Hlompha Jehova, ho Khothalletsa Buka ea Numere

JEHOVA MOLIMO o loketsoe ke ho hlomphuoa ka pelo eohle ke barapeli ba hae. Ba tlameha ho mo mamela le ho sebelisana ka botšepehi le bahlanka ba hae ba khethiloeng. Hoo ho hatisitsoe hantle hakaakang bukeng ea Bibele ea Numere!

Lebitso la buka ena le theiloe holim’a ho baloa ha sechaba sa Baiseraele habeli, ho tlalehiloeng likhaolong ea 1 ho ea ho ea 4 le 26. Numere e ngotsoe ke Moshe mahoatateng a Moabe ka 1473 B.C.E. ’me qalehong e akaretsa lilemo tse 38 le likhoeli tse 9, tse khutlelang ho 1512 B.C.E.—Numere 1:1; Deuteronoma 1:3.

Ho tlalehiloeng likarolong tse tharo tsa Numere ke liketsahalo tsa Thabeng ea Sinai (1:1–10:10), hamorao lefeelleng (10:11–21:35) le mahoatateng a Moabe (22:1–36:13). Empa liketsahalo tsee li ka re ruta eng? Na Numere e na le metheo e ka tsoelang Lipaki tsa Jehova molemo kajeno?

Tse Kahare li Hōlisa Hlompho ho Molimo

Baiseraele ba ne ba le maotong a Thaba ea Sinai ka nako e ka bang selemo ha Jehova a laela Moshe hore a bale sechaba. Ntle ho Balevi, bohle ba batona ba lilemo li 20 ho ea holimo ba ngoloa, ’me palo ea bona ke 603 550. Sebakeng sa matsibolo, Molimo o nka Balevi bakeng sa tšebeletso ea tabernakele. Ba laeloa hore na ba koloke joang ha ba tsamaea ba etelletsoe pele ke leloko le tsebisahalang haholo la Juda. Ka taelo ea Molimo, joale Balevi ba ngoloa ’me ba abeloa mesebetsi e halalelang.—Numere 1:1–4:49.

Litaelo tsa Jehova tsa ho aroloa ka nako e itseng tsa lateloa ke hore a fane ka melao e kang e sebetsang litabeng tsa poulelo joaloka ho tšepahala ha mosali le likano tse etsoang ke Banazare. Joale litaelo tse ling li fanoa mabapi le tšebeletso ea tabernakele. Ha ho emisoa tabernakele le ho khakoloa ha aletare, marena a meloko a ne a entse linyehelo tsa bohlokoa. Hoba Jehova a fane ka setšoantšo ponong, Moshe a etsa hore kandelare e etsoe. Ha mabone a eona a bonesitsoe ’me Balevi ba hloekisitsoe, ba ne ba ka qala ho sebeletsa.—Numere 5:1–8:26.

Ho hlahlojoa litaelo tsa Paseka. Ho emisoa le ho qhaqholloa ha liahelo ho tsamaisoa ka leru la mohlolo holim’a tabernakele. Batho ba hloma liahelo le ho tsamaea ka “taelo ea Jehova.” Bakeng sa ho bokanya phutheho le merero e meng, literompeta tse peli tsa silevera li lokela ho sebelisoa.—Numere 9:1–10:10.

Ka letsatsi la bo20 la khoeli ea bobeli, ka selemo sa bobeli hoba ba tlohe Egepeta, leru le holim’a tabernakele la qala ho phahama ’me Baiseraele ba tsamaea ka lenaneo. Ho hlaha litaba tsa lipelaelo tse sa lokang. E ’ngoe ea tsena ke ho llela nama, empa meharo ea iponahatsa ha Jehova a fana ka likoekoe. Miriame le Aarone ba korotlela ngoan’abo bona Moshe, ’me ka nakoana Miriame o otloa ka lepera. Hoo ho lokela ho re susumelletsa hakaakang ho bontša hlompho boholong bo fanoeng ke Molimo!—Numere 10:11–12:16.

Lihloela tse leshome le metso e ’meli li romeloa Lefatšeng la Pallo ’me li khutla le litholoana tse nonneng kamor’a matsatsi a 40. Empa lihloela tse leshome tsa tumisa bonatla ba baahi ba moo le metse ea bona e matla hoo Baiseraele ba nyahameng ba ratang ho khutlela Egepeta. Lihloela tse khabane Joshua le Kalebe li hlōleha ho ba khothatsa hore ba lumele ho Jehova. Ha batho ba bua ka ho tlepetsa Moshe, Aarone, Joshua le Kalebe ka majoe, Molimo o bolela hore o tla ba otla ’me a leleke sechaba sohle. Empa Moshe a ba rapella ’me Jehova a fana ka taelo ea hore batho ba tla lelera lefeelleng ka lilemo tse 40, ho fihlela ha bohle ba lilemo li 20 le ba ka holimo ba shoele. Mekhelo feela e ne e lokela ho ba Joshua, Kalebe le leloko la levi. Joale, Baiseraele ba leka ho futuhela Lefatše la Pallo, empa ba hlōloa habohloko.—Numere 13:1–14:45.

