Jehova o Haha Ntlo
MOQEBELO, la 21 Tlhakubele, 1987, ebile letsatsi leo basebetsi ba Mokhatlo oa Watch Tower lekaleng la Afrika Boroa ba ke keng ba le lebala. E bile ketsahalo ea histori. Moaho o mocha oa Roodekrans o ne o neheloa—kamor’a nako ea lilemo tse tšeletseng tsa mosebetsi o boima. Empa tlhompho e ea ho Jehova. Joalokaha Salomone a ho boletse: “Ekare ha e se Jehova ea hahang ntlo, ba e hahang ba sebeletsa lefeela.”—Pesaleme ea 127:1.
Ka bokhutšoanyane ha re menahaneng le mehlala ka khōlo ea Lipaki tsa Jehova Afrika Boroa. Ka 1902 baahi ba babeli ba qala ho ithuta libuka tsa Mokhatlo le ho pakela ba bang. Ka 1910 Will Johnston a thusoa ke Moena Russell ho bula ofisi ea lekala e tsamaisoang ke motho a le mong Durban. Selemo se latelang ha hlongoa e ’ngoe ea liphutheho tsa pele tsa Maafrika Ndwedwe haufi le moo. Selemong sa liketsahalo sa 1914, kopano ea pele ea tšoareloa Durban ’me ha e-ba teng ba 50. Lekala la fallisetsoa Cape Town ka 1923, ’me selemo se latelang ha sebelisoa mochine o tloaelehileng oa khatiso. Lekala la fallisetsoa meahong e meholoanyane ka 1933, empa ho ne ho se Lehae la Bethele.
Phallo e ’ngoe ea bohlokoa e boetse ea etsahala ka 1952, ho ea Elandsfontein—lik’hilomethara tse ka bang 1 500 ka leboea ho Cape Town le lik’hilomethara tse ka bang 20 bochabela ho Johannesburg. E bile moaho ea pele Afrika Boroa o entsoeng ke Mokhatlo, ’me o ne o kopanyeletsa sebaka se lekaneng sa khatiso hammoho le Lehae la Bethele, kapa sebaka sa bolulo. Nakong eo, mosebetsi oa ’Muso o ne o buleha linaheng tse ngata tse leng tlhokomelong ea lekala la Afrika Boroa. Kahoo ha hlokahala hore lekala le eketsoe ka 1959, hape ka 1971, hape ka 1978. Joale ho ne ho se ho se na sebaka sa keketso setšeng seo.
Bahoeletsi ba pele ba babeli Afrika Boroa ba eketsehile ho fihla ho ba ka bang 28 000. E bile nako ea ho batla sebaka se secha, se ileng sa batluoa ka nako e telele. Qetellong polasi e ntle ea lihekethara tse 87 ea fumanoa Roodekrans, hoo ekabang lik’hilomethara tse 60 ho tloha Elandsfontein. Tataiso le thuso tsa Jehova li ile tsa bonahala hantle ho fumanoeng ha sebaka sena se setle le ho rekoeng ha sona.
Ho Hlōla Mathata
Leha ho le joalo, mathata a tebileng a ile a tlameha ho hlōloa. Litšenyehelo tsa pele tsa mohaho li bonahetse li le khōlō, ’me ho ne ho hlokahala litumello tse khethehileng hore ho hahuoe sebaka sa khatiso, liofisi, le sebaka sa bolulo sebakeng sa ’masepala. Bothata bo bong e bile takatso ea hore Lipaki tsa ba batšo tsa bafetoleli li lule moo. Ho bonahetse e le mohlolo ho bona kamoo litšitiso tsena li ileng tsa hlōloa kateng, ea e-ba bopaki ba hore ke Jehova ea neng a haha ntlo. Bothata bo bong bo boholo e bile ba khaello ea litsebi tsa mosebetsi oa matsoho. Empa basebetsi ba baithaopi ba ile ba ithuta mesebetsi e fapa-fapaneng ka potlako. Hona ho ne ho kopanyeletsa bo-khaitseli. Molebeli e mong o lemohile: “Banana ba batle ba sa tšoaneloeng ke mosebetsi oa kaho e bile litsebi tsa ho kenya lithaele. Ke mohlolo.”
