nga anak. Sadiay a nayasping ni Jehova iti naayat nga Ama a sisasagana a mangawat manen iti managbabawi a managbasol no daydiay ket agsubli ken agpakawan iti Dios. (Lucas 15:11-24) Ti napudno, naimpusuan a panagbabawi ken iyaadayo iti dakes ket dana tapno makapagsubli iti pabor ni Jehova ken iti kongregasion Kristiano. Dadduma a managbabawi a nagbasol nga addaan nadudog a rikna gapu iti dagsen ti basolda ket natignay nga agbabawi ken mangaramid kadagiti addang tapno makasubli iti naayat a kasasaad ti kongregasion Kristiano. Iti kasta naapresiarda ti sasao ni Jehova iti Isaias 57:15.
Tapno malapdan dagiti tattao nga agsubli iti naayat a panangaywan ni Jehova, kayat ni Satanas a pagparangen a din mapakawan dagiti basol a naaramidanda. Ngem umdas ti daton a subbot ni Kristo Jesus a mangabbong kadagiti basol ti siasinoman nga agbabawi—wen, uray ti natawid a kinamanagbasol “ti intero a lubong.” (1 Juan 2:1, 2) Ti kakaisuna a basol a saan a maabbongan ti subbot isut’ basol maibusor iti nasantuan nga espiritu ti Dios, a katupag ti ginagara nga iyaalsa maibusor iti panagandar ti espiritu ti Dios, kas iti nadagsen a basbasol ni Judas Iscariote ken adu nga eskriba ken Fariseo.—Mateo 12:24, 31, 32; 23:13, 33; Juan 17:12.
Panangitandudo iti Kinalinteg ni Jehova
Sipud idi naisubli ti natda kadagiti naespirituan nga Israelita iti pabor ni Jehova idi 1919, ad-adda a naitan-okda manipud iti lubong iti aglawlawda. Daytoy ket saan a gapu iti aniaman a kinaimbag iti pasetda no di ket gapu iti sitatallugod a panagpasakupda kadagiti linteg ken pagalagadan ni Jehova. Kas resultana, riniwriw a “sabsabali a karnero” ni Kristo ti nayasideg a makitimpuyog iti naespirituan nga Israel kas nasungdo a kakadua. (Juan 10:16) Mangyeg dagitoy a tattao iti dayag ken dayaw ken ni Jehova iti maysa a lubong a nakaad-adayo kadagiti nalinteg a pagalagadan ti Dios. Daytoy ket kas iti nakuna iti naminsan ti magasin a Personality iti Sud Africa: “Agparang nga aglaplapusanan dagiti Saksi ni Jehova kadagiti nasayaat a kababalin ken gistay nawaya manipud iti kinadakes.”
Tapno mapagtalinaed daytoy natan-ok a kasasaad iti maysa a nadangkes a lubong, tunggal indibidual a kameng ti kongregasion Kristiano ket masapul nga agbiag a nadalus, nalinteg iti imatang ni Jehova. Iti Biblia, nailadawan ti nailangitan nga organisasion ni Jehova babaen kadagiti nadalus a banag. Naipakita daytoy kas maysa a naimnas a babai a nakawesan iti init ket ti bulan adda iti babaen dagiti sakana. (Apocalipsis 12:1) Nailadawan ti Baro a Jerusalem kas nasantuan a siudad, napintas ti langana. (Apocalipsis 21:2) Naikkan dagiti matalek a kameng ti nobia ni Kristo iti “nasileng, nadalus, napino a lienso.” (Apocalipsis 19:8) Nakita a dagidiay adda iti dakkel a bunggoy a “sikakawesda kadagiti puraw a pagan-anay.” (Apocalipsis 7:9) Maawis dagiti tattao nga agduyos iti kinalinteg iti nadalus nga organisasion. Iti kasunganina, narugit ti organisasion ni Satanas. Nailadawan ti narelihiosuan a sistemana kas balangkantis, ken nadeskribir dagidiay adda iti ruar ti nasantuan a siudad kas nadugyot, narugit.—Apocalipsis 17:1; 22:15.
Naikari ti biag nga agnanayon kadagiti nalinteg. Addaan namnama dagiti naummong a tattao a mangitantandudo iti kinalinteg ni Jehova a lumasat iti panungpalan daytoy dakes a sistema. “Ti siasinoman a mangipangag kaniak . . . agtalinaedto a sitatalged, ket sitatalnanto nga awan butengna iti dakes,” ikari ti Dios iti Proverbio 1:33.
Anian a makapabang-ar inton ti Dakdakkel a Solomon, ni Kristo Jesus, ti agturay iti dayta baro a lubong iti kinalinteg, a buyogen ti panagbuteng ken Jehova! (2 Pedro 3:13) Kaslanto iti lawag ti agsapa inton agraniag ti init, maysa nga agsapa nga awan dagiti ulep. Agtalinaedto a sitatalged dagiti amin nga agnaed iti daga, tunggal maysa agtugawto iti sirok ti ubas ken iti igosna, no ar-arigen. Papintasento ti nalinteg a kagimongan ti tao ti daga ken okuparennanto ti nalinteg a lugarna iti uniberso iti agnanayon a dayaw ti Diostayo, ni Jehova.—Mikias 4:3, 4; kitaenyo met ti Isaias 65:17-19, 25.
[Picture Credit Line iti panid 26]
Garo Nalbandian