Joale ho fanoa ka melao e fapaneng e kopanyelletsang linyehelo, ho tlōloa ha Sabbatha le tšebeliso ea litjellane liaparong tse telele. Joale Kore, Dathane, Abirame, One le lihloho tse 250 ba seba Moshe le Aarone. Phello ke efe tlhomphollong ee e mpe? Jehova a timetsa Kore le ba 250 ka mollo, ha marabele a mang a timela ha lefatše le ahlama, le ba metsa hammoho le malapa a bona le maruo a bona. Letsatsing le hlahlamang feela Baiseraele ba korotlela Moshe le Aarone, ’me ka lebaka la ho hloka tlhompho ba 14 700 ba shoa ke seoa se tsoang ho Jehova. Ho felisa ho korotla le ho bontša hore o khethile Aarone oa leloko la Levi, Molimo o etsa hore lere la Aarone le hlahe lipalesa. Hona ho lateloa ke melao e kopanyelletsang mesebetsi ea baprista le Balevi le ho itlhoekisa ha batho litšila.—Numere 15:1–19:22.

Kadeshe ho lleloa metsi. Hobane Moshe le Aarone ha ba halaletse Jehova bakeng sa ho fana ka oona ka mohlolo, ba bolelloa hore ba ke ke ba kena Lefatšeng la Pallo. Ha ba tloha Kadeshe, batho ba fihla Thabeng ea Hore, Aarone a shoela moo ’me mora oa hae Eleazare o etsoa moprista e moholo. Ho hlahlamang, Baiseraele ba hlōla morena oa Arade. Hamorao, ba korotlela Molimo le Moshe, ka lekhetlo lena Jehova a ba otla ka linoha tse mahloko. Ba lonngoeng ba phekoloa feela ka ho talima noha ea koporo eo Molimo a boleletseng Moshe hore a e etse le ho e hloma thupeng. Kamor’a moo, Baiseraele ba hlōla Morena oa Sihone oa ba-Amore le Oge morena oa Bashane, ba rua linaha tsa bona.—Numere 20:1–21:35.

Ho latela liketsahalo mahoatateng a Moabe. Morena Balake oa Moabe o reka Balaame hore a rohake Baiseraele, empa ho e-na le hoo ka makhetlo a mararo a ba hlohonolofatsa. Balaame ke kofuto ea hore basali ba rapelang Baale ba khelose Iseraele ho e isa boitšoarong bo bobe ba likamano tsa botona le botšehali le borapeling ba litšoantšo. Jehova o timetsa bafosi ba 24 000 pele Finease a emisa seoa ka ho bolaea monna ea boitšoaro bo bobe oa Iseraele le mosali oa Midiane.—Numere 22:1–25:18; 31:15, 16.

Hoba ho baloe sechaba hape le molao o beoe mabapi le litokelo tsa basetsana tsa lefa, Moshe o bona Lefatše la Pallo ’me o khetha Joshua e le mohlahlami oa hae. Litaelo li fanoa holim’a linyehelo tsa letsatsi le letsatsi, beke le beke, khoeli le khoeli le selemo le selemo, le mabapi le ho etsa likano. ’Me ho iphetetsoa ho Bamidiane bakeng sa karolo ea bona ea ho etsa hore Baiseraele ba siteloe Molimo.—Numere 26:1–31:54.

Moloko oa Rubene, oa Gade le oa Manasse o fuoa bojaki ka bochabela ho Jordane empa ha feela ba tla kopanela ho hapeng naha e ka bophirima ho nōka eo. Ho latela lethathamo la libaka tseo Iseraele e ’nileng ea emisa ho tsona ho tloha Egepeta ho ea Mahoatateng a Moabe. Baiseraele joale ba amohela litaelo mabapi le bolulo Lefatšeng la Pallo. Har’a lintho tse ling, ba lokela ho felisa lintho tsa bolumeli ba bohata le ho leleka baahi ba moo. Ho hlalosoa meeli ea naha, lihlooho li khetheloa ho thusa Joshua le Eleazare ho e arola, ’me metse e 48 e abeloa Balevi. Metse e tšeletseng ea setšabelo e beeloa ka thōko ’me ho fanoa ka litaelo mabapi le ho tšoara litaba tse amanang le ho bolaea motho e se ka morero le ho fenetha. Qetellong, ho fanoa ka melao ea ho nyaloa ha baroetsana bao e leng majalefa.—Numere 32:1–36:13.