Qalong mosebetsi oa kaho o ne o tsamaea butle. Eaba baithaopi ba tla ka bongata Roodekrans—ba batšo, ba basoeu, ba ’Mala, le Maindia. Ho ne ho tlile le baena ba tsoang linaheng tse ling, tse kang New Zealand le United States. Ntho e joalo e ne e sa tloaeleha Afrika Boroa. Moithaopi e mong o boletse hore, “Ho hotle ho bona baena le bo-khaitseli ba lichaba tse sa tšoaneng, le merabe le ba tsoang mekhoeng e fapaneng ea bophelo ba sebetsa hammoho.” Ba bangata ba tlohetse mesebetsi e metle kapa ba nka matsatsi a mangata a phomolo hore ba thuse kahong Roodekrans. Ba kopanyelelitse batehi ba makoloi le ba nang le phihlelo, setsebi sa moaho, moenjinere, boralipolane ba nang le mangolo, le balebeli ba meaho. Mechini e mengata e theko e boima e ne e neheloa kapa e kalingoa.
Ho thoe’ng ka chelete e ngata e neng e hlokahala? Sehlopha se Busang sa Lipaki tsa Jehova sa etsa tokisetso ea kalimo e khōlō ea chelete, le Lipaki tsa merabe eohle le tsa lilemo tsohle ka mosa tsa fana ka menehelo. Ngoanana ea lilemo tse 6 o ngotse: “Ke ne ke boloka chelete ena hore ke tle ke reke popi, empa ke le romella eona. Ke tšepa hore le tla qeta Roodekrans ka chelete ena. Ha ke se ke le moholo, le ’na ke batla ho ea Roodekrans le ho sebetsa teng.” Moshanyana oa Moindia ea lilemo li 5 o nehetse ka chelete eo a neng a ntse a e fuoa likhoeling tse 6 tse fetileng!
Ka mafelo a beke Lipaki tse eketsehileng li ne li tla ho sebetsa hammoho mohahong ona oa bohlokoa. Baithaopi ba bang ba ne ba tla letsatsi le le letsatsi, hangata ba etsa sehlabelo se seholo hore ba fihle ho tla thusa. Baeti bao e seng Lipaki ba ne ba sisinya lihlooho ka ho se lumele ha ba bona tšehetso e matla, le e mafolo-folo. Batho ba bangata ba lulang haufi le sebaka sa kaho ba ile ba hlolloa haholo. Lifeme li ne li loanela ho etsa khoebo le Roodekrans, ’me hangata baemeli ba tsona ba ne ba bolela hore maemo a sebaka sena ke a khotso le bonngoe.
Moaho o Moholo Sebakeng se Setle
Maralla a nang le mafika a ka lehlakoreng le ka boroa la sebaka sa kaho a okametse khohlo le molatsoana o motle. Le hoja sebaka sena se le haufi le motse o bohehang, ho ntse ho na le liphoofolo tse hlaha, tse kang likhaka le mebutla. Lintsu le liphokojoe hangata lia eta le tsona. Moaho oa bolulo, o entseng mokoloko oa limethara tse ka bang 360 mosikong oa maralla, ke oa litene tse sootho. O na le mekato e meraro, ka ponahalo e ntle. Bohareng ke sebaka sa tšebeletso hammoho le ntlo ea ho jela, kichini, ntlo ea ho hlatsoetsa, le sebaka sa bakuli. Haufi le moo ke liofisi le sebaka se seholo sa khatiso, se ka bang boholo ba areka ea Noe. Ka hare ho sona ho na le mochine o moholo oa TKS o hatisang ka mebala e mene.
Ka bophirima ba moaho oa bolulo ke sebaka sa polasi le moliko o moholo, o neng o sebelisoa e le ntlo ea ho jela le kichine nakong ea kaho. Masimo a joang le lesere a hlahisa furu bakeng sa mohlape oa likhomo tsa lebese. Ho na le lifate tsa protea tse ngata maralleng kamor’a moaho oa bolulo. Ho ekelletsa lifateng tse teng tse telele tsa boloukomo, ho jaliloe lifate tse ncha tse ngata, le lipalesa tse mebala-bala, ’me ho jaliloe mohloa sebakeng se seholo.
