“Bea Pelo Ya Gago” Tempeleng Ya Modimo!
“Ngwan’a motho! . . . O êlê hlôkô [“bea pelo ya gago go,” NW], tšohle tše ke tl’o xo Xo bonthša tšôna; . . . tšohle tše O di bônaxo O di anêxele ba moloko wa Isiraele.”— HESEKIELE 40:4.
1. Batho ba kgethilwego ba Modimo ba ile ba ikhwetša ba le boemong bofe ka 593 B.C.E.?
EBE e le ka ngwaga wa 593 B.C.E., e lego ngwaga wa bo-14 wa go ba ga Isiraele bothopša. Go ba-Juda bao ba bego ba dula Babele, ruri naga ya gabo bona yeo ba e ratago e swanetše go ba e be e bonala e le kgole kudu. La mafelelo ge bontši bja bona ba be ba bona Jerusalema, e be e e-fsa, marako a yona a tiilego a buragane, meago ya yona e mebotse e le mašope. Tempele ya Jehofa—yeo e kilego ya ba letago la tlhompho la motse, e le lefelo le nnoši la borapedi bjo bo sekilego lefaseng ka moka—e be e fetogile lešope. Bjale karolo e kgolo ya bothopša bja Isiraele e be e sa dutše e le ka pele. Go be go šetše nywaga e 56 pele ga ge phološo e holofeditšwego e tla tla.—Jeremia 29:10.
2. Ke ka baka la’ng go gopola ga Hesekiele ka tempele ya Modimo Jerusalema go be go tla mo nyamiša?
2 Moporofeta yo a botegago Hesekiele o swanetše go ba a ile a nyamišwa ke go nagana ka tempele ya Modimo yeo e dirilwego lešope kua kgole-kgole, e le bodulo bja lešope bja diphoofolo tša lešoka. (Jeremia 9:11) Tatagwe, e lego Busi o be a ile a hlankela e le moperisita moo. (Hesekiele 1:3) Hesekiele le yena nkabe a ile a thabela tokelo e swanago, eupša o be a išitšwe bothopša le bakgomana ba Jerusalema ka 617 B.C.E., ge e be e sa le yo monyenyane. Mo nakong ye, a e-na le nywaga e ka bago e 50, go bonala Hesekiele a be a tseba gore o be a ka se sa hlwa a bona Jerusalema gape goba a ba le karolo le ge e le efe go tsošološeng tempele ya yona. Ka gona, nagana kamoo go ilego gwa bolela mo gogolo ka gona go Hesekiele gore a amogele pono ya tempele ya letago!
3. (a) Morero wa pono ya Hesekiele ya tempele e be e le ofe? (b) Dikarolo tše nne tše dikgolo tša pono ke dife?
3 Pono ye e nabilego yeo e tlatšago dikgaolo tše senyane tša puku ya Hesekiele, e neile ba-Juda bao ba bego ba le bothopša kholofetšo e matlafatšago tumelo. Borapedi bjo bo sekilego bo be bo tla tsošološwa! Makgolong a nywaga ga e sa le go tloga nakong yeo, gaešita le go theoša go fihla mehleng ya rena, pono ye e bile mothopo wa kgothatšo go barati ba Jehofa. Go bjalo bjang? Anke re hlahlobeng seo pono ya Hesekiele ya boporofeta e bego e se bolela go ba-Isiraele bao ba bego ba le bothopša. E na le dikarolo tše nne tše kgolo: tempele, boperisita, kgošana le naga e tsošološitšwego.
Tempele e Tsošološitšwe
4. Hesekiele o išwa kae mathomong a pono ya gagwe, ke’ng seo a se bonago moo, gomme ke mang a mo hlahlago leetong la go bona meago?
4 Sa pele, Hesekiele o tlišwa “thabeng e telele xa-xolo.” Godimo ga thaba, ka borwa bja yona go na le tempele e kgolo, bjalo ka motse o ageleditšwego ka morako. Morongwa wa “lebopô le e kexo ké la mphiri” o tšeiša moporofeta leeto la go mmontšha meago ka moka. (Hesekiele 40:2, 3) Ge pono e dutše e tšwela pele, Hesekiele o bona morongwa a ela ka kelohloko dihlopha tše tharo tše di swanago tša dikgoro tša tempele gotee le nywakwana ya tšona ya bahlapetši, lapa la ka ntle, lapa la ka gare, diphapoši tša go jela, aletare le tempele gotee le dikarolo tša Sekgethwa le Sekgethwa-kgethwa.