Ha u ntse u bala Numere, mohlomong u ka ’na oa susumelletseha ke tiiso ea eona ka ho hlompha Jehova le bao ba khethetsoeng ho nka boikarabelo har’a batho ba hae. Empa mohlomong u ka ’na ua ipotsa ka lintlha tse ling. Mohlomong lipotso le likarabelo tse latelang li ka ’na tsa thahasellisa.

Liketsahalo Thabeng ea Sinai

• 5:11-31—Ha e le hantle ho ne ho etsahala eng ka mosali ea molato oa bofebe?

Ho ne ho se kotsi e tlisoang ke metsi ka booona. Empa a ne a nooa pel’a Jehova, ea neng a tseba hore na mosali o molato oa bofebe kapa che. Haeba a ne a le molato, a ne a tla kokomosa mpa ea hae ’me a omeletse letheka la hae. Mona ka ho totobetseng letheka le sebelisitsoe ho tšoantšetsa litho tsa ho beleha. (Bapisa Genese 46:26.) Ho ‘omella’ ho fana ka maikutlo a hore litho tsena lia shoa, ho thatafatsa kemolo. Hona ho ne ho tla lumellana le taba ea hore haeba mosali a se na molato monna oa hae o ne a mo emolisa.

• 8:25, 26—Na motheo oa molao oa Molevi ea tlohelang tšebeletso o sebetsa le ho batho ba Jehova kajeno?

Baprista ba ne ba thusoa ke banna bohle ba tšoanelehang ba malapa a mararo a maholo a Balevi. Ka nako ea teng, Balevi ba ne ba tla ata, empa palo ea libaka tsa tšebeletso e sehalalelong e ne e lekanyelitsoe. Ha ho pelaelo hore ka ho nahanela botsofali le ho thibela ho petetsana libakeng tse joalo, Jehova a laela hore Balevi ba batona ba fihlang lilemong tse 50 ba lokela ho tlohelisoa tšebeletso e tlamang, leha ba ne ba ka ’na ba thusa ka boithaopo. Leha ho le joalo, hona ha ho hlome molao bakeng sa Baiseraele ba moea le metsoalle ea bona hobane ha ba sa le tlas’a Molao. (Ba-Roma 6:14; Ba-Efese 2:11-16) Haeba boqheku bo ka tlohelisa Mokreste boikarabelo bo itseng, a ka ’na a fetisetsoa tšebeletsong eo a ka e khonang. Ho Lipaki tsa Jehova ha ho phomolo ho boleleng litaba tse molemo tsa ’Muso.

Ho Tloha Sebakeng se Seng ho ea ho se Seng

• 12:1—Ke hobane’ng ha Miriame le Aarone ba ile ba seba Moshe ka lebaka la mosali oa hae oa Kushe?

Hona e ne e se feela ho hanyetsa mosali oa Moshe. Ha e le hantle sepheo sa ho etsa hoo e ne e le ho lakatsa matla a maholoanyane, haholo-holo ka lehlakoreng la Miriame. Mosali oa Moshe, Sefora, o ne a ntse a le sieo empa o ne a khutlile, ’me Miriame a tšohile hore o tla nkeloa sebaka e le mosali ea ka sehloohong liahelong. (Exoda 18:1-5) Ka hona a fumana Aarone hore a kopanele le eena ho hanyetsa Moshe ka ho nyala Mokushe le ho qholotsa boemo ba hae bo khethehileng pel’a Jehova. Ka lebaka lena, Jehova a ahlola Miriame le Aarone habohloko, empa taba ea hore e be ke Miriame feela ea otliloeng ka lepera e ka ’na ea fana ka maikutlo a hore e ne e le mosusumetsi. Boikutlo ba Aarone bo botle ba bontšoa ke ho ipolela ha hae le ho rapella Miriame ea lepera. (Numere 12:10-13) Ha e le Sefora, e ne e le morali oa Reuele Momidiane. (Genese 25:1, 2; Numere 10:29) Ho Habakuke 3:7 “lefatše la Midiane” le tšoantšoa le Kushe, eo ka ho totobetseng e leng lebitso le leng la Midiane kapa le bolela naha ea boahelani. Ho feta moo, meloko e meng ea Maarabia e ne e bitsoa Kusi kapa Kushim. Ka hona ho bonahala e ka “Kushe” e ne e sa lekanyetsoa ho litloholo tsa Kama ka Kushe empa e ne boetse e sebetsa le ho baahi ba bang ba Midiane. Ka lebaka leo, Sefora o ne a ka bitsoa Mokushe.

• 21:14, 15—‘Buka ea lintoa tsa Jehova’ e ne e le eng?