Lenaneo la Nehelo
Letšoele la batho ba ka bang 4 000 le ne le bokane sebakeng se bulehileng haufi le moaho oa bolulo bakeng sa nehelo ka moqebelo motšehare oa mantsiboea, la 21 Tlhakubele, 1987. Sethalla sa nakoana se talimileng maralleng, se ne se fana ka ponahalo ea lebala la lipapali. Molula-setulo, Moena R. F. Stow, a bala melaetsa ea khothatso e tsoang linaheng tse 17. Molaetsa o susumetsang haholo ho eona e bile o tsoang ho Maud Johnston, mosali oa molebeli oa pele oa lekala Durban. A le lilemo li 92, o ntse a sebeletsa Bethele ea Australia.
P. J. Wentzel, molebeli oa Lefapha la Tšebeletso, e bile sebui sa pele, ’me o fane ka kakaretso e khutšoanyane ea histori ea mosebetsi oa ’Muso Afrika Boroa. O bapisitse palo ea ba 50 ba bileng teng kopanong ea pele ka 1914 le ba 99 000 ba bileng teng likopanong tse khōlō ka 1986. Ha latela J. R. Kikot, molebeli oa sebaka sa khatiso, a hlalosa khatiso ea libuka ka lipuo tse ngata le mosebetsi oa bafetoleli ba 50. Hape o boletse hore ka 1979 ho ile ha kenngoa mochini o moholo oa khatiso oa TKS, mpho e tsoang lekaleng la Japane, empa o ne o hatisa ka mebala e ’meli feela. Hamorao, likarolo tse ling tse peli, e ntse e le mpho e tsoang Japane, tsa kengoa ho eketsa mochini oa khatiso. Ka baka leo, Molula-Qhooa oa ’Mesa 1, 1987, oa hatisoa ka mebala e feletseng, ’me hoo ha thabisa bohle.
C. F. Muller, mohokahanyi oa Komiti ea Lekala o hlalositse kamoo Jehova a thusitseng ho fumana setša, le chelete, ba nang le liphihlelo mesebetsing. Hape moea oa Molimo o hlahisitse kutloano e ntle har’a merabe e fapa-fapaneng. Le hoja ka nako e ’ngoe ho bonahetse ho ke ke ha etsahala ho haha sebaka sa khatiso sebakeng se setle sa bolulo le hore batho ba batšo ba lule teng, Jehova o butse tsela, kahoo e bile Sehahi se Phahameng ka sebele!
Sebui se latelang e bile Carey Barber, setho sa Sehlopha se Busang sa Lipaki tsa Jehova. Puo ea hae e molemo e ne e theiloe ho Esaia 65:17-19, (NW), e profetang kamoo batho ba Jehova ba neng ba tla “tlōlaka ke thabo . . . ’me ba nyakalle ka ho sa feleng.” Sebui se hlalositse hore lentsoe la Senyesemane “exult” le bolela ho “tlōlaka ke nyakallo” ’me le bolela sebōpeho se phahameng sa thabo. Ka sebele e bile letsatsi la thabo ho ba bileng teng. Puo ea nehelo e fanoe ke Milton Henschel, eo le eena e leng oa Sehlopha se Busang. O entse thapelo e khethehileng ho Jehova, a mo leboha ka ho fana ka moaho, oo joale o neheloang ho Eena.
Letsatsing le latelang Lipaki le batho ba thabelang ba 28 250 ba kopana Lebaleng la Lipapali la Rand, Johannesburg, moo ba utloileng kakaretso e khutšoanyane ea lenaneo Roodekrans. Puong e neng e fetoleloa ka Sezulu, Henschel o bontšitse kamoo Lipaki tsa Jehova, li eteletsoe pele ke Jehova le Jesu, e leng bahlōli hohle ’me ba hasa “monkho o monate oa Kreste” le tsebo e ’ngoe ea Bibele. (2 Ba-Korinthe 2:14-17) A lihela likhala ka liphihlelo tse khothatsang tse thabisitseng bamameli ba bangata.
Matsatsing a ’maloa a latelang, liboka tse tšoanang tsa tšoareloa Durban le Cape Town. Tsena e bile linako tse ke keng tsa lebaloa ke Lipaki tsa Jehova Afrika Boroa. Ka sebele lelapa la Bethele ea Roodekrans le tla hopola nehelo ea lehae la bona. Ka Lipaki tse fetang 40 000 tseo hona joale li leng mafolo-folo Afrika Boroa ho feta tse 28 000 ha mosebetsi o qala Roodekrans, ‘ntlo e hahiloeng ke Jehova’ e tlatsa tlhokahalo e potlakileng le ea bohlokoa.