5. (a) Ke tiišetšo efe yeo Jehofa a e neago Hesekiele? (b) ‘Ditoto tša dikgoši tša bona’ tšeo di swanetšego go tlošwa tempeleng e be e le eng, gomme ka ke baka la’ng se se be se le bohlokwa?
5 Ke moka, Jehofa ka noši o tšwelela ponong. O tsena ka tempeleng gomme o kgonthišetša Hesekiele gore O tla dula moo. Eupša O nyaka gore ngwako wa Gagwe o hlwekišwe, gomme o re: “Byale ba tlo lahla mabootswa a bôná le ditoto tša dikxoši tša bôná ba tlo di iša kxolê le Nna, ka tlo kxôna xo dula xare xa bôná xo ya xo ile.” (Hesekiele 43:2-4, 7, 9) ‘Ditoto tše tša dikgoši tša bona’ go bonala di be di šupa medimo ya diswantšho. Babuši ba marabele ba Jerusalema ba be ba šilafaditše tempele ya Modimo ka medimo ya diswantšho gomme ge e le gabotse ba be ba di dirile dikgoši. (Bapiša le Amosi 5:26.) Go e na le go ba medimo e phelago goba dikgoši ruri tše e be e le dilo tše di hwilego tša ditšhila mahlong a Jehofa. E be e swanetše go tlošwa.—Lefitiko 26:30; Jeremia 16:18.
6. Go elwa ga tempele go be go bolela’ng?
6 Morero wa karolo ye ya pono e be e le ofe? E ile ya kgonthišetša mathopša ka tsošološo e feletšego ya borapedi bjo bo sekilego tempeleng ya Modimo. Go feta moo, go elwa ga tempele go be go nea kgonthišetšo ya Modimo ya gore pono e be e tla phethagala e le ka kgonthe. (Bapiša le Jeremia 31:39, 40; Sakaria 2:2-8.) Borapedi bja medimo ka moka ya diswantšho bo be bo tla tlošwa. Jehofa o be a tla buša a šegofatša ntlo ya gagwe gape.
Boperisita le Bogošana
7. Ke tsebišo efe yeo e newago mabapi le ba-Lefi le baperisita?
7 Boperisita le bjona bo be bo swanetše go hlwekišwa goba go sekišwa. Ba-Lefi ba be ba swanetše go kgalemelwa bakeng sa go ineela borapeding bja medimo ya diswantšho, mola barwa ba bao e lego baperisita ba Tsadoko ba be ba swanetše go retwa le go putswa ka baka la go dula ba hlwekile.a Lega go le bjalo, dihlopha tše ka bobedi di be di tla ba le maemo a tirelo ngwakong o tsošološitšwego wa Modimo—ntle le pelaelo go ithekgile ka potego ya bona e le batho ka o tee ka o tee. Go feta moo, Jehofa o laetše gore: “Ba rute sethšaba sa-ka xo hlaola se sekxêthwa xo se e sexo se sekxêthwa le se thšila xo se e sexo thšila.” (Hesekiele 44:10-16, 23) Ka gona boperisita bo be bo swanetše go tsošološwa, gomme go tiišetša ga baperisita ka potego go be go tla putswa.
8. (a) Ke bomang bao e bego e le dikgošana tša Isiraele ya bogologolo? (b) Kgošana ya ponong ya Hesekiele e be e le mafolofolo ka ditsela dife borapeding bjo bo sekilego?
8 Pono gape e šupa go yo a bitšwago kgošana. Ga e sa le go tloga mehleng ya Moše, setšhaba se be se bile le dikgošana. Lentšu la Sehebere bakeng sa kgošana, na·siʼʹ, le ka šupa go hlogo ya lapa la lešika la bo-tate, moloko goba gaešita le setšhaba. Ponong ya Hesekiele, babuši ba Isiraele e le sehlopha ba a kgalemelwa bakeng sa go gatelela batho gomme ba kgothaletšwa gore ba dire ka go se bebe sefahlego le ka toka. Kgošana gaešita le ge e se ya sehlopha sa boperisita, e mafolofolo ka tsela e lemogegago borapeding bjo bo sekilego. E tsena le go tšwa ka lapeng la ka ntle le meloko yeo e sego ya boperisita, e dula mathuding a Kgoro ya ka Bohlabela, gomme e ntšha tše dingwe tša dihlabelo e le gore batho ba di nee. (Hesekiele 44:2, 3; 45:8-12, 17) Ka gona pono e kgonthišeditše batho ba gabo Hesekiele gore setšhaba seo se tsošološitšwego se be se tla šegofatšwa ka baetapele ba beago mohlala, e lego banna bao ba bego ba tla thekga boperisita ka go rulaganya batho ba Modimo gomme ya ba mehlala e mebotse ditabeng tša moya.