Ha ho pelaelo, hona e ne e le tlaleho ea pale e tšepahalang ea lintoa tsa batho ba Jehova. Mohlomong e qalile ka ketso e atlehileng ea Abrahama khahlanong le marena a mane a neng a hapile Lota le lelapa la hae. (Genese 14:1-16) Mangolo a supa libuka tse fapa-fapaneng tse sa bululeloang, tse ling tsa tsona li sebelisitsoe e le mohloli oa taba oa bangoli ba bululetsoeng ba Bibele.—Joshua 10:12, 13; 1 Marena 11:41; 14:19, 29.

Mahoatateng a Moabe

• 22:20-22—Kaha Jehova o ne a boleletse Balaame hore a tsamaee le banna ba Balake, ke hobane’ng ha a ne a halefile ha moprofeta eo a tsamaea le bona?

Jehova o ne a boleletse Balaame hore a ke ke a rohaka Baiseraele, empa moprofeta ea meharo a ea ka boikemisetso ba ho ea etsa joalo e le hore a tle a putsoe ke Morena Balake oa Moabe. (2 Petrose 2:15, 16; Juda 11) Ka lebaka leo khalefo ea Molimo ea tukela Balaame. Ha e le hantle, Jehova o ne a hanana le ho rohakoa hofe kapa hofe ha Iseraele. Empa Balaame, joale ka Kaine, o ne a le hlooho e thata ho hlokomoloha thato ea Molimo. (Genese 4:6-8) Hoba Jehova a fetole thohako e ’ngoe le e ’ngoe ea ka boomo tlhohonolofatso, ho tsitlella ha Balaame ha mo susumeletsa ho etsa tlhahiso ho Balake ea hore a sebelise basali ba Moabe le Midiane ho khelosa Baiseraele le ho ba kenya borapeling ba Baale. (Deuteronoma 23:5; Numere 31:15, 16; Tšenolo 2:14) Hona ha tlisetsa Iseraele khalefo ea Molimo ’me ha fella ka lefu la ba 24 000. Hamorao, Balaame ea meharo a shoela matsohong a bao a neng a lakalitse ho ba rohaka. (Numere 25:1-9; 31:8) Ke temoso e kaakang mabapi le meharo!

• 25:10-13—Tšepiso ee e mabapi le boprista e phethahalitsoe joang?

Ho bonahala boprista bo boholo bo ’nile ba tsoelapele lelokong la Finease ho fihlela nakong ea Moprista e Moholo Eli, setloholo sa Ithamare. Mohlomong phetoho ena e ile ea etsoa ka lebaka la ho se tšoanelehe ha nakoana lelokong la Finease. Empa Morena Salomone a bea Moprista e Moholo Tsadoke oa leloko la Finease bakeng sa setloholo sa Ithamare Abiathare. (1 Marena 1:1-14; 2:26, 27, 35) Ho ea ka tlaleho ea pale, ho bonahala leloko la Finease kamor’a moo le ile la tsoela pele bopristeng bo boholo ka lilemo tse ngata.

• 30:6-8—Na monna oa mosali oa Mokreste a ka felisa likano tsa mosali?

Che, hobane balateli ba Jesu ha ba tlas’a Molao. Hona joale Jehova o sebetsana le batho ka bomong mabapi le likano, ’me monna oa Mokreste ha a fuoa matla a ho li hlakola kapa ho li felisa. Ha e le hantle, mosali oa Mokreste ha a lokela ho etsa likano tse hananang le lentsoe la Molimo kapa litšoanelo tsa hae tsa Mangolo ho monna oa hae.—Moeklesia 5:2-6.

Ke ea Molemo o Moholo ho Rōna

Khokahanyo ea bohlokoa tlalehong e isang ho hlongoeng ha ’Muso oa Molimo e fanoe ke buka ea Numere. E boetse e supa ho Jesu Kreste. Ka mohlala, mahlabelo a liphoofolo le tšebeliso ea molora oa sethole sa khomo se sekhunoana li ne li supa tokisetso e fetisang ka molemo bakeng sa ho itlhoekisa ka sehlabelo sa Jesu. (Numere 19:2-9; Ba-Heberu 9:13, 14) Ketsahalo e amanang le noha ea koporo e ne e tšoantšetsa tokisetso ea Jehova e khōlō bakeng sa bophelo bo sa feleng ka Kreste.—Numere 21:8, 9; Johanne 3:14, 15.

Buka ea Numere e ka re thusa ho qoba borapeli ba litšoantšo le boitšoaro bo bobe ba botona le botšehali. E re lemosa kotsi ea ho korotlela Molimo, bakhethoa ba hae le litokisetso tsa hae. ’Me ka sebele tlaleho ena e khathollang e lokela ho re susumelletsa ho bontša hlompho e kholohali ho Molimo oa rōna ea lerato, Jehova.

[Setšoantšo se leqepheng la 29]

Kotlo ea Miriame e lokela ho ama joang pono ea rōna ka boholo bo fanoeng ke Molimo