Naga
9. (a) Naga e be e swanetše go arolwa bjang, eupša ke bomang bao ba bego ba ka se hwetše bohwa? (b) Moneelo o mokgethwa e be e le eng, gomme o be o swere eng?
9 Mafelelong, pono ya Hesekiele e ile ya akaretša tlhahlobo ya kakaretšo ya naga ya Isiraele. E be e swanetše go arolwa gore moloko o mongwe le o mongwe o be le kabelo ya wona. Kgošana le yona e be e tla ba le bohwa. Lega go le bjalo, baperisita ba be ba ka se be le bjona ka gobane Jehofa o itše, “bohwa bya bôná, byôna ké Nna.” (Hesekiele 44:10, 28; Numeri 18:20) Pono e bontšhitše gore kabelo ya kgošana ya naga e be e tla ba ka mahlakoreng ka bobedi a lefelo le le kgethegilego leo le bitšwago moneelo o mokgethwa. Ye e be e le karolo ya sekwere ya naga yeo e arotšwego ka dikarolo tše tharo—ya ka godimo e le ya ba-Lefi ba ba sokologilego, ya gare e le ya baperisita, gomme ya ka tlase e le ya motse gotee le naga ya wona ya tšweletšo. Tempele ya Jehofa e be e tla ba karolong ya naga ya baperisita, bogareng bja naga ya sebego ya sekwere.—Hesekiele 45:1-7.
10. Boporofeta bja mabapi le go arola naga bo be bo bolela’ng go ba-Juda ba botegago bao ba bego ba le bothopša?
10 Se ka moka se swanetše go ba se ile sa kgothatša mathopša ao gakaakang! Lapa le lengwe le le lengwe le be le kgonthišeditšwe go hwetša bohwa nageng. (Bapiša le Mika 4:4.) Borapedi bjo bo sekilego bo be bo tla ba boemong bjo bo phagamego le go ba selo sa motheo moo. Le gona ela hloko ponong ya Hesekiele gore kgošana ka go swana le baperisita e be e tla dula nageng yeo e neetšwego ke batho. (Hesekiele 45:16) Ka gona nageng e tsošološitšwego, batho ba be ba swanetše go neela bakeng sa modiro wa bao Jehofa a bego a ba kgethile gore ba etelele pele, ba ba thekga ka go dirišana le bona. Ka kakaretšo, naga ye e be e le seswantšho sa thulaganyo, tirišano le polokego.
11, 12. (a) Jehofa o kgonthišetša bjang batho ba gagwe ka tsela ya boporofeta gore o be a tla šegofatša naga ya gabo bona e tsošološitšwego? (b) Dihlare tšeo di bego di bapile le mariba a noka di be di swantšhetša’ng?
11 Na Jehofa o be a tla šegofatša naga ya bona? Boporofeta bo araba potšišo ye ka seswantšho se se ruthetšago pelo. Molapo o ela go tšwa tempeleng, o a ahlama ge o dutše o tšwela pele, wa fetoga lefula ge o tsena Lewatleng le le Hwilego. Moo o tsošološa meetse a se nago bophelo gomme intaseteri ya go rea dihlapi e a atlega monabong wa lebopo. Go bapa le mariba a noka go na le dihlare tše dintši tšeo di enywago dienywa ngwaga ka moka, tšeo di neago phepo le phodišo.—Hesekiele 47:1-12.
12 Go mathopša, kholofetšo ye e ile ya boeletša le go tiiša diporofeto tša tsošološo tšeo di boletšwego pejana tšeo ba bego ba di lebelela di le bohlokwa kudu. Ka makga a fetago le tee, baporofeta ba buduletšwego ba Jehofa ba be ba ile ba hlalosa Isiraele yeo e tsošološitšwego le yeo e boetšego e e-na le badudi gape ka mantšu ao a hlalosago paradeise. Go tsošološwa ga mafelo ao a hwilego e bile sehlogo sa boporofeta seo se ipoeletšago. (Jesaya 35:1, 6, 7; 51:3; Hesekiele 36:35; 37:1-14) Ka gona, batho ba be ba ka lebelela gore ditšhegofatšo tša Jehofa tše di neago bophelo di be di tla ela bjalo ka noka go tšwa tempeleng e tsošološitšwego. Ka baka leo, setšhaba seo se bego se hwile moyeng se be se tla tsošološwa. Batho bao ba tsošološitšwego ba be ba tla šegofatšwa ka banna ba dinatla ba moya—e lego banna ba lokilego le ba tiilego bjalo ka dihlare tšeo di bapilego le mariba a noka a ponong, banna bao ba bego ba tla etelela pele go tsošološeng naga yeo e senyegilego. Jesaya le yena o be a ngwadile ka “mere[-megolo]-ya-tokô” yeo e bego e tla “tsoša marope a kxalê.”—Jesaya 61:3, 4.
Pono e Phethagala Neng?
13. (a) Jehofa o ile a šegofatša batho ba gagwe bao ba tsošološitšwego ka ‘mere-megolo ya toko’ ka kgopolo efe? (b) Boporofeta bja mabapi le Lewatle le le Hwilego bo ile bja phethagala bjang?
13 Na mathopša ao a boago a ile a nyama? Le gatee-tee! Mašaledi a tsošološitšwego a ile a boela nageng ya gabo ona yeo a e ratago ka 537 B.C.E. Ge nako e dutše e e-ya, ka tlase ga tlhahlo ya ‘mere-megolo ye ya toko’—ya go etša mongwadi Esera, baporofeta Hagai le Sakaria le Moperisita yo Mogolo Jošua—mafelo ao e bego e le kgale a senyegile a ile a tsošološwa. Dikgošana, ka mohlala, Nehemia le Serubabele, di ile tša buša nageng ka go se bebe sefahlego le ka toka. Tempele ya Jehofa e ile ya tsošološwa, gomme ditokišetšo tša gagwe bakeng sa bophelo—e lego ditšhegofatšo tša go phela ka kgwerano ya gagwe—di ile tša boela tša elela. (Doiteronomio 30:19; Jesaya 48:17-20) Tšhegofatšo e nngwe e bile tsebo. Boperisita bo ile bja tsošološwa gore bo šome, gomme baperisita ba ruta batho Molao. (Maleaki 2:7) Ka baka leo, batho ba ile ba tsošološega moyeng gomme ya boela ya ba bahlanka ba enywago dienywa ba Jehofa, go etša ge go swantšheditšwe ke go fodišwa ga Lewatle le le Hwilego gomme la tšweletša intaseteri e atlegago ya go rea dihlapi.
14. Ke ka baka la’ng go be go swanetše go ba le phethagalo ya boporofeta bja Hesekiele yeo e fetago seo se diragetšego ka morago ga go boa ga ba-Juda bothopša Babele?
14 Na ditiragalo tše e be e le yona phethagalo e nnoši ya pono ya Hesekiele? Aowa; go bontšhwa selo se sengwe se segolo le go feta. Ela hloko: Tempele yeo Hesekiele a e bonego e be e ka se agwe go etša kamoo e hlalositšwego ka gona. Ke therešo gore ba-Juda ba ile ba tšeela pono godimo gomme ba ba ba diriša tše dingwe tša ditaba ka botlalo ka go lebanya.b Lega go le bjalo, tempele ya ponong ka moka e be e le e kgolo kudu go ka lekana Thabeng ya Moria, e lego lefelo leo tempele ya pele e bego e le go lona. Go oketša moo, tempele ya Hesekiele e be e se motseng, eupša e le kgojana karolong e arogilego ya naga, mola tempele ya bobedi e ile ya agwa moo ya pele ga yona e bego e le gona, e lego motseng wa Jerusalema. (Esera 1:1, 2) Go feta moo, ga se gwa ka gwa ba le noka ya kgonthe yeo e bego e e-tšwa tempeleng ya Jerusalema. Ka gona, Isiraele ya bogologolo e bone feela phethagalo e nyenyane ya boporofeta bja Hesekiele. Se se bolela gore go swanetše go ba go e-na le phethagalo e kgolwanyane, e lego phethagalo ya moya ya pono ye.
15. (a) Tempele ya Jehofa ya moya e ile ya thoma go šoma neng? (b) Ke’ng seo se bontšhago gore pono ya Hesekiele ga se ya phethagala nakong ya go phela ga Kriste lefaseng?
15 Ka mo go kwagalago, re swanetše go letela phethagalo e kgolo ya pono ya Hesekiele tempeleng e kgolo ya Jehofa ya moya, yeo moapostola Paulo a e ahla-ahlago ka botlalo ka pukung ya Ba-Hebere. Tempele yeo e ile ya thoma go šoma ge Jesu Kriste a be a tlotšwa e le Moperisita wa yona yo Mogolo ka 29 C.E. Eupša na pono ya Hesekiele e ile ya phethagala mehleng ya Jesu? Ga go bonale go le bjalo. Jesu e le Moperisita yo Mogolo o phethagaditše seo se bolelwago ka tsela ya boporofeta ke Letšatši la Poelano ka kolobetšo ya gagwe, lehu la gagwe la sehlabelo le go tsena ga gagwe Sekgethwa-kgethweng, e lego legodimo ka bolona. (Ba-Hebere 9:24) Lega go le bjalo, ka mo go kgahlišago pono ya Hesekiele le gatee ga e bolele ka moperisita yo mogolo goba Letšatši la Poelano. Ka gona ga go bonale pono ye e be e šupa lekgolong la pele la nywaga C.E. Ka gona, e šoma lebakeng lefe la nako?
16. Lefelo leo pono ya Hesekiele e diragetšego go lona le re gopotša boporofeta bofe bjo bongwe, gomme se se re thuša bjang go lemoga nako ya phethagalo e kgolo ya pono ya Hesekiele?
16 Bakeng sa go hwetša karabo, anke re boeleng ponong ka boyona. Hesekiele o ngwadile gore: “A nkiša naxeng ya Isiraele ka dipônô tša Modimo, a mpea thabeng e telele xa-xolo, ye ka thokô ya yôna ya Borwa e bexo e ke xo axilwe motse.” (Hesekiele 40:2) Lefelo la pono ye, e lego “thabeng e telele xa-xolo,” le re gopotša Mika 4:1 yeo e rego: “Bofelong bya mabaka thaba ya Ntlo ya Modimo e tlo ba e thekxilwe xodimo xa dithaba, è beilwe xodimo xa meboto; ’me dithšaba di tlo thšoloxêla mo xo yôna.” Boporofeta bjo bo phethagala neng? Mika 4:5 e bontšha gore se se thoma ge ditšhaba di sa dutše di rapela medimo ya maaka. Ge e le gabotse e bile mehleng ya rena, e lego “bofelong bya mabaka,” moo borapedi bjo bo sekilego bo ilego bja phagamišwa, bja tsošološetšwa lefelong la bjona le le swanetšego maphelong a bahlanka ba Modimo.
17. Boporofeta bjo bo lego go Maleaki 3:1-5 bo re thuša bjang go hwetša nako yeo tempele ya ponong ya Hesekiele e ilego ya hlwekišwa ka yona?
17 Ke’ng seo se dirilego gore tsošološo ye e kgonege? Gopola gore tiragalong e bohlokwa kudu ponong ya Hesekiele, Jehofa o tla tempeleng gomme o phegelela gore ntlo ya gagwe e hlwekišwe borapeding bja medimo ya diswantšho. Tempele ya Modimo ya moya e ile ya hlwekišwa neng? Go Maleaki 3:1-5, Jehofa o bolela e sa le pele ka nako yeo ka yona a tlago ‘go tla ntlong-kgethwa ya gagwe,’ a e-na le ‘motseta wa gagwe wa kgwerano,’ Jesu Kriste. Morero wa gagwe e le ofe? “Ó tlo tla byalo ka mollô wa meubeng, le byalo ka mosêhlô wa mohlatswi.” Go sekiša mo go thomile nakong ya ntwa ya pele ya lefase. Mafelelo e bile afe? Jehofa o ile a dula ka ntlong ya gagwe gomme a šegofatša naga ya moya ya batho ba gagwe go tloga ka 1919 go ya pele. (Jesaya 66:8) Ka gona, re ka phetha ka gore boporofeta bja Hesekiele bja tempele bo ba le phethagalo e bohlokwa mehleng ya bofelo.
18. Pono ya tempeleng e tla phethagala neng la makgaola-kgang?
18 Ka go swana le diporofeto tše dingwe tša tsošološo, pono ya Hesekiele e na le phethagalo e nngwe ya makgaola-kgang Paradeiseng. Ke feela ka nako yeo mo batho ba dipelo tše di lokilego ba tlago go amogela mehola e tletšego ya thulaganyo ya tempele ya Modimo. Ka nako yeo, Kriste o tla diriša mohola wa sehlabelo sa gagwe sa topollo, a e-na le boperisita bja gagwe bja legodimong bja ba 144 000. Balata ka moka ba kwago bao e lego batho ba pušo ya Kriste ba tla išwa phethegong. (Kutollo 20:5, 6) Lega go le bjalo, Paradeise e ka se be nako ya motheo ya phethagalo ya pono ya Hesekiele. Ke ka baka la’ng go se bjalo?
Pono e Lebiša Tlhokomelo Mehleng ya Rena
19, 20. Ke ka baka la’ng phethagalo e kgolo ya pono e swanetše go direga lehono e sego Paradeiseng?
19 Hesekiele o bone tempele yeo e bego e nyaka go hlwekišwa borapeding bja medimo ya diswantšho le bootsweng bja moya. (Hesekiele 43:7-9) Se ruri se be se ka se šome borapeding bja Jehofa Paradeiseng. Go feta moo, baperisita ba ponong ba swantšhetša sehlopha sa baperisita ba tloditšwego ge ba sa dutše ba le lefaseng, e sego ka morago ga go tsošetšwa ga bona legodimong goba nakong ya Nywaga e Sekete. Ka baka la’ng? Hlokomela gore baperisita ba swantšhwa e le bao ba hlankelago lapeng la ka gare. Dihlogo ka ditokollong tše fetilego tša Morokami di bontšhitše gore lapa le le swantšhetša boemo bja moswana-noši bja moya bja baperisita ba ka tlase ba Kriste ge ba sa dutše ba le lefaseng.c Ela hloko gape gore pono e gatelela go se phethagale ga baperisita. Ba botšwa gore ba nee dihlabelo bakeng sa dibe tša bona ka noši. Ba lemošwa ka dikotsi tša go ba ba sa hlwekago—moyeng le boitshwarong. Ka gona ga ba swantšhetše batlotšwa ba tsošitšwego, bao moapostola Paulo a ngwadilego ka bona gore: “Ka moletšô wa phalafala . . . bahu ba tlo tsoxa ba se sa tlo bôla.” (1 Ba-Korinthe 15:52; Hesekiele 44:21, 22, 25, 27) Baperisita ponong ba kopana le batho e bile ba ba hlankela ka go lebanya. Se se ka se be bjalo Paradeiseng, ge sehlopha sa baperisita se tla be se le legodimong. Ka gona, pono e nea seswantšho se sebotse sa tsela yeo ka yona batlotšwa ba šomago kgaufsi-ufsi le “lešaba le lexolo” lefaseng lehono.—Kutollo 7:9; Hesekiele 42:14.
20 Ka go rialo, pono ya Hesekiele ya tempele e swantšhetša mafelelo a mabotse a tlhwekišo ya moya yeo e phethagalago lehono. Eupša seo se bolela’ng go wena? Se ga e fo ba taba e gakantšhago e inaganelwago ya thutatumelo. Pono ye e na le go gontši kudu mo e go kgomago mabapi le borapedi bja gago ka noši bja letšatši le letšatši bja go rapela Modimo a nnoši wa therešo, Jehofa. Sehlogong sa rena se se latelago re tla bona kamoo se se lego bjalo ka gona.
[Mengwalo ya tlase]
a Se mo gongwe se ka ba se ile sa kgoma Hesekiele ka nama, ka gobane go thwe yena ka noši e be e le wa lapa la boperisita la Tsadoko.
b Ka mohlala, Mishnah ya bogologolo e šišinya gore tempeleng e tsošološitšwego, aletare, mejako ya mabati a mabedi ya tempele le lefelo la go apeela di be di agilwe gore di dumelelane le pono ya Hesekiele.
c Bona Morokami wa July 1, 1996, letlakala 16; March 1, 1974, letlakala 62.
Na o a Gopola?
◻ Phethagalo ya mathomo ya pono ya Hesekiele ya tempele le boperisita bja yona e bile efe?
◻ Pono ya Hesekiele ya go arolwa ga naga e ile ya phethagala bjang mathomong?
◻ Tsošološong ya Isiraele ya bogologolo, ke bomang bao ba ilego ba hlankela e le dikgošana tše botegago, gomme ke bomang bao ba bego ba dira e le ‘mere-megolo ya toko’?
◻ Ke ka baka la’ng pono ya Hesekiele ya tempele e swanetše go phethagala mehleng ya bofelo?